IV SA/Wa 27/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.) Sędzia WSA Danuta Kania, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2011 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "Z." w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...], [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia "Z." w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia "Z." z siedzibą w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2008 r. umarzającą postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci [...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, zlokalizowanej na budynku przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przedstawiło następujący stan sprawy. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Prezydent W. umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację powyżej opisanego przedsięwzięcia. Od powyższej decyzji Stowarzyszenie "Z." z siedzibą w W. wniosło odwołanie, wskazując na obawę negatywnego oddziaływania pól elektromagnetycznych na zdrowie i życie ludzi mieszkających w bezpośrednim sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm.) realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy, jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Przedsięwzięcia mogące oddziaływać na środowisko określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). W związku z nowelizacją ww. rozporządzenia, która weszła w życie 31 sierpnia 2007 r. nie wymagają uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia instalacje, które nie kwalifikują się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z normami określonymi przedmiotowym rozporządzeniem. Sygn. akt IV SA/Wa 27/11 Organ podkreślił, że w związku z brakiem przepisów przejściowych dla ww. nowelizacji, nowe przepisy mają zastosowanie także do postępowań wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną. Zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia § 3 ust. 1 pkt 8 lit. b), c) i d) -instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, niewymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 100 W, 500 W i 1000 W (w niniejszej sprawie wynosi 389,05 W, 532,1 W i 1104,1 W), a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości (odpowiednio) nie większej niż 20 m, 40 m i 70 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny mogą wymagać sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Opierając się na "Informacji o planowanym przedsięwzięciu" z grudnia 2007 r. organ uznał, że wzdłuż osi głównej anteny w odległości odpowiednio do 20 m, do 40 m i do 70 m na azymutach poszczególnych anten nie znajdują się miejsca dostępne dla ludzi. Dodatkowo organ podkreślił, że nawet przy przyjęciu sumarycznej równoważnej mocy promieniowanej izotropowo z pojedynczej anteny, która wynosi 2025,25 W, to miejsca dostępne dla ludzi nie znajdują się odległości do 150 m wzdłuż osi głównej anteny. Planowana inwestycja - zdaniem organu - nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Skoro postępowanie w tym przedmiocie, wszczęte jeszcze pod rządami odmiennie brzmiących zapisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), nie zostało zakończone do 31 sierpnia 2007 r. stosowną decyzją ostateczną, a nowe przepisy, z braku przepisów przejściowych weszły w życie we wskazanej wyżej dacie, to postępowanie stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć w oparciu o przepis art. 105 § 1 K.p.a. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Stowarzyszenie "Z." z siedzibą w W. żądając jego uchylenia. Zdaniem skarżącego stowarzyszenia organy naruszyły art. 10 K.p.a. ponieważ nie poinformowały stowarzyszenia o możliwości wypowiedzenia się o zebranych dowodach w sprawie. Po drugie podniesiono zarzut niezasadności umorzenia postępowania w sprawie, w sytuacji gdy istnieją podstawy do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Sygn. akt IV SA/Wa 27/11 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie. Pismem z dnia 11 listopada 2008 r. [...] Stowarzyszenie P. z siedzibą w R. wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w niniejszej sprawie. Stowarzyszenie zarzuciło zaskarżonej decyzji naruszenie: art. 7, 77, 80, 107 § 3, 28, 105 § 1 K.p.a.; art. 11, 46 ust. 2 w zw. z art. 51 ust. 8 pkt 1, art. 46a ust. 4 pkt 1 oraz art. 4 w zw. z art. 49 ust. 3, art. 51 ust. 2 i 7 ustawy Prawo ochrony środowiska; §§ 3, 4 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2008 r., sygn. akr IV SA/Wa 1445/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Stowarzyszenia "Z." z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji, rozważając kolejno problemy prawne związane z rozpatrywaną sprawą Sąd wskazał, że podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy prawidłowo uznały, że przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć wymienionych w ww. rozporządzeniu, co prowadziło do uznania, iż postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody dla tegoż przedsięwzięcia jest bezprzedmiotowe i jako takie winno zostać umorzone. Nadto Sąd stwierdził, że wskazywanie przez dopuszczone do udziału w postępowaniu [...] Stowarzyszenie P. z siedzibą w R. na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 985/08, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie o sygn. akt II SA/Go 412/08 jako na argument mający przemawiać za uchyleniem zaskarżonej decyzji jest chybione. Sąd administracyjny rozpoznaje prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia w danej konkretnej sprawie i nie jest związany poglądami prawnymi oraz oceną materiału dowodowego dokonaną przez Sąd w innej sprawie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. art. 10 K.p.a., Sąd pierwszej instancji uznał go za bezpodstawny. Za bezpodstawny Sąd uznał również zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 7 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, art. 77 K.p.a. Sygn. akt IV SA/Wa 27/11 poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz 80 K.p.a. poprzez uznanie okoliczności sprawy za udowodnione, bez wszechstronnego rozważenia całego materiału dowodowego. Zdaniem Sądu materiał dowodowy został w sprawie zgromadzony i oceniony prawidłowo. Materiał ten zasadnie przyjęty został przez organ odwoławczy za podstawę ustaleń faktycznych wydanej decyzji. W wyniku skargi kasacyjnej [...] Stowarzyszenia P. "P." z siedzibą w R., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 602/09 uchylił wyrok z dnia 2 grudnia 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu swego wyroku NSA szczegółowo odniósł się do procesowych zarzutów skargi, ustaleń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz organów orzekających w sprawie i uznał, że wobec braku prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy, merytoryczne rozpoznanie zarzutów naruszenia prawa materialnego było przedwczesne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. NSA uznał za zasadny zarzut naruszenia przez orzekające w sprawie organy art. 105 K.p.a. Zmiana treści przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, zdaniem NSA nie oznacza, że postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia stało się bezprzedmiotowe. Zmiana stanu prawnego w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na planowane przedsięwzięcie wymagała rozważenia czy dane przedsięwzięcie jest inwestycją wymagającą sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, a więc dokonania kwalifikacji przedsięwzięcia, czy też jest przedsięwzięciem niewymagającym przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, kończącego się wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wobec tego w rozpoznawanej sprawie, według NSA, Prezydent W. powinien ewentualnie odmówić ustalenia środowiskowych Sygn.ąkt IV SA/Wa 27/11 uwarunkowań zgody na realizację określonego przedsięwzięcia, wskazując w uzasadnieniu, że inwestycja nie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Brak ustawowej przesłanki uwzględnienia żądania, zgłoszonego we wniosku wszczynającym postępowanie administracyjne w danej sprawie nie powoduje, że to postępowanie staje się bezprzedmiotowym w świetle art. 105 § 1 K.p.a., lecz może tylko oznaczać ewentualnie bezzasadność żądania strony. NSA wskazał ponadto, iż Sąd pierwszej instancji nie zwrócił należytej uwagi na fakt, że organy administracji publicznej orzekały tylko w oparciu o wnioski, zawarte w sporządzonych na zlecenie inwestora opracowaniach, tj. "Raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko" i "Informacji o planowanym przedsięwzięciu". W ocenie NSA orzekanie przez organy tylko w oparciu o wnioski zawarte we wskazanych opracowaniach było niedopuszczalne. W konsekwencji bowiem właściwe do rozstrzygnięcia sprawy organy nie dokonały własnych ustaleń, a swoje rozstrzygnięcie oparły na ustaleniach faktycznych dokonanych przez autorów wyżej powołanych dokumentów, które są dowodem podlegającym swobodnej ocenie dowodów. Nie są to bowiem dokumenty urzędowe w świetle art. 76 § 1 K.p.a., a ponadto nie mogą stanowić jedynego źródła materiału faktycznego sprawy, w celu ustalenia prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.). Oznacza to, zdaniem NSA, że to organ administracji publicznej powinien rozpatrzyć wszystkie okoliczności sprawy, podejmując w tym celu wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Zatem materiał dowodowy został przez organy administracji zgromadzony i oceniony nieprawidłowo. Nie wyjaśniono znaczenia pojęcia "miejsca dostępne dla ludności", jak i "wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny". Mając na uwadze wiążącą wykładnię i szczegółowe wskazówki, udzielone w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 18 listopada 2010, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w punkcie 1 sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 18 ust.1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (D.U. 2002, nr 163, poz.1348 ze zm.). Ponownie rozpoznając sprawę organy będą zobowiązane dokonać ustaleń zgodnych z wytycznymi NSA i dopiero - w zależności od ich wyniku- wydać stosowne rozstrzygnięcia w sprawie.