IV SA/Wa 302/09
WyrokWSA w Warszawie2009-08-18
Skład orzekający: Marian Wolanin, Łukasz Krzycki, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie lokalu na okres dłuższy niż 3 miesiące, przy jednoczesnym posiadaniu meldunku czasowego w innym miejscu i deklaracji chęci powrotu w przyszłości, stanowi podstawę do wymeldowania z pobytu stałego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy. Opuszczenie lokalu na okres dłuższy niż 3 miesiące, przy braku koncentracji codziennych spraw życiowych w tym lokalu (co potwierdzają m.in. usunięcie rzeczy, brak nocowania, meldunek czasowy w innym miejscu), stanowi podstawę do wymeldowania na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, niezależnie od subiektywnych odczuć czy przyszłych deklaracji powrotu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Skarżący opuścił lokal w 2006 roku, zamieszkując czasowo w innym miejscu, co potwierdzili świadkowie i kontrole meldunkowe. Skarżący deklarował chęć powrotu po zakończeniu sprawy rozwodowej, jednak jego rzeczy były sukcesywnie usuwane z lokalu, a meldunek czasowy był przedłużany. Skarżący zarzucał naruszenie prawa przez organy obu instancji, wskazując na sprzeczności w dowodach i nieudostępnienie dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę -
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Wojewoda [...], na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia [...] sierpnia 2008 r., którą orzeczono o wymeldowaniu K. K. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w K.
Uzasadniając decyzję, Wojewoda [...] przywołał następujące uwarunkowania faktyczne sprawy. Wnioskująca o wymeldowanie K. K. wskazała, iż K. K. wyprowadził się dobrowolnie w 2006 roku, zabrał swoje rzeczy i zamieszkuje na terenie P. z inną kobietą. Ma natomiast klucze do lokalu i czasem w nim bywa. Fakt nie przebywania w lokalu potwierdzili świadkowie A. K., K. P., A. C. a także przeprowadzone kontrole meldunkowe oraz informacja z Komisariatu Policji w K. Z kolei K. K. wskazał, iż ma przyznany w lokalu przy ul. [...] jeden pokój przez Sąd, lecz w nim nie przebywa ze względu na sytuację rodzinną tj. rozwód. Deklaruje chęć powrotu do lokalu po uprawomocnieniu wyroku rozwodowego. Do 31 października 2008 r. będzie przebywał czasowo w P. - załączył potwierdzenie czasowego meldunku. Według informacji organu meldunek nie został przedłużony po dniu 30 października 2008 r.
Ponieważ opuszczenie lokalu jest niewątpliwe, zachodzą przesłanki do wymeldowania w myśl art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze. zm.). O ile K. K. powróci do lokalu po zakończeniu sprawy rozwodowej, będzie się w nim mógł ponownie zameldować na pobyt stały.
W skardze na decyzję Wojewody K. K. podniósł, iż została ona wydana z naruszeniem prawa. Uznając, iż Skarżący opuścił lokal organy obu instancji pominęły, bowiem następujące istotne okoliczności faktyczne sprawy:
- z treści decyzji z dnia [...] czerwca 2006 roku wynika, iż K. K. potwierdza zamieszkiwanie Skarżącego w lokalu,
- w informacji Straży Miejskiej z 2008 roku potwierdza się obecność Skarżącego w lokalu,
- sprzeczności w wyjaśnieniach Policji, co do sposobu kontroli czy Skarżący przebywa w lokalu (wskazano, iż K. K. jest pracownikiem Policji) - mogła ona udzielać informacji z pominięciem innych obecnych w lokalu osób (np. Skarżącego),
- dalszy meldunek Skarżącego na pobyt czasowy w P.,
- nieudostępnienie Skarżącemu pełnych dokumentów sprawy przez organ odwoławczy.
Wyrażono także pogląd, iż organ administracji jest niekompetentny (przekręcanie nazwiska) oraz nie zapoznał się aktami sprawy. W końcu wskazano, iż brak jest obecnie warunków dla zamieszkania przez Skarżącego w lokalu przy ul. [...] (po rozwodzie), gdyż uniemożliwia mu to żona, powołując się na brak zameldowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W trakcie rozprawy Skarżący, podniósł, iż nadal zameldowany jest na pobyt czasowy w P. (przedłożył też zaświadczenia potwierdzające fakt zameldowania). Wobec wyjaśnień uczestniczki postępowania K. K., iż jego rzeczy zostały usunięte z mieszkania przed Bożym Narodzeniem 2007 wyjaśnił, iż były one sukcesywnie usuwane przez jego byłą żonę i wydaje mu się, iż były jeszcze w 2008 roku.
Skarżąca wyjaśniła, iż ubiegając się o dodatek na remont mieszkania wskazała w 2007 roku ilość osób zameldowanych (uwzględniając męża) zaś w 2009 roku nie wskazała go, wśród osób zamieszkujących lokal.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd oddalił skargę, gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
Organ administracji uznając, iż Skarżący opuścił lokal przy ul. [...] trafnie ocenił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy a sformułowane wnioski są logiczne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego (w myśl art. 7, 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.).
W doktrynie przyjmuje się, że miejscem zamieszkania jest, lokal gdzie koncentrują się codzienne sprawy życiowe określonej osoby (dana osoba przebywa, śpi, odpoczywa, przyjmuje korespondencje, prowadzi życie towarzyskie itp.). W rozpoznawanej sprawie okolicznościami bezspornymi było nie zamieszkiwanie Skarżącego w lokalu przy ul. [...] (którego przejawem jest m.in. nie nocowanie w nim oraz nie korzystanie na co dzień ze znajdujących się tam pozostawionych początkowo części rzeczy osobistych) przy czym wskazywał, on iż jest to sytuacja przejściowa, związana z sytuacją rodziną - rozwodem. Okoliczności te są niesporne miedzy stronami, potwierdzone ich oświadczeniami oraz zeznaniami świadków. Skarżący deklarował chęć powrotu do lokalu w przyszłości (po zakończeniu sprawy), przy czym z punktu widzenia uwarunkowań formalno-prawnych możliwość taką można było przewidywać z uwagi na przyznanie przez Sąd prawa do korzystania z jednego pokoju (nieprawomocny wówczas wyrok SO w W. sygn. akt [...]). Z okazanych Sądowi na rozprawie poświadczeń meldunku czasowego wynika, iż działań zmierzających w kierunku powrotu do lokalu Skarżący nie zamierza podejmować także w najbliższym czasie (meldunek czasowy w P. do dnia [...] stycznia 2010 r.).
W trakcie rozprawy Skarżący przyznał, iż pozostawione przez niego rzeczy w mieszkaniu były sukcesywnie usuwane przez byłą żonę, choć miał wątpliwości czy ostatecznie nastąpiło to przed 2008 rokiem, jak twierdziła K. K.
Wskazane uwarunkowania faktyczne pozwalały uznać, iż na dzień orzekania przez organy administracji lokal przy ul [...] nie jest dla Skarżącego miejscem, gdzie koncentrują się jego codzienne sprawy życiowe. Na stale nie przebywa w lokalu (jedynie w nim bywa) jego rzeczy zostały usunięte (bez znaczenia czy odbywało się to za jego zgodą). Skarżący nie podejmował prawem przewidzianych środków, które umożliwiłyby mu przebywanie w lokalu i korzystania z niego np. w kontekście przetrzymywania rzeczy (stosowne roszczenia przed sądem powszechnym).
Jak wynika z akt sprawy w trakcie rozwodu Skarżący był skonfliktowany z żoną (twierdziła ona, iż mieszka on z inną kobietą z kolejnym swoim dzieckiem). Zasady doświadczenia życiowego nie pozwalają wnosić, iż w tej sytuacji lokal, w którym faktycznie nie zamieszkiwał (a nawet zamieszkać aktualnie faktycznie nie może, co podnosi w skardze) stanowiło jego centrum życiowe, na dzień podejmowania decyzji w przedmiocie wymeldowania. Nie można wprawdzie wykluczyć, iż Skarżący czuje się mentalnie związany z lokalem, jako miejscem, do którego przysługują mu określone prawa i w przyszłości zamierza skoncentrować w nim swoje codzienne sprawy życiowe. Jednak w okresie, którego dotyczy kwestionowane orzeczenie, okoliczności obiektywne nie pozawalały uznać, aby lokal stanowił miejsce stałego pobytu. Kwestia miejsca przebywania, bowiem nie może być powiązana wyłącznie ze sferą subiektywnych odczuć konkretnej osoby, lecz także znajdować potwierdzenie w faktycznych uwarunkowaniach. Skoro opuszczenie lokalu nastąpiło na okres ponad 3 miesięcy, zachodziły przesłanki do wymeldowania w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Bezzasadne są zarzuty skargi.
Samo wskazanie w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] czerwca 2007 r. Skarżącego, jako osoby zamieszkującej lokal przy ul. [...] nie stanowi dowodu, iż okoliczność ta miała miejsce, bowiem przedmiotem orzekania przez organ nie była ta kwestia (decyzja w przedmiocie przyznania równoważnika pieniężnego za remont mieszkania), nie uprawdopodobniono nawet także, iż była ona przedmiotem ustaleń organu w toku postępowania (oparto się w tym zakresie, jak można wnosić z uzasadnienia, na oświadczeniu K. K., które jak wyjaśniła na rozprawie, wskazało ilość osób zameldowanych w lokalu w 2007 roku).
Notatka Straży Miejskiej z dnia [...] marca 2008 r. potwierdza wyłącznie fakt przebywania Skarżącego w lokalu określonego dnia (przygotowywał on posiłek dla dziecka), nie dowodzi natomiast, iż zamieszkiwał on w lokalu. Okoliczność "bywania" przez Skarżącego w lokalu jest bezsporna w sprawie. W trakcie kontroli, Skarżący oświadczył, iż rzadko bywa w domu z powodu częstych wyjazdów na delegacje, czemu przeczą pozostałe jego wyjaśnienia w toku postępowania (nie przebywa z powodu konfliktów z żoną).
Istotnie początkowo działania wyjaśniające Policji w sprawie nie mogły stanowić podstawy dla dokonania konkretnych ustaleń, co spotkało się ze stosowną reakcją organu administracji (pismo z dnia [...] maja 2008 r.). Ostatecznie sformułowane stanowisko w sprawie (pismo z Policji z dnia [...] czerwca 2008 r.) nie budzi zastrzeżeń, jako jeden z dowodów, mogących służyć ustaleniu stanu faktycznego (kontroli dokonano w dzień wolny od pracy - 15 czerwca 2008 r.). Okoliczność, iż K. K. jest pracownikiem [...] nie może być wystarczającą przesłanką dla podważenia wiarygodności dokumentu.
Kwestia przedłużenia czasowego meldunku nie ma istotnego znaczenia (w ocenie organu meldunek ten wygasł). W rozpoznawanej sprawie meldunek czasowy oznacza wyłącznie, iż Skarżący przebywa w innym miejscu (w P.) jedynie okresowo. W okolicznościach danej sprawy nie uprawnione byłoby wywodzenie stąd, iż miejscem pobytu stałego był z kolei lokal przy ul [...]. W ocenie Sądu sama okoliczność posiadania meldunku czasowego nie wyklucza uznania, iż nastąpiło opuszczenie miejsca zameldowania na stałe (choć pogląd taki bywa wyrażany w judykaturze).
Zarzut nie udostępnienia materiałów dowodowych przez organ II. instancji nie został uprawdopodobniony - brak dowodów iż Skarżącemu na jego żądanie nie udostępniono dokumentów. Należy przy tym wskazać, iż na etapie postępowania przed organem II. instancji materiał dowodowy nie został uzupełniony o żaden dokument, który stanowiłby istotną przesłankę orzekania. Załączono jedynie informację, iż wyrok sygn. akt [...] nie jest prawomocny (z dnia [...] października 2008 r.) oraz notatkę o wyniku wyszukiwań w Wojewódzkiej Bazie Danych (z dnia [...] grudnia 2008 r.). Wprawdzie nie poinformowano Skarżącego o zgromadzeniu całości materiału dowodowego i możliwości zapoznania z nim (uchybienie art. 10 §. 1 i 81 K.p.a.), jednak kwestia ta nie mogła mieć znaczenia, z uwagi na nie uzupełnienie akt o nowe istotne w sprawie dokumenty (jak wskazano kwestia wygaśnięcia meldunku czasowego nie ma zasadniczego znaczenia).
Zarzuty, co do braku kompetencji organu administracji, jako mające charakter typowo emocjonalny pozostają poza ocena Sądu, badającego legalność orzeczenia.
Odnosząc się do kwestii braku możliwości zamieszkania w lokalu przy ul. [...], co wyklucza ponowne zameldowanie, należy wskazać, iż jeżeli wyrok Sądu o sygn. akt [...], przyznający prawo korzystania z lokalu jest prawomocny i nie byłby respektowany i o ile Skarżący zamierza egzekwować wynikające z niego uprawnienia, musi podjąć stosowne czynności prawne w celu wykonania wyroku sądu środkami przymusu. Po jego wykonaniu i zamieszkaniu w lokalu możliwe (a nawet wymagane) będzie zameldowanie się Skarżącego na pobyt stały. Brak zameldowania nie ogranicza możliwości egzekwowania praw przez Skarżącego.
Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło