IV SA/Wa 2590/18

WyrokWSA w Warszawie2018-12-03

Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Agnieszka Wójcik, Paweł Dańczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może w postępowaniu administracyjnym ustalić i rozdzielić koszty postępowania rozgraniczeniowego, gdy koszty czynności geodety wynikają z umowy cywilnej zawartej między geodetą a jedną ze stron postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma kompetencji do władczego rozstrzygania o podziale kosztów postępowania rozgraniczeniowego, jeśli koszty te wynikają z umowy cywilnej zawartej między geodetą a jedną ze stron. Koszty poniesione przez stronę na podstawie takiej umowy nie stanowią kosztów postępowania administracyjnego, które organ mógłby rozdzielić. Natomiast koszty poniesione przez organ, w tym wynagrodzenie prawidłowo ustanowionego biegłego (geodety), mogą być rozdzielone między strony postępowania.
Stan faktyczny
Pan A. S. zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylające postanowienie Wójta Gminy w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego między jego nieruchomością a nieruchomością sąsiadów, Państwa U. i J. S. Organ ustalił koszty postępowania i zobowiązał do ich poniesienia po połowie wszystkich uczestników. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące m.in. braku upoważnienia geodety przez organ oraz niewłaściwego rozdzielenia kosztów wynikających z umowy cywilnej między geodetą a jedną ze stron.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy; umorzył postępowanie w zakresie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego; zasądził od SKO na rzecz A. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 grudnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Tomasz Wykowski Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Wójcik Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 3 grudnia 2018 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2018 r. nr [...]; II. umarza postępowanie w zakresie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz A. S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pan A. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2018 r., znak: [...], uchylające w całości postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego w kwocie [...] zł i zobowiązania A. S. do uiszczenia ½ wysokości tychże kosztów (tj. [...] zł) do dnia [...] lipca 2018 r. na rzecz Państwa U. i J. S. Mocą zaskarżonego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ustaliło jednocześnie koszty postępowania w sprawie rozgraniczenia na kwotę [...] zł i zobowiązało do ich poniesienia wszystkich uczestników tego postępowania, tj. Pana A. S. i Państwa U. i J. S. po ½ wysokości ([...] zł), określając termin uiszczenia kosztów na 14 dni od daty doręczenia postanowienia Kolegium. W powyższej skardze podniesiono szereg naruszeń przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym: a) art. 7, art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie przez organ całokształtu materiału dowodowego i brak dostatecznego wyjaśnienia w uzasadnieniu postanowienia jego podstawy faktycznej i prawnej oraz nierozpatrzenie zasadności prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego, a także pominięcie przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia i dokonywaniu ustaleń okoliczności wynikających z dokumentów, mających istotne znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia, co skutkowało błędnym przyjęciem przez organ, że w kosztach postępowania rozgraniczeniowego powinni partycypować wszyscy uczestnicy tego postępowania; b) art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uznanie, że koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione w interesie wszystkich jego stron, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie były one w interesie tylko strony wnioskującej; c) art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez pochopne wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego, w sytuacji gdy nie zachodziła taka konieczność, ponieważ działka nr 79 miała znane granice prawne i geodezyjne, posiadała ustalony ich przebieg poprzez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalone punkty trwałymi znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzone odpowiednie dokumenty; d) art. 15 k.p.a. poprzez nierozpoznanie przez organ sprawy jako całości zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, a wyłącznie badanie prawidłowości wydania postanowienia Wójta Gminy [...], o czym świadczy skupienie się przez organ wyłącznie na wykazaniu, że w kosztach postępowania rozgraniczeniowego powinni partycypować wszyscy uczestnicy tego postępowania, pomijając i nie odnosząc się do wskazanych przez Skarżącego dokumentów; e) art. 262 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie do ustalenia kosztów postępowania w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości w sytuacji, gdy koszty postępowania wynikające z zawartej umowy cywilnej obciążają bezpośrednio strony umowy, a sam organ nie ma możliwości decydowania w trybie administracyjnym o ich podziale pomiędzy stronami postępowania, gdyż przepis ten wyklucza możliwość przyznania przez organ administracji zwrotu kosztów postępowania pomiędzy stronami; f) art. 264 k.p.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy właściwy organ może jedynie ustalić wysokość pozostałych kosztów postępowania, które obciążają strony postępowania w związku z uznaniem przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia racji Skarżącego co tego, że organ administracji nie jest uprawniony do podejmowania decyzji w sprawie rozliczeń kosztów postępowania pomiędzy stronami. Skarżący wniósł jednocześnie o: I. zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów rozgraniczenia; II. uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia; III. zasądzenia na jego rzecz od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], Wójt Gminy [...] dokonał rozgraniczenia nieruchomości, zatwierdzając granice nieruchomości pomiędzy działką nr [...] położoną we wsi [...], stanowiącą własność J. i U. S. a sąsiednią nieruchomością (działka nr [...]), położoną we wsi [...], należącą do A. S. Postępowanie w powyższym zakresie zostało wszczęte na wniosek J. i U. S., a czynności związane z ustaleniem przebiegu granic rozgraniczanych nieruchomości dokonał geodeta B. G. Od decyzji tej Pan A. S. odwołał się pismem z dnia [...] czerwca 2018 r., ponadto pismem z dnia [...] lipca 2018 r., skierowanym do Wójta Gminy [...], zażądał przekazania sprawy do sądu powszechnego. Działając na wniosek Państwa J. i U. S. z dnia [...] maja 2018 r. Wójt Gminy [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], orzekł w przedmiocie kosztów administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego, ustalając je w wysokości [...] zł i zobowiązując do ich pokrycia w połowie, tj. [...] zł, Pana A. S., określając jednocześnie termin ich uiszczenia na dzień [...] lipca 2018 r. przekazem na adres J. i U. S. W uzasadnieniu ww. postanowienia wskazano, że koszty określono na podstawie faktury wystawionej przez Zakład [...] inż. B. G. Powołano się także na treść art. 152 Kodeksu cywilnego stanowiącego o tym, że właściciele gruntów sąsiadujących obowiązani są do współdziałania przy rozgraniczaniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych, a koszty rozgraniczenia oraz koszty urządzenia i utrzymywania stałych znaków granicznych ponoszą po połowie. Na powyższe postanowienie pismem z dnia [...] czerwca 2018 r., skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], A. S. zażalił się, wnosząc o uchylenie w całości kwestionowanego postanowienia oraz umorzenie postępowania. W następstwie rozpatrzenia ww. zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r., znak: [...], uchyliło w całości zaskarżone postanowienie Wójta Gminy [...] oraz orzekło o ustaleniu kosztów postępowania w sprawie rozgraniczenia między działką nr [...] a działką nr [...] na kwotę [...] zł, zobowiązując do ich poniesienia po połowie, tj. po [...] zł, wszystkich uczestników postępowania, tj. Pana A. S. i Państwa U. i J. S., określając termin uiszczenia wskazanych kosztów na 14 dni od daty doręczenia postanowienia. W uzasadnieniu ww. aktu, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazano na dominujący w judykaturze pogląd, w myśl którego w kosztach postępowania powinni partycypować wszyscy uczestnicy postępowania rozgraniczeniowego, nawet jeśli zostało ono wszczęte na wniosek tylko jednego z właścicieli graniczących ze sobą działek, ponieważ rozgraniczenie jest przeprowadzane także w interesie właściciela nieruchomości sąsiadującej, który nie wnioskował o jego przeprowadzenie. Kolegium wskazało także, że ustalenia przebiegu granic dokonał wyznaczony geodeta – B. G., a koszty jego czynności wyniosły [...] zł i stanowią całość kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Ponieważ w postępowaniu tym brały udział dwie strony, tj. Państwo U. i J. S. oraz Pan A. S., to – zdaniem Kolegium – obie strony należało zobowiązać do uiszczenia ww. kosztów po połowie, w kwocie [...] zł przypadającej na każdą ze stron. Z tego względu Kolegium uznało, że zaskarżone postanowienie Wójta Gminy [...] odpowiada prawu, za wyjątkiem rozstrzygnięcia zawartego w jego czwartym punkcie, zobowiązującego A. S. do zwrotu kosztów postępowania rozgraniczeniowego Państwu S., którzy wpłacili geodecie całość ww. kosztów. Kolegium stanęło bowiem na stanowisku, że sprawa rozliczeń między uczestnikami spornego postępowania ma charakter cywilny i nie leży we właściwości organu administracji publicznej. W pozostałym zakresie zarzuty żalącego się zostały uznane za bezzasadne lub nie odniesiono się do nich w ogóle, uznając, że w większości dotyczyły samego postępowania rozgraniczeniowego, które nie było przedmiotem rozstrzyganej postanowieniem sprawy. Powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] stało się następnie przedmiotem opisanej na wstępie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP, w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W jej następstwie postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Stosowanie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Dodać należy, że zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skorzystał z przewidzianego powołanym przepisem uprawnienia i rozpatrzył niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Badając legalności zaskarżonego postanowienia w świetle wyżej wskazanych kryteriów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz nie z wszystkimi jej zarzutami można się zgodzić. Sąd pragnie jednocześnie podkreślić, że niektóre zarzuty przedstawione w skardze nie są bezpośrednio związane z kontrolowanym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] i poprzedzającym je postanowieniem Wójta Gminy [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, lecz stanowią próbę podważenia zasadności i skuteczności samego postępowania rozgraniczeniowego (m.in. zarzuty określone w pkt. 1 skargi) zakończonego decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2018 r., nr [...]. Zarzuty te nie mogły zostać zatem wzięte pod uwagę w ramach niniejszej sprawy, gdyż jej przedmiotem jest uboczne w stosunku do powyższego postępowanie o ustalenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, zakończone zupełnie innymi rozstrzygnięciem niż wspomniana wyżej decyzja. Niezależnie od tego, Sąd w ramach przeprowadzonej analizy okoliczności faktycznych sprawy dokonanej na podstawie akt postępowania, nie mógł uniknąć oceny przynajmniej niektórych elementów samego postępowania rozgraniczeniowego dokonanych przez Wójta Gminy [...], które miały zasadniczy wpływ na zapadłe w sprawie orzeczenie. Zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2017 poz. 2101, dalej: "u.p.g.k.") rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Rozgraniczeniu podlegają, w miarę potrzeby, wszystkie albo niektóre granice określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami lub innymi gruntami i dokonują go wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie, sądy. Jednocześnie w myśl art. 30 ust. 1 u.p.g.k. wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony. Przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego określają także podstawy rozgraniczenia oraz podejmowane przez geodetę czynności w postępowaniu rozgraniczeniowym. W świetle zatem art. 31 u.p.g.k. czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), biorąc pod uwagę przy ustalaniu przebiegu granic znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej, a w przypadku ich braku lub gdy są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy. W razie sporu co do przebiegu linii granicznych, geodeta nakłania strony do zawarcia ugody. Ugoda zawarta przed geodetą posiada moc ugody sądowej. Na skutek podjętych czynności, zgodnie z art. 33 ust. 1 u.p.g.k. wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. W niniejszej sprawie postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte postanowieniem Wójta Gminy [...] na wniosek Państwa U. i J. S., a podstawą późniejszego rozstrzygnięcia sprawy były czynności techniczne rozgraniczenia podjęte przez geodetę B. G. W tym miejscu należy podkreślić, że Sąd nie oceniał poddawanej w wątpliwość przez Skarżącego prawidłowości czynności geodety oraz ich wpływu na treść decyzji Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, gdyż kwestia ta nie ma wpływu na ocenę legalności kwestionowanego przez Skarżącego postanowienia w zakresie kosztów spornego postępowania. Istotne w tym względzie jest natomiast to, w jaki sposób doszło do dokonania czynności przez geodetę, jego wyboru oraz określenia związanych z tą okolicznością kosztów postępowania. Należy więc zacząć od tego, że jak już wcześniej wspomniano, w myśl art. 31 ust. 1 u.p.g.k. czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Zgodnie z prezentowanym w doktrynie stanowiskiem, z powyższego przepisu wynika jasny wymóg upoważnienia geodety do przeprowadzenia czynności ustalenia przebiegu granic i upoważnienie takie jest niezbędnym elementem dokumentacji rozgraniczenia nieruchomości (por. E. Stefańska, w: Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, wyd. II, SIP Lex), co wynika także z § 19 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. (Dz. U. nr 45, poz. 453). W przedstawionych Sądowi aktach postępowania brakuje dokumentu, z którego wprost wynikałoby tego rodzaju upoważnienie, natomiast figuruje w nim wystawiona w dniu [...] maja 2016 r. przez Zakład [...] inż. B. G. faktura nr [...] na wykonanie czynności technicznych rozgraniczenia działki nr [...] w [...] z działką nr [...] we wsi [...], opiewająca na kwotę [...] zł. Jako nabywcę ww. usługi wskazano J. S., a więc stronę postępowania rozgraniczeniowego. Podkreślić należy, że w wydanym później postanowieniu o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego Wójt Gminy [...] powołał się właśnie na wspomnianą wyżej kwotę, stwierdzając, że wynika ona z opisanej faktury. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, wątpliwe jest, czy Wójt prawidłowo i czy w ogóle upoważnił geodetę B. G. do przeprowadzenia czynności rozgraniczenia nieruchomości, czy też jedynie posiłkował się sporządzoną przez niego dokumentacją przygotowaną na zlecenie strony inicjującej postępowanie rozgraniczeniowe. Wspomniana faktura oraz odręczny wniosek Państwa S. z dnia [...] maja 2018 r., w którym zwracają się oni do Wójta Gminy [...] z prośbą o zwrot poniesionych przez nich kosztów czynności dokonanych przez geodetę świadczą zdecydowanie o zaistnieniu drugiego z powyższych wariantów działania Wójta, który jednak nie znajduje żadnych podstaw prawnych ani w przepisach ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ani w regulacji Kodeksu postępowania administracyjnego. Organy administracji, zarówno pierwszej instancji, jak i instancji odwoławczej, okoliczności tej nie tylko nie dostrzegły, ale nawet nie odniosły się do niej w swoich rozstrzygnięciach, mimo że Skarżący podnosił je wielokrotnie w formie zarzutów sformułowanych w ramach kierowanych do tych organów pism. Tym samym za zasadne należało uznać naruszenie przez organy obu instancji art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z niepełnym wyjaśnieniem przez nie stanu faktycznego sprawy, a ponadto art. 13 k.p.a. statuującego zasadę ogólną przekonywania i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z niepełnym wyjaśnieniem motywów swoich rozstrzygnięć, w szczególności zaś poprzez nieodniesienie się do istotnych wątpliwości prawnych i faktycznych podnoszonych przez stronę postępowania. Choć w doktrynie istnieją wątpliwości co do statusu geodety, którego czynności są podstawą wydania decyzji rozgraniczającej, w szczególności odnośnie do tego, czy posiada on status biegłego (por. E. Mzyk., Podział i rozgraniczenie nieruchomości, Warszawa–Zielona Góra 1994, s. 142), to w ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę nie ma przeciwwskazań ku temu, by prawidłowo upoważnionego geodety nie można było traktować, ze względu na posiadaną przez niego specjalistyczną wiedzę, w charakterze biegłego w rozumieniu przepisów k.p.a., zwłaszcza że upoważnienie geodety do dokonania czynności technicznych rozgraniczenia przez wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) następuje już po formalnym wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego, a więc w jego trakcie. Należy jednak z całą mocą podkreślić, że aby danemu geodecie przypisać status biegłego, jego działanie musi wynikać ze zlecenia organu administracji, a nie strony postępowania administracyjnego. W drugim przypadku sporządzona przez geodetę dokumentacja będzie stanowiła co najwyżej dowód z dokumentu prywatnego, zamiast niezależnej i obiektywnej opinii sporządzonej w celu rozstrzygnięcia o spornych kwestiach, wymagających do ich ustalenia specjalistycznej wiedzy i umiejętności, niezbędnych do załatwienia sprawy przez organ administracji. Powyższe uwagi bezpośrednio korespondują z treścią art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., z którego wynika, że stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Do takich kosztów zaliczają się zaś, zgodnie z art. 263 § 1 k.p.a. także koszty należności biegłych. W myśl art. 264 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej ustala wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia jednocześnie z wydaniem decyzji, w drodze postanowienia. Pojęcie kosztów postępowania należy, w ocenie Sądu interpretować w ten sposób, że chodzi o wydatki, jakie organ musiał ponieść w związku z prowadzonym postępowaniem w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy, w czym mieści się także koszt wynagrodzenia ustanowionego w sprawie biegłego, jakim może być geodeta. Nie mieszczą się natomiast w tym terminie koszty, które poniosła strona postępowania, choćby w toku załatwiania sprawy powoływała się na okoliczności ustalone w ramach czynności podjętych przez samodzielnie opłaconego geodetę, gdyż z racji nieustanowienia go bezpośrednio przez organ administracji nie może on być uznany za biegłego w danej sprawie. Z tego względu rację ma Skarżący, twierdząc, że przepis art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. nie ma zastosowania w sytuacji, gdy koszty wynagrodzenia geodety, który dokonał czynności technicznych rozgraniczenia, na których następnie oparł się Wójt Gminy [...], wynikają z umowy cywilnej zawartej między tym geodetą a drugą ze stron postępowania, bowiem wynagrodzenie to nie stanowiło kosztu wynikającego z należności, jakie względem biegłego powinien ponieść organ, gdyż w niniejszej sprawie nic nie wskazuje na to, by organ ów biegłego powołał w przewidzianym przepisami trybie. Tym bardziej zatem art. 262 § 1 pkt 2 i art. 264 k.p.a. nie mogły stanowić podstawy do tego, by postanowieniem organ administracji nakazywał stronom postępowania sposób i wysokość rozliczeń należności, które nie wynikają z podjętych przez organ czynności, lecz z umowy cywilno-prawnej łączącej jedną ze stron postępowania rozgraniczeniowego i wynajętego przez nią geodety, ponieważ przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują kompetencji organów administracji publicznej do władczego ingerowania w sferę wykonania umów cywilno-prawnych. W tym miejscu, jedynie w charakterze ubocznej polemiki ze stanowiskiem Skarżącego, niemającej jednak znaczenia dla istoty rozstrzygnięcia Sądu, należy zauważyć, że Skarżący nie ma racji twierdząc, iż brak jest podstaw do obciążenia kosztami postępowania rozgraniczeniowego wszystkich jego stron, jeśli rozgraniczenie było tylko w interesie jednej ze stron (strony wnioskującej). Kluczowa w tym zakresie jest uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r, I OSK 5/06 (ONSAiWSA 2007 nr 2, poz.26, dostępna też pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), wyrażająca pogląd, iż organ administracji publicznej orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości (art. 152 Kodeksu cywilnego), a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Ponadto orzecznictwo podkreśla, że postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w interesie nie tylko wnioskodawcy, ale również w interesie właściciela nieruchomości sąsiedniej objętej rozgraniczeniem. Interes prawny obu stron to ustalenie prawidłowej i stabilnej granicy między nieruchomościami. Koszty poniesione w postępowaniu rozgraniczeniowym są więc kosztami poniesionymi w interesie obu stron tego postępowania (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z 7 września 2017 r., IV SA/Wa 854/17 i powołane w jego uzasadnieniu inne orzeczenia, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Z uwagi na fakt, że Wójt Gminy [...], jak wynika ze stanu faktycznego sprawy, nie poniósł w niniejszej sprawie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, za bezprzedmiotowe należało uznać orzekanie przez niego w przedmiocie ustalenia ich wysokości, osób zobowiązanych do ich poniesienia oraz terminu i sposobu ich uiszczenia, dlatego stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, Sąd umorzył je na zasadzie przewidzianej w art. 145 § 3 p.p.s.a. O kosztach postępowania, na które składa się kwota 100 zł tytułem wpisu od skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło