IV SA/Wa 2490/13
PostanowienieWSA w Warszawie2015-04-27
Skład orzekający: Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania podlega rozpoznaniu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy może być przyznany jedynie przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Złożenie wniosku po prawomocnym zakończeniu postępowania, gdy nie toczy się już żadne postępowanie, które mogłoby prowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia, skutkuje jego oddaleniem.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę, która została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu. Wcześniej dwukrotnie odmówiono mu przyznania prawa pomocy. Po odrzuceniu skargi i uprawomocnieniu się postanowienia, skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy oddalił ten wniosek, uznając, że został złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania. Skarżący wniósł "odwołanie" od postanowienia referendarza, które sąd potraktował jako sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. P. z dnia 9 lutego 2015 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi H. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2014 r. odrzucił skargę H. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Powodem odrzucenia skargi było nieuiszczenie należnego wpisu pomimo wezwania.
Przed wezwaniem skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 stycznia 2014 r. odmówił mu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, natomiast Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I OZ 149/14 oddalił zażalenie H. P. na to postanowienie.
Po doręczeniu skarżącemu (19 kwietnia 2014 r. – zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 83 akt sprawy) odpisu powołanego postanowienia z dnia 10 kwietnia 2014 r. o odrzuceniu skargi, wystąpił on z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i tym razem, postanowieniem z dnia 9 lipca 2014 r., odmówił H. P. przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 września 2014 r. oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 9 lipca 2014 r.
Wskutek upływu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 10 kwietnia 2014 r., stało się ono prawomocne od dnia 20 maja 2014 r.
W piśmie z dnia 9 lutego 2015 r., osobiście złożonym w biurze podawczym Sądu, skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Uzupełnił go w dniu 2 marca 2015 r., wnosząc na urzędowym formularzu PPF o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 12 marca 2015 r. oddalił wniosek H. P. o przyznanie prawa pomocy z uwagi na to, że został on złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania. Postanowienie doręczono stronie w dniu 23 marca 2015 r. przy piśmie z dnia 17 marca 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 199 akt sprawy).
W dniu 30 marca 2015 r. (data stempla pocztowego) skarżący złożył "odwołanie" od postanowienia referendarza sądowego (w piśmie podał sygn. akt i datę pisma przewodniczego, przy którym przesłano odpis postanowienia z dnia 12 marca 2015 r.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że stosownie do treści art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, od postanowienia referendarza sądowego strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia.
Mając powyższe na względzie, należy dalej wskazać, że ponieważ pismo strony powinno być rozpoznane zgodnie z jej intencją, a "odwołanie" H. P. od postanowienia, zostało wniesione w terminie 7 dni od daty doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia referendarza sądowego oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, to pismo to należało potraktować jako sprzeciw od wskazanego postanowienia.
Zgodnie z art. 260 ppsa w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Przedmiotem postępowania po złożeniu sprzeciwu nie jest więc ocena postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, lecz ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie wnioskowanym przez skarżącego.
Przystępując zatem do rozpoznania wniosku H. P. z dnia 9 lutego 2015 r., uzupełnionego wnioskiem z dnia 2 marca 2015 r., należy wskazać, że zgodnie z art. 243 § 1 zd. 1 ppsa prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Jak podano, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2014 r. odrzucił skargę H. P., a wskutek niezłożenia w przewidzianym terminie środka odwoławczego, orzeczenie to jest prawomocne od dnia 20 maja 2014 r.
Należy też nadmienić, że w toku postępowania Sąd dwukrotnie odmawiał uwzględnienia wniosków skarżącego o przyznanie prawa pomocy, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenia na oba postanowienia w tym przedmiocie.
Składając w dniu 2 lutego 2015 r. trzeci z kolei wniosek, skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy już po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie wszczętej jego skargą. Trzeba przy tym podkreślić, że aktualnie w sprawie nie toczy się żadne postępowanie, które mogłoby prowadzić do wzruszenia prawomocnego postanowienia z dnia 10 kwietnia 2014 r.
Powyższe okoliczności faktyczne przemawiają za stwierdzeniem, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata nie został złożony w toku postępowania w rozumieniu art. 243 § 1 ppsa. W konsekwencji podlega on oddaleniu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 260 w zw. art. 243 § 1 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło