IV SA/Wa 2803/12
WyrokWSA w Warszawie2013-05-27
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Anna Falkiewicz-Kluj, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o utrzymaniu w mocy odmowy wydania zaświadczenia o treści żądanej (wykreślenie danych z wykazu cudzoziemców niepożądanych i Systemu Informacyjnego Schengen) jest zgodne z prawem, gdy dane zostały wpisane na podstawie art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, a nie na podstawie decyzji o zakazie wjazdu lub prawomocnego wyroku sądu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wpisanie danych cudzoziemca do wykazu i Systemu Informacyjnego Schengen na podstawie art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, nawet jeśli nie poprzedza go odrębna decyzja administracyjna lub wyrok sądu, jest zgodne z prawem. Organ administracji publicznej dokonuje indywidualnej oceny materiału dowodowego, co stanowi rozstrzygnięcie, choć nie przybiera formy decyzji administracyjnej. Brak obowiązku informowania o podstawie faktycznej wpisu w takich przypadkach, zgodnie z art. 131 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach, nie narusza prawa.Stan faktyczny
Skarżący A. S. wnioskował o wykreślenie jego danych z wykazu cudzoziemców niepożądanych i Systemu Informacyjnego Schengen. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił wydania zaświadczenia o treści żądanej, utrzymując w mocy wcześniejsze postanowienie. Organ wskazał, że dane skarżącego zostały wpisane na podstawie art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, co uniemożliwia udzielenie informacji o podstawie faktycznej wpisu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen oraz przepisów k.p.a. dotyczących wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2013 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści - oddala skargę -
Postanowieniem z dnia [...] października 2012r. Nr [...]
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, działając na podstawie art. 131 ust. 1, 1 a, 2, 3, 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (tj. Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.), w związku z art. 219, art. 127 i art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku pana A. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...].08.2012 r. Nr [...] dotyczącym odmowy wydania zaświadczenia o treści żądanej,
postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 05.07.2012 r. pan R. S. pełnomocnik skarżącego wystąpił do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z wnioskiem o wykreślenie danych cudzoziemca z wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany i Systemu Informacyjnego Schengen. W dniu [...].08.2012 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowieniem Nr [...] odmówił stronie wydania zaświadczenia o treści żądanej i udzielił informacji w zakresie, w jakim dopuszczały obowiązujące przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.). Zainteresowany został poinformowany, iż zachodzą wobec pana A. S. przesłanki do umieszczenia jego danych w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany oraz w Systemie Informacyjnym Schengen z terminem obowiązywania wpisu do dnia [...].12.2013 r. Zgodnie z art. 131 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach poinformowano zainteresowanego, iż podstawą prawną wpisu jest art. 128 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 128 ust. 3 pkt 8 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (tj. Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.).
W dniu 31.08.2012 r. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynął wniosek Pana A. S., reprezentowanego przez pełnomocnika o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej wykreślenia danych z w/w wykazu.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska.
W uzasadnieniu organ wskazał m.in., że zgodnie z art. 131 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w postępowaniu wszczętym na wniosek udziela cudzoziemcowi informacji dotyczących podstawy faktycznej wpisu, jedynie w przypadkach o których mowa w art. 128 ust 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach: jeżeli podstawę wpisu stanowi decyzja zawierająca orzeczenie o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen. Podstawę umieszczenia danych cudzoziemca w wykazie stanowi inne zdarzenie prawne niż w/w, dlatego nie można udzielić informacji o podstawie faktycznej umieszczenia danych pana A. S. w wykazie. Nieudzielenie powyższej informacji cudzoziemcowi nie wynika ze złej woli Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, czy chęci ukrycia powodu wpisu, a z wyraźnych unormowań ustawy o cudzoziemcach. Udzielenie takiej informacji cudzoziemcowi stanowiłoby przekroczenie postanowień ustawy i naruszenie prawa.
Odnosząc się do zarzutów Pana A. S. zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ wskazał, że w ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców pojęcie "decyzja" użyte w art. 96 Konwencji, który dotyczy kwestii spornej w sprawie nie musi koniecznie oznaczać decyzji administracyjnej w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. W/w regulacja nie zawiera definicji tego pojęcia odsyłając w tym zakresie do norm krajowych. Odesłanie dotyczy także krajowych procedur. Ponadto, w art. 96 ust. 2 Konwencji wskazano, że decyzje mogą być uzasadniane zagrożeniem dla porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub bezpieczeństwa narodowego, jakie może stwarzać obecność cudzoziemca na terytorium państwowym. Sytuacja ta może mieć miejsce w szczególności w przypadkach, o których mowa w punkcie a i b, a także decyzje mogą być również oparte na przesłankach, o których mowa w art. 96 ust. 3 Konwencji. Analiza treści tych przepisów wskazuje, że przesłanki, o których w nich mowa są w szczególności okolicznościami uzasadniającymi podjecie decyzji o wpisaniu danych do SIS do celów odmowy wjazdu, ale też nie jedynymi. W polskim porządku prawnym w/w kwestia została uregulowana w rozdziale 11 ustawy
o cudzoziemcach w art. 128 i następnych ustawy. Z art. 128 i następnych ustawy o cudzoziemcach wynika, że istnieją 3 grupy okoliczności (3 tryby) uzasadniające wpisanie do wykazu: na podstawie decyzji o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen (art. 128 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach); na podstawie prawomocnego wyroku sądu (art. 128 ust. 1 pkt 3 ustawy); w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 128 ust. 4, 5 i 6 ustawy, na wniosek organów wymienionych w art. 129 ustawy, a także dopuszczalny jest wpis z urzędu.
W żadnym z w/w trybów nie przewiduje się wydawania odrębnej decyzji o wpisaniu danych do wykazu, co nie znaczy, że dokonania wpisu nie poprzedza rozstrzygnięcie oparte na indywidualnej ocenie podjęte na podstawie procedur krajowych, do których odwołuje się art. 96 Konwencji. W przypadku pierwszych dwóch trybów ocena taka zawarta jest w decyzji administracyjnej lub wyroku sądu, które uzasadniają dokonanie wpisu. Z kolei w przypadku okoliczności określonych w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach dokonanie wpisu następuje z urzędu, bądź na wniosek właściwych organów. W takim przypadku postępowanie prowadzone w Urzędzie w sprawie wpisu do wykazu i SIS ma na celu przeprowadzenie zindywidualizowanej oceny zgromadzonego w aktach materiału dowodowego, na podstawie której to oceny organ administracji publicznej podejmuje decyzję o dokonaniu wpisu bądź odmowie wprowadzenia danych do wykazu i SIS. Podejmowana przez organ "decyzja" polega na dokonaniu oceny zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji pod kątem występowania przesłanek wymienionych w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Nie przybiera jednak postaci decyzji administracyjnej. W przypadku odmowy dokonania wpisu istnieje specyficzna procedura quasi wykonawcza - jeżeli Szef nie uwzględni wniosku organu, o którym mowa w ust. 1, organ ten może zwrócić się z wnioskiem o rozstrzygniecie sprawy cło ministra właściwego do spraw wewnętrznych (art. 129 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach). Procedura ta jednak toczy się bez udziału cudzoziemca. Natomiast, z uwagi na pozaprocesową regulację wpisu i wykreślenia danych cudzoziemca z wykazu norma przyjęta w art. 131 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach zapewnia cudzoziemcowi dostęp do informacji przechowywanych w wykazie oraz weryfikację tych danych na wniosek osoby, której dotyczy. Postępowanie, o którym mowa w art. 131 ustawy o cudzoziemcach stanowi rodzaj uproszczonego, w znacznym stopniu odformalizowanego, ale jednak postępowania administracyjnego, do którego mają zastosowanie zasady ogólne postępowania administracyjnego, takie jak zasada praworządności, uwzględnienia interesu społecznego, uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu, dochodzenia prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania do organów państwa oraz świadomości i kultury prawnej, udzielania pomocy prawnej. Przepisy ustawy nie definiują pojęcia,, błędu" w rozumieniu art. 131 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach. Szef Urzędu w swojej praktyce stosowania w/w regulacji przyjmuje, że "błąd", o którym mowa w art. 131 powinien być rozumiany zarówno jako błąd formalny, jak i w znaczeniu materialno prawnym. Kontrola wpisu dokonywana przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w oparciu o w/w przepis prawny jest kontrolą merytoryczną, czyli ocenie podlegają materialnoprawne przesłanki dokonania wpisu.
Natomiast dalsze regulacje stanowią o zakresie i dostępie do informacji, udzielanych na wniosek cudzoziemca. Ponownie należy wskazać, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zgodnie z art. 131 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach może udzielić tylko informacji o podstawie faktycznej wpisu w przypadkach: jeżeli podstawę wpisu stanowi decyzja zawierająca orzeczenie o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen. Podstawę umieszczenia danych pana A. S. w wykazie stanowi inne zdarzenie prawne niż w/w. dlatego nie można udzielić informacji o podstawie faktycznej umieszczenia danych zainteresowanego w wykazie.
Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika jednoznacznie, że w sytuacji, gdy aktualny wpis do wykazu dokonany jest z powołaniem się na okoliczności wskazane w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy, organ w zaświadczeniu lub postanowieniu o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści nie informuje cudzoziemca na czyj wniosek dokonano wpisu, a także nie informuje o tych okolicznościach, jeżeli objęte są ochroną informacji niejawnych. Odrębny przepis art. 131a reguluje kwestię dostępu cudzoziemca do dokumentów dotyczących wpisu. Jego ust. 1 wyłączając zastosowanie art. 73 k.p.a., stanowi, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców umożliwia cudzoziemcowi, którego dane zostały umieszczone w wykazie, na jego wniosek przeglądanie dokumentów dotyczących wpisu do wykazu w zakresie: jego danych osobowych, terminu obowiązywania wpisu, podstawy prawnej wpisu, a w przypadkach, o których mowa w art. 128 ust. 1 pkt 1 (niewystępujących w przedmiotowej sprawie) dotyczących także podstawy faktycznej wpisu. Przepis ten stosuje się także do przeglądania dokumentów dotyczących wpisu danych cudzoziemca do SIS dokonanego przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do celu odmowy wjazdu (art. 131a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach).
Wpis danych pana A. S. do wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany na podstawie art. 128 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 128 ust. 3 pkt 8 ustawy o cudzoziemcach, został dokonany zgodnie z zasadami proceduralnymi ustanowionymi przez prawo krajowe.
Wobec powyższego organ uznał, że dane w/w cudzoziemca umieszczone w Systemie Informacyjnym Schengen na podstawie art. 134a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach do celów odmowy wjazdu na obszar Schengen jest zgodny z zaleceniami, o których mowa w art. 96 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen. Dane Cudzoziemca umieszczone w wykazie są prawdziwe, jak też nie zostały umieszczone w wyniku błędu, dlatego Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie znajduje podstaw do wykreślenia danych pana A. S. z wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany i z Systemu Informacyjnego Schengen.
Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. S. zarzucając mu obrazę następujących przepisów prawa:
1) art. 96 ust. 1 Konwencji Wykonawczej z dnia 19 czerwca 1990 r. do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. (Dz. Urz. UE L 239 z 22.09.2000, str. 19, z późn. zm., określanej dalej mianem Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen), w związku z art. 134 a pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz.1573 ze zm., określanej dalej mianem ustawy o cudzoziemcach) w związku z art. 128 ust. 1 pkt 6 tej ustawy w następstwie dokonania wadliwej wykładni tych przepisów wyrażającej się w ustaleniu, że począwszy od dnia wejścia w życie na terytorium RP art. 96 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen:
a) podstawą wpisu danych cudzoziemca do obu ww. wykazów z powołaniem się na okoliczności, o których mowa w art.128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, mogła być także niezmaterializowana (nie przyjmująca kształtu odrębnego dokumentu) decyzja będąca oceną (lub wyrazem oceny) bliżej nieokreślonych materiałów pozostających w dyspozycji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, w danym wypadku dokonana bezpośrednio przed [...] grudnia 2010 r., a jednocześnie, że:
b) będąca udziałem Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ocena materiałów" pozostających w jego dyspozycji, to jest materiałów własnych lub przedstawionych mu przy wniosku organu uprawnionego, jest "decyzją" właściwego krajowego organu władzy administracyjnej lub sądowej, w rozumieniu art. 96 ust. 1 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen, a - tym samym - że "decyzją", o której mowa w tym przepisie mogła być także sama ocena" przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, iż "zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach" poczyniona w ramach bliżej nieokreślonej procedury, a - według wyjaśnień zawartych w uzasadnieniach kwestionowanych postanowień - w danym wypadku, dokonana poza procedurą przewidzianą w Kodeksie postępowania administracyjnego, (podstawą kwestionowanych wpisów w świetle wyjaśnień Organu nie była decyzja administracyjna w rozumienia k.p.a., ani orzeczenie sądowe),
2) art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 tego kodeksu w związku z art. 131 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, a także art. 131 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, w wyniku braku dostatecznego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia, a zarazem w związku z brakiem przedstawienia uzasadnienia prawnego dla podjętych postanowień w sposób, który mógłby przekonywać, że dokonanie z urzędu w dniu [...] grudnia 2010 r. przedłużenia wpisu danych skarżącego do obu ww. wykazów ze względu na - zdaniem organu - dalsze występowanie okoliczności, o których mowa w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, tym razem z terminem obowiązywania do [...] grudnia 2013 r., nie było wynikiem błędu w rozumieniu art. 131 ust.1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, a w szczególności, że nie było ono efektem dowolnej oceny materiałów pozostających w dyspozycji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców przed [...] grudnia 2010 r.,
3) art. 219 kpa. w związku z art. 131 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach wobec wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o treści żądanej (o wykreśleniu danych osobowych skarżącego z dwóch publicznych wykazów) bez wykazania, że nie zachodzą przesłanki do takiego wykreślenia po przeprowadzeniu — w istocie wewnętrznego - postępowania sprawdzającego w zakresie prawidłowości wprowadzenia danych osobowych skarżącego do określonych rejestrów publicznych,
Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, określanej dalej skrótem p.p.s.a.) w związku z art. 145 § 2 i art. 135 tej ustawy postanowienia Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2012r. oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia tego organu z dnia [...] sierpnia 2012 r.
w przedmiocie odmowy wykreślenia danych osobowych skarżącego z wykazu
cudzoziemców niepożądanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz
w Systemie Informacyjnym Schengen (o odmowie wydania zaświadczenia o treści żądanej,
2) o zobowiązanie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do przedłożenia Sądowi materiałów dotyczących osoby skarżącego, jakie pozostawały w dyspozycji tego
organu przed [...] grudnia 2010 r., które - zdaniem strony przeciwnej - przemawiały za dokonaniem oceny, że występują przesłanki w rozumieniu art. 96 ust. 2 i ust. 3 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen, albo porównywalnie z nimi, a więc odpowiednio doniosłe, przemawiające za umieszczeniem danych skarżącego na
podstawie art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach w wykazie cudzoziemców
niepożądanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a tym samym - poprzez art.
134a pkt 2 ustawy o cudzoziemcach - także w Systemie Informacyjnym Schengen
(SIS 1) dla celów odmowy wjazdu (gdyby takowe materiały nie zostały nadesłane wraz z odpowiedzią na niniejszą skargę),
3) o odpowiednio wczesne, nie później jednak niż na rozprawie, poinformowanie
skarżącego i jego pełnomocnika, że materiały, o których mowa w punkcie
poprzednim wniosków głównych niniejszej skargi, znajdują się w dyspozycji sądu
administracyjnego, także wówczas, gdyby miałyby mieć one status informacji
niejawnych w rozumieniu aktualnie obowiązujących przepisów o ochronie tego
rodzaju informacji,
4) o zbadanie czy:
a) aktualny wpis danych skarżącego do wykazu cudzoziemców niepożądanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, a także w Systemie Informacyjnym Schengen (SIS 1), to jest z terminem obowiązywania do [...] grudnia 2013 r., był poprzedzony podjęciem "decyzji zgodnie z zasadami proceduralnymi ustanowionymi przez prawo krajowe" to jest decyzji w rozumieniu art. 96 ust. 1 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen, a także, zwłaszcza w wypadku udzielenia pozytywnej odpowiedzi na to pytanie,
b) czy nie ma znamion błędu w rozumieniu art. 131 ust 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, a tym samym i czy nie ma znamion dowolności dokonana przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców przed [...] grudnia 2010 r. ocena materiałów pozostających w jego dyspozycji, (nieznanych skarżącemu i nie podlegających udostępnieniu skarżącemu lub jego pełnomocnikowi), jakie- w przekonaniu tego organu - przemawiały za umieszczeniem danych skarżącego w wykazie cudzoziemców niepożądanych na terytorium RP na podstawie art. 128 ust I pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, a tym samym - poprzez art. 134a pkt 2 ustawy o cudzoziemcach - i w Systemie Informacyjnym Schengen (SIS 1) z terminem obowiązywania do [...] grudnia 2013 r. ze względu na wystąpienie porównywalnie doniosłych okoliczności w stosunku do wymienionych w art. 96 ust. 2 i ust 3 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen, oraz o dołączenie i zbadanie akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. V SA/Wa 1965/09 w celu ustalenia, czy wykazane wówczas przez Sąd nieprawidłowości w umieszczeniu i utrzymywaniu wpisu danych skarżącego do wykazu cudzoziemców niepożądanych na terytorium RP i w Systemie Informacyjnym Schengen (SIS 1), nie rzutują na obecną ocenę tego rodzaju wpisów z powołaniem się na okoliczności, o których mowa w art. 128 ust.1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, tym razem z terminem obowiązywania do dnia [...].12.2013 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Pismach z dnia 25 marca i 22 maja 2013r. pełnomocnik skarżącego doprecyzował zarzuty skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie Sąd wskazuje, iż przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało wydane w wyniku przeprowadzenia analizy akt administracyjnych sprawy oraz po zapoznaniu się zgodnie z wnioskiem strony z Wyrokiem WSA z dnia 16 kwietnia 2010r. Sygn.akt V SA/Wa 1965/09, oraz zbadaniu, iż wykazane wówczas przez Sąd nieprawidłowości w umieszczeniu i utrzymywaniu wpisu danych skarżącego do wykazu cudzoziemców niepożądanych na terytorium RP i w Systemie Informacyjnym Schengen (SIS 1), nie rzutują na obecną ocenę tego rodzaju wpisów.
Stosownie do art. 128 ust 1 ustawy o cudzoziemcach w wykazie cudzoziemców których pobyt na terytorium RP jest niepożądany przechowuje się dane cudzoziemca wobec którego zachodzi którakolwiek z okoliczności wymienionych w tym przepisie.
Należy do nich m. in.
1) wydanie ostatecznej decyzji o wydaleniu, decyzji o cofnięciu zezwolenia na osiedlenie się z przyczyny o której mowa w art. 68 ust 1 pkt 3, decyzji o cofnięcia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE z przyczyny o której mowa w art. 69 ust 1 pkt 2 lub decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy zawierającej orzeczenie o wydaleniu o której mowa w art. 48 ust 2 ustawy o udzieleniu cudzoziemcom odmowy na terytorium RP.
2) sytuacja w której wjazd lub pobyt cudzoziemca są niepożądane ze względu na zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo bezpieczeństwa i porządku publicznego, bądź też gdy mogłoby to naruszyć interes RP (art. 128 ust 1 pkt 12 i 6 ww. ustawy).
W rozpoznawanej sprawie podstawą wpisu w wykazie który dotyczył skarżącego był art. 128 ust 1 pkt 6 ustawy. Ma to istotne znaczenie ze względu na brzmienie art. 131 ust 1 pkt 3, jak i art. 131 ust 3 omawianej regulacji.
Pierwszy z nich stanowi że cudzoziemiec może złożyć wniosek o wykreślenie jego danych osobowych zawartych w wykazie lub w systemie informacyjnym Schengen jeżeli zostały tam umieszczone w wyniku błędu.
W postępowaniu wszczętym na taki wniosek Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców udziela cudzoziemcowi tylko informacji o wpisaniu jego danych osobowych do wykazu lub Systemu Informacyjnego Schengen do celów odmowy wjazdu, terminie obowiązywania wpisu oraz podstawie prawnej wpisu. Jedynie w przypadkach o których mowa w art. 128 ust 1 pkt 1 i 2 (a taki w niniejszej sprawie nie występuje) udziela informacji także o podstawie faktycznej wpisu (art. 131 ust 3 ustawy).
Powyższe oznacza, iż organ w przedmiotowej sprawie nie miał obowiązku informowania cudzoziemca o okolicznościach uzasadniających wpis, bowiem musiały by to być okoliczności przewidziane w art. 128 ust 1 pkt 6 ustawy, przedstawione Sądowi akta w części objęte są zaś ochroną przewidzianą z art. 74 § 1 k.p.a. i w ustawie z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 182, poz. 1228), a wcześniej w ustawie z dnia 22 stycznia 1999 r. o \ ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 196, poz. 1631 ze zm.).
Wbrew stanowisku prezentowanemu przez skarżącego ograniczenie to, aczkolwiek stanowi naruszenie czynnego udziału strony w postępowaniu i potencjalne zagrożenie dla zasady rzetelnej procedury, to jednak znajduje podstawę prawną w w/w przepisie k.p.a. Ma charakter wyjątkowy, związany z ochroną wartości nadrzędnych, na co jest zgoda konstytucyjna zawarta w art. 31 ust. 3 Konstytucji. Akta sprawy objęte tajemnicą państwową przedstawiane są składowi orzekającemu, co nastąpiło w rozpoznawanej a ten na podstawie całokształtu akt (art. 133 § 1 p.p.s.a.) dokonał oceny ustaleń i rozstrzygnięcia organu.
W oparciu o znajdujące się w sprawie akta Sąd uznał zaś, że zaskarżone postanowienia nie naruszają prawa.
Sąd nie podzielił tym samym twierdzenia skarżącego jakoby warunkiem dokonania kwestionowanego wpisu musiało być wydanie decyzji - jako aktu o której mowa w art. 96 Konwencji Wykonawczej z dnia 19 czerwca 1990 r. do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. między Rządami Państw Unii Gospodarczej Beneluksu, Republiki Federalnej Niemiec oraz Republiki Francuskiej w sprawie stopniowego znoszenia kontroli na wspólnych granicach (Dz. Urz. UE L 239 z 22.09.2000 r., str. 19, z późn. zm.), nazywanej dalej mianem: Konwencja Wykonawcza. Sąd podzielił w tym zakresie stanowisko organów, iż przepisy Konwencji nie zawierają pojęcia "decyzji". Odsyła ona w tym zakresie do norm krajowych. Tym samym pojęcie "decyzja" nie musi oznaczać decyzji administracyjnej w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. W polskim porządku prawnym w/w kwestia została uregulowana w rozdziale 11 ustawy o cudzoziemcach w art. 128 i następnych ustawy.
Z cytowanego na wstępie art. 128 ustawy wynika, że istnieją 3 grupy okoliczności (3 tryby) uzasadniające wpisanie do wykazu:
- na podstawie decyzji o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen (art. 128 ust. 1 pkt I ustawy o cudzoziemcach)
- na podstawie wyroku sądu (art. 128 ust. 1 pkt 3 ustawy)
- w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 128 ust. 4, 5 i 6 ustawy tj- na wniosek organów wymienionych w art. 129 ustawy.
W żadnym z w/w trybów nie przewiduje się wydawania odrębnej decyzji o wpisaniu danych do wykazu, co nie znaczy, dokonania wpisu nie poprzedza rozstrzygnięcie oparte na indywidualnej ocenie podjęte na podstawie procedur krajowych (do których odwołuje się art. 96 Konwencji). W przypadku pierwszych dwóch trybów ocena taka zawarta jest w decyzji administracyjnej lub wyroku sądu, które uzasadniają dokonanie wpisu. Z kolei w przypadku okoliczności określonych w art. 128 ust. 1 pkt 6 dokonanie wpisu następuje bądź to z urzędu bądź na wniosek właściwych organów. W takim przypadku postępowanie prowadzone w Urzędzie w sprawie wpisu do wykazu i SIS ma na celu przeprowadzenie zindywidualizowanej oceny zgromadzonego w aktach materiału dowodowego, na podstawie. której to oceny organ administracji publicznej podejmuje decyzję o dokonaniu wpisu bądź odmowie wprowadzenia danych do wykazu i SIS. Podejmowana przez organ "decyzja" polega na dokonaniu oceny zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji pod kątem występowania przesłanek wymienionych w art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Nie przybiera jednak postaci decyzji administracyjnej (vide Prof. Janusz Borkowski w: Prawo o cudzoziemcach. Komentarz. C.H. Beck 2006r. pod. red. dr Jacka Chlebnego, komentarz do art. 129 ustawy o cudzoziemcach.). Procedura ta toczy się bez udziału cudzoziemca. Gwarancje procesowe dla cudzoziemca przewiduje zaś w tym zakresie art. 131 ustawy o cudzoziemcach.
Tym samym w ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, iż kwestionowanego przez skarżącego wpisu dokonano z naruszeniem art. 96 Konwencji Wykonawczej. Wpis ten zgodny jest zaś z przywołanymi powyżej przepisami prawa krajowego. Podkreślić przy tym należy, że w przedmiotowej kwestii wypowiadał się już w odniesieniu do pierwotnie dokonanego wpisu Wojewódzki Sąd Administracyjny na co wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 czerwca 2012r. Sygn. akt II OSK 1312/11 (str. 24- przedostatni akapit).
Reasumując, po zapoznaniu się z całością akt sprawy Sąd uznał, iż zasadnie orzekający w sprawie organ uznał, że brak jest podstaw do wykreślenia danych skarżącego zawartych w wykazie i SIS, bowiem nie zostały tam umieszczone w wyniku błędu, co wynika z dokonanej przez organy oceny materiału zgromadzonego w sprawie, w tym dokumentów, które nie zostały stronie ujawnione, a które uzasadniały wpisanie danych skarżącego do wykazu.
Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło