IV SA/Wa 2924/13
PostanowienieWSA w Warszawie2017-04-11
Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje zwrot kosztów sądowych (wpisu od skargi kasacyjnej) poniesionych w związku z wniesieniem tej skargi, jeśli strona korzystająca z pomocy prawnej nie została zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych?Ratio decidendi
Adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne, które obejmuje stawkę podatku od towarów i usług. Nie przysługuje mu jednak zwrot kosztów sądowych, takich jak wpis od skargi kasacyjnej, jeśli strona, dla której został ustanowiony, nie została zwolniona od ich ponoszenia. Koszty sądowe są odrębną kategorią od wynagrodzenia za pomoc prawną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata M. K. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (WSA) i Naczelnym Sądem Administracyjnym (NSA). Skarga strony na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została pierwotnie oddalona przez WSA, następnie uchylona przez NSA. Adwokat domagał się zwrotu kosztów pomocy prawnej oraz poniesionego wpisu od skargi kasacyjnej. Sąd przyznał wynagrodzenie za pomoc prawną, ale odmówił zwrotu wpisu od skargi kasacyjnej, wskazując na brak zwolnienia strony od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokat M. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 295,20 zł (w tym 23% VAT) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat M. K. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. F. i C. F. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: przyznać adwokat M. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100 złotych), w tym 23 % VAT, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy.
Wyrokiem z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2924/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. F. i C. F.
Postanowieniem z dnia 23 maja 2014 r. referendarz sądowy przyznał C. F. prawo pomocy w niniejszej sprawie w zakresie ustanowienia adwokata oraz odmówił zwolnienia od kosztów sądowych.
M. K., wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu dla C. F., pismem z dnia 21 lipca 2014 r. zwróciła się do sądu z wnioskiem o przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA z dnia 7 marca 2014 r. wnosząc jednocześnie o zasądzenie kosztów pomocy prawnej z urzędu, nieopłaconej a całości ani w części.
Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
Wyrokiem z dnia 8 września 2016 r., sygn. akt II OSK 2962/14 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi i zasądził na rzecz skarżących kwotę 400 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. Na rozprawie obecny był adw. M. C., działający na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego mu przez wyznaczoną w niniejszej sprawie pełnomocnik z urzędu.
W piśmie z dnia 10 listopada 2016 r. wyznaczona pełnomocnik z urzędu zwróciła się o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu przed NSA, oraz zasądzenie kosztów sądowych w wysokości 100 zł, poniesionych przez pełnomocnika z urzędu w związku z wniesieniem skargi kasacyjnej, które pomimo wezwań do zwrotu opłaty, nie zostały zapłacone przez C. F..
Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. "a" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi - 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
W niniejszej sprawie uznano, że pełnomocnikowi należy przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 240 zł, tj. 100 % stawki minimalnej, na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" i ust. 1 pkt 2 lit. "a" , podwyższając powyższą kwotę o stawkę podatku od towarów i usług (§ 2 ust. 3 cyt. rozporządzenia).
Barak jest natomiast, w ocenie referendarza sądowego, podstaw do zasądzenia w ramach wynagrodzenia przysługującego adwokatowi za udzieloną pomoc z urzędu, kwoty uiszczonego przez niego wpisu od skargi kasacyjnej (100 zł). Wpis od skargi kasacyjnej jest opłatą sądową (art. 212 § 1 p.p.s.a.), od ponoszenia której skarżący nie został zwolniony, bowiem postanowieniem z dnia 23 maja 2014 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy jedynie w zakresie ustanowienia adwokata, natomiast odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wyżej powołanych przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r. poz. 1801) oraz w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło