IV SA/Wa 2375/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2013 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania prac konserwacyjnych rowu 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata S. W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r., sprostowaną postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., Starosta S. nakazał wykonać prace konserwacyjne na rowie melioracyjnym o nr ew. [...], położonym na należącej do J. K. działce ew. nr [...] w obrębie [...] w gminie K., w granicach od przepustu drogi na długości 75 m. b., polegające na: 1. wycięciu drzew i krzewów na skarpach oraz dna przedmiotowego rowu, 2. usunięciu z przedmiotowego rowu nawiezionego urobku ziemnego i odmulenia dna do szerokości 0,5 m do głębokości 1 m na długości 75 m. b. od przepustu drogowego. Powyższe prace konserwacyjne nakazano wykonać w terminie do 30 czerwca 2011 r. (pkt II decyzji). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że: - w trakcie oględzin na gruncie w dniu 20 kwietnia 2011 r. stwierdzono brak konserwacji przedmiotowego rowu melioracyjnego przez J. K., - może to negatywnie wpływać na odwodnienie zmeliorowanego obszaru, w tym należącej do M. G. działki ew. nr [...], - nałożenie na J. K. wykonania prac konserwacyjnych jest zasadne, - postępowanie zakończone decyzją ma jedynie na celu utrzymanie przedmiotowego rowu melioracyjnego w stanie sprawności technicznej, natomiast nie jest postępowaniem rozstrzygającym o zmianie stanu wody na gruncie prowadzonym na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. nr 239, poz. 2019 ze zm.). W odwołaniu od powyższej decyzji J. K. podniósł, że: - udrożnienie przedmiotowego rowu melioracyjnego przez wycięcie drzew nie wpłynie na stan wód na należącej do M. G. działce ew. nr [...], - nie ma dowodów na zalewanie powyższej działki oraz drogi, która w istocie nie istnieje, - termin wykonania prac powinien być opóźniony z uwagi na sianokosy. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że: - decyzja organu pierwszej instancji nie określa podmiotu, na który został nałożony obowiązek wykonania prac konserwacyjnych, - nie uzasadniono zakresu prac konserwacyjnych, które powinny z jednej strony odprowadzać nadmiar nadmiar wód, a z drugiej - nie mogą spowodować nadmiernego osuszenia terenu działki należącej do J. K., - w niniejszym postępowaniu należy rozwiązać problem zamakania drogi znajdującej się na należącej do M. G. działce ew. nr [...], która jest wynikiem niedrożności przedmiotowego rowu melioracyjnego, - należy przeanalizować, czy przyczyną niedrożności przedmiotowego rowu melioracyjnego jest wyłącznie nienależyte jego utrzymywanie, co uzasadnia wydanie decyzji na podstawie art. 77 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145), zwanej dalej "Prawem wodnym", czy również częściowe jego zasypanie bez wymaganego prawem pozwolenia wodnoprawnego, co powinno być rozpatrzone na podstawie art. 64a ust. 5 w związku z art. 9 ust. 2 pkt 2 Prawa wodnego, - wyjaśnienie powyższych zagadnień jest konieczne dla prawidłowego rozatrzygnięcia sprawy, czego nie mógł dokonać organ odwoławczy, gdyż naruszyłoby to zasadę dwuinstancyjności postępowania. J. K. wniósł skargę na decyzję organu odwoławczego, w której podniósł m. in., że przedmiotowy rów melioracyjny spowodował osuszenie jego działki ew. nr [...], a zasypanie go spowodowało wzrost wydajności łąki znajdującej się na działce. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał argumentację zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Jak wynika z akt administarcyjnych, na należącej do skarżącego J. K. działce ew. nr [...] położonej w obrębie [...] w gminie K., znajduje się część rowu melioracyjnego o nr ew. [...]. Zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego rowy zalicza się do urządzeń wodnych szczegółowych, jeżeli służą celom, o których mowa w art. 70 ust. 1 Prawa wodnego, tj. regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej uprawy oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami. W związku z tym, że przedmiotowy rów służy powyższym celom należy uznać, że zalicza się do urządzeń wodnych szczegółowych. Utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych należy do zainteresowanych właścicieli gruntów (art. 77 ust. 1 Prawa wodnego). Jeżeli obowiązek ten nie jest wykonywany, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustala, w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu, szczegółowe zakresy i terminy jego wykonywania (art. 77 ust. 2 Prawa wodnego). Decyzja organu pierwszej instancji (Starosty S.) została wydana na podstawie art. 77 ust. 1 i 2 Prawa wodnego. Zasadnie organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", uchylił decyzję Starosty S. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zgodnie z powyższym przepisem może to uczynić, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Słusznie organ odwoławczy wskazał, że: - Starosta S. w swojej decyzji nie określił podmiotu, na który został nałożony obowiązek wykonania prac konserwacyjnych. Stanowi to w ocenie Sądu naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. stanowiącego, że decyzja powinna zawierać oznaczenie strony. Zdaniem Sądu w sentencji decyzji organ powinien oznaczyć, na kogo nakłada obowiązek wykonania prac konserwacyjnych. Obowiązkowi wynikającemu z art. 107 § 1 K.p.a. nie czyni zadość oznaczenie obowiązanego jedynie w uzasadnieniu decyzji; - nie uzasadniono zakresu prac konserwacyjnych, które powinny z jednej strony odprowadzać nadmiar nadmiar wód, a z drugiej - nie mogą spowodować nadmiernego osuszenia terenu działki należącej do J. K. Zakres prac konserwacyjnych nie może być ustalony arbitralnie, bez uzasadnienia o przekonujące i posiadające odzwierciedlenie w materiale sprawy argumenty, które Starosta S. powinien był zawrzeć w swojej decyzji; - należy przeanalizować, czy przyczyną niedrożności przedmiotowego rowu melioracyjnego jest wyłącznie nienależyte jego utrzymywanie, co uzasadnia wydanie decyzji na podstawie art. 77 Prawa wodnego czy również częściowe jego zasypanie bez wymaganego prawem pozwolenia wodnoprawnego, co powinno być rozpatrzone na podstawie art. 64a ust. 5 w związku z art. 9 ust. 2 pkt 2 Prawa wodnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., II OW 139/11), - wyjaśnienie powyższych zagadnień jest konieczne dla prawidłowego rozatrzygnięcia sprawy, czego nie mógł dokonać organ odwoławczy, gdyz naruszyłoby zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.). W świetle powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę. Wskutek oddalenia skargi Starosta S. powinien wydać stosowne rozstrzygnięcie stosując się do wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w niniejszym wyroku.