IV SA/Wa 2799/16
WyrokWSA w Warszawie2017-06-21
Skład orzekający: Alina Balicka, Kaja Angerman, Anna Falkiewicz-Kluj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił krąg stron postępowania o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego, uwzględniając fakt śmierci jednej ze stron, oraz czy zaniechanie uwzględnienia wpływu inwestycji na staw na działce skarżącego stanowiło podstawę do uchylenia decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skierowanie decyzji do osoby zmarłej, mimo że stanowi wadę postępowania, nie jest samoistną podstawą do uchylenia decyzji, jeśli nie można wykazać, że uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza gdy postępowanie było prowadzone z zastosowaniem art. 49 K.p.a. Ponadto, sąd stwierdził, że kwestia wpływu inwestycji na staw była już rozważana w postępowaniu środowiskowym, a obawy skarżących nie zostały poparte dowodami, co czyni zarzuty niezasadnymi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, który utrzymał w mocy decyzję Starosty udzielającą pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych i szczególne korzystanie z wód w zakresie odprowadzania wód opadowych związanych z budową drogi wojewódzkiej. Skarżący zarzucili nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania (kierowanie decyzji do zmarłej osoby) oraz nieuwzględnienie wpływu inwestycji na staw na ich działce. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Paweł Konopelski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi M. S., D. S., M. S.i A.S. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r, Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23), dalej K.p.a., art. 4 ust. 4, art. 122 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo wodne (Dz.U. z 2015r. poz. 469 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. S. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016r. znak: [...] udzielającej [...] Zarządowi Dróg Wojewódzkich w [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz na szczególne korzystanie z wód w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych związanych z budową i rozbudową drogi wojewódzkiej Nr [...] na odcinku [...] wraz z obejściem miejscowości [...] i miejscowości [...], Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Stan sprawy przedstawiał się w sposób następujący.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2016r. znak: [...] udzielił pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz na szczególne korzystanie z wód w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych związanych z budową i rozbudową drogi wojewódzkiej Nr [...] na odcinku [...] wraz z obejściem miejscowości [...] i miejscowości [...].
Przedsięwzięcie jest realizowane na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013r. poz. 687 ze zm.)
Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. S. współwłaściciel działek o nr ewid. [...] i [...] obręb [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
-obrazę przepisu art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne oraz art. 10, art. 28, art. 29, art. 30 § 1, art. 61 § 4 i art. 109 K.p.a., polegającą na nieprawidłowym ustaleniu kręgu stron niniejszego postępowania, kierowaniu pism i decyzji do nieżyjącej od [...] M. S., przy jednoczesnym pominięciu w sprawie jej zstępnych będących następcami prawnymi i współwłaścicielami nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji;
-obrazę przepisu prawa materialnego tj. art. 125 pkt 3 w związku z art. 128 ust. 1 ustawy Prawo wodne, polegającą na pominięciu w decyzji wpływu planowanej inwestycji na życie i zdrowie ludzi korzystających ze stawu na jego działce a także na żyjącą w tym stawie faunę, przede wszystkim ryby, który to staw niezasadnie został uznany za pozostający poza obszarem oddziaływania inwestycji, pomimo, ze jest on oddalony zaledwie o około 51 metrów od pasa drogowego, a rów przydrożny na jego działce do którego zgodnie z planami inwestora nastąpi wzmożony odpływ z drogi, w tym wód zanieczyszczonych paliwem itp. jest z tym stawem bezpośrednio połączony. Wniósł o uchylenie decyzji Starosty i rozstrzygnięcie sprawy poprzez odmowę udzielenia [...] Zarządowi Dróg Wojewódzkich w [...] pozwolenia wodnoprawnego.
Organ II instancji, stwierdził, że pozwolenie wodnoprawne udzielone przez Starostę [...] (zgodnie z wnioskiem PZDW w [...]) dotyczy wykonania urządzeń wodnych oraz szczególnego korzystania z wód w zakresie wprowadzania wód opadowych i roztopowych w związku z budową i rozbudową drogi wojewódzkiej Nr [...] na odcinku [...] wraz z obejściem miejscowości [...] i miejscowości [...].
Rozstrzygnięcie w całości uwzględniło żądania wnioskodawcy, a warunki pozwolenia zostały sformułowane w sposób jasny i precyzyjny. Zatem rozstrzygnięcie organu I instancji jest w ocenie organu odwoławczego prawidłowe, zarówno z punktu widzenia zgodności z prawem, jak i pod względem celowości.
W tym przypadku organ odwoławczy zgodnie z art. 138 § 1 pkt. 1 utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Pozwolenie wodnoprawne jest decyzją, która ocenia wnioskowane szczególne korzystanie z wód w tym przypadku odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do rzeki oraz do ziemi oraz wykonanie urządzeń wodnych pod kątem m.in. ich zgodności z ochroną zdrowia ludzi oraz wpływu na środowisko tj. m.in. wody podziemne i powierzchniowe, formy ochrony przyrody, itp. Zaprojektowane rozwiązania spełniają w/w warunki, co zaznacza przedłożony operat wodnoprawny, więc nie było podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.
Zgodnie z art. 128 ustawy Prawo wodne w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel, zakres i warunki korzystania z wód lub urządzeń wodnych. Ustala się także obowiązki uprawnionego do szczególnego korzystania z wód, w stosunku do innych posiadających pozwolenia wodnoprawne oraz ocenia możliwość ewentualnego negatywnego oddziaływania tego korzystania i obowiązki w zakresie jego ograniczenia w przypadku wystąpienia ewentualnych negatywnych skutków lub szkód, w stosunku do osób trzecich lub środowiska.
Starosta [...] w wydanej decyzji ustalił warunki odprowadzania wód opadowych w sposób nie powodujący naruszenia przez korzystającego z wód wymagań ochrony środowiska, które w przypadku odprowadzania do środowiska określone są w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014r. w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać ścieki wprowadzane do wód powierzchniowych lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U. poz. 1800) oraz nałożył na uprawnionego między innymi obowiązki mające na celu utrzymanie w należytym stanie urządzeń służących do wprowadzania wód opadowych do środowiska.
W świetle powyższego brak jest, zdaniem organu II instancji, podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia lub uchylenia decyzji i rozpatrzenia sprawy, ponieważ odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do ziemi zgodne jest z § 19 ust. 2 w/w rozporządzenia Ministra Środowiska.
Starosta w wydanej decyzji zaznaczył też, zgodnie z art. 123 ust. 2 ustawy Prawo wodne, że pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych koniecznych do jego realizacji oraz nie narusza praw własności i uprawnień osób trzecich przysługujących wobec tych nieruchomości i urządzeń.
Odnosząc się bezpośrednio do zastrzeżeń podniesionych w odwołaniu strony organ potwierdził stanowisko organu I instancji, że strony postępowania zostały ustalone i powiadomione prawidłowo na podstawie wypisu z rejestru gruntów prowadzonego przez Starostę [...]. Zgodnie z informacją przedstawioną przez wnioskodawcę inwestycja, będzie realizowana na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Zgodnie z art. 1 d ust. 4 w/w ustawy dla ustalenia stanu prawnego nieruchomości, o których mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy Prawo wodne, siedziby i adresy właścicieli tych nieruchomości określa się według katastru nieruchomości. W dniu złożenia wniosku tj. [...].02.2016r. jako właściciele działki nr [...] obręb [...] figurowali M. i M. S. W trakcie postępowania, strona postępowania M.S. nie wnosił zastrzeżeń co do nieprawidłowości w doręczeniu pism, jak również nie przedstawił informacji o zakończonym postępowaniu spadkowym po zmarłej żonie.
Sprawa zasięgu oddziaływania inwestycji na grunty należące do M. S., a w szczególności na warunki biologiczne dotyczące stawu rekreacyjno - hodowlanego, związane z odprowadzaniem wód opadowych z odwodnienia drogi wojewódzkiej nr [...] do istniejącego rowu melioracyjnego na działce nr [...] była analizowana dodatkowo na etapie postępowania. Wówczas ustalono, że spływ wód opadowych, w skutek zastosowania przegród piętrzących i retencji oraz regulatora przepływu zostanie ograniczony do minimum. Stężenia zanieczyszczeń na wylocie kanalizacji deszczowej przy zastosowaniu osadnika oraz separatora będą mniejsze niż: węglowodory ropopochodne - 15 mg/l, zawiesina ogólna - 100 mg/I co jest zgodne z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy prowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U. poz. 1800). Ponadto, wpływ całej inwestycji na środowisko był analizowany podczas uzyskiwania przez wnioskodawcę decyzji środowiskowej.
Przedmiotowa inwestycja jako inwestycja celu publicznego, ma za zadanie ochronę środowiska i sama w sobie reprezentuje interes publiczny, a interesy obywateli zostaną zaspokojone poprzez wykupienie zajętego terenu na podstawie decyzji zezwalającej na realizacje inwestycji drogowej. Starosta [...] wydał prawidłowe orzeczenie, które zostało oparte na wystarczającym dla rozstrzygnięcia materiale dowodowym.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiedli M. S., D. S., M. S. i A. S., dalej "skarżący", zaskarżając ją w całości.
Zarzucili naruszenie przepisów prawa, a mianowicie:
1.) przepisu art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne oraz przepisu art. 10, art. 28, art. 29, art. 30 § 1, art. 61 § 4 i art. 109 Kpa, polegającą na nieprawidłowym ustaleniu kręgu stron niniejszego postępowania, kierowanie pism i decyzji do nieżyjącej od [...] grudnia 2011r. M. S., przy jednoczesnym pominięciu w sprawie jej zstępnych będących następcami prawnymi i współwłaścicielami nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji;
2.) przepisu prawa materialnego, tj. art. 125 pkt 3 w związku z art. 128 ust. 1 ustawy Prawo wodne, polegającą na pominięciu w decyzji wpływu planowanej inwestycji na życie i zdrowie ludzi korzystających ze stawu na działce odwołującego się, a także na żyjącą w tym stawie faunę, przede wszystkim ryby, który to staw niezasadnie został uznany za pozostający poza obszarem oddziaływania inwestycji, pomimo że jest on oddalony zaledwie o około 51 metrów od pasa drogowego, a rów przydrożny na działce odwołującego, do którego zgodnie z planami inwestora nastąpi wzmożony odpływ wód z drogi, w tym wód zanieczyszczonych paliwem itp., jest z tym stawem bezpośrednio połączony;
Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Starosty i rozstrzygnięcie co do jej istoty poprzez odmowę udzielenia [...] Zarządowi Dróg Wojewódzkich w [...] pozwolenia wodnoprawnego.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że organ I instancji nie ustalił prawidłowo kręgu stron postępowania tj. nie uwzględnił faktu, że M. S. zmarła w dniu [...] grudnia 2011 roku, a więc na kilka lat przed wszczęciem przedmiotowego postępowania, czym naruszono wyrażoną w art. 10 K.p.a. zasadę czynnego udziału w postępowaniu.
Zgodnie zaś z treścią art. 109 § 1 k.p.a. organ doręcza stronom na piśmie zapadłą w sprawie decyzję administracyjną. Nałożony na organ obowiązek prawidłowego ustalenia, na każdym etapie postępowania administracyjnego, kręgu stron postępowania administracyjnego ma, w świetle art. 156 § 1 k.p.a., szczególne znaczenie, także z tego powodu, że jego naruszenie stanowi przesłankę, która uzasadnia stwierdzenie nieważności przez sąd administracyjny Zaskarżonego rozstrzygnięcia dotkniętego taką kwalifikowaną wadą postępowania administracyjnego. Nie ma przy tym znaczenia, czy organ prowadząc postępowanie wiedział, że osoba ta nie żyje, czy też takiej wiedzy nie posiadał. Niezależnie od powyższego niezbędne jest, aby na każdym etapie postępowania, ustalić prawidłowy krąg podmiotów mających interes prawny w uczestniczeniu w postępowaniu nadzorczym, (por. wyroki NSA z 27 kwietnia 1983r., II SA 261/83, LEX 10693; z 14 listopada 2001 r" I SA 2462/99, LEX 82653, wyrok NSA z 09.12.2011r" I OSK 140/11 i inne).
Zgodnie z art. 127 ustęp 7a ustawy Prawo wodne, jeżeli liczba stron postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego przekracza 20, do stron innych niż: 1) wnioskodawca, 2) właściciel wody, 3) właściciel urządzeń wodnych, 4) uprawniony do korzystania z wód oraz uprawniony do rybactwa - stosuje się przepis art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego, który z kolei pozwala zastąpić powiadomienia bezpośrednie (osobiste) stron poprzez powiadomienie- publiczne które miało miejsce w niniejszej .sprawie. Jednak artykuł 49 Kpa nie może znaleźć zastosowania do strony będącej właścicielem wody, jak też do strony i właściciela urządzeń wodnych. Nie ulega zaś wątpliwości, iż na działce [...] znajduje się rów wodny. Organ zdawał sobie zresztą sprawę z obowiązku bezpośredniego powiadamia właścicieli działek [...] i [...], co znalazło odbicie w kierowaniu korespondencji bezpośrednio do M. S. i M. S., tyle że - jak wskazano wyżej — M. S. nie żyje od blisko 5 lat.
Tak więc organ winien był w niniejszym przypadku ustalić krąg spadkobierców po M. S., którym służy status strony w tym postępowaniu jako współwłaścicielom a więc kierować korespondencję do spadkobierców M. S., czego nie czynił. Kodeks postępowania administracyjnego nie zawiera normy, która by wprost regulowała kwestię skutków prawnych skierowania decyzji do osoby zmarłej. Jednak zmarły nie może mieć ani zdolności prawnej, ani być podmiotem praw i obowiązków z zakresu prawa administracyjnego. Podstawową regułą postępowania administracyjnego jest prowadzenie go wobec osób żyjących. Skoro w przedmiotowej sprawie doszło do wydania decyzji w stosunku do osoby zmarłej, to należy przyjąć, że jest to decyzja sprzeczna z prawem, albowiem skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie, a nadto z pomięciem osób, które ten status winny mieć honorowany. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że skierowanie decyzji do osoby zmarłej, która w chwili wydania decyzji nie miała już przecież przymiotu strony, jest wadliwością decyzji powodującą stwierdzenie jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a). W niniejszej sprawie M. S. jako osoba zmarła w dniu [...] grudnia 2011 r. nie mogła być stroną już w chwili składania wniosku inicjującego postępowanie.
Abstrahując od powyższego, skarżący podnieśli, że obszar oddziaływania obiektu nie kończy się wyłącznie na nieruchomościach przylegających bezpośrednio do działki inwestora.
Bezzasadnie stwierdzono, że staw na nieruchomości skarżącego (będącej współwłasnością także pozostałych, poza M. S., spadkobierców M. S. w osobach dzieci: A. S., M. S. i D. S.), nie znajduje się w zasięgu oddziaływania inwestycji, a organ równie niezasadnie podzielił to stanowisko bez należytego, pogłębionego zbadania. Staw ten znajduje się - jak stwierdził to zresztą organ - w odległości zaledwie 51 metrów od granicy pasa drogowego, a więc i objętego oddziaływaniem inwestycji rowu na działce odwołującego się. Ma to tym większe znaczenie, że rów ten, bezspornie poddany silnemu oddziaływaniu w przypadku inwestycji, na co wskazują już choćby opracowania wnioskodawcy, jest połączony z ww. stawem. Aktualnie zachodzi naturalna wymiana wód między stawem a tym rowem, a zatem gdy do rowu wskutek planowanej inwestycji spływać będą znaczne ilości wód powierzchniowych, w tym zanieczyszczonych osadami z drogi choćby w postaci paliw i innych substancji chemicznych, wody te będą wpływać do stawu. Staw ten natomiast posiada faunę rybną i to dość bogatą, żyją w nim bowiem m.in. amury, sumy, szczupaki, karpie i inne gatunki ryb. Ponadto staw pełni istotną dla odwołującego się i jego rodziny funkcję rekreacyjną, kąpią się w nim ludzie. Tym samym decyzja odmawiająca ustalenia, iż inwestycja oddalona o około 51 metrów od tego stawu, a wiążąca się m.in. ze spuszczaniem wód powierzchniowych do rowu, zatem siłą rzeczy także do nieodległego, połączonego z tym rowem stawu, nie znajduje się w zasięgu oddziaływania inwestycji, jest sprzeczna z prawem.
W orzecznictwie administracyjnym wielokrotnie podkreślano, iż w przypadku inwestycji mającej istotny wpływ na środowisko, krąg podmiotów posiadających interes prawny jest znacznie szerszy niż w przypadku innych inwestycji, przy czym decydujące znaczenie ma zasięg oddziaływania takiej inwestycji. Decyzja wodnoprawna nie może się ograniczać do badania obszaru oddziaływania inwestycji tylko na działkach sąsiednich w stosunku do tej inwestycji, podczas gdy ewidentnie charakter inwestycji, jej projekt wskazuje, iż wskutek przebudowy drogi nastąpi wzmożony spadek wód do rowu przydrożnego na działce odwołującego się, który to rów - co istotne - jest bezpośrednio połączony ze stawem na kolejnej działce odwołującego się: Oczywistym jest więc, że spływ tych wód z przebudowanej drogi nastąpi także do stawu. Możliwość uznania za stronę właścicieli nieruchomości nie graniczących bezpośrednio z działką inwestycyjną dopuszcza także orzecznictwo sądowoadminsitracyjne (powołano wyroki NSA). Jakkolwiek pominięcie przy wydawaniu zaskarżonej niniejszym decyzji oddziaływania inwestycji na działkę, na której znajduje się staw, nie ma bezpośredniego wpływu na prawidłowe ustalenie kręgu osób mających status strony, gdyż będą to te same osoby, które są współwłaścicielami choćby działki nr [...], to jednak ma to niebagatelne znaczenie, jeśli chodzi o warunki, jakim winna odpowiadać inwestycja i które winny być określone decyzją przy uwzględnieniu oddziaływania inwestycji także na tenże staw.
Zgodnie z art. 125 pkt 3 ustawy Prawo wodne, pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów. Wynikajże z zaprojektowanej inwestycji immisje na nieruchomość odwołującego się, w szczególności w zakresie wzmożonego spływu wody z szosy do przydrożnego rowu, usytuowanego na działce odwołującego się, mającego nadto połączenie ze stawem na dalszej działce M. S., naruszają powyższy przepis. Zaskarżona decyzja uchybia tej normie prawnej także poprzez fakt nierozważenia zakresu tych immisji i wpływu na faunę stawu oraz zdrowie korzystającego ze stawu ludzi, wskutek nieuprawnionego założenia, że staw pozostaje poza Obszarem oddziaływania inwestycji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty jak w zaskarżonej decyzji.
Uczestnik postępowania [...] Wojewódzki Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia.
Kompetencje sądu administracyjnego nakładają na niego obowiązek oceny przebiegu postępowania administracyjnego i to zarówno czynności podejmowanych w toku tego postępowania jak i treści i podstaw wydanej decyzji administracyjnej. Działanie sądu ma bowiem na celu ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji czy postanowienia, które w jakikolwiek sposób naruszałyby obowiązujące prawo. (por. wyrok NSA Warszawa z 20 stycznia 2010 r. I GSK 982/08 LEX nr 594803).
Podstawą prawną do wydania decyzji organu I instancji były przede wszystkim przepisy art. 37, 122 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 128 i 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (D.U. 2015, poz. 469 ze zm.).
Zarzuty skargi sprowadzają się natomiast do 2 kwestii. Pierwszy dotyczy nie brania udziału w postępowaniu spadkobierców nie żyjącej M. S. Drugi, nie rozważenia wpływu planowanej inwestycji na zdrowie i życie ludzi w związku z jej oddziaływaniem na staw znajdujący się na działce skarżących.
Oceniając zarzut związany z zakresem oddziaływania planowanej inwestycji na działkę skarżących należy stwierdzić, że kwestia ta była rozważana w trakcie postępowania o wydanie decyzji środowiskowej. Jak wynika z akt w sprawie wydana została przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska decyzja środowiskowa z dnia [...] lutego 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach. W decyzji tej organ ustalał wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i ustalił warunki wykorzystania terenu w konkretnych fazach jego realizacji.
Postępowanie o wydanie decyzji środowiskowej stosownie do art. 71 ust. 1 i 61 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (D.U. 2013, poz. 1235 ze zm.), dalej "ustawa ocenowa" służy ocenie ewentualnych następstw dla środowiska wynikających z realizacji konkretnego przedsięwzięcia. W tego rodzaju postępowaniu zazwyczaj sporządzany jest raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko który zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy ocenowej powinien zawierać m.in. opis elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym elementów środowiska objętych ochroną na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Decyzją taką organ wydający pozwolenie wodnoprawne jest związany. To na tamtym etapie możliwe jest podnoszenie okoliczności związanych z negatywnym oddziaływaniem danego przedsięwzięcia na środowisko.
Nawiasem mówiąc w pkt VII decyzji środowiskowej stwierdzono konieczność przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko w ramach wydawania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, co oznacza że nałożono na organ obowiązek ponownej oceny oddziaływania. To postępowanie zresztą też prowadzone było w trybie art. 49 K.p.a. co oznacza, że każdy, kto wykazałby interes prawny w żądaniu, mógł brać aktywnie w nim udział. Odnosząc się natomiast do kwestii związanej z niebraniem udziału strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, w ocenie Sądu, nie kwestionując oczywistego faktu, że w toku postępowania organ kierował wezwania do nieżyjącej od kilku lat M. S., okoliczność ta nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Zarzut ten możnaby ocenić jako przesłankę wznowieniową, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. - "strona bez swej winy nie brała udziału w postępowaniu".
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1b ustawy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. 2012, poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a." podstawą do uchylenia decyzji jest stwierdzenie naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania o ile zostanie ustalone, że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Jak wskazuje NSA w wyroku z 26 stycznia 2017 r., sygn. akt II GSK 1337/15, LEX nr 2252106, "zwrot normatywny "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy" należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania. W tym kontekście mówi się także o uprawdopodobnieniu potencjalnej możliwości odmiennego wyniku sprawy. (wyrok NSA z 25 stycznia 2017 r, sygn. akt OSK 2507/16 w CBOSA. Zdaniem Sądu jednak art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. nie może być wykładany jako samodzielna podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji, bo jest to jedynie norma odsyłająca, a "naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego" muszą być ustalane na podstawie regulacji zawartych w ustawach odrębnych.
Zgodnie z informacją przedstawioną przez wnioskodawcę inwestycja, będzie realizowana na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Zgodnie z art. 1 d ust. 4 w/w ustawy dla ustalenia stanu prawnego nieruchomości, o których mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy Prawo wodne, siedziby i adresy właścicieli tych nieruchomości określa się według katastru nieruchomości. W dniu złożenia wniosku tj. 10.02.2016r. jako właściciele działki nr [...] obręb [...] figurowali M. i M. S. W trakcie postępowania, strona postępowania M. S. nie wnosił zastrzeżeń co do nieprawidłowości w doręczeniu pism, jak również nie przedstawił informacji o zakończonym postępowaniu spadkowym po zmarłej żonie, nie zgłosili się także w toku postępowania jej spadkobiercy (jeden z nich mąż brał w nim udział). W związku z tym należy uznać, że działanie organu, który prowadził postępowanie zgodnie z wyżej przywołanymi regulacjami prawnymi a więc informacjami zawartymi w wypisie w rejestrze ewidencji gruntów, nie naruszało norm prawa. Następstwem takiej oceny jest to, że stwierdzone uchybienie polegające na nie zawiadomieniu wszystkich spadkobierców M. S. o toczącym się postępowaniu nie może w tym postępowaniu stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Poza tym postępowanie było prowadzone z zastosowaniem art. 49 K.p.a. pozwalającym na zastosowanie trybu publicznych ogłoszeń, gdy liczba uczestników postępowania przekracza 20. Oznacza to przyjęcie domniemania zawiadomienia wszystkich potencjalnych osób, które mają interes prawny w prowadzonym postępowaniu o jego wszczęciu i dalszych podejmowanych w jego toku czynnościach.
Sąd nie stwierdził także aby doszło do naruszenia art. 10 K.p.a. w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. może być podstawą wznowienia postępowania administracyjnego, które zostało zakończone ostateczną decyzją administracyjną. Nie oznacza to jednak, że decyzja wydana z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. zawsze podlega uchyleniu. Przeczy temu treść art. 146 § 2 k.p.a. Z przepisu tego wynika, że nie uchyla się decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Powyższe argumenty czynią niezasadnymi zarzuty naruszenia przez organ 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne oraz przepisu art. 10, art. 28, art. 29, art. 30 § 1, art. 61 § 4 i art. 109 K.p.a.
Odnosząc się natomiast do zarzutów związanych z odprowadzaniem wód opadowych z odwodnienia drogi stwierdzić należy, że w decyzji ustalono sposób odprowadzania tych wód wskazując, że spływ ten na skutek zastosowania przegród piętrzących i retencji oraz regulatora przepływu będzie ograniczony do minimum a stężenie zanieczyszczeń na wylocie kanalizacji deszczowej przy zastosowaniu osadnika i separatora będzie zgodne z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków jakie należy spełniać przy prowadzeniu ścieków do wód lub ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (D.U. 2014, poz. 1800). Oznacza to, że planowana inwestycja będzie zrealizowana w sposób który nie spowoduje ponadnormatywnych zanieczyszczeń w związku z odprowadzaniem wód opadowych. Twierdzenia skarżących o potencjalnym wpływie inwestycji na znajdujący się na ich działce staw (abstrahując czy został on wybudowany legalnie) pozostają więc jedynie w sferze domniemań a nie faktów. Podkreślić należy, że także z decyzji środowiskowej nie wynika aby istniało niekorzystne oddziaływanie inwestycji na działkę skarżących. Zastosowanie opisanych w tej decyzji rozwiązań technicznych jest zatem wystarczające dla ochrony nieruchomości na które przedsięwzięcie mogłoby uzyskiwać.
Wskazać przy tym należy, że sama obawa skarżących przed negatywnym oddziaływaniem to za mało aby podważyć ustalenia organów co do zakresu oddziaływania planowanej inwestycji. Działanie organu z urzędu nie pozbawia strony możliwości samodzielnego działania. Inaczej mówiąc jeżeli strona stawia hipotezę o takim zjawisku powinna przedstawić fakty na tę okoliczność. W niniejszej sprawie zarzuty stawiane wobec działania organu, co do negatywnego wpływu inwestycji na ich działki nie zostały przez stronę wykazane.
Z tych względów i na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło