IV SA/Wa 3309/16
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona cofnęła wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a skarga została odrzucona, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinno zostać umorzone jako zbędne?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu, gdy strona cofnie wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a skarga została odrzucona, co czyni orzekanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zbędnym. W takiej sytuacji skarżący nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych po zakończeniu postępowania.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywistą bezzasadność. NSA uchylił to postanowienie, wskazując na potrzebę wyjaśnienia przedmiotu skargi. Po zwrocie akt, sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku. Skarżący cofnął wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. K. na działanie Rektora Uniwersytetu [...] postanawia: umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy
S. K. wnioskiem z dnia 4 listopada 2016 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy uznając, że w sprawie zachodzi oczywista bezzasadność skargi i dlatego prawo pomocy skarżącemu nie przysługuje, zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a."
Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie sądu pierwszej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 listopada 2017 r., sygn. akt I OZ 1552/17 uchylił zaskarżone postanowienie. Zdaniem NSA sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił jednoznacznie, co w istocie jest przedmiotem skargi (czy skarga wniesiona w trybie Działu VIII K.p.a., czy też bezczynność w zakresie odmowy wydania zaświadczenia albo odmowa jego wydania), tym samym stan sprawy nie jest na tyle oczywisty, aby odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 p.p.s.a. bez uprzedniego wyjaśnienia przedmiotu sprawy.
W związku z tym, że w sprawie w przedmiocie przyznania prawa pomocy orzekał Wojewódzki Sąd Administracyjny (postanowienie z dnia 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SO/Wa 49/16) a następnie NSA (postanowienie z dnia 9 listopada 2017 r. , sygn. akt I OZ 1552/17) uznano, że w sprawie może mieć zastosowanie art. 258 § 4 p.p.s.a., zgodnie z którym czynności w zakresie prawa pomocy może w szczególnie uzasadnionych przypadkach wykonywać sąd. Dlatego też, po zwrocie akt z NSA Sąd na podstawie art. 255 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 4 p.s.s.a wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez:
- udzielenie informacji czy jego sytuacja materialna i osobista opisana na urzędowym formularzu PPF z dnia 4 listopada 2016 r. oraz w piśmie z dnia 4 listopada 2017 r. zmieniła się, jeżeli tak, to w jakim zakresie;
- złożenie oświadczenia o źródłach jego utrzymania w okresie ostatnich trzech miesięcy oraz o wysokości tych źródeł utrzymania - w szczególności wyjaśnienie skąd skarżący czerpie środki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Skarżący w piśmie z dnia 9 stycznia 2018 r. oświadczył, że rezygnuje z żądania przyznania mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, gdyż uznał, że taka pomoc nie będzie mu potrzebna. Oświadczył także, że jego sytuacja materialna i osobista opisana we wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z dnia 4 listopada 2016 r. nie zmieniła się. Skarżący podniósł, że korzysta z pomocy rzeczowej od rodziny i przyjaciół w postaci mieszkania, wyżywienia, ubrania. Otrzymuje zasiłek dla osób niepełnosprawnych w wysokości 153 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 249a p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W ocenie Sądu, mając na uwadze całokształt sprawy, postępowanie w sprawie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie na obecnym etapie postępowania, należało umorzyć, bowiem w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu skarżący cofnął wniosek, natomiast w zakresie zwolnienia od kosztów, postępowanie stało się zbędne. Należy bowiem stwierdzić, że postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Od postanowienia tego przysługuje skarga kasacyjna (art. 173 § 1 1 p.p.s.a.). Powyższy środek odwoławczy objęty jest przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 tej p.p.s.a.). Skarżący jednak – jak już wyżej była o tym mowa - cofnął wniosek o prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Zatem na obecnym etapie postępowania – po jego zakończeniu – skarżący nie ma obowiązku ponoszenia jakichkolwiek kosztów sądowych. Dlatego też należy uznać, że orzekanie w tym zakresie stało się zbędne.
W związku z powyższym, na podstawie art. 249a i art. 258 § 4 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło