IV SA/Wa 2579/15
WyrokWSA w Warszawie2016-02-05
Skład orzekający: Aneta Dąbrowska, Kaja Angerman, Leszek Kobylski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności może zostać wydana, gdy istnieje już decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości, a inwestycja ma charakter celu publicznego i ważnego interesu gospodarczego?Ratio decidendi
Decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności może zostać wydana po uprzednim wydaniu decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, jeśli spełnione są przesłanki określone w art. 108 K.p.a. (ochrona zdrowia lub życia, zabezpieczenie gospodarstwa narodowego, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony) lub gdy uzasadnia to ważny interes gospodarczy. Sama decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości nie jest wystarczającą ochroną dla tych dóbr.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. K. na decyzję Wojewody, która uchyliła w części decyzję Starosty zezwalającą spółce P. S.A. na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na potrzeby budowy linii elektroenergetycznej. Skarżąca kwestionowała zasadność wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, twierdząc, że jest ona zbędna i narusza jej prawo własności, podczas gdy organy administracji uznały, że inwestycja ma charakter celu publicznego i ważnego interesu gospodarczego, a decyzja jest niezbędna do realizacji inwestycji w terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), sędzia WSA Leszek Kobylski, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oddala skargę
IV SA/Wa 2579/15
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Wojewoda [..] po rozpatrzeniu odwołania Z. K. uchylił decyzję Starosty O. z dnia [...] maja 2015 r. w części dotyczącej zezwolenia spółce P. S.A. z siedzibą w K. na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w miejscowości B., gmina L., oznaczonej jako działki nr [...] o pow. 1,2000 ha , zezwolił spółce P. S.A. z siedzibą w K. na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w miejscowości B., gmina L., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 1,2000 ha w części powierzchni 0,3557 ha (pas technologiczny o wymiarach 70 m i 51 m) oraz lokalizacji uwidocznionej na załączniku graficznym nr 1 do decyzji Starosty O. z dnia [...]maja 2015 r., ograniczającej sposób korzystania z wymienionej nieruchomości, poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie na nieruchomości linii elektroenergetycznej, w okresie od maja 2015 r. do grudnia 2016 r., nie dłużej niż 60 dni, utrzymał w mocy w pozostałym zakresie zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Powyższe rozstrzygnięcie było wynikiem następujących ustaleń.
Postępowanie w niniejszej sprawie wszczęto na wniosek z dnia [...] lutego 2015 roku, spółki P. S.A. z siedzibą w K.. Starosta O., na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz.U. z 2015 r., poz. 782), decyzją z dnia [...] maja 2015 roku ograniczył sposób korzystania z przedmiotowej nieruchomości poprzez zezwolenie P. S.A. na założenie i przeprowadzenie nad nieruchomością przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w ramach realizacji inwestycji pn: "Budowa dwutorowej linii 400kV [...]z czasową pracą jednego toru na napięciu 220 kVw relacji [...]".
Następnie decyzją z dnia [...] maja 2015 roku, , Starosta O. zezwolił P. S.A. na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, objętej decyzją Starosty O. z dnia [...] maja 2015 roku, ograniczającą sposób korzystania z wymienionej nieruchomości, poprzez zezwolenie na założenie przeprowadzenie na nieruchomości linii elektroenergetycznej. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Odwołanie od tej decyzji złożyła Z. K..
Organ odwoławczy wskazał, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił przepis art. 124 ust. 1a u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
Natomiast stosownie do art. 108 K.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes społeczny. W tym ostatnim przypadku organ administracji publicznej może w drodze postanowienia zażądać od strony stosownego zabezpieczenia.
Organ podniósł, że bezsprzecznie wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło po uprzednim wydaniu przez Starostę O., na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n.. decyzji z dnia [...]maja 2015 roku ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. W decyzji wskazano, że inwestycja jest celem publicznym w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n., jej lokalizacja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ustalono zakres ograniczenia działki nr [...] o pow. 1,2000 ha, w części powierzchni 0,3557 ha (pas technologiczny o wymiarach 70 m i 51 m) oraz lokalizację pasa technologicznego uwidocznioną na załączniku graficznym Nr 1 do decyzji Starosty O. z dnia [...] maja 2015 roku. Wydanie zaskarżonej decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności nastąpiło na wniosek P. S.A. z dnia [...] lutego 2015 roku, w którym wskazano, że realizowana inwestycja jest niewątpliwie inwestycją celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym i strategicznym i jest to jedyne, racjonalne rozwiązanie w przedmiotowych okolicznościach sprawy, gwarantujące ograniczenie do minimum, okresu potrzebnego dla wystąpienia przez jednostkę z wnioskiem o pozwolenie na budowę, a następnie realizację inwestycji zaspakajającej interes społeczny ludności kraju oraz zabezpieczający ważny interes strony – P. S.A. Planowany termin oddania inwestycji do eksploatacji określony został na koniec 2016 roku i wynika on z udzielonego przez P.. S.A. zamówienia publicznego. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności.
Jak ustalono bowiem P. S.A. jest przedsiębiorstwem o szczególnym znaczeniu gospodarczo- obronnym w rozumieniu ustawy z dnia 23 sierpnia 2001 r. o organizowaniu zadań na rzecz obronności państwa realizowanych przez przedsiębiorców (Dz. U. z 2001 r., Nr 122, poz. 1320 ze zm.). Wobec wzrastającego zapotrzebowania na energię elektryczną, a tym samym mając na uwadze prawidłowe funkcjonowanie linii elektroenergetycznych jest szczególnie istotne, z uwagi na ich kluczowe znaczenie dla działania organów państwa oraz całej gospodarki, budowanie nowych linii elektroenergetycznych. Realizacja przedmiotowej inwestycji stanowi jeden z elementów Polityki Energetycznej Polski do 2030 roku, przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 10.11.2009 r. (M.P. z 27 kwietnia 2012 r.).Roboty budowlane powinny zakończyć się do końca grudnia 2016 roku, zatem szczególnie ważne dla wnioskodawcy jest uzyskanie pozwolenia na budowę linii elektroenergetycznej na przedmiotowej nieruchomości. Wydanie decyzji w trybie przewidzianym w art. 124 ust. la u.g.n. pozwoli inwestorowi – P. S.A. na jak najszybsze uzyskanie pozwolenia na budowę, a w dalszej kolejności spowoduje, że środki finansowe na budowę sieci energetycznej [...] wykorzystane zostaną w sposób efektywny. Niezrealizowanie inwestycji w oznaczonym terminie może spowodować dotkliwe straty oraz zahamować rozwój regionu. Organ odwoławczy wskazał, że spełnione są przesłanki wystąpienia zarówno ważnego interesu społecznego, jak też ważnego interesu gospodarczego, gdyż budowa sieci ma zapewnić stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze, a więc ma służyć zaspokajaniu potrzeb społecznych i gospodarczych regionu. Wybudowanie linii i jej eksploatacja jest konieczna dla poprawy niezawodności i sprawności operacyjnej funkcjonowania systemu elektroenergetycznego oraz niezawodności zasilania w energię elektryczną północno-wschodniej części kraju. Niezrealizowanie przedmiotowej inwestycji grozi przeciążeniem istniejących połączeń energetycznych, czego skutkiem będzie zahamowanie rozwoju regionu. Wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości ma na celu umożliwienie wnioskodawcy przeprowadzenie inwestycji w planowanym terminie oraz zabezpieczenie gospodarki regionu przed ciężkimi stratami w przypadku awarii energetycznej. Istotnym jest także zabezpieczenie interesu społecznego, gdyż zagrożenie ciągłości dostawy energii ma realny charakter, a w przypadku zaistnienia tego faktu spowoduje duże straty. Realizacja inwestycji leży w interesie społecznym oraz stanowi również ważny interes strony i ważny interes gospodarczy, uzasadniający wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości rygorem natychmiastowej wykonalności. Organ podkreślił, że w świetle powyższego należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki określone w art. 108 K.p.a., uprawniające organ do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności. Niewątpliwie przedmiotowa inwestycja służyć będzie ogólnie pojętemu interesowi publicznemu, a co za tym idzie niezbędne dla jej przeprowadzenia zezwolenie na zajęcie części nieruchomości strony, podyktowane jest takim słusznym interesem społecznym. Nie było zatem konieczności badania w tym postępowaniu kwestii ewentualnego braku ostateczności decyzji środowiskowej czy też ewentualnego skutku zaskarżenia uchwał Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy L. oraz sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. . Podnoszone w odwołaniu kwestie związane z negocjacjami w sprawie udostępnienia nieruchomości oraz zmniejszeniem się wartości nieruchomości, w związku z realizacją inwestycji, nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie. Kwestie te zostały wyjaśnione w decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2015 roku., po rozpatrzeniu odwołania Z. K.j od decyzji Starosty O. z dnia [...] maja 2015 roku ograniczającej sposób korzystania z przedmiotowej nieruchomości. Organ W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że zaskarżona decyzja o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości dotyczy całej nieruchomości położonej w miejscowości B. gm. L., oznaczonej nr [...] o pow. 1,2000 ha, podczas gdy decyzja ograniczająca sposób korzystania z tej nieruchomości dotyczy tylko jej części. Co prawda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że zgodnie z decyzją ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności dotyczy działki nr [...] o pow. 1,2000 ha, w części powierzchni 0,3557 ha (pas technologiczny o wymiarach 70 m i 51 m) oraz lokalizacji uwidocznionej na załączniku graficznym Nr 1 do ww. decyzji Starosty O. z dnia [...] maja 2015 roku, w okresie od maja 2015 roku do grudnia 2016 roku, nie dłużej niż 60 dni, nie mniej jednak takie działanie organu pierwszej instancji narusza przepisy prawa materialnego - art. 124 ust. 1, w związku z art. 124 ust. la u.g.n. Dlatego też, organ odwoławczy orzekł w tym zakresie, bowiem ustalenie powyższej okoliczności nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Prawidłowa powierzchnia nieruchomości oraz okres ograniczenia nieruchomości wynika wprost z treści decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Z. K. zaskarżając w całości decyzję.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy w postaci art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k. p. a., art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji RP polegające na tym, że poprzez niezastosowanie w/w przepisów organ II instancji bezzasadnie przyjął, iż w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki wskazane w art. 124 ust. 1a u.g.n. oraz iż wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości w części wskazanej w zaskarżonej decyzji jest niezbędne do realizacji interesu społecznego, ważnego interesu strony oraz ważnego interesu gospodarczego, podczas gdy prawidłowa ocena zgromadzonego materiału dowodowego i treści wniosku prowadzić musi do wniosku, że wydanie w/w decyzji nie było w niniejszej sprawie uzasadnione i konieczne, ponieważ w związku z wydaniem ostatecznej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z w/w nieruchomości, zaskarżona decyzja nie przesądza o możliwości wystąpienia przez wnioskodawcę o pozwolenie na budowę, a może spowodować jedynie nieusuwalne szkody po stronie właściciela nieruchomości ze względu na podjęcie przez inwestora prac przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, którego wydanie w kontekście zgromadzonego materiału dowodowego uznać należy za wątpliwe.
Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o uchylenie poprzedzającej w/w decyzję, decyzji Starosty O. z dnia [...] maja 2015 r. i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że obowiązkiem organów obydwu instancji wydających decyzję w niniejszej sprawie było zbadanie, czy wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, jako decyzji godzącej w konstytucyjne prawo własności, jest w niniejszej sprawie konieczne dla zabezpieczenia interesu społecznego i ważnego interesu strony. W związku z powyższym, rozumując a contrario, organ wydający decyzję winien ustalić, czy bez wydania w/w decyzji, interes społeczny i ważny interes strony - wnioskodawcy realnie zagrożony, a jednocześnie, czy wydanie w/w decyzji nie prowadzi do uzasadnionego naruszenia ważnego interesu właściciela nieruchomości. W treści zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej zostało wskazane, że wydanie w/w decyzji jest niezbędne do wystąpienia przez wnioskodawcę z wnioskiem o pozwolenie na budowę inwestycji celu publicznego i pozostaje konieczne dla wykonania inwestycji w terminie do grudnia 2016 r. Mając na uwadze powyższe oraz fakt, ze Wnioskodawca w stosunku do nieruchomości objętej zaskarżoną decyzją dysponuje ostateczna decyzją o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, decyzja o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nie jest mu niezbędna do wystąpienia o pozwolenie na budowę. W/w decyzja byłaby niezbędna dla inwestora, gdyby termin wykonania inwestycji był realnie zagrożony, a co za tym idzie, inwestor, jeszcze przed uzyskaniem pozwolenia na budowę musiałby niezwłocznie wykonać prace przygotowawcze do rozpoczęcia budowy. Istnieniu takiej sytuacji w niniejszej sprawie zaprzecza jednak zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. W szczególności na nieruchomości, której dotyczy zaskarżona decyzja nie ma konieczności wykonywania długotrwałych prac związanych z planowaną inwestycja. Prace związane stricte z realizowaną inwestycją będą możliwe do przeprowadzenia dopiero po wydaniu pozwolenia na budowę, co ze względu na przedłużające się procedury dotyczące uzyskania tytułów prawnych do nieruchomości na przebiegu linii oraz procedury uzyskania decyzji środowiskowej, z całą pewnością nie nastąpi w najbliższym czasie (Decyzja o Środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji wydana przez Regionalnego Dyrektora Ochrony środowiska w O. została zaskarżona do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie i do dzisiejszego odwołanie nie zostało rozpoznane). Należy wskazać, że wydanie ostatecznej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w sposób dostateczny zabezpiecza interes wnioskodawcy i interes społeczny, a co za tym idzie, wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości uznać należy za zbędną interwencję ograniczającą konstytucyjne prawo własności.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów prawa.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
Stosownie do treści art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Przypadki określone w art. 108 k.p.a. to ochrona zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenie gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Wywłaszczanie nieruchomości polegać może także na ograniczaniu prawa własności nieruchomości na stałe lub czasowo. Przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami przewidują kilka możliwych przyczyn takiego ograniczenia, a jednym z nich jest właśnie przepis art. 124 u.g.n., który reguluje kwestie związane z ograniczaniem praw do nieruchomości w związku z budową przewodów i urządzeń.
Niewątpliwie z brzmienia art. 124 ust. 1a wynika, że udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości może nastąpić dopiero po uprzednim wydaniu decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (przy czym decyzja ta nie musi mieć waloru ostateczności). Oznacza to, że uprzednia decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości stanowi warunek konieczny, by możliwe było rozważenie przesłanek uzasadniających udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Zarzut skarżącej, iż w sytuacji wydania decyzji ograniczającej korzystanie z nieruchomości, zbędne było wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne jej zajęcie, już z tej tylko przyczyny należy więc uznać za niezasadny. Ustawodawca określając w ten sposób warunki wydania decyzji o udzieleniu zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości ocenił, że uzyskanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości nie stanowi dostatecznej ochrony dóbr wymienionych zarówno w art. 108 K.p.a., jak też dobra jakim jest ważny interes gospodarczy, wskazanego w art. 124 ust. 1a w/w ustawy.
Do wydania decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości muszą dodatkowo zostać spełnione następujące przesłanki: decyzja może zostać wydana po złożeniu wniosku przez podmiot, który będzie realizował cel publiczny, musi wystąpić jeden z przypadków o których mowa w art. 108 k.p.a. tj. konieczność ochrony zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony, względnie konieczność tę musi uzasadniać ważny interes gospodarczy.
W niniejszej sprawie organy prawidłowo ustaliły, że wniosek został złożony przez inwestora, który będzie realizował cel publiczny, jak też że złożenie tego wniosku poprzedziło wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (decyzja wydana przez Starostę O. w dniu [...] maja 2015 r.). Przepis art. 124 ust. 1a u.g.n. uprawnia do udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym. Przesłanki wymienione w obu tych przepisach są samodzielne. Oznacza to, że wystąpienie którejkolwiek z nich skutkuje wypełnieniem dyspozycji uregulowanej w tym przepisie, a zatem uprawnia do wydania decyzji. Jak wynika z ustaleń organu zajęcie nieruchomości podyktowane było budową napowietrznej linii elektroenergetycznej. Zatem została spełniona przesłanka zarówno interesu społecznego stanowiącego element normy art. 108 § 1 k.p.a., jak również ważnego interesu gospodarczego zawartego w przywołanej normie u.g.n.
Należy także zauważyć, że przesłanki wskazane w art. 108 § 1 k.p.a., nie muszą, choć mogą występować łącznie. Przepis określa je jako przesłanki samodzielne, co oznacza, że dla wydania decyzji o zezwoleniu na zajęcie nieruchomości wystarczy samo istnienie "innego interesu społecznego".
Zagadnienia zaspokojenia potrzeb energetycznych i gospodarka zasobami energii w orzecznictwie są uznawane za wielce istotne, a judykatura choćby na gruncie dostępu do informacji publicznej zalicza tę materię do zadań publicznych (vide wyroki NSA z dnia: 4 kwietnia 2013r., sygn. akt I OSK 102/13, 26 września 2013r., sygn. akt I OSK 831/13, 10 października 2013r., sygn. akt I OSK 1030/13, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, oraz cytowane tam orzecznictwo). Istnienie w przedmiotowej sprawie interesu społecznego, jak tez ważnego interesu gospodarczego jest oczywiste i zostało w sposób logiczny i przekonujący wykazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy ustalił, że realizacja jest inwestycją celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym i strategicznym. Przedmiotowa inwestycja stanowi jeden z elementów Polityki Energetycznej Polski do 2030 roku, przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 10.11.2009r. (M.P. z 27 kwietnia 2012r.). Planowany termin oddania inwestycji określony został na koniec 2016 r. Udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pozwoli inwestorowi na jak najszybsze uzyskanie pozwolenia na budowę, a dalszej kolejności spowoduje, że środki finansowe na budowę sieci energetycznej [...] zostaną wykorzystane w sposób efektywny. Niezrealizowanie jej w tym terminie może spowodować dotkliwe straty oraz zahamować rozwój regionu. Organ prawidłowo zatem ocenił, że okoliczności sprawy wskazują zarówno na istnienie ważnego interesu społecznego, ważnego interesu strony, jak też ważnego interesu gospodarczego, bowiem budowa sieci ma zapewnić stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze, a więc służyć zaspokajaniu potrzeb społecznych i gospodarczych regionu. Decyzja umożliwi przeprowadzenie inwestycji w planowanym terminie oraz zabezpieczy gospodarkę regionu przed ciężkimi stratami w przypadku awarii energetycznej.
Organ odwoławczy słusznie wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodziła potrzeba badania kwestii ostateczności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jak też skutku zaskarżenia uchwał Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L..
W ocenie sądu organ odwoławczy uwzględniając wniosek inwestora, prawidłowo rozważył, że wykorzystanie instytucji zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest jedynym racjonalnym rozwiązaniem, gwarantującym możliwość przyspieszenia działań umożliwiających inwestorowi pozyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Niesłusznie zarzuca skarżąca, że wydanie przedmiotowej decyzji i tak nie stanowi podstawy do uzyskania wcześniej, aniżeli w oparciu o decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości pozwolenia na budowę, wobec braku ostateczności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Tak więc prowadzi tylko do nieuzasadnionego ograniczenia jej prawa własności nie służąc celom dla jakich została wydana.
W przedmiotowej sytuacji, gdy planowany okres realizacji przedsięwzięcia jest tak krótki, a dobra zagrożone nieterminową realizacją inwestycji tak ważne, znaczenie dla ich niezbędnej ochrony ma w istocie każdy dzień, który pozwoli na zminimalizowanie zagrożenia. Dla takich właśnie sytuacji, w których realizacja gwarantowanych praw jednostki wyrażająca się w prawie do złożenia odwołania od wydanej decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, czy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, albo każdej innej decyzji poprzedzającej zakończenie inwestycji, jak też do złożenia skargi do sądu administracyjnego, może opóźnić lub zagrozić realizacji inwestycji, ustawodawca przewidział instytucję niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Skarżąca niezasadnie więc kwestionuje zbędność tego rygorystycznego rozwiązania, gdyż niewątpliwie decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości umożliwia inwestorowi wystąpienie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, a w sytuacji możliwości nadania rygoru natychmiastowej wykonalności także decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, także wcześniejsze uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę i faktyczne przystąpienie do prac realizacyjnych.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło