IV SA/Wa 454/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-06-11
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykonała w całości wezwania sądu do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej możliwości płatnicze?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykonała w całości wezwania sądu do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej możliwości płatnicze. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie wniosku spoczywa na osobie ubiegającej się o prawo pomocy.Stan faktyczny
K. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. W złożonym oświadczeniu podał, że jego jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 2.500 zł miesięcznie, a jedynym majątkiem mieszkanie o powierzchni 62 m2. Sąd wezwał go do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego możliwości płatnicze, w tym wyciągów z rachunków bankowych i oświadczenia o wydatkach. Strona wykonała wezwanie tylko częściowo, nie składając wymaganych wyciągów z rachunku bankowego za ostatnie trzy miesiące ani oświadczenia o wysokości wydatków domowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Stosownie natomiast do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.
Z kolei art. 255 ppsa stanowi, iż jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w tym zakresie.
W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony.
K. P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.
W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jedyny jego dochód stanowi świadczenie emerytalne w wysokości 2.500 zł miesięcznie, a jedyny majątek mieszkanie o powierzchni 62 m2.
Pismem z dnia 18 maja 2012 r. wezwano K. P. do złożenia w terminie 14 dni dokumentów źródłowych oraz dodatkowego oświadczenia potwierdzających jego możliwości płatnicze, to jest:
1. dokumentu wskazującego aktualną wysokość otrzymywanej przez niego emerytury,
2. wyciągów z posiadanych przez niego rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz
3. oświadczenia o aktualnej wysokości stałych wydatków w gospodarstwie domowym ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości - np. opłat związanych z eksploatacja mieszkania.
W odpowiedzi na opisane wezwanie K. P. złożył do akt sprawy:
1. kopię decyzji Dyrektora Wojskowego Bura Emerytalnego w P., z której wynika, że od 1 marca 2012 r. wysokość emerytury skarżącego do wypłaty wynosi 2.488,95 zł miesięcznie,
2. zaświadczenie Banku PEKAO S.A. z dnia 30 maja 2012 r., z którego wynika, że na dzień 29 maja 2012 r. saldo na rachunku bankowym skarżącego w wymienionym banku wyniosło 724,55 zł oraz
3. oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, w którym skarżący ponownie wskazał, że jego majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 62 m2, podał wysokość oszczędności zdeponowanych na rachunku bankowym oraz wskazał wysokość emerytury zgodną z powołana decyzją Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego.
Pomimo upływu terminu wyznaczonego w wezwaniu z dnia 18 maja 2012 r. K. P. nie złożył do akt sprawy ani wyciągów z rachunku bankowego, obejmujących okres ostatnich trzech miesięcy, ani oświadczenia o aktualnej wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym.
Skarżący wykonał więc wezwanie z dnia 18 maja 2012 r. tylko częściowo, w sposób który uniemożliwia dokonanie pełnej oceny jego możliwości płatniczych.
K. P. osiąga regularny dochód na poziomie prawie 2.500 zł netto miesięcznie, a domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, co obliguje go do wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ppsa). Tymczasem, niewykonanie przez niego wezwania z dnia 18 maja 2012 r. w opisanym wyżej zakresie uniemożliwia określenie relacji wielkości osiąganych przez niego, regularnych dochodów do wysokości niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym. Przy dochodzie wnioskodawcy kształtującym się na wskazanym wyżej poziomie, uwzględniając nawet aktualny poziom cen dób i usług niezbędnych do zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, jak wyżywienie i ubranie, nie sposób stwierdzić, że nie może on ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zwłaszcza, że z akt sprawy wynika, że w dniu 7 maja 2012 r. uiścił opłatę sądową w kwocie 100 zł (karta nr 79 akt sprawy), a z nadesłanego przez niego zaświadczenia Banku PEKAO S.A. wynika, że w dniu 29 maja 2012 r. na jego rachunku bankowym zdeponowane były środki w kwocie 724,55 zł.
Dokonanie pełnej oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych K. P.Fp, a tym samym przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nie będzie zatem możliwe dopóki skarżący nie wykona należycie wezwania z dnia 18 maja 2012 r., to jest nie nadeśle wyciągów z rachunku bankowego, obejmujących wszelkie operacje dokonane na nim w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz nie nadeśle oświadczenia o aktualnej wysokości i źródłach wydatków gospodarstwie domowym. Należy bowiem podkreślić, że jeżeli strona postępowania uchyla się od złożenia niezbędnych do oceny jej sytuacji materialnej dokumentów, to brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. Z treści powołanego na wstępie art. 246 § 1 ppsa jednoznacznie wszakże wynika, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie jej wniosku.
W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, że brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło