IV SA/Wa 2321/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Wójcik Sędziowie: Sędzia WSA Alina Balicka Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w W. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiot skargi stanowi decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] sierpnia 2020 r. nr [...], którą umorzono postępowanie odwoławcze od decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] stycznia 2019 r. nr [...] w zakresie unieważnienia dokumentów potwierdzających recykling odpadów opakowaniowych (DPR) oraz dokumentów potwierdzających inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych (DPO) wystawionych za 2014 r. przez C. Recykling Sp. jawna z siedzibą w [...] o numerach ewidencyjnych: DPR 2/2014, 3/2014, 4/2014, 6/2014, 8/2014, 9/2014, 11/2014, 12/2014, 13/2014, 14/2014, 16/2014, 17/2014, 18/2014, 20/2014, 21/2014, 22/2014, 23/2014, 24/2014, 25/2014, 26/2014, 27/2014, 28/2014, 29/2014, 30/2014, 31/2014, 32/2014, 33/2014 oraz DPO: 2/2014, 3/2014, 4/2014, 6/2014, 8/2014, 9/2014, 11/2014, 12/2014, 13/2014, 14/2014, 15/2014, 16/2014, 18/2014, 19/2014, 20/2014, 21/2014, 23/2014, 24/2014, 25/2014, 26/2014, 27/2014, 27/2014, 28/2014, 29/2014, 30/2014, 31/2014, 32/2014, 33/2014, 34/2014, 35/2014, 36/2014 Stan sprawy przedstawia się następująco. [...] Organizacja Odzysku Opakowań Spółka Akcyjna odwołała się od decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] stycznia 2019 r., podnosząc zarzut naruszenia: a) art. 10 i art. 28 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 4b u.g.o.o.o., poprzez niezapewnienie Spółce czynnego udziału w każdym stadium postępowania i uniemożliwienie przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co miało wpływ na wynik sprawy; b) art. 7 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy; c) art. 7a k.p.a., przez rozstrzygnięcie istniejących wątpliwości co do normy prawnej na niekorzyść Spółki, to jest przez odmowę uznania prawidłowości klasyfikacji procesu odzysku polegającego na naprawie odpadów opakowaniowych z drewna jako proces R-3; d) art. 81 k.p.a., poprzez uznanie przytoczonych w decyzji okoliczności faktycznych za udowodnione, podczas gdy Spółka nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, co miało wpływ na wynik sprawy; e) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niedostateczne wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. GIOŚ, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., decyzją z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu wskazano, że [...] Organizacja Odzysku Opakowań Spółka Akcyjna nie spełniła przesłanki interesu prawnego, która wynika z art. 28 k.p.a. ponieważ postępowanie nie dotyczy obowiązku zapłaty przez Spółkę opłaty produktowej. Organ wskazał, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 54 ust. 4a u.g.o.o.o. dotyczy tylko wystawcy dokumentów DPR i DPO oraz odnosi się do stwierdzonych rażących nieprawidłowości w działalności C. Recykling Sp. jawna, a nie każdego podmiotu, który może się posługiwać dokumentem DPR i DPO wystawionym przez tą firmę. Organ wyjaśnił, że [...] nie jest przedsiębiorcą prowadzącym recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, ani eksportującym odpady opakowaniowe oraz dokonującym wewnątrzwspólnotowej dostawy odpadów opakowaniowych. Organ nie odniósł się zarzutów odwołania jako niezasadnych, skoro Spółka nie jest stroną postępowania prowadzonego na podstawie art. 53 ust. 4a u.g.o.o.o. Skargę na to rozstrzygnięcie wniosła [...] Organizacja Odzysku Opakowań Spółka Akcyjna, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając naruszenie: a) art. 28 k.p.a., poprzez błędną jego wykładnię oraz niezastosowanie, tj. odmowę uznania Spółki jako stronę postępowania, a przez to błędne uznanie, że interes skarżącego leży wyłącznie w sferze faktycznej a nie prawnej, w szczególności pominięcie przez organ okoliczności, że wynik postępowania bezpośrednio waży na obowiązku Spółki do złożenia korekty sprawozdania, o którym mowa w art. 73 ustawy o odpadach; b) art. 104 § 2 w zw. z art. 138 § 2 w zw. z art. 10 § 1 i art. 28 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 4b u.g.o.o.o., przez nie rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, w tym poprzez nieuchylenie decyzji organu I instancji i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, mimo tego, że Spółce nie zapewniono czynnego udziału w każdym stadium postępowania i uniemożliwiono przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co miało wpływ na wynik sprawy; c) art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., przez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. umorzenie postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego, pomimo, że Spółce przysługiwał przymiot strony. W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Istota sporu sprawdzała się do ustalenia, czy Spółka legitymuje się przymiotem strony w postepowaniu dotyczącym unieważnienia dokumentów potwierdzających recykling odpadów opakowaniowych (DPR) i dokumentów potwierdzających inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych (DPO) wystawionych za 2014 r. Przypomnieć należy, że interes prawny stanowi podstawę przyznania legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. Jego źródło wynika z przepisów prawa, które wprost przyznają konkretne uprawnienia dla strony lub nakładają na nią obowiązki (por. m.in. uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów NSA z 22 września 2014 r., sygn. akt II GPS 1/14). Innymi słowy, stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między powszechnie obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. W stanie sprawy materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiła ustawa z 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. z 2013 r. ze zm.). Stosowanie do art. 53 ust. 4a ustawy, w przypadku stwierdzenia rażących nieprawidłowości, w wyniku kontroli marszałek województwa unieważnia, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, dokumenty DPO, DPR, EDPO lub EDPR, wobec których wykazano niezgodność informacji dotyczących zagospodarowania odpadów opakowaniowych zawartych w tych dokumentach ze stanem faktycznym. Natomiast zgodnie z ust. 4b, wprowadzający produkty w opakowaniach, organizacja odzysku opakowań, organizacja samorządu gospodarczego lub wnioskodawca, którym zostały przekazane dokumenty DPO, DPR, EDPO lub EDPR, które zostały unieważnione, są obowiązani do złożenia skorygowanego sprawozdania, o którym mowa w art. 73 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach, w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia, w którym decyzja, o której mowa w ust. 4a, stała się ostateczna. W przytoczonych przepisach, jak i pozostałej części u.g.o.o.o., nie uregulowano w sposób odrębny kwestii statusu strony w postępowaniu w sprawie unieważnienia wspomnianych dokumentów. Z tego względu status strony powinien być oceniany zgodnie z zasadami ogólnymi, w rozumieniu art. 28 k.p.a. Sąd w składzie orzekającym doszedł do przekonania, że z samego brzmienia art. 53 ust. 4b cyt. ustawy wynika, że skarżąca Spółka ma przymiot strony, gdyż jako odbiorca (beneficjent) unieważnionych dokumentów DPR i DPO, zobowiązana jest do dokonania korekty sprawozdania z dniem, kiedy decyzja Marszałka Województwa [...] z [...] stycznia 2019 r. stała się ostateczna. Z tym dniem powstaje bowiem po stronie Spółki skonkretyzowany obowiązek prawny z zakresu prawa administracyjnego. W ocenie Sądu, to przesądza o tym, że Spółka powinna być uznana za stronę w postępowaniu dotyczących unieważnienia dokumentów DPR i DPO. Skoro bowiem postępowanie przed Marszałkiem może prowadzić do unieważnienia dokumentu DPR albo DPO, czyli pozbawienia tego dokumentu mocy prawnej, którego imiennym beneficjentem jest Spółka, to nie sposób twierdzić, że postępowanie to nie dotyczy jej praw i obowiązków w rozumieniu art. 28 k.p.a. Co więcej, interes prawny Spółki determinuje również potencjalne zobowiązanie do uiszczenia opłaty produktowej (art. 34 u.g.o. – por. wyrok WSA w Warszawie z 21 października 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 707/20) W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, (...) COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, orzekł jak sentencji. W przedmiocie kosztów rozstrzygnięto natomiast na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składa się wpis sądowy (200 zł) oraz wynagrodzenie radcy prawnego ustalone, jako stawka minimalna na podstawie § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. poz. 1804 ze zm.),. W następstwie uprawomocnienia się wyroku organ uwzględnią ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu, a przede merytorycznie rozpozna odwołanie Spółki od decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] stycznia 2019 r.