IV SA/Wa 308/19
WyrokWSA w Warszawie2019-05-31
Skład orzekający: Alina Balicka, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Anna Sidorowska - Ciesielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo rozpoznało zażalenie na postanowienie o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, gdy zażalenie zostało wniesione przez osobę, która nie jest inwestorem w rozumieniu przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze przedwcześnie rozpoznało zażalenie na postanowienie o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, nie wyjaśniając uprzednio, czy osoba wnosząca zażalenie (R. B.) jest inwestorem w rozumieniu art. 53 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, któremu przysługuje prawo do wniesienia zażalenia. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że Kolegium powinno najpierw ustalić krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia zażalenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach samowoli budowlanej. Marszałek Województwa odmówił uzgodnienia, wskazując na kolizję z planem zagospodarowania przestrzennego województwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Marszałka, rozpoznając zażalenie wniesione przez E. B. i R. B.. Skarżąca E. B. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wnosząc o uchylenie postanowień obu organów. Sąd administracyjny uchylił postanowienie SKO, uznając, że nie wyjaśniono statusu R. B. jako inwestora.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alina Balicka (spr.) Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec asesor WSA Anna Sidorowska - Ciesielska po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2019r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2018r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy I. uchyla zaskarżone postanowienie, I. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej E. B. kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem nr [...], z [...] listopada 2018 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie Marszałka Województwa [...] z [...] października 2018 r., znak: [...], odmawiające uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach samowoli budowlanej na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] położonej w [...] przy ul. [...], utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że pismem z 21 sierpnia 2018 r., Urząd Miasta i Gminy [...] zwrócił się do Marszałka Województwa [...] z wnioskiem o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji.
Postanowieniem z [...] października 2018 r. Marszałek Województwa [...] odmówił uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach samowoli budowlanej na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] położonej w [...] przy ul. [...].
Zażalenie na ww. postanowienie złożyli E. i R. B..
Rozpatrując zażalenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. 2018 r., poz. 1945) ustalenia warunków zabudowy decyzją administracyjną wymaga każda zmiana zagospodarowania terenu polegająca na wykonaniu robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części, jeżeli na danym obszarze nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
Stosownie zaś do art. 60 ust. 1 ustawy decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi.
Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 10a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1, wydaje się po uzgodnieniu z wojewodą, marszałkiem województwa oraz starostą w zakresie zadań rządowych albo samorządowych, służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 3 - w odniesieniu do terenów, przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1.
W warunkach rozpatrywanej sprawy Marszalek Województwa [...], jako organ uzgadniający wskazał, że z wypisu i wyrysu Planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego [...] zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Narodowej Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] stycznia 1987 r., który utracił moc z dniem [...] grudnia 2003 r. wynika, że teren objęty wnioskiem znajduje się w granicach dwóch jednostek strukturalnych: terenów [...] - [...].
Ponadto Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa [...] uchwalony Uchwałą Sejmiku Województwa [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., ustala realizację [...], której fragmentem będzie nowy przebieg drogi wojewódzkiej [...] na terenie gminy [...]. Projektowana droga wojewódzka [...] zlokalizowana będzie na obszarze, który w Planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego [...] stanowił rezerwę dla terenu "[...]".
Kolegium wskazało, że w istocie ograniczenia w prawie zabudowy przedmiotowej nieruchomości wynikają z Planu zagospodarowania przestrzennego województwa, którego charakter prawny nie został wprost określony w przepisach analizowanej ustawy. Jednak normatywną podstawą do wydania orzeczenia uzgadniającego pozytywnie, bądź negatywnie jest przepis ustawy, mianowicie art. 53 ust. 4 pkt 10a u.p.z.p. Organ uzgadniający działając na podstawie tego przepisu musi respektować postanowienia planu województwa dotyczące nieruchomości objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. Nieuwzględnienie postanowień planu województwa w zakresie ponadlokalnym inwestycji celu publicznego podczas ustalania warunków zabudowy w drodze decyzji administracyjnych, a więc przy braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego prowadziłoby do zniweczenia celów jakim służy planowanie przestrzenne na szczeblu województwa.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaakceptowano pogląd, iż plan zagospodarowania przestrzennego województwa jest aktem, którego regulacje stanowią wytyczne dla planowania przestrzennego na niższym szczeblu i wiążą bezpośrednio podmioty funkcjonujące wewnątrz systemu administracji publicznej. W konsekwencji organ dokonujący uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy nie może pominąć ustaleń wojewódzkiego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczących planowanej inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym. Zwraca się również uwagę, że realizacja czynności uzgadniających ma zapewnić m.in. koordynację zasad organizacji przestrzennej w województwie przy ustalaniu warunków zabudowy w drodze decyzji administracyjnych, w sytuacji, gdy z różnych przyczyn gmina nie ustanowiła własnego porządku planistycznego (por. wyrok NSA z 15 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 790/11).
Zatem w świetle art. 53 ust. 4 pkt 10a w zw. z art. 39 ust. 3 pkt 3 u.p.z.p., Marszalek Województwa [...], jako uzgadniający projekt decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, obowiązany był do zajęcia negatywnego stanowiska w niniejszej sprawie wobec kolizji planowanej inwestycji z inwestycją o znaczeniu ponadlokalnym.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2018 r. wniosła E. B.. Skarżąca zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 9, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. przez brak rozpoznania istoty sprawy, w szczególności przez brak odniesienia się do zarzutów zawartych w piśmie pełnomocnika skarżącej z 23 listopada 2018 r.;
2. naruszenie prawa materialnego tj. art. 53 ust. 4 pkt 10a w związku z art. 38 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2018 roku, poz. 1945) przez jego błędną wykładnię.
Wobec podniesionych zarzutów, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Marszałka Województwa [...]
z [...] października 2018 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, ze zm., zwanej dalej - p.p.s.a.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Ponadto z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną Badając pod tym kątem zaskarżone orzeczenie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
W myśl art. 60 u.p.z.p., decyzję o warunkach zabudowy wydaje właściwy organ po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, w tym zgodnie z pkt 10a z wojewodą, marszałkiem województwa oraz starostą w zakresie zadań rządowych albo samorządowych, służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 3 - w odniesieniu do terenów, przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1.
Jednocześnie zgodnie z art. 53 ust. 5 u.p.z.p. uzgodnień, o których mowa w ust. 4, dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane.
Z powyższego wynika, że na postanowienie wydane w trybie art. 53 ust. 4 pkt 10a u.p.z.p. przez organ I instancji zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi.
W przedmiotowej sprawie, z projektu decyzji o warunkach zabudowy dołączonego do wniosku Urzędu Miasta i Gminy [...] z [...] sierpnia 2018 r. skierowanego do Marszałka Województwa [...] o uzgodnienie wynika, że inwestorem inwestycji jest E. B., która w dniu [...] października 2017 r. wystąpiła do Burmistrza Gminy [...] z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach samowoli budowlanej na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] położonej w [...] przy ul. [...].
Zażalenie na postanowienie Marszałka Województwa [...] z [...] października 2018 r. wnieśli E. B. i R. B.. Z treści zażalenia wynika, że to oni oboje wystąpili w 2017 roku z wnioskiem do Burmistrza Gminy [...] o legalizacje budynku, który został wybudowany przez ich dziadka w 1961 roku.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] listopada 2018 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpoznało zażalenie na postanowienie Marszałka Województwa [...] z [...] października 2018 r., wniesione przez E. B. jak i R. B.. Kolegium rozpatrując zażalenie nie wyjaśniło, czy R. B. jest również inwestorem w sprawie, któremu na podstawie art. 53 ust. 5 u.p.z.p. przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Marszałka Województwa [...] z [...] października 2018 r.
Stosownie do art. 106 § 5 k.p.a. zajęcie stanowiska przez organ następuje w drodze postanowienia. Na postanowienie to, zgodnie z art. 53 ust. 5 u.p.z.p., zażalenie przysługuje tylko inwestorowi. Kolegium rozpatrując zażalenie rozstrzyga sprawę postanowieniem. W przedmiotowej sprawie, Sąd uznał, że Kolegium w dniu [...] listopada 2018 r. wydało postanowienie, mimo nazwania wydanego aktu decyzją.
Kolegium ponownie rozpatrując zażalenie w przedmiotowej sprawie dokona ustaleń, kto jest uprawniony do jego wniesienia, zgodnie z wyżej zajętym stanowiskiem. Wobec powyższego, Sąd uznał, że przedwczesnym byłoby zajęcie w sprawie merytorycznego stanowiska.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło