IV SA/Wa 2522/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-06-06

Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu w ramach prawa pomocy przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeśli postępowanie to zakończyło się odrzuceniem skargi?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne faktycznie udzielone stronie, które zmierzało bezpośrednio do ochrony jej sytuacji prawnej. W przypadku, gdy postępowanie przed sądem pierwszej instancji zakończyło się odrzuceniem skargi, a nie zostało skutecznie wszczęte, nie ma podstaw prawnych do przyznania wynagrodzenia za udział w tym postępowaniu.
Stan faktyczny
Wniosek radcy prawnego L. B. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem pierwszej i drugiej instancji. Sprawa dotyczyła skargi A. S. na decyzję Szefa Służby Cywilnej. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, a następnie NSA uchylił to postanowienie. Po ponownym rozpoznaniu WSA ponownie odrzucił skargę, a NSA oddalił skargę kasacyjną. Referendarz przyznał wynagrodzenie za skargę kasacyjną do NSA, ale odmówił wynagrodzenia za postępowanie przed sądem pierwszej instancji po uchyleniu postanowienia przez NSA, uznając je za nieskutecznie wszczęte.
Rozstrzygnięcie
Przyznano r.pr. L. B. kwotę 120 zł oraz 27,60 zł (VAT) ze środków budżetowych WSA w Warszawie, a odmówiono przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku r.pr. L. B. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem pierwszej i drugiej instancji w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] czerwca 2001 r. nr [...], sygn.[...] w przedmiocie konkursu na stanowisko dyrektora generalnego Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego postanawia: 1) przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie r.pr. L. B. kwotę 120 zł. oraz kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % stawkę podatku od towarów i usług. 2) odmówić przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne w pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 27 stycznia 2012 r. (VII SA/Wa 82/12) odrzucił skargę A. S. na wskazaną w sentencji decyzję Szefa Służby Cywilnej. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 7 marca 2012 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Dnia 19 kwietnia 2012 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika z urzędu – r.pr. L. B. (k. 52 akt sprawy). Następnie pismem z dnia 1 czerwca 2012 r. pełnomocnik z urzędu sporządził skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Sądu, która została uwzględniona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 październ8ika 2012 r. (I OSK 2221/12) uchylającym zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekając ponownie w tej sprawie, postanowieniem z dnia 26 listopada 2012 r. (IV SA/Wa 2522/12) odrzucił skargę A. S. na decyzję Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] czerwca 2001 r. Pismem z dnia 4 stycznia 2013 r. pełnomocnik skarżącego wniósł sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 26 listopada 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 marca 2013 r. (I OSK 300/13) oddalił tę skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2013 r. (IV SA/Wa 2522/12) referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał r.pr. L. B. wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem drugiej instancji (sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 27 stycznia 2012 r.). W dniu 3 czerwca 2013 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek r.pr. L. B. o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, która nie została opłacona w całości, ani w części, tj: 1) wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 27 stycznia 2012 r. (VII SA/Wa 82/12 ) - 120 zł.+ VAT, 2) wynagrodzenia z tytułu reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed sadem pierwszej instancji (po uchyleniu przez sąd drugiej instancji postanowienia z dnia 27 stycznia 2012 r..) zakończonym postanowieniem z 26 listopada 2012 r. o odrzuceniu skargi (240 zł. + VAT) 3) wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z 26 listopada 2012 r. (120 zł.+ VAT). Stwierdzono, co następuje: Wniosek r. pr. L. B. jest w uzasadniony w części. W myśl art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez radcę prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) powołanego rozporządzenia, stawka minimalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego - 240 zł. Stosownie zaś do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) w drugiej instancji za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka minimalna wynosi 50% wskazanej wyżej kwoty, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W niniejszej sprawie, w ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji pełnomocnik skarżącego sporządził o wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2012 r. (IV SA/Wa 2522/12). Za te czynność procesową powinien zatem otrzymać wynagrodzenie w wysokości określonej w § 14 ust. 1 pkt 2 lit.b) rozporządzenia (120 zł.) Natomiast wniosek pełnomocnika skarżącego o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne udzielone skarżącemu w postępowaniu kasacyjnym wszczętym skargą kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 stycznia 2012 r. oraz w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, prowadzonym na skutek uchylenia tego postanowienia przez NSA, nie jest uzasadnione. Wniosek o zasądzenie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 27 stycznia 2012 r. (VII SA/Wa 82/12) został już rozpoznany – postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2013 r. (IV SA/Wa 2522/12) referendarz przyznał r.pr. L. B. wynagrodzenie za wykonaną w tej sprawie pracę. Z kolei wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, prowadzonym na skutek uchylenia postanowienia z dnia 27 stycznia 2012 r. przez Naczelny Sąd Administracyjny jest nieuzasadniony, albowiem postępowanie w tej sprawie nie zostało skutecznie wszczęte (zakończone zostało postanowieniem z dnia 26 listopada 2012 r. o odrzuceniu skargi). Ponadto podkreślić trzeba, że wynagrodzenie należy się za pomoc prawną faktycznie udzieloną stronie, dla której pełnomocnik z urzędu został ustanowiony (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2005 r., sygn. akt OZ 720/04, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przewidziany w art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. z 2010 r., nr 10, poz. 65 ze zm.) obowiązek Skarbu Państwa ponoszenia kosztów nieopłaconej przez strony pomocy prawnej z urzędu dotyczy pomocy "udzielonej", a zatem powstaje w momencie rozpoczęcia wykonywania przez radcę prawnego czynności związanych bezpośrednio z udzieleniem pomocy stronie, dla której został on wyznaczony. Udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., sygn. akt I KZP 15/05, LEX nr 151472). Brak jest więc podstawy prawnej do przyznania na tym etapie postępowania sądowego radcy prawemu wynagrodzenia za udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji w tej sprawie. Z przedstawionych powodów, postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło