IV SA/Wa 3843/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi M. B. w przedmiocie nałożenia na Prezydenta Miasta W. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2015 r. sygn. akt IV SAB/WA 5/15 1. wymierza Prezydentowi Miasta W. grzywnę w kwocie 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. zasądza od Prezydenta Miasta W. na rzecz skarżącej M. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. M. B. wniosła pismem z dnia [...] grudnia 2015r. skargę w przedmiocie wymierzenia organowi tj. Prezydentowi W. grzywny na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Powyższy wniosek pozostaje w związku z niewykonaniem przez ten organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2015r. (sygn. akt IV SAB/Wa 5/15). Wyrokiem tym stwierdzono przewlekłość prowadzenia przez Prezydenta postępowania w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt zajęty pod ul. [...], ul. [...] oraz ul. [...]. Akta administracyjne wraz z wyrokiem zostały przekazane Prezydentowi W. w dniu [...] września 2015r. Mimo upływu terminu wyznaczonego w powołanym wyroku tj. miesiąca na rozpoznanie wniosku skarżącej do chwili wniesienia skargi o wymierzenie grzywny organ nie wydał decyzji w przedmiocie odszkodowania. Dopiero w dniu [...] marca 2016r. Prezydent. W. wydał decyzję nr [...] ustalającą odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogi publiczne (drogi gminne). W odpowiedzi na skargę Prezydent W. podkreślił, że sprawa nie mogła zostać zakończona w terminie zakreślonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2015r. (sygn. akt IV SAB/Wa 5/15) bowiem konieczne było przesłuchanie skarżącej w charakterze strony. Tymczasem strona nie stawiła się w urzędzie celem przesłuchania co uniemożliwiło zakończenie postępowania. Podkreślono przy tym, że przygotowywany jest projekt decyzji administracyjnej. Wniosek zatem o ustalenie odszkodowania zostanie rozpatrzony do dnia [...] marca 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 154 § 1 p. p. s. a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Przepis ten otrzymał nowe brzmienie stosownie do nowelizacji p.p.s.a., która nastąpiła z dniem 15 sierpnia 2015r. na mocy ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r, poz. 658). Jako wszczęcie postępowania w tym wypadku należy traktować wpływ skargi do sądu. Skoro rozpoznawana skarga wpłynęła do WSA w Warszawie po dniu 15 sierpnia 2015r. bezspornym jest, że znajduje zastosowanie art. 154 p.p.s.a. w nowym brzmieniu. Oznacza to, że w obecnym stanie prawnym grzywna może być nałożona wyłącznie w wypadku niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, nie zaś jak dotychczas także w razie bezczynności po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie bowiem strona powołuje wyrok WSA w Warszawie wydany w sprawie pod sygn. akt IV SAB/Wa 5/15. Wyrokiem tym WSA w Warszawie zobowiązał Prezydenta. W. do rozpoznania wniosku M. B. o przyznanie odszkodowania za nieruchomości wydzielone pod drogi publiczne w terminie 1 miesiąca od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi. Jak wynika z potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach pod sygn. akt IV SAB/Wa 5/15 organ otrzymał akta administracyjne wraz z prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z 22 maja 2015r. - w dniu [...] września 2015r. Jak wynika z art. 286 § 2 p.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. W rozpatrywanej sprawie termin 1 miesiąca został wyznaczany przez sąd, a jego upływ nastąpił z dniem [...] października 2015r. Do tego zatem dnia Prezydent W. miał obowiązek rozpatrzeć wniosek skarżącej. Bezsporne jest, że organ uchybił temu terminowi. Przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2001 r., sygn. akt II SA 2015/00). W wypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność termin jego wykonania mija z upływem terminu wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub dokonanie czynności. Wyznaczony przez sąd administracyjny termin do wydania aktu lub podjęcia czynności jest terminem dodatkowym w stosunku do terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona, i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 k.p.a. Skoro organ nie wykonał wyroku w terminie wskazanym, zaistniały przesłanki do nałożenia grzywny. Co więcej wykonanie wyroku po wniesieniu skargi, o której mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a., nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (art. 154 § 3 p. p. s. a.). Wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. ma bowiem za zadanie nie tylko skłonienie organu do wywiązania się z nałożonego na niego w prawomocnym wyroku obowiązku, ale także element represyjny, stanowiący karę za ignorowanie przez zobowiązane organy orzeczeń sądowych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2008 r., IV SA/Wa 344/08, LEX nr 516097). Stosownie do art. 154 § 6 p. p. s. a. grzywnę, o której mowa w art. 154 § 1 p. p. s. a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wymierzając grzywnę w wysokości 1.000 zł Sąd miał na uwadze przedstawione okoliczności faktyczne sprawy, uznając, że stanowisko organu wynikało z konieczności uzupełnienia materiału dowodowego. W ocenie Sądu grzywna w takiej wysokości będzie adekwatną karą finansową do stopnia zaniedbania organu i stanowić będzie należytą sankcję za naruszenie prawa skarżącej do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Grzywna, zgodnie z dyspozycją art. 154 § 1 P.p.s.a. została nałożona na Prezydenta W. jako podmiot zobowiązany - mocą wyroku Sądu - do rozpoznania wniosku skarżącej. Jednocześnie w pkt 3. wyroku stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 154 § 2 p.p.s.a. Sąd ma obowiązek orzec, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu bezczynność organu po wyroku z dnia 22 maja 2015r. (sygn. akt IV SAB/Wa 5/15) nie ma charakter rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia długość trwającego postępowania, które trwało co prawda kilka miesięcy lecz konieczne było zakończenie postępowania dowodowego, którego ze względu na stan zdrowia skarżącej nie można było zakończyć w przepisanych terminach. Konieczne było bowiem przesłuchanie skarżącej w miejscu zamieszkania. Ponadto w konsekwencji organ wydał decyzję ustalającą odszkodowanie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach sądowych Sąd orzekł w pkt 2. sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.