IV SA/Wa 2822/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-10

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Kaja Angerman, Alina Balicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru stwierdzająca nieważność decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej wywłaszczenia, a jednocześnie utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji stwierdzającą nieważność decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej odszkodowania, jest zgodna z prawem, zwłaszcza w kontekście zasady trwałości decyzji administracyjnych i przesłanki rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa nie naruszyła prawa. Postępowanie w sprawie dotyczyło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, co wymaga wykazania rażącego naruszenia prawa. W ocenie sądu, rozbieżność w ocenie skutków prawnych części wywłaszczeniowej (nieodwracalne) i odszkodowawczej (nieodwracalne) w decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej była zgodna z ówczesnym orzecznictwem sądowym i nie stanowiła rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji nadzorczej.
Stan faktyczny
Gmina O. wniosła skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa, która utrzymała w mocy decyzję własną odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Decyzja ta z kolei utrzymywała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. z 1983 r. w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości, a jednocześnie stwierdzającą nieważność tej decyzji w części orzekającej o odszkodowaniu. Gmina O. zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. poprzez uznanie, że decyzja Ministra Transportu nie posiada wad kwalifikowanych nakazujących stwierdzenie jej nieważności, powołując się na wyrok NSA wskazujący na konieczność tożsamego traktowania części wywłaszczeniowej i odszkodowawczej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Alina Balicka, Protokolant spec. Piotr Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Gminy O. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z [...].08.2016 r., nr [...], Minister Infrastruktury i Budownictwa – po rozpoznaniu wniosku Burmistrza Gminy i Miasta O. o ponowne rozpatrzenie sprawy – utrzymał w mocy decyzję własną z [...].04.2016 r., nr [...] - wydaną w postępowaniu wszczętym z urzędu, po rozpatrzeniu odwołania Burmistrza Miasta i Gminy O. - odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r., nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...].06.2012 r., nr [...], stwierdzającą - w pkt 1 wydanie z naruszeniem prawa decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,1417 ha położonej w O., stanowiącej własność J. P., L. P., W. P. i E. P., - w pkt 2 stwierdzającą nieważność tej decyzji z dnia [...].12.1983 r., nr [...] w części orzekającej o ustaleniu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy. Minister podjął ją zaznaczając, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada trwałości decyzji administracyjnych, wyrażona w art 16 § 1 K.p.a. Organ prowadzący postępowanie nieważnościowe ma zaś obowiązek rozpatrywania sprawy w granicach określonych w art. 156 § 1 K.p.a., co oznacza, że nie może rozpatrywać jej co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym. Ustalił, że oferta dobrowolnego zbycia przedmiotowej nieruchomości z dnia [...].10.1983 r., kierowana do współwłaścicieli wskazuje wprost, że na nieruchomości zlokalizowany został [...] ([...]). Ponadto, z samej treści decyzji wywłaszczeniowej wynika, iż nieruchomość była niezbędna w celu uregulowania stanu prawnego nieruchomości zajętych na budowę [...] w O.. Stwierdził, iż wprawdzie nie odnaleziono dokumentacji potwierdzającej dokładną datę zakończenia budowy [...] i [...] w O., jednakże pozyskane dokumenty jednoznacznie potwierdzają, że budowa ta została ukończona przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej. Jak podał Minister, zrealizowanie celu wywłaszczenia na nieruchomości przed odjęciem jej prawa własności stanowi rażące naruszenie prawa, bowiem wydanie decyzji wywłaszczeniowej, nie może służyć uregulowaniu stanu prawnego nieruchomości, która już wcześniej została zajęta i zabudowana przez ubiegającego się o wywłaszczenie. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego opowiedziało się w takich przypadkach za brakiem podstaw do wydania decyzji wywłaszczeniowej, skoro nie służy ona regulowaniu stanu prawnego, lecz umożliwieniu realizacji celu, który bez wywłaszczenia nie mógł być osiągnięty. Wobec tego potwierdził, że Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej prawidłowo ocenił, iż decyzja Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., nr [...] rażąco narusza prawo, a zatem jest obarczona wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. W związku z wystąpieniem przesłanki nieważności, w części dotyczącej wywłaszczenia, Organ nadzoru zobligowany był do oceny nieodwracalnych skutków prawnych. W decyzji z dnia [...].10.2013 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej podzielił stanowisko Wojewody [...], iż w niniejszej sprawie w zakresie wywłaszczenia wystąpiły nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 156 § 2 K.p.a. Te ustalenia również Minister Infrastruktury i Budownictwa uznał za prawidłowe, bowiem w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, że nadanie wywłaszczonej nieruchomości charakteru drogi publicznej powoduje nieodwracalne skutki prawne, bowiem powoduje zdarzenie prawne, którego organ administracji nie może cofnąć, znieść, odwrócić działając w granicach przysługujących mu kompetencji. Fakt prawomocnego zaliczenia nieruchomości do kategorii dróg gminnych świadczy o nieodwracalności skutków prawnych. Ustalił, że Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w decyzji z dnia [...].10.2013 r. trafnie też zakwestionował ustalenia Wojewody [...], jakoby brak biegłego na rozprawie wywłaszczeniowo-odszkodowawczej stanowił rażące naruszenie art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Jednocześnie Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wskazał, że gdy decyzja rozstrzyga o wywłaszczeniu nieruchomości i ustaleniu odszkodowania za przejętą nieruchomość, to kwestia odszkodowania stanowi wówczas element wtórny do samego wywłaszczenia, powołując przy tym wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 października 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1443/12. W ocenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie było podstaw do wydania decyzji w zakresie przyznania odszkodowania za wywłaszczenie, wobec braku podstaw do wydania decyzji wywłaszczeniowej. Jednocześnie w rozstrzygnięciu z dnia [...].10.2013 r., Organ nadzoru stwierdził, że oceniana decyzja Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., nr [...] w części odszkodowawczej nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych, wobec czego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...], który w części orzekającej o ustaleniu odszkodowania stwierdził jej nieważność. Jak podkreślił Minister Infrastruktury i Budownictwa w zaskarżonej obecnie decyzji, kontrolującej decyzję wydaną w postępowaniu nadzorczym, dokonana ocena nieodwracalnych skutków prawnych w kwestionowanej decyzji nadzorczej była zgodna z ówczesnym orzecznictwem sądowym. Natomiast zmiana w interpretacji przepisu art. 156 § 2 K.p.a. lub też zastosowanie innej możliwej interpretacji, zwłaszcza wypracowanej w późniejszym okresie, nie może stanowić przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji. Odnosząc się do przedstawionego przez Starostę [...] orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31.07.2014 r., sygn. akt I OSK 166/13, zgodnie z którym, jeśli organ nadzoru stwierdza wydanie decyzji w części dotyczącej wywłaszczenia z rażącym naruszeniem prawa, to powinien stwierdzić rażące naruszenie prawa również w części dotyczącej odszkodowania, (chyba że odszkodowanie zostało przyznane w wyniku odrębnych naruszeń prawa regulujących ustalanie odszkodowania) - Minister Infrastruktury i Budownictwa zauważył, że zapadło ono w dniu [...] lipca 2014 r., a zatem 10 miesięcy po rozstrzygnięciu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Podał, że do czasu wydania tego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31.07.2014 r., sygn. akt I OSK 166/13, Sądy administracyjne nie kwestionowały rozstrzygnięć organu nadzoru, w których w części dotyczącej ustalenia odszkodowania stwierdzał nieważność, nie dostrzegając przypisywanych wywłaszczeniu nieodwracalnych skutków prawnych. Stwierdził zatem, że w przedmiotowej sprawie nie można uznać, aby decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r., nr [...] rażąco naruszała prawo, tj. że doszło do takiego naruszenia, które pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z przepisami prawa i miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie. W trakcie postępowania nadzorczego nie stwierdzono również, aby badana decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej dawała inne podstawy do stwierdzenia jej nieważności, określone w art. 156 § 1 K.p.a. We wniesionej skardze Gmina O. reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. 127 § 3 i art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r., nr [...] nie posiada wad kwalifikowanych, nakazujących Organowi stwierdzenie jej nieważności. Pełnomocnik skarżącej wyraził przekonanie, że w jednym rozstrzygnięciu Organu nadzoru, nie istnieje możliwość stwierdzenia, iż inna decyzja administracyjna została wydana z naruszeniem prawa, a w drugim punkcie sentencji stwierdzenia nieważności tej samej decyzji administracyjnej, w innym zakresie. Podobnie jak we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 lipca 2014 roku, sygn. akt I OSK 166/13. Podzielił wyrażone w nim stanowisko, że skoro negatywna ocena legalności ustalenia odszkodowania jest wynikiem jedynie negatywnej oceny legalności wywłaszczenia, to również w takim samym zakresie do bytu prawnego orzeczenia o odszkodowaniu należy odnieść przesłankę nieodwracalności skutków prawnych, przypisaną orzeczeniu o odszkodowaniu. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...].08.2016 r. nie naruszyła obowiązującego prawa. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się w jednym z nadzwyczajnych trybów wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej – stwierdzenia jej nieważności. Podkreślenia wymaga, że wzruszenie decyzji poprzez stwierdzenie jej nieważności, obwarowane jest szczególnymi wymogami. Wymagania, co do stopnia wadliwości są znacznie dalej idące niż ma to miejsce w postępowaniu zwykłym. Jakże więc wysokim, oczywistym, jednoznacznym i zarazem nie do zaakceptowanie w praworządnym Państwie stopniem wadliwości musi być obarczona decyzja, by zachodziły podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w postępowaniu nieważnościowym. Niewątpliwie uchybienia poczynione w postępowaniu nieważnościowym winny być więcej niż ewidentne, a nie wyprowadzone na skutek przeprowadzenia odmiennej wykładni przepisów prawa, niż dotychczas akceptowana w orzecznictwie. Do wzruszenia decyzji w tym trybie nie dosyć, że nie wystarczy stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa w zakończonym postępowaniu nieważnościowym, mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne, a skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności (por. m. in. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2004 r. sygn. akt OSK 992/04, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994r. sygn. akt V SA 535/94, wyrok NSA IV SA 905/2002 z dnia 27.10.2003 r., wyrok NSA w Warszawie V SA 2998/99 z dnia 26.09.2000 r. Wyrok NSA w Warszawie III SA 1935/99 z dnia 11.08.2000 r.). Ponownego podkreślenia wymaga zatem, że oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. W sytuacji, gdy ocena naruszenia prawa opiera się na wykładni przepisów prawa, nie można uznać, iż kontrolowane orzeczenie narusza prawo w stopniu "rażącym". Nie można przyjąć, iż jest to przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Należy więc oddzielić przypadki naruszenia prawa spowodowane wykładnią przepisów lub nieodpowiednim ich zastosowaniem od rażącego naruszenia prawa (wyrok NSA z 2.02.2006r., sygn. akt II OSK 489/05, publ. Lex 196694; wyrok WSA z 4.04.2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1174/05, publ. LEX nr 205032; wyrok WSA z 30.01 .2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1239/05, publ. Lex 206497). To stanowisko, powszechnie akceptowane w orzecznictwie Sądów Administracyjnych, podziela także Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę. Nadmienić też należy, że w zwykłym postepowaniu nieważnościowym badany jest stan faktyczny jak i prawny z daty wydania decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie jej nieważności. Stwierdzenie zaś nieważności decyzji nieważnościowej musi zostać poprzedzone niewątpliwym ustaleniem, że kwestionowane decyzje wydane w trybie nieważnościowym naruszają rażąco prawo, w stopniu uzasadniającym stwierdzenie ich nieważności (art. 156 § 1 K.p.a.). W tym kontekście, trzeba mieć na uwadze, że spór co do wykładni przepisu prawa materialnego nie może stanowić przesłanki do uznania, iż decyzja ostateczna została wydana z rażącym naruszeniem prawa i stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. (por. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 489/05, Lex nr 196694. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2449/10, Lex nr 1219108, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 915/12, Lex nr 1270513). W rozpatrywanej sprawie, wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości i ustalenie odszkodowania nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64), zatem Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w decyzji nadzorczej z dnia [...].10.2013 r. miał obowiązek ocenić decyzję wywłaszczeniowo- odszkodowawczą Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r. w aspekcie zgodności z przepisami przytoczonej ustawy. W decyzji nadzorczej z dnia [...].10.2013 r. ustalono, że cel na jaki została wywłaszczona przedmiotowa nieruchomość, polegający na budowie [...], został zrealizowany w 1973 r., natomiast decyzja wywłaszczeniowa została wydana w dniu [...].12.1983 r., zaś wniosek o wywłaszczenie datowany jest na dzień [...].11.1983 r. W postępowaniu zakończonym decyzją Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...].04.2016 r. Organ bezskutecznie podjął próby ustalenia daty zakończenia budowy [...]. Niemniej trafnie ustalono, że zgromadzone dokumenty w sprawie pozwalają na stwierdzenie, iż inwestycja została zrealizowana przed wydaniem orzeczenia o wywłaszczeniu. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego opowiedziało się w takich przypadkach za brakiem podstaw do wydania decyzji wywłaszczeniowej, bowiem nie służy ona regulowaniu stanu prawnego, lecz umożliwieniu realizacji celu, który bez wywłaszczenia nie mógł być osiągnięty (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2001 r., sygn. akt IV SA 988/98, z dnia 1 października 2002 r., sygn. akt I SA 2162/ 00, z dnia 17 stycznia 2007 r" sygn. akt I OSK 272/06). Strony niniejszego postępowania nie kwestionują zresztą faktu zrealizowania [...] przed wywłaszczeniem nieruchomości. Gmina O. nie kwestionowała też co do zasady wydania z naruszeniem prawa decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,1417 ha położonej w O., stanowiącej własność J. P., L. P., W. P. i E. P. Trafnie ustalono w postepowaniu nieważnościowym, prowadzonym przez Wojewodę [...], a następnie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, że decyzja Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., nr [...] rażąco naruszała prawo, a więc była obarczona wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Słusznie też uznano za nietrafny zarzut, że brak na rozprawie wywłaszczeniowo-odszkodowawczej biegłego stanowi rażące naruszenie art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Artykuł ten bowiem stanowi o obowiązku wysłuchania - nie biegłych - a opinii biegłych, co może być również rozumiane jako odczytanie sporządzonej na piśmie opinii. W orzecznictwie jednolicie przyjmowane jest zatem, że, brak biegłych na rozprawie stanowi wprawdzie naruszenie przepisów ustawy, ale nie może być oceniany w kategoriach przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej. Minister w zaskarżonej decyzji stwierdził też, że w przedmiotowej sprawie działka nr [...], odpowiadająca wywłaszczonej działce nr [...] jest własnością Gminy O. i wchodzi w skład drogi publicznej - ulicy [...], która na mocy uchwały Rady Miejskiej w O. z dnia [...].06.2011 r., nr [...] została zaliczona do drogi gminnej w Gminie O.. Trafnie podniósł, że zgodnie z ukształtowanym w orzecznictwie poglądem, decyzja wywoła nieodwracalny skutek prawny, gdy ani przepisy prawa materialnego, ani też przepisy procesowe, stanowiące podstawę działania organu administracji publicznej, nie czynią danego organu właściwym do cofnięcia tego właśnie skutku przez wydanie decyzji. "Odwrócenie" takiego skutku może wprawdzie nastąpić, ale na podstawie orzeczenia sądu w postępowaniu cywilnym, a nie w drodze decyzji w postępowaniu administracyjnym (uchwała 7 sędziów SN z dnia 28 maja 1992 r., sygn. III AZP 4/92, publ. OSNC 1992/12/211; uchwała 7 sędziów NSA w Warszawie z dnia 16 grudnia 1996 r" sygn. OPS 7/96, publ. ONSA 1997/2/49). Zasadnie ocenił więc, że Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w decyzji z dnia [...].10.2013 r. prawidłowo stwierdził, iż decyzja Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., w części dotyczącej wywłaszczenia, wywołała nieodwracalny skutek prawny. Odmiennie zaś ocenił skutki rozstrzygnięcia o odszkodowaniu. Stwierdził bowiem, że zaskarżona decyzja z dnia [...].12.1983 r. - w części odszkodowania - nie wywołała nieodwracalnego skutku prawnego. Minister w zaskarżonej decyzji przyjął, że odszkodowanie ściśle powiązane jest z wywłaszczenie. Jeśli zatem nie było podstaw do wywłaszczenia, to również do przyznania za nie odszkodowania. Organ nadzoru, opierając się na powszechnie akceptowanym wówczas, utrwalonym orzecznictwie sądowym uznał, że zniweczenie rozstrzygnięcia o wywłaszczeniu powoduje tym samym zniweczenie rozstrzygnięcia co do odszkodowania zawartego w takiej decyzji - uchyleniu albo stwierdzeniu nieważności podlegają obydwa elementy decyzji (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20.05.2010 r., sygn. akt I OPS 14/09). Niewątpliwie, to stanowisko Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, wyrażone w decyzji z [...].10.2013 r., było zgodne z ówczesnym orzecznictwem sądowym. Skarżąca zakwestionowała to stanowisko, żądając stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Wnosiła o zastosowanie tożsamości rozstrzygnięcia w postepowaniu nadzorczym, tak co do wywłaszczenia, jak i co do odszkodowania. Przywołany przez Stronę skarżącą wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31.07.2014 r., sygn. akt I OSK 166/13, zgodnie z którym, jeśli organ nadzoru stwierdza wydanie decyzji w części dotyczącej wywłaszczenia z naruszeniem prawa, to powinien stwierdzić naruszenie prawa również w części dotyczącej odszkodowania, (chyba że odszkodowanie zostało przyznane w wyniku odrębnych naruszeń prawa regulujących ustalanie odszkodowania) – jak trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji - nie mógł jednak znaleźć zastosowania w przedmiotowym postepowaniu nadzorczym, tyczącym postępowania nadzorczego. Został bowiem nie tylko wydany już po kwestionowanym w tej części rozstrzygnięciu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, a mianowicie w dniu [...].07.2014 r. Nadto, jest to argumentacja opierająca się na wykładni prawa, co jak zostało już wskazane, nie może być podstawą do stwierdzenia nieważności i to w dodatku decyzji nieważnościowej. Podkreślenia też wymaga, o czym była już mowa, że uprzednio w orzecznictwie Sądów Administracyjnych jednomyślnie akceptowano stanowisko przeciwne. Nie jest więc trafny zarzut skargi, że podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w postępowaniu nieważnościowym tyczącym decyzji wywłaszczającej i zarazem przyznającej odszkodowanie na podstawie ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości – stanowi odmienne rozstrzygnięcie w zakresie skutków. Co do wywłaszczenia przyjęcie nieodwracalnych skutków prawnych i stwierdzenie jej wydania z naruszeniem prawa, a co do odszkodowania - nieważności. Trafnie stwierdził zatem Minister w obecnie prowadzonym postępowaniu nadzorczym, że rozstrzygnięcie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r. zostało wydane z uwzględnieniem stanowiska prezentowanego w obowiązującym wówczas orzecznictwem sądowo-administracyjnym. Na marginesie jedynie można zaznaczyć, że jeśli Strona skarżąca z takim stanowiskiem nie godziła się, obecnie przedstawione zarzuty mogła sformułować w skardze wywiedzionej do WSA na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r. Na rozstrzygnięcie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r. Strony postępowania, w tym także Gmina O. reprezentowana przez Burmistrza, nie wniosły jednak skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jednakże i te działania, w razie ich podjęcia, mogły nie odnieść zamierzonego skutku. Należy mieć na uwadze, że wykazanie nieważności postępowania nieważnościowego wiąże się z koniecznością wskazania niezwykle poważnej wadliwości kwestionowanej decyzji nieważnościowej, w kontekście wad wynikających z art. 156 § 1 K.p.a. W niniejszym postępowaniu zarówno Minister Infrastruktury i Budownictwa, jak i Sąd takich wad nie dostrzegł. W aktualnie prowadzonym postępowaniu nadzorczym, nie można uznać, aby Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w decyzji z dnia [...].10.2013 r., rozstrzygając o legalności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...].12.1983 r., dopuścił się rażącego naruszenia prawa, a więc takiego naruszenia, które pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z przepisami prawa. Zauważyć także należy, że w postępowaniu nieważnościowym kontroluje się również, czy w sprawie nie zachodzą inne, niż powołane przez wnioskodawcę, przesłanki z art. 156 § 1 K.p.a. Organ nadzoru przeanalizował tę sprawę również pod tym kątem i prawidłowo uznał, że nie zachodzi także inna przesłanka do wyeliminowania decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w z dnia [...].10.2013 r. z obrotu prawnego, w tym trybie. Sąd stosując art. 134 P.p.s.a., również nie dostrzegł w zaskarżonej decyzji takiego naruszenia prawa, które pozwalałoby na uwzględnienie skargi z urzędu. Reasumując, wobec wskazanych przez Stronę skarżącą zarzutów oraz podniesionej przez nią i jej pełnomocnika argumentacji, a także mając na względzie treść art. 134 P.p.s.a. - skargę należało oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a. - orzekając jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło