IV SA/Wa 404/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu wniosku Pana M. W. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty P. nr [...], z dnia [...] lutego 2013 roku, o przeniesieniu nieodpłatnie na rzecz Pana J. P. nieruchomości położonej we wsi N., gm. P., będącej własnością Skarbu Państwa, stanowiącej wg ewidencji gruntów i budynków dz. nr [...] uregulowaną w księdze wieczystej [...], orzekło na podstawie: art. 59 w związku z art. 58 kpa o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Starosty P. nr [...], z dnia [...] lutego 2013 roku; 2. art. 134 kpa stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania i pozostawić odwołanie bez rozpoznania. W uzasadnieniu organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy, odwołanie w przedmiotowej sprawie wniesiono po upływie przepisanego prawem terminu. Decyzję doręczono skarżącemu prawidłowo, na adres przez niego wskazany. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru skarżonej decyzji widnieje data [...] lutego 2013 roku i podpis odbierającego decyzję, brata skarżącego - Pana A. W. Wobec prawidłowego doręczenia przedmiotowej decyzji należy stwierdzić, że termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu [...] marca 2013 roku. Tymczasem Pan M. W. wniósł odwołanie po terminie - w dniu 28 maja 2013 roku (vide pieczątka urzędu pocztowego, w którym odwołanie nadano). Stosownie do przepisu art. 58 §1 i 2 kpa, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W przedmiotowej sprawie Pan M. W. nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania, ani nie wykazał, by dochował terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W piśmie z dnia 27 maja 2013 roku stanowiącym wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od ww. decyzji Starosty P. skarżący poinformował w szczególności, że o decyzji pierwszej instancji dowiedział się w dniu 22 maja 2012 roku. Z uwagi na fakt, że skarżoną decyzję wydano w roku 2013, podana przez skarżącego informacja wzbudziła wątpliwości Kolegium, toteż pismem z dnia 5 listopada 2013 roku organ odwoławczy zwrócił się do Pana M. W. o wyjaśnienie tej okoliczności i uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy. W odpowiedzi skarżący poinformował, że w dniu 22 maja 2012 roku dowiedział się o zawieszeniu postępowania sądowego - w sprawie [...]. Wielokrotnie (po raz ostatni pismem z dnia 28 lutego 2013 roku) skarżący informował Starostę o powrocie w/ w sprawy na wokandę, mimo to Starosta uznał swoją decyzję za prawomocną. W ocenie Kolegium Pan M. W. nie wyjaśnił wątpliwości Kolegium odnośnie dochowania terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania i nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy. Z akt sprawy wynika, że skarżący działał w przedmiotowym postępowaniu wspólnie z bratem – A. W. i obaj brali czynny udział w tym postępowaniu (vide pismo Pana M. W. i A. W. z dnia 29 stycznia 2013 roku). Decyzję skierowano na adres, który podał w swej korespondencji skarżący (ten sam, pod którym korespondencję urzędową odbierał Pan A.W.). Wbrew twierdzeniom skarżącego, o decyzji dowiedział się on najpóźniej w dniu [...] lutego 2013 roku, o czym świadczy pismo podpisane w tym dniu przez skarżącego i Pana A. W., skierowane do Starostwa w P., w którym powołano decyzję nr [...]. W tym stanie rzeczy twierdzenie Pana M. W., że dowiedział się o skarżonej decyzji w dniu 22 maja 2012 roku nie jest prawdziwe. W konsekwencji zaś ustalenia, że o decyzji tej dowiedział się najpóźniej w dniu [...] lutego 2013 roku, a wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania od tej decyzji złożył w dniu 27 maja 2013 roku, 7- dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania, o którym mowa w art. 58 kpa, został przekroczony. Biorąc zatem powyższe pod uwagę, stwierdzono brak spełnienia co najmniej jednej z przesłanek warunkujących przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania. A niespełnienie nawet jednej tylko z ww. przesłanek skutkuje, jak o tym była wyżej mowa, koniecznością odmowy przywrócenia terminu. Stosownie do przepisu art. 134 kpa, organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan M. W., wskazując, że decyzję otrzymał [...] lutego 2013r. zaś w dniu [...] lutego 2013r. wysłał pismo informujące Starostwo o powrocie sprawy o sygn. akt [...] do rozpoznania przez Sąd Rejonowy w P. Postanowienie w/w Sądu z dnia [...] maja 2012r. zawiesza postępowanie ze względu na toczące się postępowanie przed SKO w W. o unieważnienie decyzji Starosty P. Nr [...]. Tymczasem decyzją z dnia [...] czerwca 2012r. SKO stwierdziło nieważność w/w decyzji i wskazało, że spadkobiercami S. W. powinni być także jego synowie M. W. i A. W. Powyższe nie zostało uwzględnione przez organy orzekające w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontroli sądu administracyjnego w niniejszej sprawie podlegało postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdzające na podstawie: art. 59 w związku z art. 58 kpa o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty P. nr [...], z dnia [...] lutego 2013 roku; 2. art. 134 kpa stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania i pozostawić odwołanie bez rozpoznania. Zgodnie z art. 129 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie decyzji administracyjnej. Termin określony w tym przepisie jest terminem prekluzyjnym dla strony, a zatem jego uchybienie powoduje, że czynność prawna podjęta przez stronę po jego upływie jest bezskuteczna. Warunkiem skuteczności czynności prawnej - wniesienia odwołania - jest zachowanie przez stronę ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione przez uprawniony do tego podmiot i czy zachowany został przewidziany przepisami termin. Każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie, wydając postanowienie przewidziane w art. 134 k.p.a., chyba że strona prosi o przywrócenie uchybionego terminu stosownie do art. 58 i następnych k.p.a. i wniosek ten zostanie uwzględniony. Zgodnie bowiem z art. 58 k.p.a. organy administracji publicznej mogą orzec o przywróceniu uchybionego terminu, na wniosek strony, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, oraz zainteresowany dopełni czynności, dla której termin był określony jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Z treści powołanego powyżej art. 58 k.p.a. wynika, że główną przesłanką przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie i doktrynie ugruntowany jest pogląd, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenia terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. A contrario, przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. wyr. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 1998 r., sygn. akt I SA/Ka 1718/96; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Po 61/11; B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz. Wyd. 11, Warszawa 2011, str. 281). Oznacza to, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Do takich okoliczności uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zalicza się miedzy innymi przerwę w komunikacji, chorobę wymagającą hospitalizacji, czy inną nagłą i obłożną chorobę, która nie pozwoliła na dokonanie czynności procesowej lub posłużenie się osobą trzecią w celu dokonania czynności w zakreślonym terminie. Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że niewątpliwie decyzję doręczono skarżącemu prawidłowo, na adres przez niego wskazany. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru skarżonej decyzji widnieje data [...] lutego 2013 roku i podpis odbierającego ją- brata skarżącego - Pana A. W. (osoby dorosłej). Wobec prawidłowego doręczenia przedmiotowej decyzji zgodnie z art. 43 k.p.a, należy stwierdzić, że termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu [...] marca 2013 roku. Tymczasem Pan M. W. wniósł odwołanie w dniu 28 maja 2013 roku (vide pieczątka urzędu pocztowego, w którym odwołanie nadano). We wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia (pismo z dnia 27 maja 2013 roku), skarżący wskazał, że o decyzji pierwszej instancji dowiedział się w dniu 22 maja 2012 roku. Z uwagi na fakt, że skarżoną decyzję wydano w roku 2013, podana przez skarżącego, Kolegium pismem z dnia 5 listopada 2013 roku zwróciła się do skarżącego o wyjaśnienie tej okoliczności i uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy. W odpowiedzi skarżący poinformował w szczególności, że w dniu 22 maja 2012 roku dowiedział się o zawieszeniu postępowania sądowego - w sprawie [...]. Wielokrotnie (po raz ostatni pismem z dnia [...] lutego 2013 roku) skarżący informował Starostę o powrocie sprawy [...] na wokandę, mimo to Starosta uznał swoją decyzję za prawomocną. W świetle wskazanych przez skarżącego okoliczności, w ocenie Sądu zasadnie SKO uznało, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy, co uzasadniało podjęcie przez organ rozstrzygnięcia od odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania. Nie wskazał on bowiem żądnej okoliczności, która uprawdopodabniałaby, że w terminie jaki biegł na wniesienie odwołania, z przyczyn od siebie niezależnych tj. bez własnej winy- nie mógł dokonać tej czynności. Podkreślić w tym miejscu należy, iż jak wynika z treści skargi skarżący nie neguje okoliczności, iż decyzję Starosty otrzymał w dniu [...] lutego 2013r. Podnoszona jednak przez skarżącego w skardze okoliczność, iż w dniu [...] lutego 2013r. skierował wspólnie z bratem Panem A. W. pismo do Starosty P., zatytułowane "odpowiedź", w który poinformowali organ o rozstrzygnięciu Sądu Okręgowego w W. [...] Wydział Cywilny w sprawie zażalenia od postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] maja 2012r. sygn. akt [...], nie może mieć wpływu na zaskarżone w sprawie rozstrzygnięcie. Pismo to, pomimo tego, iż zostało wniesione w dacie, w której biegł jeszcze skarżącemu termin na wniesienie odwołania, nie może być uznane za odwołanie. Nie posiada ono bowiem nawet podstawowych cech odwołania o których mowa w art. 128 k.p.a, zgodnie z którym odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji.. Tymczasem w/w pismo jest czysto informacyjne. Z jego treści nie wynika zaś aby jej adresaci byli niezadowoleni z decyzji Starosty P. W tej sytuacji, skoro skarżący uchybił ustawowemu terminowi do złożenia odwołania, (a termin nie został przywrócony) wydane przez organ odwoławczy postanowienie, stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jest prawidłowe. Każde bowiem, nawet nieznaczne przekroczenie tego terminu już stanowi jego uchybienie. Jest to okoliczność obiektywna. Zatem organ odwoławczy zobowiązany był do wydania postanowienia tej treści. W przekonaniu składu orzekającego w przypadku złożenia odwołania po terminie i wniesienia wniosku o przywrócenie tego terminu za dopuszczalne należy uznać w sytuacji, gdy następuje odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania wydanie także postanowienia o uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko zaprezentowana przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2013r. Sygn. akt II GSK 151/12. Na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie mogły mieć wpływu zarzuty skarżącego dotyczące wadliwości działań organu pierwszej instancji w zakresie ustalenia spadkobierców S. W. Przedmiotem kontroli Sądu było bowiem postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a nie decyzja organu pierwszej instancji i ocena prawidłowości działania tego organu. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji,