IV SA/Wa 2375/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2007 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia 12 października [...] r. nr [...] w przedmiocie zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej dostaw 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; 2. zasądza od Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rzecz skarżącego E. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 2375/06 UZASADNIENIE Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...].10.2006 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. z dnia [...].08.2006 r. zmniejszającą E. K. indywidualną ilość referencyjną dostaw o 20.579 kg, w wyniku czego od roku kwotowego 2006/2007 dostawcy temu przysługuje IIR dostaw w wysokości 15.913 kg o stosownej referencyjnej zawartości tłuszczu. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że na mocy decyzji z dnia [...].02.2004 r. E. K. posiadał IIR dostaw w wysokości 76.492 kg o referencyjnej zawartości tłuszczu 37,7 g/kg przyznaną mu jako indywidualną kwotę mleczną dla dostawcy hurtowego. Prezes Agencji Rynku Rolnego wskazał, że dostawca ten oddał w używanie innemu producentowi rolnemu część posiadanej IIR w wysokości 22.000 kg umową zatwierdzoną decyzją z dnia [...].01.2006 r. oraz także w roku kwotowym 2005/2006 dwukrotnie dokonał zbycia prawa do II R w wysokości 10.000 kg i 30.000 kg na rzecz innych rolników, co zatwierdzone zostało stosownymi decyzjami z dnia [...].02.2006 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego podkreślił przy tym, iż E. K., jak wynika z rejestru producentów, w okresie od [...].04.2005 do [...].03.2006 r., a więc w danym roku kwotowym sprzedał do podmiotu skupującego mleko w ilości 15.913 kg. W ocenie organu wykorzystał zatem jedynie 21 % IIR stanowiącej jego własność na dzień [...].04.2005 r. Odnosząc się do argumentów dostawcy podniesionych w odwołaniu, iż jego krowy chorowały, co wpływało na złą jakość dostarczanego przez nie mleka, a zostało potwierdzone zaświadczeniem lekarza weterynarii, organ odwoławczy stwierdził, iż fakt ten nie został dostatecznie udokumentowany w przedłożonym zaświadczeniu. Z tego względu nie uznał tej okoliczności za wypadek siły wyższej, który wyłączałby zaistnienie owego zmniejszenia w oparciu o art. 15 ust. 3 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29.09.2003 r. ustanawiającego opłatę w sektorze mleka i przetworów mlecznych (DZ. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, s. 123). W ocenie Prezesa Agencji Rynku Rolnego mimo dokonanych przez skarżącego transferów IIR - przy rozliczaniu go z wykorzystania przyznanej mu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw należało uwzględnić IIR jaką posiadał na dzień [...].04.2005 r., a więc 76.492 kg. We wniesionej skardze E. K. raz jeszcze podniósł, iż zachorowało mu prawie całe stado bydła mlecznego, a mleczarnia nie odbiera mleka od krów o podwyższonej ilości komórek somatycznych. Zaznaczył także, iż ma kontrakt z mleczarnią na dostawę 250.000 litrów mleka rocznie, którą to ilość jest w stanie wyprodukować w swym gospodarstwie. Kosztem dużych nakładów finansowych zmodernizował oborę na 50 sztuk bydła mlecznego pod wymogi unijne. Zaznaczył także, iż w okresie [...].04.2005 -[...].04.2006 wyprodukował w swym gospodarstwie ok. 100.000 litrów mleka, z czego z uwagi na schorzenia krów nadawało się do odstawienia w mleczarni tylko 16.000 litrów. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Rynku Rolnego podtrzymał swą dotychczasowa argumentacje i wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna, jakkolwiek nie z powodów w niej podniesionych. Zaskarżona decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego naruszyła bowiem przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim należy zauważyć, że polski ustawodawca w ustawie z dnia 20.04.2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. nr 244, poz. 2081 ze zm.) - realizując postanowienia rozporządzenia Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29.09.2003 r. ustanawiającego opłatę w sektorze mleka i przetworów mlecznych, przewidującego możliwość zezwolenia przez Państwo Członkowskie producentom rolnym na dokonywanie transferów indywidualnych ilości referencyjnych tak o charakterze stałym, jak i tymczasowym - wprowadził art. 22 ust. 1 przewidujący możliwość zbycia indywidualnej ilości referencyjnej oraz art. 22a ust. przewidujący możliwość oddania jej w używanie. Transfery owe mogą dotyczyć zarówno części owej indywidualnej ilości referencyjnej, jak i w określonych sytuacjach jej całości. Transfery te stanowią zdecentralizowaną formę przepływu tych ilości w przeciwieństwie do regulacji zawartych tak w art. 15 rozporządzenia Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29.09.2003 r., jak i art. 32 ustawy z dnia 20.04.2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Procedura scentralizowana polega bowiem na przekazywaniu tego prawa od producentów nieaktywnych do krajowej rezerwy indywidualnych ilości referencyjnych, a następnie do producentów aktywnych lub nowych. W ocenie składu orzekającego zarówno oddanie w używanie indywidualnej ilości referencyjnej przez producenta na rzecz innego producenta, jak i zbycie jej części powoduje obniżenie podstawy, która powinna być przyjęta do obliczania stopnia wykorzystania indywidualnej ilości referencyjnej przez konkretnego producenta w danym roku kwotowym. Należy przy tym dokonać analizy pojęcia "wprowadzenia do obrotu", które to zdefiniowane zostało w art. 5 lit. h rozporządzenia Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29.09.2003 r. Zgodnie z tym zapisem "obrót" oznacza dostawy mleka albo sprzedaż bezpośrednią mleka lub innych przetworów mlecznych. Zapis ten wskazuje zatem, iż chodzi tu o bezpośrednie wprowadzenie przez producenta mleka do obrotu poprzez jego dostawy lub sprzedaż do skupu, a nie zbycie prawa do indywidualnej ilości referencyjnej, czy też oddanie w używanie tego prawa. Nie można także pominąć faktu, iż indywidualna ilość referencyjna przyznawana jest producentowi nie na okres jednego roku, lecz na okres znacznie dłuższy (odpowiednie stosowanie Kc w oparciu o art. 22a ust. tej ustawy). Zatem indywidualna ilość referencyjna danego producenta przy transferze tymczasowym zostaje zmniejszona przez okres na jaki została użyczona. W kolejnym okresie kwotowym, po upływie okresu na który została użyczona, nadal pozostaje w gestii producenta, któremu ją przyznano. Skutek trwały wywiera natomiast zbycie części przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej. Jednakże tak w jednym jak i drugim przypadku nie ma potrzeby zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej, bowiem właściciel jej tak poprzez zbycie, jak i przez oddanie w używanie sam dobrowolnie sobie pomniejsza odpowiednio na stałe lub przez wskazany w umowie okres czasu tę ilość, a fakt ten potwierdza stosowną decyzją dyrektor oddziału terenowego Agencji. W niniejszej sprawie odnośnie oddania w używanie wydana została zatwierdzająca decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. z dnia [...].01. 2006 r. z której wynika, że skarżącemu przysługuje IIR w wysokości 54492 kg (stan sprzed zatwierdzenia obu umów zbycia). Konsekwencją przytoczonych rozważań jest uznanie, iż art. 32 ust. 1 przewidujący zmniejszenie może mieć zastosowanie tylko wówczas, gdy producent nie wprowadził do obrotu mleka lub przetworów mlecznych w ramach przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej, która mu jeszcze pozostała. Odnośnie oddania w używanie czas ten nie może przekroczyć trzech kolejnych lat kwotowych (por. art. 22a ust. 6 ustawy), zatem organ nie może już w pierwszym roku stosować sankcji z art. 32 ust. 1 ustawy. Nie jest także uzasadnione aby możliwość oddania w używanie odnosić tylko do pozostałych 30 % przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej z art. 32 ust. 1 przedmiotowej ustawy, jak próbował wywieść pełnomocnik Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rozprawie. Należy podkreślić, że art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29.09.2003 r. stanowiący, iż jeśli producenci nie wprowadzają do obrotu ilości równej 70 % ich indywidualnej ilości referencyjnej podczas co najmniej jednego dwunastomiesięcznego okresu Państwa Członkowskie mogą zadecydować, czy i na jakich warunkach całość lub część niewykorzystanej ilości referencyjnej wraca do rezerwy krajowej - dotyczy sytuacji braku aktywności producenta i nie obejmuje transferów. Zatem dopuszczenie przez ustawodawcę krajowego możliwości dokonywania transferów przez producentów, podlegających ścisłej kontroli Agencji, poprzez zatwierdzanie decyzjami administracyjnymi zawartych umów zbycia lub oddania używanie, nie może być traktowane jako niewykorzystanie przyznanej indywidualnej ilości referencyjnej i stanowić podstawy do zastosowania sankcji z art. 32 ust. 1 ustawy (por. podobne stanowisko zajął NSA w wyroku z dnia 9.11.2006 r., sygn. akt II OSK 1097/06). Na marginesie należy jedynie zaznaczyć, iż powołanie się przez rolnika na zaistnienie siły wyższej w postaci choroby stada i złożenie w tym przedmiocie zaświadczenia lekarza weterynarii obliguje organ orzekający do wyjaśnienia tej okoliczności i w razie uznania, że złożone zaświadczenie nie jest wystarczające - w oparciu o art. 7 oraz 77 §1 Kpa - winien wyjaśnić, czy faktycznie nie jest to okoliczność mająca istotne znaczenie w konkretnej sprawie. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku przy ponownym rozpoznawaniu sprawy należy zastosować przedstawioną w uzasadnieniu wyroku interpretację przepisów prawa i ustalić wówczas, czy istniały podstawy do zmniejszenia E. K. indywidualnej ilość referencyjnej dostaw i ustalenia, że od roku kwotowego 2006/2007 dostawcy temu przysługuje IIR dostaw w wysokości 15.913 kg.