IV SA/Wa 2447/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Szymańska Sędzia WSA Jarosław Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Teresy Zyglewskiej, Anny Falkiewicz - Kluj i Tomasz Wykowskiego od orzekania w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia decyzji postanawia: 1. oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Teresy Zyglewskiej, 2. oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Anny Falkiewicz - Kluj, 3. oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasza Wykowskiego. W piśmie 8 grudnia 2017 r. skarżący M. S. zwrócił się z wnioskiem o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Teresy Zyglewskiej, Anny Falkiewicz - Kluj i Tomasza Wykowskiego od udziału w sprawie z jego skargi na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia decyzji. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że sposób rozpoznawania sprawy przez wymienionych sędziów budzi wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Przesłanki wyłączenia wymienione w art. 18 p.p.s.a. opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Są to powiązania tego rodzaju, że niezależnie od odczuć osób występujących, czy odczuć samego sędziego, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, by sędzia, co do którego zachodzą przesłanki z powołanego przepisu, nie orzekał w sprawie (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012 r., s. 230). W przepisie art. 19 p.p.s.a. ustawodawca ogólnie scharakteryzował zaś przyczynę wyłączenia sędziego przez odwołanie do stwierdzenia, że chodzi o okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Wyłączenie sędziego, czy to z mocy prawa, czy na wniosek (sędziego lub strony), ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych oraz nie mieli wcześniejszych związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis ww. przepisów sprowadza się więc do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. II OZ 608/12, Lex nr 1282364). Podkreślić przy tym należy, że wątpliwość co do bezstronności sędziego, o której mowa w art. 19 p.p.s.a., powinna wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta powinna być realna, a nie potencjalna; nie wystarczy zatem samo subiektywne podejrzenie czy odczucie strony, co do braku bezstronności sędziego. Chodzi tu o udowodnienie zaistnienia takich powodów (okoliczności), będących w związku przyczynowym z osobą skarżącego lub też jego sprawą, a osobą sędziego, które uprawdopodabniają, że sędzia może okazać się nieobiektywny w swej ocenie. W świetle powyższego stwierdzić należy, że wnioskodawca nie przedstawił okoliczności, które stanowiłyby wystarczające przesłanki do wyłączenia ww. sędziów od rozpoznania sprawy IV SA/Wa 2447/17. Stwierdzenie, że sędziowie ci orzekali już w innych sprawach z udziałem strony skarżącej ma charakter generalny i nie zostało poparte konkretnymi, obiektywnymi okolicznościami oraz dowodami, wskazującymi na realną wątpliwość co do bezstronności tych sędziów. Nie można bowiem upatrywać wystarczającej przesłanki wyłączenia sędziego tylko w tym, że ten sam sędzia brał udział w rozpoznawaniu innej sprawy, z której przebiegu lub wyniku wnioskodawca nie jest zadowolony. Subiektywne przekonanie wnioskodawcy co do istnienia przyczyn wyłączenia sędziów, nie poparte żadnymi dowodami, nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 2012 r., sygn. II OZ 798/12). Rozpoznawany wniosek nie zawiera zatem takiej argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności ww. sędziów w rozpoznaniu sprawy IV SA/Wa 2447/17. Zgodnie z art. 22 p.p.s.a. wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. W oświadczeniach z dnia 8 grudnia 2017 r. sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Teresa Zyglewska, Anna Falkiewicz – Kluj i Tomasz Wykowski wskazali, że nie istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie, jak również nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 p.p.s.a. Oświadczenia pozwalają przyjąć uzasadnione przekonanie, że nie istnieją okoliczności, które wywołują uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności wymienionych sędziów (art. 19 p.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.