IV SA/Wa 450/09

WyrokWSA w Warszawie2009-07-07

Skład orzekający: Marian Wolanin, Danuta Dopierała, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o sprostowaniu aktu małżeństwa, gdy toczy się postępowanie cywilne o unieważnienie tego aktu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o sprostowaniu aktu małżeństwa nie jest zasadne z powodu toczącego się postępowania cywilnego o unieważnienie tego aktu. Rozstrzygnięcie sądu cywilnego dotyczące ważności aktu małżeństwa nie ma wpływu na ocenę legalności decyzji administracyjnej o sprostowaniu. Jednakże, zasadne jest zawieszenie postępowania administracyjnego w celu oczekiwania na rozstrzygnięcie organu nadzoru w odrębnym postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji wpisującej zagraniczny akt małżeństwa do polskich ksiąg stanu cywilnego, ponieważ utrata bytu prawnego przez decyzję wpisującą akt małżeństwa skutkowałaby utratą bytu prawnego przez decyzję o sprostowaniu tego aktu.
Stan faktyczny
K. P. złożył skargę na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego z dnia [...] października 2006 r. o sprostowaniu i uzupełnieniu aktu małżeństwa. Skarżący zarzucił, że toczące się postępowanie cywilne o unieważnienie aktu małżeństwa nie jest zagadnieniem wstępnym dla postępowania administracyjnego, a jego celem jest unieważnienie aktu, a nie decyzji o sprostowaniu. Skarżący podniósł również, że organ ma zbadać prawidłowość sprostowania, niezależnie od faktycznego zawarcia małżeństwa.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2009 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie sprostowania i uzupełnienia aktu małżeństwa - oddala skargę - Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w wyniku rozpoznania zażalenia K. P. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w K. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] o sprostowaniu i uzupełnieniu aktu małżeństwa nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że wnioskiem z dnia 13 października 2006 r. S. S. wystąpiła o sprostowanie i uzupełnienie aktu małżeństwa nr [...]. Kierownik USC w K. decyzją z dnia [...] października 2006 r. dokonał na podstawie art. 36 ustawy z dnia 29 września 1986 r. - Prawo o aktach stanu cywilnego sprostowania wskazanego aktu przez zmianę nazwiska ojca kobiety "[...]" na "[...]" oraz uzupełnienia danych nuptuhentów, uwzględniając przy tym polskie znaki diakrytyczne i dostosowując pisownię imienia i nazwiska męża do zasad polskiej pisowni. W dniu 22 lutego 2008 r. K. P. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionej decyzji o sprostowaniu i uzupełnieniu wpisanego do ksiąg małżeństw aktu małżeństwa. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji o sprostowaniu i uzupełnieniu aktu małżeństwa, która została następnie uchylona przez organ wyższej instancji i przekazana do ponownego rozpatrzenia. W związku z powzięciem wiadomości o toczącym się przed sądem cywilnym postępowaniu o unieważnienie przedmiotowego aktu małżeństwa Wojewoda [...] uznał za konieczne zawieszenie postępowania nieważnościowego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k. p. a. W ocenie Ministra zawieszenie postępowania jest uzasadnione, bowiem materia postępowania cywilnego, dotycząca unieważnienia aktu małżeństwa 1 K. P. i S. S. ma związek z przedmiotem postępowania administracyjnego i rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu cywilnym będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Orzeczenie sądu będzie miało zatem znaczenie prejudycjalne dla sprawy administracyjnej, gdyż rozstrzygnie ono kwestię bytu prawnego małżeństwa między K. P. i S. S. Minister podkreślił, że skutkiem orzeczenia sądu będzie, stosownie do przyjętej oceny prawidłowości wpisu zagranicznego aktu małżeństwa do polskich ksiąg stanu cywilnego, rozstrzygnięcie w przedmiocie stosunku małżeństwa między K. P. i S. S. Orzeczenie sądu w powyższym przedmiocie każdy organ administracji publicznej musi przyjąć za podstawę swojego rozstrzygnięcia bez możliwości badania jego słuszności. K. P. wniósł skargę na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2009 r. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż organ naruszył art. 97 § 1 pkt 4 kpa, ponieważ toczące się postępowanie przed sądem cywilnym o unieważnienie aktu małżeństwa nr [...] nie jest zagadnieniem wstępnym w stosunku do toczącego się postępowania administracyjnego o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika USC z dnia [...] października 2006 r. o sprostowaniu i uzupełnieniu aktu małżeństwa wpisanego do księgi małżeństw roku 2006. Celem postępowania cywilnego jest bowiem unieważnienie aktu małżeństwa nr [...], natomiast administracyjne postępowanie nieważnościowe dotyczy prawidłowości postępowania Kierownika USC przy wydaniu decyzji z dnia [...] października 2006 r. Orzeczenie, które zapadnie przed sądem cywilnym rozstrzygnie tylko o tym, czy akt małżeństwa jest ważny czy nieważny. Nie unieważni natomiast decyzji Kierownika USC z dnia [...] października 2006 r., co do której toczy się - obecnie niezasadnie zawieszone - postępowanie nieważnościowe. Dla istnienia tej decyzji postępowanie cywilne jest obojętne, ponieważ niezależnie od jego wyniku decyzja z dnia [...] października 2006 r. będzie pozostawała w obrocie prawnym. Skarżący podniósł nadto, że w postępowaniu niniejszym organ ma zbadać prawidłowość sprostowania i uzupełnienia aktu i dla ustaleń w tym zakresie nie ma żadnego znaczenia okoliczność, czy małżeństwo faktycznie zostało zawarte, czy też nie. Zawieszenie postępowania w tym przypadku prowadzi do zbędnej zwłoki. 2 W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia organ zawiesił postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa ze względu na toczące się przed Sądem Rejonowym Wydział Cywilny w P. postępowanie w sprawie o sygn. akt I [...] o ustalenie nieważności aktu stanu cywilnego, tj. aktu małżeństwa nr [...] z dnia [...] października 2006r. wydanego przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w K. W ocenie Sądu zawieszenie w niniejszej sprawie postępowania nieważnościowego jest zasadne ale nie z powodu wskazanego w uzasadnieniu kwestionowanego przez skarżącego postanowienia, co słusznie zostało podniesione w skardze. Sąd w pełni podziela stanowisko skarżącego, iż orzeczenie sądu powszechnego w kwestii oceny ważności aktu małżeństwa nr [...] nie ma żadnego znaczenia dla oceny legalności decyzji administracyjnej o dokonaniu sprostowania i uzupełnienia przedmiotowego aktu. Natomiast, zdaniem Sądu, znaczenie w tym zakresie będzie miało z całą pewnością rozstrzygnięcie organu nadzoru w przedmiocie prowadzonego postępowania nieważnościowego dotyczącego decyzji Kierownika USC w K. z dnia [...] października 2006r. o wpisaniu do księgi małżeństw aktu małżeństwa nr [...] sporządzonego w N. w roku 1989. Należy bowiem zauważyć, iż w sytuacji, gdy organ stwierdzi nieważność decyzji dotyczącej wpisu aktu małżeństwa, to w konsekwencji powyższego straci byt prawny również decyzja o sprostowaniu i uzupełnieniu tego aktu. To oznacza, że wówczas organ będzie zobligowany z urzędu podjąć zawieszone postępowanie i wydać stosowne rozstrzygnięcie. A zatem aby organ administracji mógł prowadzić postępowanie nadzorcze co do kwestionowanej decyzji Kierownika USC w K. z dnia [...] października 2006r. w sprawie sprostowania i uzupełnienia aktu stanu cywilnego, to najpierw musi wydać rozstrzygnięcie w toczącym się odrębnie postępowaniu nieważnościowym, którego przedmiotem jest 3 decyzja Kierownika ww. USC o wpisaniu do księgi małżeństw zagranicznego aktu małżeństwa. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło