IV SA/Wa 2509/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy E. J. (dalej: "skarżąca") wniosła skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r. w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego. Po doręczeniu skarżącej wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, w terminie do dokonania tej czynności, skarżąca złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że wraz z mężem są inwalidami, ponadto mąż jest bezrobotny. Skarżąca podała, że otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 857 zł netto. Wymieniła następujące wydatki miesięczne: kredyt- 356 zł, czynsz – 300 zł, gaz i energia elektryczna – 55 zł, wyżywienie 150 zł. Zarządzeniem z dnia 24 listopada 2016 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy – w terminie 7 dni - poprzez: - nadesłanie dokumentu wskazującego wysokość uzyskiwanego przez nią dochodu (np. kopii decyzji ustalającej wysokość świadczenia emerytalnego), - nadesłanie wyciągów z posiadanych przez skarżącą oraz jej męża wszelkich rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy – z historią operacji, ewentualnie złożenia oświadczenia o nieposiadaniu rachunków, kont bankowych, - udokumentowanie zobowiązań kredytowych, o jakich mowa we wniosku (np. nadesłanie kopii umowy kredytowej wraz z harmonogramem spłaty rat kredytu), - udokumentowanie wydatków ponoszonych na utrzymanie, o których mowa we wniosku o przyznanie prawa pomocy (czynsz, gaz, energia elektryczna), - złożenie zaświadczenia o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej przez M. J. Wezwanie do uzupełnienia wniosku o wskazane wyżej dokumenty i oświadczenia skarżąca odebrała w dniu 21 grudnia 2016 r. Termin do uzupełnienia wniosku upłynął w dniu 28 grudnia 2016 r. We wskazanym terminie skarżąca nie nadesłała żądanych informacji dokumentów. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej "p.p.s.a",. następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania żądanej pomocy. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205). Wskazuje się też, że skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 roku, sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748). W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Ocena taka była konsekwencją działania skarżącej, która nie dopełniła w ciążącego na niej obowiązku rzetelnego i wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej. Należy wskazać, że skarżąca została wezwana do udokumentowania twierdzeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednak w wyznaczonym terminie nie nadesłała żądanych dokumentów i oświadczeń, co w świetle przedstawionego powyżej orzecznictwa sądów administracyjnych uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.