IV SA/Wa 2546/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia 20 października 2014 r. N. K. wniosła za pośrednictwem organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] o odmowie nadania statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz nieudzielającej zgody na pobyt tolerowany. Zarządzeniem z dnia 22 grudnia 2014 r. Przewodnicząca Wydziału wezwała skarżącą do uzupełnienia, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi, jej braków fiskalnych poprzez uiszczenie wpisu od wniesionej skargi w kwocie 300,-zł. Wezwanie powyższe, wraz ze stosownym pouczeniem o konsekwencjach jego niewykonania, zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu 7 stycznia 2015 r. Zatem siedmiodniowy termin do dokonania powyższej czynności bezskutecznie upłynął w dniu 14 stycznia 2015 r. Pomimo tego, do dnia podjęcia niniejszego rozstrzygnięcia, skarżąca nie wykonała zarządzenia Przewodniczącej Wydziału. Złożyła natomiast w dniu 15 stycznia 2015 r. (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego), w odpowiedzi na powyższe wezwanie, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zasadą wyrażoną w art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), jest, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, a pismem takim jest między innymi skarga. Stosownie zaś do treści art. 220 § 1 tej ustawy, sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata, zaś art. 220 § 3 powołanej ustawy stanowi, że skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd, a jak wynika z akt sprawy skarżąca nie wykonała zarządzenia Przewodniczącej Wydziału i nie uiściła wymaganego wpisu sądowego. Skarżąca zamiast uiścić należny wpis, zastępczo złożyła wniosek o zwolnienie od jego uiszczenia. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wprawdzie dopuszczalnym jest, że strona po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, może złożyć wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia jej od jego uiszczenia, jednakże wniosek taki powinien być złożony w terminie zakreślonym przez Sąd do uiszczenia wpisu. Zasadą jest bowiem, że zwolnienie od kosztów sądowych następuje z datą wydania postanowienia w tym przedmiocie i nie działa wstecz. Zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy wywołuje skutki dopiero od chwili jego wniesienia, a zatem nie obejmuje on zwolnienia od kosztów, do uiszczenia których strona zobowiązana była w terminie, który upłynął przed jego złożeniem. Jeżeli strona ma przejściowe, a nawet stałe problemy finansowe wpływające na możność uiszczenia opłat sądowych, w takiej sytuacji uprawniona jest do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednakże wniosek ten musi zostać złożony w terminie otwartym do uiszczenia wpisu [por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1261/10 (LEX nr 844719) i z dnia 28 sierpnia 2007 r., sygn. akt I OZ 605/07 (niepubl.) oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2273/05 (LEX nr 886225)]. Dla rozpoznania niniejszej skargi złożony w dniu 15 stycznia 2015 r. wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie ma jednak znaczenia, gdyż złożony został po upływie terminu do uiszczenia wpisu, zakreślonego w zarządzeniu z dnia 22 grudnia 2014 r. Zatem, aby wniosek o zwolnienie od wpisu od przedmiotowej skargi mógł wywrzeć określony skutek prawny, skarżąca powinna była wnieść go w terminie wyznaczonym do uiszczenia wpisu od tej skargi, tj. najpóźniej w dniu 14 stycznia 2015 r. Tymczasem wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, nadany w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 15 stycznia 2015 r., jest w świetle treści art. 85 powołanej ustawy bezskuteczny i nie wywołuje żadnych skutków prawnych w stosunku do obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ze względu na wystąpienie negatywnej przesłanki wykluczającej uwzględnienie faktu jego złożenia, a to z tej przyczyny, że złożony został z jednodniowym uchybieniem terminu zakreślonego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wobec powyższego, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.