IV SA/Wa 3117/17
WyrokWSA w Warszawie2018-05-28
Skład orzekający: Alina Balicka, Anna Falkiewicz-Kluj, Grzegorz Rząsa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty wniesione na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 5 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczące wykonania obowiązku wydania nieruchomości, są zasadne w sytuacji, gdy obowiązek ten wynika z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, a skarżący nie wykazali jego wykonania, umorzenia, przedawnienia, wygaśnięcia, nieistnienia, niewykonalności lub niedopuszczalności egzekucji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty wniesione na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 5 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji są bezzasadne. Obowiązek wydania nieruchomości, wynikający z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności, jest wykonalny i stanowi podstawę do prowadzenia egzekucji administracyjnej. Skarżący nie wykazali żadnej z przesłanek uzasadniających zarzuty, takich jak wykonanie obowiązku, jego wygaśnięcie, niewykonalność czy niedopuszczalność egzekucji.Stan faktyczny
Skarżący D. P. i S. P. wnieśli skargę na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody oddalające ich zarzuty do postępowania egzekucyjnego. Egzekucja dotyczyła obowiązku wydania nieruchomości na podstawie decyzji Wojewody zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżący podnosili, że decyzja nie jest ostateczna, a obowiązek jest niewykonalny i egzekucja niedopuszczalna, powołując się m.in. na niezgodność dokumentacji geodezyjnej i naruszenie wyroku sądu o przywrócenie posiadania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alina Balicka (spr.) Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj sędzia WSA Grzegorz Rząsa po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2018r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. P. i S. P. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] września 2017r. nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów wniesionych do postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Minister Infrastruktury i Budownictwa postanowieniem nr [...], z [...] września 2017 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), zwanej dalej "k.p.a.", w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1201, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji", po rozpatrzeniu zażalenia D. P. i S. P. na postanowienie Wojewody [...] z [...] września 2017 r., znak: [...], oddalające zarzuty D. P. i S. P. do postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] oraz nr [...] z [...] lipca 2017 r. wystawionych przez Wojewodę [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym sprawy:
Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2017 r. nr [...], znak: [...], zezwolił na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy miasta [...], odcinek [...] - drogi ekspresowej [...] od km 0+000,00 do km 12+221,47 wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną budowlami i urządzeniami budowlanymi oraz zatwierdzenia podziału nieruchomości, w ramach zadania "Budowa obwodnicy miasta [...], obejmująca drogę ekspresową [...] na odcinku od km 0+000 (węzeł "[...]") do km 12+830 wraz z budową łącznicy węzła "[...]" o długości ok. 670 m (od km 0+419,36 do km 1+085,82)", zwaną dalej "decyzją Wojewody [...]", oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności.
Decyzja Wojewody [...] z uwagi na wniesienie odwołania do Ministra Infrastruktury i Budownictwa, zwanego dalej "Ministrem", nie stała się ostateczna.
Upomnieniem z [...] czerwca 2017 r., znak: [...], doręczonym 3 lipca 2017 r., Wojewoda [...] wezwał D. P. do wydania nieruchomości nr [...] o pow. 0,1355 ha i nr [...] o pow. 0,7252 ha (powstałych z podziału dz. nr [...] i nr [...]) położonych w obrębie [...] Miasto [...], stosownie do decyzji Wojewody [...], w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia upomnienia.
Upomnieniem z [...] czerwca 2017 r., znak: [...], doręczonym [...] lipca 2017 r., Wojewoda [...] wezwał S. P., do wydania nieruchomości nr [...] o pow. 0,1355 ha i nr [...] o pow. 0,7252 ha (powstałych z podziału dz. nr [...] i nr [...]) położonych w obrębie [...] Miasto [...], stosownie do decyzji Wojewody [...], w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia upomnienia.
Wobec niewykonania powyższego obowiązku Wojewoda [...] wystawił [...] lipca 2017 r.:
- na zobowiązaną D. P. tytuł wykonawczy nr [...], zwany dalej "tytułem wykonawczym nr [...]",
- na zobowiązanego S. P. tytuł wykonawczy nr [...], zwany dalej "tytułem wykonawczym nr [...]".
Doręczenia zobowiązanym ww. tytułów wykonawczych nastąpiło 14 lipca 2017 r.
W dniu 19 lipca 2017 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wpłynęło pismo D. P. i S. P. z [...] lipca 2017 r. nadane 18 lipca 2017 r. w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1481), zwanej dalej "ustawą Prawo pocztowe", zatytułowane "Odwołanie na wydane Tytuły wykonawcze".
W treści ww. pisma Skarżący podnieśli, iż tytuł wykonawczy nr [...] oraz tytuł wykonawczy nr [...] zostały wydane niezgodnie z prawem, "ponieważ sprawa jest rozpatrywana w Ministerstwie Infrastruktury i budownictwa w [...]", "zażalenie GDDKiA na postanowienie Wojewody [...] o odmowie wszczęcia egzekucji również jest rozpatrywane przez Ministerstwo i do dnia dzisiejszego nie ma w tej sprawie postanowienia", a "urzędnik wydający tytuły wykonawcze a zarazem piszący treść Decyzji wydał je stronniczo pomimo zapisu w Decyzji nr [...] z [...].01.2017 pkt V str. 37 gdzie dokładny jest zapis kiedy ma być wydana nieruchomość (...)". Skarżący wskazali, iż decyzja Wojewody [...] nie jest ostateczna ani prawomocna, więc nie mają "co wydawać. Działki są niepodzielone i są niewykonalne Prawomocne Wyroki Sądowe". Mając powyższe na uwadze D. P. i S. P. wnieśli o "unieważnienie, uchylenie w całości tytułów wykonawczych wydanych z rażącym naruszeniem prawa". Skarżący odnieśli się również do kwestii obciążenia ich kosztami korespondencji wskazując, że "urzędnik wojewódzki to powinien zapłacić sam". Zaznaczyli ponadto, że "inwestor wraz z firmą wykonywującą pomimo otrzymanego zakazu wtargnął na (...) własność i zaczął roboty budowlane a do dnia dzisiejszego nie uiścił solidarnie kwoty zawartej w zastrzeżeniu".
Wojewoda [...], działając na podstawie art. 50 § 1 k.p.a., pismami z 8 sierpnia 2017 r., znak: [...], doręczonymi Skarżącym 10 sierpnia 2017 r., wezwał D. P. i S. P., w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia ww. wezwań, o jednoznaczne wyjaśnienie, czy wniesione przez Skarżących pismo z 14 lipca 2017 r., stanowi zarzuty wniesione na podstawie art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Skarżący we wspólnie wniesionym piśmie z 16 sierpnia 2017 r. (nadanym w polskiej placówce pocztowej 17 sierpnia 2017 r.), stanowiącym odpowiedź na wezwania Wojewody [...] z [...] sierpnia 2017 r. nie sprecyzowali, na jakich przesłankach wymienionych w art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji opierają żądanie zawarte w piśmie z 14 lipca 2017 r. Wskazali natomiast jako główny zarzut, "(...) rażące naruszenie prawa poprzez nie respektowanie Wyroku Sądu Okręgowego o Przywrócenie Posiadania."
Wojewoda [...], działając na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., pismami z [...] sierpnia 2017 r. doręczonymi Skarżącym 23 sierpnia 2017 r., ponownie wezwał D. P. i S. P., w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia ww. wezwań, o jednoznaczne wyjaśnienie, czy wniesione przez Skarżących pismo z 14 lipca 2017 r., uzupełnione pismem z 16 sierpnia 2017 r., stanowi zarzuty wniesione na podstawie art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
D. P. i S. P. we wspólnie wniesionym piśmie z 28 sierpnia 2017 r. (nadanym 30 sierpnia 2017 r. w polskiej placówce pocztowej), stanowiącym odpowiedź na ww. wezwania Wojewody [...] z [...] sierpnia 2017 r. sprecyzowali, że żądanie zawarte w piśmie z 14 lipca 2017 r. opierają na przesłankach wymienionych w art. 33 § 1 pkt 1, 5 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący wskazali, że głównym zarzutem jest rażące naruszenie prawa poprzez "nie respektowanie Wyroku Sądu Okręgowego o Przywrócenie posiadania". Skarżący wyjaśnili, że swoje zarzuty opierają na punkcie 5 oraz w części punktu 1, a "bezprawie" które jest prowadzone i powielane na wniosek inwestora i firmy wykonującej można zaliczyć do punktu 6. Zobowiązani wnieśli o unieważnienie, uchylenie w całości tytułu wykonawczego nr 1 oraz tytułu wykonawczego nr 2 wydanych z rażącym naruszeniem prawa.
Wojewoda [...], po rozpoznaniu pisma D. P. i S. P. z [...] lipca 2017 r" uzupełnionego pismem z [...] sierpnia 2017 r. i pismem z [...] sierpnia 2017 r., postanowieniem z [...] września 2017 r., zwanym dalej "postanowieniem Wojewody [...]", oddalił zarzuty D. P. i S. P. do postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] oraz tytułu wykonawczego nr [...].
Na postanowienie Wojewody [...] z [...] września 2017 r. Skarżący wnieśli zażalenie.
Minister Infrastruktury i Budownictwa uznał, że Wojewoda [...] prawidłowo ocenił, że zarzuty wniesione przez Zobowiązanych są bezzasadne.
Za nietrafny Minister uznał zarzut Skarżących wniesiony na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z powołanym art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.
Zobowiązany, wnosząc zarzuty oparte na tej podstawie, powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania (okoliczność faktyczna) lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa (przedawnienie) lub czynności prawnych (uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku). Skutkiem okazania takich dowodów jest również obowiązek odstąpienia organu egzekucyjnego lub egzekutora od czynności egzekucyjnych (art. 45 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie doszło do wykonania lub umorzenia w całości albo w części obowiązku, przedawnienia lub wygaśnięcia, a obowiązek będący przedmiotem prowadzonej egzekucji istnieje. Podstawą prowadzonej egzekucji administracyjnej jest nieostateczna decyzja Wojewody [...], której nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Dalej organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1496), zwanej dalej "specustawą drogową", decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej określa termin odpowiednio wydania nieruchomości lub wydania nieruchomości i opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Natomiast stosownie do treści art 17 ust. 3 pkt 2 - 4 specustawy drogowej decyzja, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokalu innych pomieszczeń, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi, uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych oraz uprawnia do wydania przez właściwy organ dziennika budowy. Ww. przepis stanowi szczególną normę wobec art. 108 § 1 k.p.a.
Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wywołuje daleko idące skutki w sferze cywilnoprawnej, poprzez natychmiastowe usunięcie właścicieli i użytkowników wieczystych z ich dotychczasowych nieruchomości oraz innych posiadaczy tych nieruchomości. Natychmiastowa wykonalność decyzji administracyjnych powoduje, że decyzja, mimo że jest nieostateczna, staje się wykonalna i stanowi tytuł egzekucyjny do pozbawienia właściciela faktycznego władania rzeczą. Nie ma natomiast wpływu na prawo własności, prawo użytkowania wieczystego czy ograniczone prawa rzeczowe wobec braku charakteru ostateczności decyzji. Zatem w sytuacji, gdy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji została opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności i nie stała się jeszcze ostateczna, gdyż zostały od niej wniesione odwołania, a organ odwoławczy nie wydał jeszcze decyzji, to wówczas inwestor może - korzystając z rygoru natychmiastowej wykonalności wezwać właściciela bądź użytkownika wieczystego nieruchomości do jej wydania.
Z akt sprawy wynika, że Zobowiązani nie wykonali dobrowolnie obowiązku polegającego na wydaniu nieruchomości nr [...] o pow. 0,1355 ha i nr [...]o pow. 0,7252 ha (powstałych z podziału dz. nr [...] i nr [...]) położonych w obrębie [...] Miasto [...], stosownie do decyzji Wojewody [...], wobec czego żądanie wykonania tego obowiązku na drodze egzekucji administracyjnej uznać należy za w pełni uzasadnione.
W ocenie Ministra nie zachodzą również pozostałe przesłanki wynikającego z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, albowiem obowiązek będący przedmiotem egzekucji nie został w całości albo w części umorzony, ani nie wygasł. Obowiązki o charakterze niepieniężnym nie ulegają przedawnieniu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W związku z tym brak jest podstaw do twierdzeń, że doszło do jego przedawnienia.
Minister uznał również, że w sprawie nie zachodzi przesłanka określona w art. 33 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym. Niewykonalność obowiązku może wiązać się z niewykonalnością aktu, z którego obowiązek ten wynika. Przez wykonalność rozumie się zdolność (zdatność) aktu do tego, aby był podstawą egzekucji. Akt wykonalny to taki, który ze względu na treść nadaje się do wymuszenia w drodze egzekucji. Niewykonalność obowiązku prowadzi do niewykonalności aktu administracyjnego nakładającego ten obowiązek i oznacza, że istnieją trwałe, niezależne od zobowiązanego przyczyny, o charakterze prawnym lub faktycznym, uniemożliwiające jego wykonanie (C. Kulesza, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz. Lex 2015, L. Klat - Weterlecka, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, Wrocław 2009). Ciężar dowodu, że obowiązek o charakterze niepieniężnym jest niewykonalny w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, obciąża stronę wnoszącą zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie występuje przesłanka niewykonalności, o której mowa w art. 33 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z treści pism Skarżących, w tym wyjaśnień zawartych w piśmie z [...] sierpnia 2017 r. wynika, że Skarżący upatrują niewykonalności obowiązku przede wszystkim w tym, iż "dokumentacja geodezyjna z podziału działek jest niezgodna i rażąco zostały zaniżone powierzchnie działek". Odnosząc się do tych twierdzeń organ wskazał, że kwestia obejmująca rozgraniczenie nieruchomości w terenie nie jest przedmiotem postępowania w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Powyższa kwestia tym bardziej nie jest przedmiotem oceny w ramach postępowania egzekucyjnego. Oznacza to, że wbrew stanowisku Skarżących, ewentualna niezgodność dokumentacji geodezyjnej ze stanem faktycznym nie świadczy o niewykonalności egzekwowanego obowiązku.
Minister nie uznał także zasadności zarzutu Skarżących wniesionego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Artykuł ten stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej zachodzi wówczas, gdy w sprawie wystąpiła okoliczność wykluczająca możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego ze względów formalnych - podmiotowych lub przedmiotowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2615/10). Z kolei środek egzekucyjny jest niedopuszczalny wówczas, gdy nie mieści się w katalogu, jaki wyczerpująco określa art. 1 a pkt 12 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna okoliczność, która wykluczałaby ze względów formalnych prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Ponadto zastosowany środek egzekucyjny, polegający na odebraniu nieruchomości, został wprost wskazany w art. 1a pkt 12 lit. b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co sprawia, że nie jest on niedopuszczalny.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w zażaleniu Minister wyjaśnił, że przedmiotem postępowania zażaleniowego jest wyłącznie zbadanie zasadności wskazanych przez Skarżących zarzutów wymienionych w art. 33 § 1 pkt 1, 5 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tym samym pozostałe kwestie poruszone w zażaleniu pozostają poza przedmiotem orzekania w niniejszej sprawie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] września 2017 r. wnieśli D. P. i S. P. Skarżący zaskarżonemu postanowieniu zarzucili, że decyzja Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r. nie jest prawomocna ani ostateczna i wydana została z rażącym naruszeniem prawa m.in. Konstytucji RP, prawa administracyjnego, prawa człowieka oraz poprzez bezprawny podział działek, gdzie nie został wykonany prawomocny wyrok Sądu Okręgowego o przywrócenie posiadania na działce [...], a na działce [...] o szerokości 20 m wymierzono sobie 17 m a trzy metrowy pas został w naszym władaniu.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia Wojewody [...] z [...] września 2017 r.
Minister Infrastruktury i Budownictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.), dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
Z akt wynika, że egzekwowany obowiązek wydania nieruchomości nr [...] o pow. 0,1355 ha i nr [...] o pow. 0,7252 ha (powstałych z podziału dz. nr [...] i nr [...]) położonych w obrębie [...] Miasto [...], wynika z decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r. nr [...], znak: [...], o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy miasta [...], odcinek [...] - drogi ekspresowej [...] od km 0+000,00 do km 12+221,47 wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną budowlami i urządzeniami budowlanymi oraz zatwierdzenia podziału nieruchomości, w ramach zadania "Budowa obwodnicy miasta [...], obejmująca drogę ekspresową [...] na odcinku od km 0+000 (węzeł "[...]") do km 12+830 wraz z budową łącznicy węzła "[...]" o długości ok. 670 m (od km 0+419,36 do km 1+085,82)", której został nadany rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 17 ust. 1 specustawy drogowej. Zgodnie z art. 17 ust. 3 specustawy drogowej, decyzja której nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 17 ust. 1 tej ustawy, zobowiązuje m. in. do niezwłocznego wydania nieruchomości opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi, uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych.
Ponieważ skarżący, zobowiązani do wydania nieruchomości, pomimo upomnienia wzywającego do niezwłocznego wykonania ciążącego na nich obowiązku, nie zastosowali się do wezwania zawartego w upomnieniu, Wojewoda [...] (będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym) wystawił w dniu [...] lipca 2017 r. dwa tytuły wykonawcze dotyczące obowiązku o charakterze niepieniężnym o numerach: [...] i [...].
Skarżący w terminie siedmiu dni od doręczenia im odpisów ww. tytułów wykonawczych, na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 5, 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wnieśli zgłosili do organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w przedmiocie wydania nieruchomości.
Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.
W powyższym zarzucie chodzi o nieistnienie obowiązku z każdej przyczyny, która czyni egzekucję bezzasadną. Przyczyna bezzasadności egzekucji może istnieć w dniu jej wszczęcia, może też wystąpić po jej wszczęciu. Instytucja zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym służy ochronie zobowiązanego, a ta wyraża się w tym, że właściwy organ bada, czy egzekucja zasadnie jest prowadzona, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
W przedmiotowej sprawie, Sąd podziela stanowisko organu, że skarżący nie wykazali zasadności podniesionego zarzutu, gdyż nie przedstawili dowodu, że doszło do wykonania lub umorzenia w całości lub w części obowiązku, przedawnienia lub wygaśnięcia albo nieistnienia obowiązku.
Jak już wyżek wskazano, podstawą prowadzonej egzekucji administracyjnej w przedmiocie wydania nieruchomości jest decyzja Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r., której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Ponieważ skarżący nie wykonali dobrowolnie obowiązku polegającego na wydaniu nieruchomości nr [...] o pow. 0,1355 ha i nr [...] o pow. 0,7252 ha (powstałych z podziału dz. nr [...] i nr [...]) położonych w obrębie [...] Miasto [...], żądanie wykonania tego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej jest uprawnione.
Z kolei zgodnie z art. 33 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym.
Z decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r. zezwalającej na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy miasta [...], której na podstawie art. 17 ust. 1 specustawy drogowej nadano rygor natychmiastowej wykonalności (pkt VI decyzji) wynika obowiązek niezwłocznego wydania nieruchomości. Obowiązek ten ma charakter niepieniężny i polega na wydaniu nieruchomości. Z charakteru tego obowiązku wynika, że nadaje się on do wykonania w drodze egzekucji. Obowiązek ten może być wykonany przez skarżących, jako podmioty zobowiązane, jak i przez inną osobę. Zatem nałożony ww. decyzją obowiązek nie ma obiektywnie charakteru niewykonalnego.
Natomiast zgodnie z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego.
W orzecznictwie wskazuje się, że w art. 33 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji chodzi o taką niedopuszczalność egzekucji, która ma charakter generalny i bezwarunkowy, niezależny od konkretnego postępowania egzekucyjnego i aktualny zawsze, w każdym postępowaniu. Niedopuszczalność musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty (por. wyrok NSA z 28 lutego 2018 r., sygn. akt II FSK 512/16 Lex nr 245893, wyrok WSA w Warszawie z 17 października 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2829/16 Lex nr 2476118).
Zgodnie z art. 141 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jeżeli egzekwowany jest obowiązek wydania nieruchomości stosuje się środek egzekucyjny prowadzący do odebrania zobowiązanemu nieruchomości, w celu wydania tej nieruchomości wierzycielowi. Egzekucję prowadzi się przeciw zobowiązanemu, członkom jego rodziny i domownikom oraz innym osobom zajmującym nieruchomość, która ma być wydana.
Powyższe wskazuje, że podniesiony przez skarżących zarzut z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest niezasadny.
Jednocześnie Sąd wskazuje, że podniesione przez skarżących w skardze zarzuty dotyczące nieprawidłowości w toczących się postępowaniach administracyjnych, zarzucana niezgodność dokumentacji geodezyjnej z rzeczywistym stanem prawnym, powoływanie się na wyrok w sprawie o przywrócenie posiadania nie mogą być okolicznością uzasadniającą zasadność zarzutów z art. 33 § 1 pkt 1, 5, 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest niezasadny.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 i art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło