IV SA/Wa 2390/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Wójcik, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję K. S.A. w W. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania stadionowego zakazu klubowego oddala skargę I. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") orzeczeniem z dnia [...] października 2012 r. nr [...] (dalej "zaskarżonym orzeczeniem") Komisja Ligi Ekstraklasy S.A. (dalej "Komisja"), po rozpoznaniu odwołania K. S. (dalej "skarżącego") od orzeczenia Zarządu Klubu Piłkarskiego L. SA (dalej "Klubu") o nałożeniu na skarżącego zakazu klubowego na okres sześciu miesięcy, orzekła o zmianie decyzji Zarządu, polegającej na nałożeniu na skarżącego zakazu na okres trzech miesięcy. II. Zaskarżone orzeczenie Komisji zapadło w następującym stanie faktycznym: 1. Orzeczeniem z dnia [...] września 2012 r. Klub nałożył na skarżącego, na podstawie art.14 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych (Dz.U. nr 62, poz.504 z późn. zm.), dalej "ustawy", zakaz klubowy na okres trzech miesięcy. Uzasadniając nałożenie nakazu, Klub wskazał, że w dniu [...] września 2012 r., w trakcie trwania imprezy masowej - meczu pomiędzy drużynami L. i P. skarżący, bez zgody służby porządkowej przeskoczył przez barierkę ogrodzenia, oddzielającego trybunę północną od płyty boiska, wchodząc na obszar nie przeznaczony dla publiczności, które to zachowanie stanowiło naruszenie obowiązującego regulaminu imprezy masowej, organizowanej na [...] Legii (dowód z monitoringu). 2. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Komisji odwołanie od orzeczenia Klubu, zarzucając orzeczeniu: przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, naruszenie art.5 i 23 kodeksu cywilnego, naruszenie postanowień §17 kreska pierwsza Regulaminu Imprezy Masowej Organizowanej przez Klub Piłkarski L. na [...] Przy Ul. [...] w W. (dalej "Regulaminu"), naruszenie art.14 ust.1 ustawy. Skarżący wniósł ponadto o przeprowadzenie przez Komisję szeregu dowodów. III. Rozpatrzywszy zaskarżonym obecnie orzeczeniem z dnia [...] października 2012 r. odwołanie skarżącego od decyzji Klubu, Komisja orzekła, jak wskazano na wstępie. Uzasadniając zaskarżone obecnie orzeczenie, Komisja wskazała w szczególności, co następuje: 1. W świetle przedłożonego przez Klub materiału dowodowego, w tym w szczególności w świetle nagrań z monitoringu, fakt naruszenia przez skarżącego postanowień §17 Regulaminu jest niewątpliwy. 2. Zapis monitoringu nie pozostawia żadnych wątpliwości co do prawidłowości identyfikacji skarżącego jako osoby, która dopuściła się przedmiotowego naruszenia Regulaminu. 3. Naruszenie przez skarżącego Regulaminu polegało na przekroczeniu barierki oddzielającej trybunę przeznaczoną dla publiczności od obszaru, na którym przebywanie widzów nie jest dopuszczalne. Barierka wyznacza granicę obszaru, przeznaczoną dla publiczności. Postanowienia §17 Regulaminu przewidują ponadto zakaz m.in. wchodzenia na płoty i inne podobne urządzenia stadionowe. 4. Komisja postanowiła częściowo uwzględnić odwołanie skarżącego poprzez skrócenie czasu trwania zakazu klubowego z sześciu miesięcy do trzech, uznając że stwierdzone naruszenie Regulaminu nie miało charakteru rażącego. IV. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Sądu skargę na orzeczenie Komisji, zarzucając orzeczeniu naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj: 1. naruszenie §17 kreska pierwsza Regulaminu poprzez uznanie, że schodki prowadzące na część trawistą [...] stanowią miejsce nieprzeznaczone dla publiczności, podczas gdy stanowią one część trybuny przeznaczonej dla publiczności; 2. naruszenie art.14 ust.1 ustawy w związku z §17 kreska pierwsza Regulaminu poprzez uznanie, że czyn przypisany skarżącemu stanowi naruszenie Regulaminu, podczas gdy czyn ten nie jest społecznie szkodliwy i jako taki nie stanowi czynu, wypełniającego przesłanki z art.14 ust.1 ustawy, uzasadniającego zastosowanie zakazu klubowego; 3. naruszenie art.5 kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie, polegające na nałożeniu na skarżącego zakazu klubowego pomimo faktu, że zgodnie ze zwyczajem, panującym na [...] L. kibice znajdujący się w pierwszych rzędach trybuny północnej po zakończonym meczu gratulują piłkarzom, a szczególne gratulacje składa tzw. "Gniazdowy", którą tą funkcję pełni skarżący. V. W odpowiedzi na skargę Komisja wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. VI. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 184/13, Sąd odrzucił skargę Komisji na zaskarżone orzeczenie, uznając że przed wniesieniem skargi skarżący nie wyczerpał trybu przewidzianego w art. 52 § 3 p.p.s.a. VII. Postanowieniem z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I OSK 1916/13, wydanym po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej skarżącego od postanowienia Sądu z dnia 12 września 2013 r, Naczelny Sąd Administracyjny (dalej "NSA") uchylił postanowienie Sądu z dnia 12 września 2013 r. Uzasadniając postanowienie, NSA wskazał w szczególności, co następuje: 1. Podzielić należy stanowisko zaprezentowane w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 października 2012 r. sygn. akt I OSK 2220/12 (na które powołał się Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu), że orzeczenie w przedmiocie zakazu klubowego nie jest decyzją w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Stanowi jednakże inny niż określone w pkt 1-3 art. 3 § 2 p.p.s.a. akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. 2. Mimo, że omawiane orzeczenie stanowi inny niż określony w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. akt z zakresu administracji (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), to w sprawie niniejszej nie znajduje zastosowania art. 52 § 3 p.p.s.a., albowiem ustawa szczególna, tj. ustawa o bezpieczeństwie imprez masowych, przewiduje określony środek zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, w postaci odwołania (art. 14 ust. 4 tej ustawy). W niniejszej sprawie skarżący złożył odwołanie od decyzji wydanej przez L. S.A., a zatem wyczerpał środki zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. VIII. Sąd rozpoznał skargę na orzeczenie Komisji Ligi Ekstraklasa S.A. z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z dnia 20 września 2002 r,, Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art.3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tj. Dz. U. Nr 270 z późn. zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z przepisem art.134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżone orzeczenie Komisji nie narusza przepisów prawa w sposób upoważniający Sąd do jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a. W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Naruszeń, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie środków o których mowa powyżej, Sąd nie stwierdził. IX. Kontrola legalności zaskarżonego orzeczenia Komisji prowadzi do następujących wniosków: 1. Instytucję tzw. zakazu klubowego reguluje art. 14 ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych. Zgodnie z jego treścią: Organizator meczu piłki nożnej może stosować zakaz klubowy, polegający na zakazie uczestniczenia w kolejnych imprezach masowych przeprowadzanych przez organizatora meczu piłki nożnej, nakładany przez tego organizatora na osobę, która dopuściła się naruszenia regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej (ust. 1). Zakaz klubowy, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również kolejnych imprez masowych przeprowadzanych z udziałem drużyny organizatora rozgrywanych poza siedzibą organizatora, i może być nakładany za naruszenie regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej prowadzonej z udziałem drużyny tego organizatora (ust. 1a). Okres obowiązywania zakazu klubowego nie może być dłuższy niż 2 lata od dnia jego wydania (ust. 2). Organizator meczu piłki nożnej, w terminie 7 dni od dnia zastosowania zakazu klubowego, informuje o tym osobę, której ten zakaz dotyczy. Informacja określa okres obowiązywania zakazu uczestnictwa tej osoby (ust.3). Od zastosowania przez klub zakazu klubowego, o którym mowa w ust. 1, osobie ukaranej służy prawo do złożenia odwołania do właściwego podmiotu prowadzącego rozgrywki (ust. 4). Jeżeli zakaz klubowy, o którym mowa w ust. 1, został zastosowany przez związek sportowy lub podmiot prowadzący rozgrywki jako organizatora meczu piłki nożnej, wówczas osobie ukaranej służy prawo wniesienia do tego podmiotu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (ust. 4a). Związek sportowy lub podmiot prowadzący rozgrywki określa formę, tryb i termin złożenia odwołania, o którym mowa w ust. 4, lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4a, a także tryb i termin ich rozpatrywania, w swoim regulaminie wewnętrznym (ust. 5). Orzeczenie właściwego podmiotu prowadzącego rozgrywki wydane na skutek wniesienia odwołania, o którym mowa w ust. 5, jest ostateczne (ust. 8). 2. Stosownie do art.4 ustawy postępowanie w sprawach określonych w ustawie, z wyłączeniem art. 14, prowadzi się zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Z przywołanego przepisu wynika, że postępowanie w przedmiocie nałożenia zakazu klubowego nie jest regulowane przepisami k.p.a. W szczególności, tak jak wskazał NSA w przywołanym na wstępie postanowieniu z dnia 12 września 2013 r. orzeczenie w przedmiocie zakazu klubowego nie jest decyzją w rozumieniu przepisów k.p.a. Stanowi jednakże inny niż określone w pkt 1-3 art. 3 § 2 p.p.s.a. akt z zakresu administracji publicznej, dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. 3. Zgodnie z przywołanymi wcześniej postanowieniami art. 14 ust.5 ustawy formę, tryb i termin złożenia odwołania reguluje związek sportowy lub podmiot prowadzący rozgrywki. Zgodnie z przepisami Regulaminu wewnętrznego Ekstraklasy S.A. w sprawie postępowania odwoławczego od zastosowanego przez kluby Ekstraklasy zakazu klubowego, organem właściwym do rozpoznania odwołania od zastosowanego przez klub Ekstraklasy zakazu klubowego jest Komisja Ligi Ekstraklasy S.A. (pkt 1). Przewodniczący Komisji dla rozpoznania poszczególnych spraw może wyznaczyć trzyosobowy skład orzekający spośród członków Komisji wyznaczając równocześnie jego przewodniczącego. W takim wypadku wyznaczony skład ma uprawnienia Komisji (pkt 2). Osoba ukarana składa na piśmie odwołanie od zastosowanego zakazu klubowego bezpośrednio do Ekstraklasy S.A. w terminie 7 dni od doręczenia przez klub informacji o zastosowanym zakazie klubowym (pkt 3). 4. W świetle przywołanego wyżej art. 14 ust.1 ustawy przesłanką do nałożenia przez organizatora na daną osobę zakazu klubowego jest naruszenie przez tę osobę regulaminu imprezy masowej. Podmiotem umocowanym przez ustawodawcę do opracowania tego regulaminu jest sam organizator. Zgodnie bowiem z art.6 ust.3 ustawy organizator opracowuje i udostępnia osobom uczestniczącym w imprezie masowej regulamin obiektu (terenu) oraz regulamin imprezy masowej zawierający warunki uczestnictwa i zasady zachowania się osób na niej obecnych. Na podstawie wskazanego wyżej upoważnienia organizator meczów piłkarskich L. opracowała Regulamin Regulaminu Imprezy Masowej Organizowanej przez Klub Piłkarski L. na [...] Przy Ul. [...] w W.. W § 17 Regulaminu zawarto katalog zakazów, obowiązujących na [...] , skierowany do uczestników organizowanych tam imprez. W § 17 kreska pierwsza ustanowiono zakaz wchodzenia na obszary nie przeznaczone dla publiczności, tj. płytę boiska, pomieszczenia służbowe, płoty, maszty, itp. W § 17 kreska siódma natomiast ustanowiono zakaz nieuładnionego zajmowania miejsc w ciągach komunikacyjnych oraz w rejonie dróg komunikacyjnych. 5. W ocenie Sądu, wbrew stanowisku skargi, brak jest podstaw do przyjęcia, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego, polegającego na zastosowaniu wobec skarżącego § 17 kreska pierwsza w sytuacji, w której przepis ten jest niejasny, niesprecyzowany, nieposiadający właściwie ustalonego zakresu zastosowania, ewentualnie, że na podstawie przywołanego przepisu doszło do ukarania skarżącego za popełnienie czynu, nie objętego tym przepisem (w ocenie skarżącego, z przywołanego wyżej postanowienia Regulaminu nie wynika bowiem zakaz przekraczania barierek, oddzielających trybuny od zejścia na płytę boiska). Zdaniem Sądu analizowane postanowienie Regulaminu ustanawia czytelny zakaz wchodzenia przez uczestników imprez masowych na obszary nie przeznaczone dla publiczności, dodatkowo wymieniając te obszary w sposób przykładowy (płyta boiska, pomieszczenia służbowe, płoty, maszty, itp.). Zdefiniowanie pojęcia "obszar nie przeznaczony dla publiczności" za pomocą katalogu przykładowego (co do zasady ułatwiającego ustalenia zakresu zakazu) nie jest przesłanką do konstatacji, że przepis ten jest nieprecyzyjny, albowiem nawet, gdyby katalog ten nie został w przepisie zawarty, tj. gdyby przepis operował samym pojęciem "obszar nie przeznaczony dla publiczności", zakres zastosowania przepisu nie mógłby ulegać najmniejszej wątpliwości z racji jasności i zrozumiałości przedmiotowego pojęcia na gruncie języka potocznego. W oczywisty sposób nie można bowiem uznać za nadmierne, czy też nieuzasadnione oczekiwanie od uczestnika imprezy masowej, nie dysponującego wiedzą specjalistyczną, aby był on w stanie rozpoznać obszary nie przeznaczone dla publiczności, stosując łącznie kryteria: 1) oczywistego przeznaczenia danego obszaru 2) widocznego, fizycznego wydzielenia danego obszaru z oczywistą intencją wyłączenia tego obszaru z ogólnego dostępu, 3)postawy służb porządkowych, działających na zlecenie organizatora imprezy, informujących uczestników imprezy o wyłączeniu danego obszaru z powszechnej dostępności. W niniejszej sprawie miało miejsce jednoznaczne złamanie przez skarżącego przedmiotowego zakazu w sytuacji, w której skarżący świadomie przekroczył fizyczną przegrodę (barierkę), oddzielającą w sposób nie pozostawiający najmniejszych wątpliwości trybunę przeznaczoną dla kibiców od schodków prowadzących na płytę boiska (a zatem schodków prowadzących do obszaru wprost wskazanego w przepisie). Nawet, gdyby przyjąć wariant najbardziej dla skarżącego korzystny, tj. taki, że skarżący nie miał świadomości tego, że znalazł się na obszarze nie przeznaczonym dla kibiców, to wszelkie wątpliwości skarżącego w tym zakresie winna była rozstrzygnąć reakcja służb porządkowych, których przedstawiciel, co jasno wynika z materiału dowodowego (notatka, materiał zdjęciowy), podejmował próby nakłonienia skarżącego do powrotu na trybunę. Powyższe spotkało się z brakiem akceptacji ze strony skarżącego. Dodatkowo podkreślić należy, że zachowanie się skarżącego łamało zakaz nieblokowania dróg ewakuacyjnych. 6. Ograniczony wymiar szkodliwości społecznej czynu skarżącego uwzględniono w orzeczeniu odwoławczym, skracając okres trwania zakazu. Nie można podzielić stanowiska skargi, że szkodliwość, o której mowa powyżej w ogóle nie wystąpiła w sprawie. 7. W konkluzji stwierdzić należy, że zaskarżone do Sądu orzeczenie Komisji nie nasuwa zastrzeżeń co do jego legalności. Nie ma podstaw upoważniających do stwierdzenia, że orzeczenie to wydano z naruszeniem właściwych przepisów postępowania, czy też przepisów prawa materialnego. W szczególności podkreślenia wymaga, że materiał dowodowy zebrany w sprawie (nagrania z monitoringu) upoważniał organ do poczynienia ustaleń faktycznych, istotnych z punktu widzenia jej rozstrzygnięcia i w efekcie do orzeczenia w stosunku do skarżącego o zakazie klubowym. W świetle powyższych okoliczności skargę należało oddalić. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a.