IV SA/Wa 2727/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2013 r. sprawy ze skargi H. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu pisma 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 i 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", utrzymało w mocy postanowienie tego organu z [...] września 2011 r., którym zwrócono podanie p. H. P. z 5 sierpnia 2011 r. Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach sprawy. W piśmie z 5 sierpnia 2011 r., zatytułowanym "odwołanie", Pan H. P. opisał problemy związane z uzyskaniem zaświadczenia lekarskiego o wypadaniu włosów, a następnie zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z prośbą o pomoc w jego uzyskaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie; art. 66 § 3 K.p.a., zwróciło powyższe pismo wnoszącemu. Rozpoznając ponownie sprawę przywołano następujące uwarunkowania formalne i prawne sprawy: - z art. 1 pkt. 1 K.p.a. wynika, że przepisy Kodeksu mają zastosowanie do postępowania przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, - zgodnie z dyspozycją art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 179, poz. 856, ze zm.), samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia, w rozumieniu K.p.a. w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, - powyższy przepis nie daje Kolegium uprawnienia do nadzorowania pracy zakładów opieki medycznej i zatrudnionych w nich lekarzy, w szczególności - do oceny zasadności odmowy wydania zaświadczenia lekarskiego, - Kolegium nie było jednocześnie w stanie wskazać innego organu administracji publicznej, który byłby uprawniony do takiego działania, - zgodnie z art. 66 § 3 K.p.a., jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. W skardze p. H. P. sformułował następujące zarzuty: - mylnie zreferowano kwestie, z jakimi Skarżący wystąpił do zakładu opieki zdrowotnej – nie chodziło o "problem wypadania włosów" lecz o zaświadczenie czy włosy wypadają, - nie rozpatrzono kwestii, czy zasadna była odmowa wydania zaświadczenia, - do SKO Skarżący skierował "odwołanie" nie zaś "podanie", - Skarżący nie uzyskał informacji, gdzie ma się odwołać. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie. W trakcie rozprawy, ustanowiony dla Skarżącego Pełnomocnik z urzędu wskazał, że w jego ocenie organ administracji winien był przekazać pismo skarżącego do Marszałka Województwa [...], który jest organem nadzorczym nad placówką zakładu opieki zdrowotnej, która odmówiła skarżącemu wydania zaświadczenia. Należało zastosować przepisy K.p.a. dotyczące przekazania sprawy administracyjnej według właściwości. Wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd oddalił skargę gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa, w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Trafnie organ potraktował pismo skarżącego jako "podanie" nie zaś - zgodnie z jego tytułem - "odwołanie". W polskim procesie administracyjnym nie obowiązuje bowiem zasada ścisłego formalizmu. Organ administracji jest uprawniony do kwalifikacji konkretnego, wpływającego doń pisma, zgodnie z jego treścią merytoryczną i z uwzględnieniem uwarunkowań formalnoprawnych. W danym przypadku, określenie odwołanie było oczywiście nieadekwatne gdyż nazwa ta w K.p.a. przypisana jest ściśle środkowi prawnemu służącemu wzruszaniu decyzji administracyjnej (dział II Postępowanie, rozdział 10 Odwołania). Samo wniesienia pisma przez p. H. P. nie było poprzedzone władczym rozstrzygnięciem organu administracji (w myśl art. 1 pkt 1 K.p.a.), bądź innego podmiotu, powołanego z mocy prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych (art. 1 pkt 2 K.p.a.). Stąd wniesione pismo należało traktować zgodnie w wyrażoną w nim intencją autora. Z jego jednoznacznej treści wynika, że stanowiło ono próbę uruchomienia przed organem administracji procedury w celu uzyskania wiążącego rozstrzygnięcia, służącego realizacji konkretnego żądania zainteresowanego. W danym przypadku chodziło o uzyskanie od lekarza zaświadczenia, co do określonych aspektów stanu zdrowia wnioskodawcy (bez znaczenia jest natomiast jak faktycznie sformułowane było żądanie skierowane do lekarza, czy później kierownika przychodni). W tym kontekście trafnie wywiódł organ administracji, że nie jest on upoważniony do władczego (w drodze wydania decyzji administracyjnej) nakazania dokonania określonych czynności. Brak jest także w strukturze administracyjnej publicznej organu, w którego kompetencjach pozostawałoby uprawnienie do władczego rozstrzygnięcia w tej sprawie - w drodze wydania decyzji administracyjnej. W tym świetle zwrot podania był zasadny – wystąpiły przywołane w uzasadnieniu orzeczenia przesłanki z art. 66 § 3 K.p.a. Nie są trafne wywody Pełnomocnika strony, jakoby organem administracji publicznej, właściwym w tej sprawie, był Marszałek Województwa [...]. Z samego faktu sprawowania nadzoru nie sposób wywodzić kompetencji do orzekania w trybie decyzji administracyjnej o prawach i obowiązkach określonego zakładu opieki zdrowotnej czy zatrudnionego w nim lekarza. Należy podkreślić, że we wskazanym na rozprawie przez Pełnomocnika skarżącego trybie art. 65 § 1 K.p.a. mogą być przekazywane wyłącznie sprawy podlegające załatwieniu poprzez wydanie władczych rozstrzygnięć organów administracji bądź podmiotów wskazanych w art. 1 pkt 2 K.p.a., co wynika z umiejscowienia tego przepisu w dziale II Kodeksu zatytułowanym Postępowanie. W sprawie nie mogły znaleźć również zastosowania przepisy dotyczące wydawania zaświadczeń (dział VII K.p.a.) gdyż regulują one wyłącznie kwestie wydawania tego rodzaju dokumentów przez organy administracji publicznej (art. 217 § 1 K.p.a.) bądź przez podmioty wymienione w art. 1 pkt 2 K.p.a. (w zw. z art. 5 § 2 pkt 3 K.p.a.). Bez znaczenia są wobec tego zarzuty skargi, że organ administracji nie wystarczająco precyzyjnie przytoczył treść żądań skarżącego, gdy chodzi o fakty, których poświadczenia żądał. Organ ten nie był także upoważniony do rozpatrzenia sprawy, co do meritum – odniesienia się do przyczyn nie wydania zaświadczenia. Uchybieniem niemogącym mieć istotnego wpływu na wynik sprawy (lecz znajdującym swoiste odzwierciedlenie w skardze) było nie zamieszczenie w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia jakichkolwiek informacji o alternatywnych możliwościach kwestionowania ewentualnych nieprawidłowości w ramach świadczenia usług medycznych - przywołana na rozprawie przez Pełnomocnika możliwość zwrócenia się do organu nadzoru czy też zamieszczenie informacji o rzeczniku praw pacjenta działającym w myśl ustawy z dnia 5 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2012 r. poz. 159 ze zm.) oraz organach nadzoru wskazanych w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. Nr 112, poz. 654 ze zm.). Za zamieszczeniem tego rodzaju informacji przemawiałyby względy dobrej - przyjaznej dla obywatela - administracji (prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej - art. 8 K.p.a.). Biorąc jednak pod uwagę, że uchybienie to pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia (zwrot podania określonego mianem "odwołanie), skargę - wobec treści art. 145 §1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), który wskazuje na konieczność uchylenia orzeczenia, jeżeli zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło nieć istotny wpływ na wynik sprawy – należało oddalić. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. W pkt 2 sentencji wyroku orzeczono o kosztach postępowania na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490) oraz art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054).