IV SA/Wa 2859/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-01-17
Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał spełnienie przesłanek do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku i nieprzedłożenia wymaganych dokumentów?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy, ponieważ mimo wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń, nie nadesłał żądanych dokumentów. Brak pełnej współpracy wnioskodawcy skutkuje tym, że skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy obciążają jego.Stan faktyczny
Skarżący A. C. złożył skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie odmowy wymeldowania i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku podał, że jest współwłaścicielem kilku nieruchomości i uzyskuje dochód z działalności gospodarczej. Zarządzeniem z dnia 7 grudnia 2017 r. wezwano go do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dokumentów dotyczących jego sytuacji majątkowej i dochodów. Skarżący nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy skarżącemu A. C. w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
A. C. (skarżący) w skardze na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. w przedmiocie odmowy wymeldowania zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy.
We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z dnia 3 grudnia 2017 r. skarżący wskazał, że domaga się częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Podał, że jest współwłaścicielem (1/15 udziału) nieruchomości o wartości ok. 800 000 zł, jest właścicielem mieszkania o wartości ok. 125 000 zł oraz współwłaścicielem (5/6 udziału) nieruchomości o pow. 882 m2 o wartości ok. 350 000 zł. Zadeklarował, że z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej uzyskuje dochód w wysokości ok. 1000 – 1200 zł ("po odliczeniu kosztów prowadzenia działalności gospodarczej"). W rubryce nr 11 - Zobowiązania i stałe wydatki - wpisał: "Koszty z utrzymaniem opłaty za świadczenia lekarskie oraz leki, ubezpieczenie itp."
Zarządzeniem z dnia 7 grudnia 2017 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez:
- wyciągów z wszelkich posiadanych przez niego rachunków bankowych (zarówno osobistych jak i firmowych) z okresu ostatnich trzech miesięcy, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (z wykazaniem zestawienia wszelkich operacji na rachunkach we wskazanym okresie oraz saldem rachunków),
- dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów,
- odpisów zeznań podatkowych skarżącego za ostatnie dwa lata kalendarzowe,
- kopii dokumentów wskazujących wysokość ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy kalendarzowych, stałych miesięcznych opłat związanych z eksploatacją domu oraz kopii dokumentów wskazujących wysokość innych niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym
Zakreślono skarżącemu 7-dniowy termin na wykonanie wezwania. Wezwanie zostało doręczone w dniu 27 grudnia 2017 r. Termin do jego wykonania upłynął w dniu 3 stycznia 2018 r.
Skarżący dotychczas nie uzupełnił wniosku.
Biorąc pod uwagę opisane powyżej okoliczności sprawy, należy wskazać, że przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej "p.p.s.a",. następuje – w zakresie całkowitym – gdy sobą ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny.
Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania żądanej pomocy. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205).
W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń, jednakże, mimo upływu wyznaczonego terminu, nie nadesłał żądanych dokumentów.
Jak podkreśla się w orzecznictwie, skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 roku, sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748).
W tym stanie rzeczy wobec nieuzupełnienia przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy, brak jest podstaw do jego uwzględnienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło