IV SA/Wa 2786/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant ref. staż. Agnieszka Chustecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2013 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę Pismem z dnia [...] marca 2012 r. skierowanym do Ministra Kultury i Dziedzictwa M.B. wniosła o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2009 r., sygn. [...], uzgadniającego projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pn. "przebudowa i zmiana sposobu użytkowania parteru mieszkalnego na lokal handlowo - usługowy na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w K. przy [...]". W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż fakt usytuowania budynku na terenie układu urbanistycznego wpisanego do rejestru zabytków nie czyni go automatycznie zabytkiem i nie podlega też ochronie na podstawie art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010r., [...] odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2009 r., uzgadniającego projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pn. "przebudowa i zmiana sposobu użytkowania parteru mieszkalnego na lokal handlowo - usługowy na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w K. przy [...]". Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożyła M.B. reprezentowana przez J.K. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku M.B. reprezentowanej przez pełnomocnika o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] sierpnia 2010 r., odmawiającym stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2009 r. uzgadniającego projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pn. "przebudowa i zmiana sposobu użytkowania parteru mieszkalnego na lokal handlowo - usługowy na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w K. przy [...]" - działając na podstawie art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz art. 17 pkt 2, art. 127 § 3, art. 138 § 1 pkt 1, art. 144, art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 k.p.a., orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. Rozpatrując ponownie sprawę Minister uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności wskazanego postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia[...] kwietnia 2009 r. Wyjaśnił, że istotnie nie każdy budynek położony na terenie układu urbanistycznego wpisanego do rejestru, stanowi zabytek. Okoliczność ta nie ma jednak wpływu na ocenę zgodności z prawem postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2009 r., albowiem kompetencje organu konserwatorskiego pierwszej instancji do uzgadniania projektu decyzji o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji wynikają z faktu zlokalizowania przedmiotowej nieruchomości na terenie historycznego układu urbanistycznego miasta K., wpisanego do rejestru zabytków pod numerem [...], decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. M.B. reprezentowana przez radcę prawnego G.W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podtrzymując stanowisko o braku kompetencji organów konserwatorski do uzgadniania projektu decyzji o warunkach zabudowy dotyczących wskazanej powyższej inwestycji. Skarżąca podkreśliła, iż należący do niej budynek nie jest zabytkiem, ponieważ nie został wpisany do rejestru zabytków zaś okoliczność że jest położony w strefie historycznego układu urbanistycznego w żaden sposób nie czyni go zabytkiem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). Oceniając zaskarżone postanowienie w oparciu o powyższe kryteria orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie naruszył prawa utrzymując w mocy własne postanowienie odmawiające stwierdzenia nieważności; postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2009 r. uzgadniające projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pn. przebudowa i zmiana sposobu użytkowania parteru mieszkalnego na lokal handlowo - usługowy na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w K. przy [...]. Zdaniem skarżącej fakt usytuowania przedmiotowego budynku na terenie układu urbanistycznego wpisanego do rejestru zabytków nie czyni go automatycznie zabytkiem i nie podlega też ochronie na podstawie art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W związku z tym brak było podstaw do uzgodnienia przedmiotowej inwestycji z [...] Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. W ocenie Sądu powyższy zarzut uznać należy za bezpodstawny. Stosownie do treści art. 60 ust. 1 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 2 tej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012r. poz.647 ze zm.) decyzję o ustaleniu warunków zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych formami ochrony zabytków, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Bezsporne jest, iż przedmiotowy lokal handlowo - usługowy zlokalizowany na terenie działki o nr ewidencyjnym [...], w K. przy [...] położony jest jednocześnie na terenie historycznego układu urbanistycznego wpisanego do rejestru zabytków po numerem [...], w strefie nawarstwień kulturowych i zabytkowej zabudowy. W ocenianym w niniejszym postępowaniu nieważnościowym postanowieniu [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków z dnia [...] kwietnia 2009 r., uzgadniając projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pn. przebudowa i zmiana sposobu użytkowania parteru mieszkalnego na lokai handlowo - usługowy na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w K. przy [...], wskazał na konieczność zachowania utrwalonego tradycją rytmu podziałów elewacji oraz charakterystycznych elementów detalu architektonicznego. Zwrócić trzeba uwagę, iż dla ochrony zabytków ustawodawca przewiduje różne formy i zakresy tej ochrony. Podkreślenia wymaga bowiem, iż zabytkiem jest nie tylko i wyłącznie zindywidualizowany obiekt budowlany wpisany do rejestru zabytku na podstawie decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków, jak podnosi strona skarżąca, ale są nimi także pewne układy przestrzenne stanowiące wartość jako całość, jak również ich elementy. Stosownie do treści art. 3 pkt 12 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami historyczny układ urbanistyczny to przestrzenne założenie miejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg. Ochrona historycznego zespołu urbanistycznego polega na zachowaniu najcenniejszych elementów tego zespołu, wyodrębnionych ze względu na wspólne cechy, formę architektoniczną, styl, zastosowane materiały, funkcję, czas powstania lub związek z wydarzeniami historycznymi. Istotne dla zachowania walorów zabytkowych historycznego zespołu urbanistycznego jest utrzymanie spójnego wyglądu całego zespołu pod względem kompozycji i wystroju elewacji jego elementów czy zachowanie jednolitości użytych materiałów. Z powyższego wynika zatem, że stosownie do dyspozycji art. 3 ust. 1 pkt 12 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, w przypadku wpisania do rejestru zabytków historycznego układu urbanistycznego przedmiotem ochrony jest ten zespół, który tworzą wchodzące w jego skład budynki, ze względu na wyróżniające cechy tegoż zespołu (art. 3 pkt 12 ustawy). Z tych też względów wpisanie do rejestru zabytków historycznego układu urbanistycznego, w którego skład wchodzą określonego budynki oznacza, że również jego zewnętrzne elementy są objęte ochroną wynikającą z wpisu do rejestru zabytków w zakresie ochrony historycznego układu urbanistycznego. Natomiast w razie wpisania do rejestru zabytków dodatkowo budynku (nieruchomości), który wchodzi w skład zespołu budowlanego, przedmiotem ochrony jest również sam budynek ze względu na jego cechy zabytkowe. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych w tym m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2012r sygn. akt II OSK 886/11 (publ. Lex 1223299). Wobec powyższego orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków stosownie do treści art. 60 ust. 1 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 2 tej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, był upoważniony do dokonania oceny przedmiotowej inwestycji określonej w projekcie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy przez pryzmat obowiązujących przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz walorów zabytkowego obszaru. Tym samym stwierdzić, iż organ konserwatorski uzgadniając przedmiotową inwestycję nie naruszył art. 156 §1 pkt 2 k.p.a Dlatego też Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.