IV SA/Wa 223/17

WyrokWSA w Warszawie2018-02-08

Skład orzekający: Anna Szymańska, Aleksandra Westra, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie wymeldowania z pobytu stałego, wydana na podstawie braku formalnoprawnego wyodrębnienia lokalu, jest zgodna z prawem, jeśli osoba jest zameldowana pod tym adresem od wielu lat, a przepisy obowiązujące w dacie zameldowania nie wymagały takiego wyodrębnienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy wadliwie umorzył postępowanie w sprawie wymeldowania jako bezprzedmiotowe. Brak formalnoprawnego wyodrębnienia lokalu, pod którym osoba była zameldowana od wielu lat, nie stanowi przeszkody do merytorycznego rozpatrzenia sprawy wymeldowania, zwłaszcza gdy przepisy obowiązujące w dacie zameldowania nie wymagały takiego wyodrębnienia. Obowiązkiem organu było zbadanie, czy istnieją przesłanki do wymeldowania, a nie umorzenie postępowania z powodu niezgodności adresu z aktualnymi wymogami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody umarzającej postępowanie w sprawie wymeldowania M.D. z pobytu stałego. Organ I instancji odmówił wymeldowania, ale po uchyleniu tej decyzji przez WSA, Wojewoda umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu braku formalnoprawnego wyodrębnienia lokalu, pod którym M.D. był zameldowany od 1979 r. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 105 k.p.a. i art. 153 p.p.s.a., twierdząc, że organ powinien był zbadać faktyczne opuszczenie lokalu, a nie skupiać się na jego statusie prawnym.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant st. ref. Agnieszka Jastrzębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi K. P. i E. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wymeldowania z pobytu stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących K. P. i E. P. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez K.P. i E.P. jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016r. uchylająca decyzję Prezydenta m.W. z dnia [...] czerwca 2015r. orzekającą o odmowie wymeldowania M.D. z pobytu stałego w lokalu nr [...] w budynku położonym przy ul. [...] w W. i orzekająca o umorzeniu postępowania pierwszej instancji. Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2016r, poz. 722 ze zm.). Stan faktyczny sprawy jest następujący. Na wniosek K.P. oraz E.P. Prezydent m. W. wszczął postępowanie w sprawie wymeldowania M.D. z pobytu stałego w lokalu nr [...] w budynku znajdującym się przy ul. [...] w W. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] czerwca 2015r. organ I instancji orzekł o odmowie wymeldowania M.D. spod wyżej wskazanego adresu. Powyższe rozstrzygnięcie zakwestionowali: K.P., E.P. oraz sam M.D., wnosząc odwołania. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2914/15 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu wyroku wskazał, że organ odwoławczy nie ustalił, czy M.D. faktycznie zamieszkuje w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w W. i koncentruje tam swoje centrum życiowe czy jedynie pozoruje zamieszkiwanie tam. W toku ponownie przeprowadzonego postępowania odwoławczego M.D. zwrócił się o ustalenie, czy nieruchomość przy ul. [...] w W. kiedykolwiek podzielona była na odrębne lokale, a jeśli tak, to przedstawienie stosownego dokumentu potwierdzającego ten fakt. Wojewoda [...] otrzymał stanowisko Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2016 r., z którego wynika, że przedmiotowy wydział nie posiada w zasobach archiwalnych dokumentacji potwierdzającej podział budynku przy ul. [...] w W. na lokale oraz nie wydawał zaświadczeń o samodzielności lokali mieszkalnych w tej nieruchomości. M.D. oświadczył do protokołu w dniu [...] października 2016 r., że K.P. w 1999 r. samowolnie dokonała podziału budynku przy ul. [...] w W. przegradzając korytarz schodowy na parterze ceglaną ścianą i samodzielnie nadała wydzielonym częściom numery [...] i [...]. K.P., odpowiadając na wezwanie o wyjaśnienie i udokumentowanie podziału budynku przy ul. [...] w W. na lokale wskazała, że przedmiotowy budynek nie został sądowo podzielony na lokale. Dokonany został natomiast podział administracyjny, po przejęciu tego budynku na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. W. w celu wyodrębnienia w nim lokali, do których ówczesne władze wkwaterowały szereg osób. W 1998 r. budynek przy ul [...] w W. wraz z gruntem zwrócony został właścicielom. Organ ustalił, że z danych figurujących w rejestrze PESEL dotyczących M.D. wynika, że od [...] lutego 1979 r. do chwili obecnej, wymieniony nieprzerwanie zameldowany jest w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Dalej organ powołał art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i stwierdził, że postępowanie w sprawie wymeldowania stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany wykonywać obowiązek meldunkowy określony w ustawie, polegający na zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego bądź wymeldowaniu się z tego miejsca. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zgodnie z art 26 ust. 1 pkt 1 w gminach, które uzyskały status miasta, adres określa się przez podanie: nazwy miasta (dzielnicy), ulicy, numeru domu i lokalu - jeżeli jest wydzielony, nazwy województwa oraz kodu pocztowego. Podkreślić należy, że istotą ewidencji ludności jest odzwierciedlanie stanu faktycznego i dostarczania organom wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu obywatela. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że M.D. zameldowany jest na pobyt stały w lokalu nr [...] w budynku nr [...] przy ul. [...] w W. od dnia [...] lutego 1979 r. Jednakże w przedmiotowym budynku brak jest wyodrębnionego lokalu nr [...]. Przeprowadzono analizę przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2015 r., poz. 1892), co do rozumienia samodzielności lokalu. Według ustaleń Wojewody w budynku nr [...] przy ul. [...] w W. nie występują samodzielne lokale i nie zostały wydane zaświadczenia o samodzielności lokali mieszkalnych w przedmiotowym budynku. Zdaniem Wojewody nawet gdyby dokonano umownego podziału budynku na dwa lokale to nie miało to charakteru formalnoprawnego. Niemniej podział ten znajdywał odzwierciedlenie w prowadzonej wówczas ewidencji ludności, która często nie była później korygowana. Zgodnie natomiast z obecnie obowiązującymi przepisami zameldowanie w określonym lokalu może mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy jest on wyodrębniony, a samodzielność lokalu potwierdza stosowne zaświadczenie, wydane przez starostę. W archiwach urzędu brak dokumentów potwierdzających podział przedmiotowego budynku na lokale ani nie zostały wydane zaświadczenia o samodzielności lokali mieszkalnych w budynku nr [...] przy ul. [...] w W. Stwierdzić należy, że sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie, tj. zameldowanie M.D. pod nieistniejącym adresem jest sprzeczna z podstawową funkcją ewidencji ludności, jaką jest zgodność jej stanu ze stanem faktycznym. Za niedopuszczalne należy uznać zameldowanie osoby w określonym lokalu, jeżeli brak jest dokumentów wskazujących na jego wyodrębnienie z nieruchomości. Prezydent m. W. powinien podjąć działania (w drodze czynności materialno-technicznej) prowadzące do wprowadzenia prawidłowego adresu zameldowania M.D. w rejestrach ewidencji ludności, postępując zgodnie z art. 11 ustawy o ewidencji ludności. Zatem Prezydent m. W., po przeprowadzeniu stosownej korekty w rejestrach państwowych, może z urzędu podjąć działania zmierzające do ustalenia, czy M.D. zamieszkuje w budynku nr [...] przy ul. [...] w W. i w zależności od poczynionych ustaleń, wydać stosowne rozstrzygnięcie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły K.P. i E.P. Skarga zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, które doprowadziło do błędnego ustalenia, że M.D. nie mógł opuścić definitywnie lokalu nr [...] (a dokładnie jego części oznaczonej jako [...]) w budynku przy ul. [...] w W. wobec braku tego numeru lokalu, a w konsekwencji uchylenia zaskarżonej decyzji o odmowie wymeldowania i umorzenia postępowania pierwszej instancji w całości, w sytuacji gdy obowiązkiem organu było usunięcie fikcji meldunkowej i orzeczenie o wymeldowaniu M. D. z uwagi na spełnienie wszystkich przesłanek, tj. trwałego i dobrowolnego opuszczenia lokalu (nr [...]) w budynku przy ul. [...] w W. Dalej skarga zarzuca naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 105 k.p.a. poprzez nieuzasadnione umorzenie postępowania podczas gdy brak formalnoprawnego wyodrębnienia lokali wewnątrz budynku przy ul. [...] w W., nie mógł przesądzać o braku przedmiotu postępowania i być przeszkodą do wydania decyzji o wymeldowaniu. Dalej art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez dokonanie nieobiektywnej, jednostronnej i pobieżnej oceny materiału dowodowego, która doprowadziła do nieuzasadnionego przyjęcia, iż M.D. nie może być wymeldowany z miejsca pobytu stałego, podczas gdy wszystkie potwierdzone materiałem dowodowym okoliczności niniejszej sprawy pozwalają w sposób bezsporny stwierdzić, że M.D. opuścił tę posesję jako miejsce jego stałego pobytu. Z materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy lokal - parter budynku nie nadaje się do zamieszkania, nie można tam zaspokajać żadnych potrzeb mieszkaniowych z uwagi na stan techniczny tej części nieruchomości, w tym fakt składowania na parterze licznych, zdewastowanych i nie nadających się do użytku sprzętów i zupełny brak mediów oraz sanitariatu. W dalszym ciągu skargi zarzucono naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się przez organ odwoławczy do zaleceń - wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 08 stycznia 2016 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2914/15), w zakresie poczynienia ustaleń, czy M.D. faktycznie mieszka w przedmiotowym lokalu. Zamiast tego organ skupił się wyłącznie na ustaleniu czy lokal nr [...] został administracyjnie wyodrębniony, podczas gdy materiał dowodowy z akt sprawy wskazywał, że zainteresowany jako miejsce, gdzie skupione jest jego centrum życiowe wskazywał "pod gołym niebem" na terenie działki posesji [...] w W. Skarga wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sadowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. Jednocześnie Sąd zaznacza, że oceny legalności zaskarżonego aktu dokonuje się na dzień wydania zaskarżonej decyzji tj. wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w tej dacie. Mianowicie organ naruszył normę procesową tj. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylając decyzję organu I instancji i umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe. Przesłanką tego rozstrzygnięcia było ustalenie faktyczne poczynione przez organ, że nie nastąpiło wyodrębnienie w rozumieniu cywilistycznym jako samodzielnego lokalu, lokalu, pod adresem którego został zameldowany M.D. na pobyt stały w 1979r. Organ I instancji procedował na podstawie art. 35 ustawy z 24 września 2010r. o ewidencji ludności. Zgodnie z tym przepisem organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Przepis ten konstytuuje dwie przesłanki wymeldowania: opuszczenie miejsca pobytu i nie dopełnienie obowiązku wymeldowania. Rozstrzygając w tym zakresie przedmiotu organ uznał, że nie wystąpiła pierwsza przesłanka tj. opuszczenie miejsca pobytu, którym jest lokal nr [...] przy ul. [...] w W. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone przez skarżące w administracyjnym toku instancji, a Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015r. podtrzymał stanowisko organu I instancji. Jednakże wskutek zaskarżenia skargą przez K.P. i E.P., WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w przedmiocie odmowy wymeldowania, zalecając uzupełnienie postępowania wyjaśniającego celem bezspornego ustalenia czy M.D. przebywa pod adresem stałego zameldowania. Postępowanie to powinno znaleźć odzwierciedlenie w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu . Ponownie rozpoznając odwołanie organ II instancji nie zajął się zleconym przez Sąd zakresem czynności, lecz przeprowadził postępowanie wyjaśniające dotyczące zupełnie innej kwestii tj. wyodrębnienia prawnego lokalu w budynku przy ul. [...]. Zdaniem Sądu Wojewoda [...] naruszył tym samym art. 153 p.p.s.a. uznając, że nowe ustalenia dotyczące statusu lokalu przy ul. [...] mają pierwszeństwo przed merytorycznym rozpatrzeniem sprawy gdyż doprowadzą one do umorzenia postępowania w sprawie wymeldowania jako bezprzedmiotowego. Organ odwoławczy może podjąć w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. decyzję o umorzeniu postępowania tylko wówczas, gdy zachodzą okoliczności wskazane w art. 105 k.p.a. Zgodnie z brzmieniem art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle lub nie ma ich do rozpoznania sprawy w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. O bezprzedmiotowości postępowania, a także braku podstaw do wydania merytorycznej decyzji należy mówić z pewnością wówczas, gdy zachodzi przeszkoda do określenia praw i obowiązków konkretnego podmiotu, a więc, gdy tak naprawdę nie istnieje cel dla którego postępowanie administracyjne toczy się. Zdaniem Sądu organ wadliwie przyjął, że postępowanie w sprawie wymeldowania jest bezprzedmiotowe. Wbrew twierdzeniu organu odwoławczego, mimo ustalenia, że M.D. jest zameldowany na pobyt stały w niewyodrębnionym pod względem prawa cywilnego i ustawy o własności lokali lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...], sprawa wymeldowania nie przestała być aktualna. Organ wywiódł, że skoro M.D. zameldowany jest od [...] lutego 1979 r. do chwili obecnej w lokalu nr [...], który jak wskazuje materiał dowodowy nie jest samodzielnym lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy o własności lokali, oznacza to, że jego zameldowanie w takim lokalu jest niedopuszczalne, sprzeczne z podstawową funkcją ewidencji ludności, zadaniem której jest zgodność jej stanu ze stanem faktycznym. Organ przyznał, że podział na lokal nr [...] i [...] w budynku przy ul. [...] znalazł odzwierciedlenie w prowadzonej wówczas ewidencji ludności, jednak wedle obecnych standardów prawnych zameldowanie może mieć miejsce w sytuacji gdy jest on wyodrębniony, a samodzielność potwierdza stosowne zaświadczenie. Dalszy wywód organu prowadzi do wniosku, że tenże uznał, że przedmiotowy lokal stanie się odrębnym lokalem z punktu widzenia wymogów formalnoprawnych dopiero po wydaniu przez starostę zaświadczenia o jego samodzielności, a zatem organ I instancji powinien w pierwszej kolejności podjąć działania prowadzące do wprowadzenia prawidłowego adresu zameldowania w rejestrach ewidencji. Dopiero po wprowadzeniu korekt może z urzędu podjąć postępowanie w celu ustalenia czy M.D. zamieszkuje w budynku przy ul. [...]. Z taką wykładnią obowiązujących przepisów nie można się zgodzić, a także ze wskazaniami organu odwoławczego, że należy doprowadzić do zakończenia toku postępowania w sprawie wymeldowania ze względu na uprzednią konieczność dokonania zmiany adresu zameldowania, przez dostosowanie go do obecnie obowiązujących przepisów. Po pierwsze w dacie dokonania meldunku obowiązywała ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 14, poz. 85), która w art. 6 ust. 1 określała, że pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W ustawie nie zawarto definicji prawnej pojęcia: adresu. Definicja taka została wprowadzona do wzmiankowanej ustawy dopiero w 2001r. ustawą z dnia 11 kwietnia 2001 r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2001 r., nr 43, poz.476). Dodano wówczas art. 9b zawierający definicję adresu zameldowania (oznaczony adres) który oznaczał w gminach, które uzyskały status miasta - nazwę miasta (dzielnicy), ulicy, numeru domu i lokalu (pomieszczenia) oraz nazwę województwa. Oznacza to, że w świetle znowelizowanej ustawy i zdefiniowania adresu, adres pod którym M.D. został zameldowany pod względem wymogów ustawy o ewidencji był prawidłowy. Przy czym ponownie podkreślić wypada, że w chwili zameldowania M. D. nie istniała legalna definicja adresu zameldowania. Obecna ustawa natomiast w art. 25 ust. 1 stanowi, że pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Natomiast stosownie do art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy adres w gminach, które uzyskały status miasta określa się przez podanie - nazwy miasta (dzielnicy), ulicy, numeru domu i lokalu - jeżeli jest wydzielony, nazwy województwa oraz kodu pocztowego. Ustawa obecna, jak i poprzednia (art. 9b ustawy z 1974r.) nie posługuje się pojęciem wyodrębnionego lokalu czy też samodzielnego lokalu. Ponadto, co już podnoszono, w chwili dokonania meldunku przepisy nie wymagały stwierdzenia samodzielności lokalu w formie zaświadczenia wydawanego przez właściwego starostę. Nie było bowiem legalnej definicji pojęcia "adres" na potrzeby postępowań ewidencyjnych. Obecne regulacje natomiast przewidują jedynie "wydzielenie" lokalu, bez odniesienia do kwestii własnościowych. Tym bardziej w dacie zameldowania nie były znane pojęcia prawne proponowane przez Wojewodę, skoro ustawa o własności lokali pochodzi z 1994r. Zdaniem Sądu użyte w art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności pojęcie wydzielonego lokalu nie może być utożsamiane z pojęciem samodzielnego lokalu mieszkalnego, wyodrębnionego w rozumieniu ustawy o własności lokali, bowiem nie są to równoznaczne pojęcia, a ustawa o własności lokali nie definiuje pojęcia samodzielnego lokalu wyłącznie jako lokalu wyodrębnionego. Z art. 2 ustawy o własności lokali wynika bowiem, że samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej "lokalami", mogą stanowić odrębne nieruchomości. Oznacza to, że lokal samodzielny nie musi stanowić odrębnej własności. Na marginesie można także wskazać, że według § 63 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U.2016r., poz.1034 j.t.) danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku są m.in. łączne pole powierzchni użytkowej: a) lokali stanowiących odrębne nieruchomości, b) lokali niewyodrębnionych, c) pomieszczeń przynależnych do lokali (pkt 15) oraz liczba ujawnionych w ewidencji samodzielnych lokali (pkt 16). Oznacza to, że mogą występować lokale niewyodrębnione, nie spełniające wymogu samodzielności, które jednak zostały wydzielone. Jeżeli w związku z obowiązującymi aktualnie przepisami organ właściwy do dokonania zameldowania stwierdziłby niezgodność danych adresowych ze stanem faktycznym, zgodnie z treścią art. 11 ust. 2 ustawy powinien podjąć działania w celu usunięcia tej niezgodności. Jednak w dalszym ciągu nie stanowi to przeszkody do ustalenia czy istnieją przesłanki do wymeldowania danej osoby z miejsca pobytu stałego, którego oznaczenie byłoby nieprawidłowe. W postępowaniu o wymeldowanie badane jest bowiem jedynie czy nastąpiło opuszczenie miejsca pobytu i czy osoba zameldowana dopełniła obowiązku wymeldowania. Jeżeli dana osoba jest zameldowana na pobyt stały pod wskazanym adresem w wydzielonym lokalu postępowanie o wymeldowanie winno tyczyć badania przesłanki zamieszkiwania pod tym adresem, a postępowanie nie staje się bezprzedmiotowe z tego powodu, że lokal wydzielony pod którym nastąpiło zameldowanie - nie ma charakteru lokalu samodzielnego w rozumieniu ustawy o własności lokali. W tym miejscu należy przypomnieć istniejącą w okresie zameldowania M. D. praktykę stosowania ustawy z 1974r. polegającą na wydzielaniu w lokalu wielopokojowym odrębnych adresów celem zakwaterowania w każdym pokoju lokatorów i tym samym zameldowaniu ich pod adresem stanowiącym wydzielony pokój. Jednocześnie nie następowało wydzielanie tych pokojów jako samodzielnych lokali mieszkalnych. Zameldowanie następowało pod oznaczonym adresem. Nie oznacza to zatem, że nie ma możliwości badania kwestii opuszczenia lokalu, nie spełniającego kryterium samodzielności. Dopóki w ewidencji nie zostanie ten adres zmieniony, wymeldowanie dotyczy wyłącznie tego adresu, pod którym dana osoba jest zameldowana. Oznacza to w konsekwencji obowiązek merytorycznego zbadania czy skarżący zamieszkuje pod adresem widniejącym w ewidencji ludności. W postępowaniu dotyczącym wymeldowania obowiązek organu sprowadza się do wyjaśnienia istnienia przesłanek do wymeldowania i w takim zakresie do doprowadzenia stanu ewidencji ludności do zgodności ze stanem faktycznym, co pominął organ odwoławczy. Nieprawidłowa wykładnia przepisów prawa materialnego i nieprawidłowe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. doprowadziły do sytuacji, w której organ odwoławczy wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 15 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. nie dokonał ponownie merytorycznej oceny sprawy. Organ odwoławczy w ponownie prowadzonym postępowaniu zobowiązany będzie dokonać tej oceny. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło