IV SA/Wa 2397/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-14
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Jakub Linkowski, Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sfałszowanie umowy najmu mieszkania przez osobę trzecią, działającą za zgodą i wiedzą wynajmującego, stanowi podstawę do odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP, jeśli cudzoziemiec nie miał świadomości nieprawidłowości działania tej osoby?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy obu instancji nie rozważyły całokształtu okoliczności sprawy. Podpisanie umowy najmu przez osobę trzecią, działającą za zgodą i wiedzą wynajmującego, nawet jeśli nastąpiło z naruszeniem formy pisemnej pełnomocnictwa, nie może być traktowane jako podrobienie dokumentu przez cudzoziemca lub używanie takiego dokumentu jako autentycznego, jeśli cudzoziemiec nie miał świadomości nieprawidłowości działania tej osoby. Organy powinny były zbadać, czy cudzoziemiec świadomie podał nieprawdziwe informacje, a nie tylko skupić się na formalnym uchybieniu.Stan faktyczny
Wojewoda odmówił W.Z., obywatelowi C., zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, ponieważ do wniosku dołączył sfałszowaną umowę najmu mieszkania. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podniósł, że umowa została podpisana przez osobę trzecią (K.S.) za zgodą i wiedzą właściciela (J.S.), a on sam nie miał świadomości nieprawidłowości. Sąd administracyjny uznał, że organy nieprawidłowo oceniły stan faktyczny i prawny sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody. Stwierdził również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b w związku z art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 ze zm.) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 - dalej k.p.a.) - po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez obywatela C., W.Z. od decyzji Wojewody [...]z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.
W dniu 24 października 2013 r. W.Z. wystąpił do Wojewody [...]z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Przedmiotowy wniosek uzasadnił wykonywaniem pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca przebywał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie włoskiej karty pobytu z terminem ważności do dnia 11 listopada 2013 r.
Pismem z dnia 13 listopada 2012 r. cudzoziemiec został wezwany przez organ I instancji do uzupełnienia braku formalnego, tj. dostarczenia w terminie 7 dni od daty odbioru wezwania oryginału tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego. Do akt sprawy dołączono bowiem jedynie kserokopię umowy najmu mieszkania z wadami formalnymi.
W toku przedmiotowego postępowania, organ I instancji powziął wątpliwości co do autentyczności podpisu J.S., zamieszczonego na umowie najmu mieszkania z dnia 1 października 2012 r. przedłożonej przez stronę po odebraniu ww. wezwania. W celu wyjaśnienia okoliczności sprawy, w dniu 19 grudnia 2012 r. Wojewoda [...] przesłuchał J.S. do protokołu. Przesłuchiwany oświadczył, że umowa najmu mieszkania nie jest przez niego napisana, lecz za jego zgodą i wiedzą podpis widniejący na umowie nie został przez niego złożony. Na kolejnym przesłuchaniu, w dniu 16 kwietnia 2013 r. J.S. stwierdził, że zamiast niego podpis pod umową najmu z dnia 1 października 2012 r. złożyła pracowniczka obywatela C. Oświadczył, że podyktował jej telefonicznie, jak ma napisać tę umowę i poprosił, żeby podpisała się w jego imieniu, jego nazwiskiem.
W dniu 1 lutego 2013 r. organ I instancji przesłuchał do protokołu W.Z. Cudzoziemiec odpowiadając na pytanie, kto sporządzał umowę najmu lokalu przy ulicy [...], stwierdził, że sporządziła ją i złożyła pod nią podpis K.S., gdyż właściciel lokalu powiedział, iż dla niego byłoby to kłopotliwe. W.Z. dodał, że nie ma świadomości konsekwencji tych działań. Następnie w dniu 1 marca 2013 r. organ I instancji przesłuchał do protokołu K.S. Na pytanie, kto złożył podpisy na przedmiotowym dokumencie, świadek odpowiedziała, że podrobiła podpis wynajmującego, ponieważ tak się z nim wcześniej umówiła.
Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] maja 2013 r. na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o cudzoziemcach odmówił udzielenia W.Z. zezwolenia stwierdzając, iż cudzoziemiec w przedmiotowym postępowaniu do akt sprawy dołączył sfałszowaną umowę najmu mieszkania.
Od powyższego rozstrzygnięcia złożył odwołanie W.Z. reprezentowany przez radcę prawnego J.K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Pełnomocnik odwołującego się stwierdził, że cudzoziemiec został ukarany za działania osoby trzeciej. Osoba, która złożyła podpis na umowie najmu mieszkania zamiast właściciela posiadała ustne pełnomocnictwo. Ponadto, w trakcie postępowania dostarczono kolejną umowę. W opinii pełnomocnika, istotne także jest, iż cudzoziemiec pełni ważną funkcję w [...]Sp. z o.o. i zarządza działalnością spółki na terenie województwa pomorskiego, więc decyzja negatywna w przedmiotowej sprawie mogłaby mieć poważne konsekwencje.
W tych okolicznościach zapadła opisana na wstępie decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2013 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony można udzielić cudzoziemcowi, który posiada zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane - jeżeli okoliczność, która jest podstawą ubiegania się o zezwolenie, uzasadnia jego zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące.
Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 53b ust. 1 cytowanej ustawy, cudzoziemiec o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1, 2, 7, 9, 13, 14 i 16-18 oraz w art. 53a ust. 1 pkt 1-3, 3b i 4, jest obowiązany posiadać:
1) ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu w przypadkach, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1, 2, 7, 9, 13 i 14 oraz w art. 53a ust. 1 pkt 1 lit. b, pkt 2, 3b i 4;
3) wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu w przypadkach, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 16-18 oraz w art. 53a ust. 1 pkt 1 lit. a.
Ponadto, stosownie do art. 53b ust. 5 ww. ustawy dochód, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, po odliczeniu kosztów zamieszkania, przypadający na każdego członka rodziny pozostającego na każdego członka rodziny pozostającego na utrzymaniu cudzoziemca lub na cudzoziemca, gdy jest osobą samotną, musi być wyższy niż wysokość dochodu, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej na podstawie ustawy o pomocy społecznej na podstawie ustawy z dnia 12.03.2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. 2013 r. poz. 182). Zgodnie z treścią art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, w związku z § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2012 r., poz. 823 ) zweryfikowane kryteria dochodowe oraz kwoty świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej kryteria dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej - wynoszą 542 zł.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jeżeli w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, w celu użycia za autentyczny, podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentycznego używał. Podkreślił, iż podstawę odmowy udzielenia W.Z. wnioskowanego zezwolenia stanowiło stwierdzenie, że cudzoziemiec do akt przedmiotowej sprawy załączył umowę najmu mieszkania z podrobionym podpisem. Na stronie nr 7 wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jest zamieszczone oświadczenie dotyczące m.in. konsekwencji złożenia wniosku zawierającego nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje, a także zeznania nieprawdy lub zatajenia prawdy w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie oraz podrobienia, przerobienia dokumentu w celu użycia za autentyczny. Zainteresowany w dniu składania wniosku podpisał go wraz z ww. oświadczeniem, potwierdzając autentyczność załączanych do akt sprawy dokumentów. Cudzoziemiec podpisał powyższe pouczenie także w języku chińskim, więc nieprawdopodobne jest, że nie miał świadomości konsekwencji swoich działań.
W ocenie organu, uzasadnione jest stwierdzenie, że strona świadomie i celowo próbowała wprowadzić w błąd organ rozpoznający sprawę co do autentyczności załączonego do akt sprawy dokumentu - umowy najmu mieszkania. Organ stwierdził, że posiadanie przez stronę tytułu prawnego do zajmowanego lokalu jest warunkiem sine qua non prowadzenia przedmiotowego postępowania. Załączając do akt sfałszowaną umowę najmu mieszkania, cudzoziemiec wymusił na organie I instancji prowadzenie postępowania aż do momentu wydania decyzji, bowiem nieuzupełnienie braku formalnego, jakim jest brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego (art. 60 ust. 5a pkt 1 ustawy o cudzoziemcach), w terminie siedmiu dni od daty odbioru wezwania do usunięcia braku, skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a.
Organ wskazał, że cudzoziemiec na przesłuchaniu w dniu 1 lutego 2013 r. przyznał, iż doszło do sfałszowania umowy najmu mieszkania. Natomiast jego tłumaczenie odnośnie nieświadomości konsekwencji tych nieprawidłowych działań należy uznać za niewiarygodne, ponieważ został o nich pouczony, podpisując pouczenie sporządzone w jego ojczystym języku. Analiza protokołów przesłuchań J.S. oraz K.S., przeprowadzonych w trakcie postępowania, potwierdziła powyższe okoliczności. Jak zeznała K.S., do sfałszowania umowy doszło, gdyż cudzoziemcom śpieszyło się.
W ocenie organu odwoławczego, Wojewoda [...]prawidłowo rozważył stan faktyczny i prawny rozstrzyganej sprawy. Jednocześnie organ wyjaśnił, że odstąpił od badania, czy cudzoziemiec spełnia przesłanki określone w art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o ustawy o cudzoziemcach, gdyż wobec zaistnienia obligatoryjnej przesłanki odmownej z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit b ustawy o cudzoziemcach, ustalenia te nie miałyby wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, a prowadziłyby jedynie do nieuzasadnionego przedłużania postępowania.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ stwierdził, że cudzoziemiec nie został ukarany za działania osoby trzeciej, ponieważ w dniu 1 lutego 2013 r. podczas przesłuchania przyznał, iż wiedział, że załączona do akt sprawy umowa została sfałszowana. Podkreślił, że art. 53 ust. 1 pkt 1 ściśle określa, jakie warunki musi spełnić cudzoziemiec, aby otrzymać przedmiotowe zezwolenie. Okoliczności podnoszone przez pełnomocnika w odwołaniu znajdują się poza zakresem postępowania w sprawie udzielenia przedmiotowego zezwolenia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł W.Z. reprezentowany przez radcę prawnego J.K.
Skarżący zwrócił się o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...]z dnia [...] maja 2013 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, w celu udzielenia skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na spełnienie wymogów określonych w art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach.
Skarżący podtrzymał argumentację przedstawioną w odwołaniu. Podniósł, że przebywa legalnie na terytorium RP jako legitymujący się dokumentem unijnym – ważną kartą pobytową nr [...] wydaną w dniu 15 listopada 2011 r. przez władze W., przedłużoną przez Wojewodę [...]do dnia 18 listopada 2013 r. Skarżący jest zatrudniony w "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w W. i jest prokurentem zarządu kierującym działalnością spółki.
Skarżący wyjaśnił, że ubiegając się o wydanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony przedłożył m.in. wymaganą ustawowo umowę najmu mieszkania J.S., stanowiącą tytuł prawny do lokalu, w którym faktycznie zamieszkuje wraz z żoną C.Y. Po zakwestionowaniu pierwszej umowy najmu, do akt postępowania złożona została druga umowa z uzupełnionymi brakującymi danymi. Skarżący podkreślił, że podpis na tej umowie został złożony przez K.S. na życzenie stron umowy, po uprzednim telefonicznym uzyskaniu upoważnienia właściciela mieszkania. Wnioskodawca przyjął tak poprawioną umowę, nie oceniając działania K.S. i bez świadomości nieprawidłowości działań tej osoby.
Skarżący zarzucił, że kwestionowana decyzja została wydana z pominięciem ustnego pełnomocnictwa do podpisania istniejącej i realizowanej umowy. Niesporną okolicznością jest, że umowa najmu jest umową ważną i jest w trakcje realizacji, gdyż wnioskodawca wraz z żoną mieszka przy ul. [...] w B. Dowodem tego są skuteczne doręczenia korespondencji. Umowa prawidłowo podpisana przez strony została złożona do akt sprawy w dniu 6 listopada 2012 r., na co zwrócono uwagę w uzasadnieniu decyzji. Żądanie uzupełnienia umowy było czynnością zbędną w sytuacji, gdy ważna umowa stron była wykonywana. W konsekwencji wnioskodawca został ukarany za działania K.S., osoby trzeciej w przedmiotowym postępowaniu. Wnioskodawca nie powinien ponosić konsekwencji za działania osób, na które nie ma wpływu. Nieświadomość K.S. posiadającej ustne pełnomocnictwo do podpisania umowy nie ma znaczenia w sprawie. Wystarczyło, aby podpisała umowę swoim imieniem i nazwiskiem z dodatkiem pełnomocnik.
Skarżący podkreślił, że podpisanie drugiej umowy po uzupełnieniu danych było zbędne. Powinien bowiem zostać sporządzony aneks do umowy najmu, uzupełniający brakujące dane. Ponadto, ustne pełnomocnictwo do podpisania umowy w imieniu mocodawcy, niepodważone przez mocodawcę, jest ważne i skuteczne. Potwierdzenie pisemne może być sporządzone w każdej chwili i takiego dokumentu powinien zażądać organ przed wydaniem niekorzystnej decyzji.
W przypadku wnioskodawcy, istotny jest nie tylko brak znajomości języka polskiego, ale także brak znajomości prawa i realiów działania osób w obrocie cywilno-prawnym i administracyjnym. Kwestionowana decyzja jest dla skarżącego krzywdząca, gdyż do zaistniałej sytuacji doszło bez jego winy.
W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przy czym na podstawie art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzona pod względem zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do oceny, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Kontroli Sądu podlegała decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...]z dnia [...] maja 2013 r. odmawiającą udzielenia W.Z. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Podstawę materialnoprawną kwestionowanej decyzji stanowi art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 ze zm.), zgodnie z którym cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli w postępowaniu o udzielenie takiego zezwolenia zeznał nieprawdę lub zataił prawdę albo, w celu użycia za autentyczny, podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentycznego używał.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 60 ust. 5a pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, do wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony należy dołączyć tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego, w którym cudzoziemiec przebywa lub zamierza przebywać – m.in. w przypadku cudzoziemca, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy, tj. posiadającego zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane.
Skarżący do wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony załączył przedłużenie zezwolenia na pracę typu A nr [...] z dnia 13 listopada 2013 r. wydane przez Wojewodę [...], ważne od dnia 19 listopada 2012 r. do dnia 18 listopada 2013 r. Z zezwolenia wynika, że firma [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. zatrudniła skarżącego od dnia 28 listopada 2012 r. do dnia 18 listopada 2013 r. na stanowisku magazyniera z miesięcznym wynagrodzeniem zasadniczym 1500 zł brutto. W tych okolicznościach skarżący powinien również dołączyć do wniosku tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 6 listopada 2012 r. skarżący przedstawił kserokopię umowy najmu lokalu mieszkalnego przy ul. [...] 26 w B., zawartej pomiędzy J. S. (wynajmującym) oraz Y.C. i W.Z.(najemcami). Pismem z dnia 13 listopada 2012 r. organ wezwał wnioskodawcę do przedłożenia tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego informując, że w dostarczonym dokumencie brak jest m.in. daty zawarcia umowy, kompletnych danych osobowych najemcy, danych dotyczących wynajmowanego lokalu mieszkalnego, okresu na jaki została zawarta umowa. W dniu 26 listopada 2012 r. wnioskodawca przedstawił umowę najmu z dnia 1 października 2012 r., uzupełnioną o brakujące dane.
Okoliczność, ze względu na którą organ odmówił wnioskodawcy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP, stanowiło ustalenie w toku postępowania, że podpis widniejący na umowie nie został złożony przez wynajmującego J.S. Organy obu instancji pominęły jednak oświadczenie J.S., złożone do protokołu przesłuchania świadka z dnia 19 grudnia 2012 r., zgodnie z którym umowa najmu została podpisana za jego zgodą i wiedzą. Wynajmujący potwierdził również okoliczność, że cudzoziemcy mieszkają w lokalu wskazanym w umowie. Ponadto, podczas przesłuchania K.S. w dniu 1 marca 2013 r. także ustalono, że wynajmujący wyraził zgodę na podpisanie przez nią przedmiotowej umowy.
W tych warunkach jako nieprawidłowe należy ocenić stanowisko organów orzekających w sprawie, aby wystąpiła przesłanka określona w art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o cudzoziemcach. Nie sposób bowiem przyjąć, aby cudzoziemiec zeznał lub zataił nieprawdę albo w celu użycia za autentyczny podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentyczny używał. Trafnie wywodzi pełnomocnik skarżącego, iż bezspornie K.S. posiadała ustne pełnomocnictwo do podpisania umowy najmu. W istocie zatem - aczkolwiek nieprawidłowo podpisując się nazwiskiem mocodawcy, a nie własnym - działała w imieniu wynajmującego.
W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 99 § 1 Kodeksu cywilnego (dalej k.c.), jeżeli do ważności czynności prawnej potrzebna jest szczególna forma, pełnomocnictwo do dokonania tej czynności powinno być udzielone w tej formie. Ponieważ art. 660 k.c. zdanie pierwsze stanowi, iż umowa najmu nieruchomości lub pomieszczenia na czas dłuższy niż rok powinna być zawarta na piśmie, a w niniejszej sprawie została zawarta na czas nieokreślony, pełnomocnictwo do zawarcia tej umowy również powinno zostać udzielone w formie pisemnej. O ile zatem forma udzielonego pełnomocnictwa może budzić wątpliwości, to organ administracji powziąwszy wątpliwość w tym zakresie powinien wezwać stronę do przedłożenia prawidłowo udzielonego pełnomocnictwa, czego jednak nie uczynił. Powyższe skutkowało zaś nieprawidłową oceną stanu faktycznego sprawy.
Wskazać również należy, że stosownie do art. 103 § 1 k.c., jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Nadto, zgodnie z art. 60 k.c., z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie wynajmujący potwierdził zawarcie umowy najmu, co odzwierciedla protokół przesłuchania świadka z dnia 19 grudnia 2012 r. W przedstawionych okolicznościach podpisanie umowy najmu przez osobę inną niż wynajmujący, a będącą osobą trzecią, nie może zatem zostać potraktowane jako podrobienie dokumentu przez skarżącego bądź używanie takiego dokumentu jako autentycznego.
Regulacja zawarta w art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, stanowiąc samodzielną podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia, ma na celu ochronę prawidłowości ustaleń faktycznych dokonywanych przez organ w prowadzonym postępowaniu w przedmiocie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie, nie może być natomiast przedmiotem tego postępowania w znaczeniu przyznania organowi kompetencji do poszukiwania rozbieżności w złożonych przez cudzoziemca wyjaśnieniach. Konieczność zachowania w tym zakresie restryktywnej wykładni ustawy o cudzoziemcach przekłada się na sposób rozumienia szczegółowych przesłanek odmownego rozstrzygnięcia wniosku cudzoziemca na podstawie normy wynikającej z art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Wykładnia tego przepisu nie może prowadzić do konkluzji, według której złożenie w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony wniosku zawierającego jakiekolwiek nieprawdziwe informacje obligatoryjnie powinno skutkować wydaniem decyzji odmownej (por. wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2009 r. sygn. akt II OSK 636/08, Lex nr 584005; wyrok NSA z dnia 12 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 125/07, Lex nr 506616; wyrok NSA z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 488/06, Lex nr 328189; wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 stycznia 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 2270/11, Lex nr 1146180).
Należy podkreślić, że odmowa udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z powodu podania przez cudzoziemca nieprawdziwych informacji jest uzasadniona wówczas, gdy informacja była nieprawdziwa, mogła mieć znaczenie w sprawie i została przekazana przez cudzoziemca ze świadomością jej nieprawdziwości. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca.
Reasumując, organy obu instancji nie rozważyły całokształtu okoliczności sprawy, przez co nie oceniły należycie wagi przypisanego skarżącemu uchybienia dotyczącego przedstawienia nieprawidłowo podpisanej umowy najmu oraz nieprawidłowo przyjęły, iż okoliczność ta jest na tyle istotna, że ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Kwestionowane rozstrzygnięcia zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. obligujących organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy oraz dokonania oceny okoliczności sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. oraz zasada zupełności postępowania dowodowego zawarta art. 77 § 1 k.p.a. nakładają na organ administracji publicznej prowadzący postępowanie obowiązek ustalenia stanu faktycznego na podstawie całościowo zebranego materiału dowodowego. Okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy powinny być ustalone przez organy w taki sposób, by odpowiadały rzeczywistości i mogły stać się podstawą prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Jak wskazuje art. 80 k.p.a., tylko w przypadku zebrania przez organ i rozpatrzenia całości materiału dowodowego możliwa jest prawidłowa ocena sprawy i prawidłowe rozstrzygnięcie o prawach strony. Organ administracji powinien więc uwzględnić wszystkie dowody zgromadzone w aktach sprawy oraz rozpatrzyć je w ich wzajemnej łączności, tak aby przy zestawieniu podstawy faktycznej decyzji ze zgromadzonym materiałem procesowym nie powstała wątpliwość, czy ustalenie podstawy faktycznej nastąpiło zgodnie z rzeczywistością.
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w pkt I i II sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło