IV SA/Wa 424/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. J. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] grudnia 2011 r. [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia -oddalić wniosek- Postanowieniem dnia 11 września 2012 r. Wojewódzki Sądu Administracyjny w Warszawie odmówił B. J. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. J. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] grudnia 2011 r. [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia. Po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez skarżącą na powołane postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 21 listopada 2012 r. sygn. akt II OZ 1022/12 oddalił środek odwoławczy. W związku z wezwaniem z dnia 30 listopada 2012 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 27 marca 2012 r. do uiszczania wpisu od skargi, B. J., pismem z dnia 20 grudnia 2012 r., uzupełnionym złożonym na urzędowym formularzu wnioskiem z dnia 12 marca 2013 r., ponownie zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W piśmie z dnia 5 lutego 2013 r. poinformowano B. J. o tym, że w przedmiotowej sprawie jej wniosek o przyznanie prawa pomocy z zakresie całkowitym został załatwiony odmownie prawomocnym postanowieniem z dnia 11 września 2012 r. Jednocześnie stronę wezwano do wskazania w terminie 7. dni okoliczności świadczących o tym, że jej sytuacja majątkowa lub rodzinna uległa zmianie w sposób uzasadniający zmianę postanowienia Sądu z dnia 11 września 2012 r. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach z dnia 12 marca 2012 r. B. J. podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z niepełnosprawnym synem, który wymaga rehabilitacji. Jako źródła utrzymania dwuosobowej rodziny wskazała własne świadczenie emerytalne w wysokości 1.200 zł miesięcznie oraz świadczenia otrzymywane przez syna (zasiłek pielęgnacyjny i zasiłek socjalny na naukę) w łącznej wysokości 760 zł miesięcznie. W oświadczeniu dotyczącym posiadanych nieruchomości skarżąca wskazała, że przekazała je nieodpłatnie na cele statutowe fundacji. Oświadczyła też, że nie dysponuje zasobami pieniężnymi, ani wartościowymi przedmiotami. W uzasadnieniu wniosku B. J. stwierdziła, że sprawa wszczęta jej skargą dotyczy jej domu w S., który miał zostać zniszczony przez samowolę budowlaną. Wskazała, że opisana sytuacja jest wyłącznie wynikiem bezprawia budowlanego i trwa od wielu lat, przy bezczynności Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz nadzoru budowlanego, co doprowadzić miało do utraty przez skarżącą zdrowia i przychodów. Podała, że jest przewlekle chora, że nie ma wystarczających środków na utrzymanie własne oraz syna, który studiuje poza S. Oświadczyła, że syn nie dysponuje jakimkolwiek majątkiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Stosownie do treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Z powołanej regulacji wynika, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie, zatem także postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, mogą być uchylane lub zmieniane jedynie w razie zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zmianę okoliczności faktycznych jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. W postanowieniu z dnia 31 maja 2005 r. sygn. akt II OZ 408/05 (Niepublikowane) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności, która stanowiła podstawę orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy. Jedynie w takiej sytuacji dopuszczalne byłoby wydanie orzeczenia o odmiennej niż wcześniejsza treści, poprzez zastosowanie powołanego art. 165 ppsa. Z nowo złożonego wniosku B. J. o przyznanie prawa pomocy nie wynika, że okoliczności istotne dla orzeczenia w przedmiocie przyznania tego prawa uległy zmianie. W konsekwencji niedopuszczalne okazało się przyznanie stornie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dane przedstawione przez stronę w oświadczeniu z dnia 12 marca 2013 r. odpowiadają informacjom przedstawionym już przez nią w toku postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 11 września 2012 . Jednocześnie pisma składane przez skarżącą do akt sprawy (zob. np. pismo z dnia 20 grudnia 2012 r. - karta nr 127 akt sprawy) wskazują, że nie zamierza ona przedstawić Sądowi dodatkowych oświadczeń lub dokumentów źródłowych, które mogłyby uzasadnić wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy innego niż postanowienie z dnia 11 września 2012 r. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.