IV SA/Wa 462/14
WyrokWSA w Warszawie2014-06-03
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Alina Balicka, Anna Falkiewicz-Kluj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego, wydana wobec strony, która zmarła przed jej wydaniem, może być uznana za nieważną, jeśli spadkobierca nie nabyłby praw do prowadzenia postępowania z mocy prawa?Ratio decidendi
Wydanie decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej przed datą jej wydania stanowi rażące naruszenie prawa. Jednakże, jeśli spadkobierca nie nabywa praw do prowadzenia postępowania z mocy prawa (np. w przypadku praw o charakterze osobistym, niedziedzicznych), umorzenie postępowania jest prawidłowe, a stwierdzenie nieważności decyzji wydanej wobec zmarłego nie jest uzasadnione, gdyż nie miałoby wpływu na treść rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. Sp. z o.o. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, która uchyliła decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Organ I instancji umorzył postępowanie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wniosek A. B., ponieważ A. B. zmarł przed wydaniem decyzji, a jego spadkobierczyni, K. B., nie nabyła praw do tego postępowania z mocy prawa. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji, uznając, że pozwolenie wodnoprawne jest prawem zbywalnym i powinno mieć zastosowanie art. 30 § 4 K.p.a., co skutkowało koniecznością ponownej oceny przesłanek nieważności decyzji organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2014 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej na rzecz skarżącej S. Spółki z o.o. z siedzibą w C. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z [...] grudnia 2013 r., znak: [...], dalej decyzja organu II instancji, Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, dalej Prezes KZGW, na podstawie art. 138 § 2 ustaw z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2013, poz. 267), dalej K.p.a., po rozpoznaniu odwołania K. B. od decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S., znak [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r, znak: [...], dalej decyzja organu I instancji, decyzja Starosty G., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Stan sprawy przestawiał się następująco.
Decyzją Starosty G. nr [...] z dnia 17 czerwca 2013 r, znak: [...], umorzono z urzędu postępowanie wszczęte na wniosek A. B. w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód – wprowadzanie ścieków – wód opadowych i roztopowych pochodzących z powierzchni szczelnej obiektu magazynowania i dystrybucji paliw, parkingów, terenów zielonych oraz połaci dachowych związanych z funkcjonowaniem stacji paliw na działce o nr. ew. [...], obręb K., gmina C. do ziemi – do rowu stanowiącego działkę o nr. ew. [...], obręb K., gm. C. Powodem umorzenia było ustalenie, że 4 czerwca 2013 r. wpłynął do starostwa inny wniosek, S. T., dotyczący wydania pozwolenia wodnoprawnego, identyczny jak wniosek A. B.. Analizując oba wnioski organ ustalił, że S. T. na mocy umowy dzierżawy użytkuje działkę o nr ew. [...], ze stacją paliw, z której miałby być odprowadzane ścieki. Natomiast A. B. domagał się wydania pozwolenia wodnoprawnego z powodu przysługiwania mu tytułu własności do tej działki. Tym samym obaj złożyli wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na ten sam obiekt i w identycznym zakresie. Organ uznał, że S. T. prowadzi działalność gospodarczą polegającą na prowadzeniu stacji paliw, musi zatem posiadać stosowne pozwolenie wodnoprawne na odprowadzanie ścieków powstających w związku z funkcjonowaniem tego przedsięwzięcia, a brak takiego pozwolenia uniemożliwiałby mu legalne prowadzenie działalności. Kwestia wydania pozwolenia musi być rozstrzygnięta jedną decyzją, która zgodnie ze stanem faktycznym przyznaje uprawnienia aktualnemu użytkownikowi stacji paliw, nie ograniczając jednocześnie praw właścicielskich. Postanowieniem z [...] czerwca 2013 r., znak: [...] sprostowano z urzędu oczywiste omyłki pisarskiego w.w decyzji poprzez wpisanie nr. decyzji [...] i zastąpieniu daty wszczęcia postępowania z wniosku A. B. z [...] maja 2013 r. na [...] maja 2013 r.
12 lipca 2013 r. do Starostwa Powiatowego w G. wpłynął wniosek K. B. – spadkobierczyni A. B., dalej uczestniczka postępowania, o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty G. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Wskazała, że w dacie wydawania zaskarżonej decyzji A. B. nie żył a jego następcą prawnym jest wnioskująca, która weszła w ogół jego praw i obowiązków.
Decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S., znak: [...] z [...] września 2013 r. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji, uznając co prawda, że motywy umorzenia postępowania były błędne, nie wystąpiła bowiem w tej sprawie tożsamość ze sprawą z wniosku S. T. to jednak śmierć A. B. stanowiła podstawę do umorzenia postępowania wszczętego na jego wniosek. Przyjęto ponadto, że uprawnienia z pozwolenia wodnoprawnego nie są dziedziczne a zatem K. B., z mocy art. 30 § 4 k.p.a. nie weszłaby z mocy prawa w prawa ojca co do żądania wydania pozwolenia wodnoprawnego.
K. B. złożyła odwołanie zarzucając naruszenie art. 134 ustawy z dnia18 lipca 2001 r. prawo wodne (t.j. Dz.U. 2012, poz. 145), dalej prawo wodne i 34 § 4 K.p.a. poprzez ich niewłaściwą wykładnię a nadto oraz art. 30 § 4 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji do ponownego rozpoznania.
Decyzją Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z [...].12. 2013 r., uchylono zaskarżoną decyzję do ponownego rozpatrzenia.
Organ II instancji uznał, że generalnie sprawa dotyczy następstwa prawnego w toku postępowania administracyjnego. Reguluje je art. 30 § 4 K.p.a. z którego wynika, że w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedziczonych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania w miejsce dotychczasowej strony wstępują jego następcy prawni. Zdaniem organu pozwolenie wodnoprawne jest prawem zbywalnym, zatem organ powinien zastosować art. 30 § 4 K.p.a Jednocześnie organ stwierdził, że pozwolenie wodnoprawne nie stanowi prawa związanego z własnością konkretnej nieruchomości. Zatem prawa K. B. wynikają nie tyle z faktu dziedziczenia działki o nr. ew. [...] ale z bycia następcą prawnym A. B. Organ wskazał także na brak konsekwencji w działaniach DZGW w S. wobec jednoczesnego uznanie, że uprawnienia do ubiegania się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego nie przeszły na spadkobiercę A. B. i pozbawienie jej prawa do bycia stroną i wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności. Ostatecznie organ stwierdził, że konieczne jest uchylenie zaskarżonej decyzji i ponowna ocena spełnienia przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a.
Skargę na tę decyzję wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego "S." Spółka z.o.o. z siedzibą w C., strona umorzonego postępowania, w której imieniu działał S. T., dalej skarżący, zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił naruszenie:
- prawa materialnego tj. art. 9 ust. 1 pkt 25, art. 122 ust 1 pkt 1, 134 ust. 1 i ust. 2 Ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne i art. 185 ust. 1 i 190 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 30 § 4 K.p.a. polegające na błędnej ich wykładni i zastosowaniu, w szczególności poprzez przyjęcie, że prawa z pozwolenia wodnoprawnego, są dziedziczne, uznanie automatyzmu następstwa prawnego praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego a także przyjęcie, iż K. B. przysługuje przymiot podmiotu i zakładu w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 25 Ustawy Prawo wodne, a tym samym, że DRZGW w S. błędnie nie zastosował art. 30 § 4 K.p.a. Ponadto wadliwe ustalenie, że brak jest związku pomiędzy prawami wynikającymi z pozwolenia wodnoprawnego a prawem własności do konkretnej nieruchomości.
-prawa procesowego tj. art. 136 i 138 § 2 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w tym pominięcie okoliczności wskazanych w uzasadnieniu decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. z [...] września 2013r. oraz niedopełnieniu obowiązku wynikającego z art. 138 § 2 zd. ostatnie K.p.a.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego, rozwijając zarzuty wskazał na następujące okoliczności.
1. Organ błędnie uznał, że możliwość zbycia praw wynikających z pozwolenia wodnoprawnego utożsamiać można w sferze następstwa prawnego z ich dziedziczeniem. Ustawodawca w art. 30 § 4 K.p.a. rozróżnia prawa zbywalne i prawa dziedziczne. Możliwość przenoszenia niektórych z praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego oparta o treść art. 134 ust. 1 i 2 prawa wodnego nie może być utożsamiana z możliwością ich dziedziczenia. Zastosowanie przez organ per analogiam art. 134 ust. 1 prawa wodnego doprowadziło do błędnego zastosowania przepisu art. 30 § 4 Kp.a.
2. Organ błędnie przyjął, że z regulacji zawartej w art. 134 ust. 1 ustawy prawo wodne wynika automatyzm przejścia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego podczas gdy w sprawie miał zastosowanie art. 134 § 2 tej ustawy będący przepisem szczególnym w stosunku do art. 134 § 1.
3. Nietrafnie organ I instancji uznał, że istnieje konieczność przeprowadzenia stosownego postępowania celem wydania decyzji o przeniesieniu praw wynikających z pozwolenia wodnoprawnego i to niezależnie od tytułu pod którym to ewentualne następstwo jest dokonywane – co wynika z art. 190 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska.
4. Nie budzi wątpliwości, iż ani A. B. ani jego spadkobierczyni nie posiadają przymiotu zakładu w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 25 ustawy prawo wodne lub przymiotu prowadzącego instalację w rozumieniu art. 184 ust. 1 ustawy P.o.ś. jak też nie dają rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków o jakich mowa w art. 190 ust. 2 tej ustawy Konsekwencją tego jest brak interesu prawnego A. B. oraz jego spadkobierczyni w uzyskaniu pozwolenia wodnoprawnego.
5. Błędne jest stanowisko organu II instancji dotyczące braku związku i znaczenia pomiędzy prawami wynikającymi z pozwolenia wodnoprawnego a prawem własności do nieruchomości w jakiej instalacje zostały wybudowane.
6. Organ II instancji pominął szereg okoliczności wskazanych w uzasadnieniu decyzji z [...] września 2013 r. tj. pominął fakt niekonwalidowanego braku umocowania osoby składającej wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego A. B., prawidłowego uznania przez organ I instancji, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego rozstrzygnięcia bowiem decyzja z [...] czerwca 2013 r. będąca decyzją nie merytoryczną nie była skierowana do osoby nieżyjącej.
7. Uchybieniem organu II instancji jest ogólnikowe wskazanie okoliczności jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w szczególności, że przepis art. 156 K.p.a. zawiera siedem różnych podstaw do stwierdzenia nieważności, wybiórcza analiza stanu faktycznego i okoliczności sprawy i brak wskazania wytycznych i ocen prawnych – co stanowi naruszenie art. 138 § 2 zd. ostatnie K.p.a.
Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Postępowanie nieważnościowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, w którym organ nie bada merytorycznie decyzji (postanowienia) tzn. nie ocenia argumentacji jaką posłużył się organ wydając kwestionowane rozstrzygnięcie, a jedynie ogranicza się do badania przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a. czyli ustala czy przy jego wydawaniu nie dopuszczono się naruszeń o jakich mowa w tym przepisie a uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego.
Przesłankami do stwierdzenia nieważności decyzji czy postanowienia są: wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, w warunkach res iudicata, skierowanie decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie, wydanie decyzji niewykonalnej w dniu jej wydania przy ustaleniu, że niewykonalność ta ma charakter trwały, w sytuacji w której jej wykonalność wywołałaby czyn zagrożony karą lub z innych przyczyn powodujących jej nieważność z mocy prawa. Nieważność orzeczenia może wynikać z rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego - błędnej wykładni przepisów prawa, zastosowania do stanu faktycznego przepisu prawa materialnego nie obowiązującego w dacie wydawania rozstrzygnięcia – tzw. błąd subsumcji lub naruszenia przepisów prawa procesowego poprzez wadliwe ich zastosowanie w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień strony, z wyjątkiem naruszenia dającego podstawy do jego wznowienia. Naruszenia te muszą wystąpić w stopniu rażącym. Musi także istnieć związek przyczynowy pomiędzy naruszeniem prawa a treścią rozstrzygnięcia polegający na tym, że gdyby nie było stwierdzonego uchybienia, to treść rozstrzygnięcia byłaby inna. O rażącym naruszeniu prawa można natomiast mówić wtedy gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja czy postanowienie nie mogą być akceptowane jako akty wydane przez organ praworządnego państwa. Kryteria te nie zostały spełnione w sprawie.
Przedmiotem oceny przez sąd jest legalność decyzja Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z [...] grudnia 2013r. uchylająca decyzję organu I instancji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. z [...] czerwca 2013r. o umorzeniu z urzędu postępowania wszczętego 21 maja 2013 r. na wniosek A. B. – Przedsiębiorstwo W. w P.
W ocenie Sądu nie powinno budzić wątpliwości w ustalonym przez organ stanie faktycznym, że decyzja umarzająca postępowanie z dnia [...] czerwca 2013 r. została wydana w stosunku do strony nieżyjącej. Jak bowiem wynika z treści odpisu aktu zgonu A. B. zmarł on [...] czerwca 2013 r. a więc przed wydaniem spornej decyzji.
Generalnie przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że wydanie decyzji w stosunku do osoby, która w dacie jej wydania nie żyła, stanowi rażące naruszenie prawa (por. np. wyrok NSA z 6 czerwca 2013r. II OSK 383/12). Jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy rozważyć należy, zgodnie z tym co zostało zaprezentowane we wstępnej części rozważań sądu, czy mimo to kwestionowane rozstrzygnięcie narusza porządek prawny i czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy stwierdzonym naruszeniem prawa a treścią rozstrzygnięcia polegający na tym, że gdyby nie było stwierdzonego uchybienia, to treść rozstrzygnięcia byłaby inna. Wymaga to ustalenia czy roszczenie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest prawem dziedzicznym, a co za tym idzie, czy w tej konkretnej sprawie istniały podstawy do wstąpienia spadkobiercy A. B. do toczącego się postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 30 § 4 K.p.a.
Organ II instancji prawidłowo ustalił, że pozwolenie wodnoprawne nie jest prawem związanym z własnością konkretnej nieruchomości co oznacza, że właściciel nieruchomości nie może tylko z tego tytułu domagać się wydania na jego rzecz pozwolenia wodnoprawnego. Jednocześnie jednak organ uznał, w przeciwieństwie do organu I instancji, że pozwolenie wodnoprawne jest prawem zbywalnym a zatem powinien w tym wypadku mieć zastosowanie art. 30 § 4 K.p.a. Konsekwencją tego jest, zdaniem organu, konieczność oceny przesłanek z art. 156 K.p.a.
Przed oceną zgodności z prawem zaskarżonej decyzji przytoczyć więc należy obowiązujące w tej materii przepisy prawa.
Jak wynika z brzmienia art. 30 § 4 K.p.a. w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jego następcy prawni. Z kolei z art. 134 ust. 1 ustawy prawo wodne wynika, że następca prawny zakładu, który uzyskał pozwolenie wodnoprawne, przejmuje obowiązki wynikające z tego pozwolenia z zastrzeżeniem ust. 2. czyli sytuacji gdy pozwolenie dotyczy eksploatacji instalacji. W takim wypadku zastosowanie mają przepisy ustawy prawo ochrony środowiska. Z § 3 wynika zaś, że do przejęcia praw i obowiązków, wynikających z pozwolenia na wprowadzanie do urządzeń kanalizacyjnych, będących własnością innych podmiotów, ścieków przemysłowych zawierających substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego, przepisy ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Jednakże zarówno przepis art. 134 ust. 1 jak i ust. 2 ustawy prawo wodne stanowią o przejściu na następców prawnych zakładu obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego – ale uzyskanego. Z kolei z art. 190 Poś wynika, że zainteresowany nabyciem tytułu prawnego do całej instalacji może złożyć wniosek o przeniesienie na niego praw i obowiązków wynikających z pozwoleń dotyczących tej instalacji (§ 1). Przeniesienie praw i obowiązków jest możliwe tylko wtedy, gdy nabywca daje rękojmię prawidłowego wykonania tych obowiązków (§ 2). Przeniesienie lub odmowa przeniesienia praw i obowiązków następuje w drodze decyzji (§ 3). Nabywca, o którym mowa w ust. 1, przejmuje wszystkie obowiązki ciążące w związku z eksploatacją instalacji na poprzednio prowadzącym instalację, wynikające z pozwolenia i przepisów ustawy oraz ustawy - Prawo wodne i przepisów ustawy o odpadach (§ 4).
Jak wskazuje NSA w wyroku z 24 kwietnia 2007 r, sygn. akt. II OSK 674/06, (Lex 322449), z przepisu art. 134 ust. 2 ustawy Prawo wodne i art. 190 ust. 1 ustawy Poś wynika, że aby spółka zainteresowana nabyciem instalacji od podmiotu który uzyskał wcześniej pozwolenie wodnoprawne, musi wcześniej wnieść o przeniesienie tych praw na jej rzecz a gdy tego nie zrobi przed przejęciem łączonej z nią spółki to pozwolenia udzielone poprzedniej spółce wygasają. Co prawda sprawa rozpatrywana przez NSA dotyczyła spółki prawa handlowego jednakże powołane tam poglądy zachowują aktualność w sprawie niniejszej.
W świetle art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego, które to przepisy należy stosować przy ocenie czy dane prawo lub obowiązek jest dziedziczne, taki charakter mają jedynie prawa i obowiązki o charakterze majątkowym. Przy ocenie charakteru praw, jak się wskazuje w orzecznictwie, jako kryterium należy przyjąć interes, jaki te prawa realizują. Do praw majątkowych zalicza się przede wszystkim prawa rzeczowe, wierzytelności opiewające na świadczenia majątkowe, prawa majątkowe - małżeńskie, autorskie, wynalazcze. Aby uznać dane prawo podmiotowe za majątkowe nie ma znaczenia czy przedstawia ono wartość rynkową. Do praw niemajątkowych, a więc nie podlegających dziedziczeniu, zalicza się prawa osobiste (prawa podmiotowe, które zostały przyznane w celu ochrony dóbr osobistych) i niemajątkowe prawa rodzinne wynikające z małżeństwa, pokrewieństwa albo stosunków prawnych ukształtowanych na wzór rodzinnych (opieka, kuratela, przysposobienie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2010 r.I CZ 121/09, LEX nr 627199).
Analiza tych wszystkich uregulowań prawnych wskazuje, że uprawnienie z pozwolenia wodnoprawnego a tym bardziej roszczenie o wydanie takiego pozwolenia jest prawem o charakterze niemajątkowym, ponieważ może być przyznane konkretnemu podmiotowi, na określonych w przepisach prawa materialnego tj. prawa wodnego warunkach a jednym z nich jest rękojmia prawidłowego wykonywania obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego (ar. 190 § 2 Poś). Samo nabycie przedsiębiorstwa w drodze czynności cywilnoprawnej czy dziedziczenia nie jest bowiem, w świetle art. 190 § 4 Poś wystarczające do nabycia praw z pozwolenia wodnoprawnego. Jak to wskazuje NSA w wyroku z 24 kwietnia 2007 r, powołanego wyżej, w świetle art. 190 Poś i 134 ust. 2 ustawy Prawo wodne, nabycie praw i obowiązków wynikających z pozwoleń dotyczących instalacji związanych z ochroną środowiska, w tym pozwoleń wodnoprawnych, uzależnione jest od wcześniejszego przeniesienia tych praw na ten podmiot w drodze decyzji administracyjnej. Ponieważ sprawa dotyczyła spółki prawa handlowego, sąd wskazał, że ustanowiona w art. 494 §1 Kodeksu spółek handlowych sukcesja praw i obowiązków nie ma charakteru bezwzględnego i doznaje w tym wypadku ograniczeń na gruncie prawa publicznego.
Tym samym samo nabycie przez spadkobiercę A. B. jego przedsiębiorstwa nie byłoby równoznacznie z nabyciem przez niego pozwolenia wodnoprawnego, ponieważ tego rodzaju uprawnienie jest uprawnieniem związanym z konkretnym podmiotem prawa a więc ma charakter osobisty, a co za tym idzie nie podlega dziedziczeniu.
Dlatego błędnie organ II instancji uznał, że w pozwolenie wodnoprawne jest prawem dziedzicznym, zresztą wadliwie przyjmując, że przedmiotem dziedziczenia w tamtej sprawie było pozwolenie wodnoprawne. Jak zostało wskazane wyżej przedmiotem sprawy było jego uzyskanie a nie przeniesienie na inny podmiot tego pozwolenia.
Konsekwencją przyjęcia niedziedziczności tego prawa jest brak podstaw do zastosowania art. 30 § 4 K.p.a.
Tym samym niewątpliwy fakt wydania kwestionowanej decyzji Starosty G. w stosunku do osoby zmarłej, w sytuacji w której i tak spadkobierczyni nie weszłaby w prawa swego poprzednika skutkowałoby koniecznością umorzenia postępowania. Dlatego prawidłowo organ I instancji uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji.
Organ II instancji dokonał natomiast wadliwej wykładni przepisu art. 134 § 1 i 2 Poś w zw z art. 30 § 4 K.p.a. co w efekcie doprowadziło organ do błędnego ustalenia, że K. B. powinna wejść w miejsce swego ojca jako spadkobierca generalny.
Rozważania czy A. B. a następnie jego spadkobierczyni posiadają przymiot zakładu w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 25 prawa wodnego pozostaje bez istotnego znaczenia przy ocenie czy K. B. powinna być stroną postępowania po swym zmarłym ojcu, skoro sprawa nie dotyczyła praw zbywalnych.
Wadliwy jest także pogląd strony o związku pomiędzy prawem wynikającym z pozwolenia wodnoprawnego a własnością nieruchomości. Jak to zostało wskazane wyżej fakt bycia właścicielem nieruchomości nie przesądza o prawie do usytuowanej na niej instalacji (str. 6 uzasadnienia ).
Co do zasady skarżący zasadnie wskazał, że uzasadnienie organu II instancji nie spełnia wymogów art. 107 § 3 K.p.a ponieważ jest ogólnikowe, nie wskazuje, które z przesłanek z art. 156 K.p.a. powinny być brane pod uwagę przy ponownej ocenie materiału dowodowego. Uchybienie to, w świetle wadliwości podstaw uchylenia przez organ II instancji decyzji organu I instancji pozostaje bez istotnego znaczenia.
Z tych względów Sąd uznał, że decyzja organu II instancji zapadła z naruszeniem art. 134 § i 2 Poś, 30 § 4 i 138 § 1 pkt 1 K.p.a w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu odwołania organ wyda decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012. poz.270), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło