IV SA/Wa 543/16
PostanowienieWSA w Warszawie2018-07-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Golat
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, złożony po upływie roku od uchybionego terminu, może zostać uwzględniony w przypadku wystąpienia okoliczności wyjątkowych, takich jak zniszczenie dokumentów z powodu awarii instalacji centralnego ogrzewania?Ratio decidendi
Sąd przywrócił termin do uzupełnienia braków formalnych skargi, uznając, że skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu. Zniszczenie dokumentów z powodu pęknięcia rury centralnego ogrzewania zostało uznane za okoliczność wyjątkową, uzasadniającą przywrócenie terminu nawet po upływie roku od uchybienia, zgodnie z art. 87 § 5 PPSA. Sąd uwzględnił również wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące konieczności należytego wezwania do uzupełnienia braków.Stan faktyczny
Skarżąca T. W. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odmawiającą przywrócenia stanu działki w ewidencji gruntów. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia braków formalnych (brak odpisów). Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu, wskazując na zalanie dokumentów przez pękniętą rurę CO. Po odmowie przywrócenia terminu przez WSA i oddaleniu zażalenia przez NSA, skarżąca złożyła kolejny wniosek o przywrócenie terminu. NSA uchylił postanowienie WSA odrzucające ten wniosek, wskazując na konieczność wezwania do uzupełnienia braków wniosku. Po ponownym wezwaniu i uzupełnieniu braków przez skarżącą, WSA rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do uzupełnienia braków formalnych skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Golat po rozpoznaniu w dniu 13.07 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. z dnia 2 maja 2017 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi T. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia w ewidencji gruntów i budynków stanu działki postanawia: przywrócić termin do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpatrzeniu odwołania Z. W. i T. W., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r. orzekającą o odmowie przywrócenia w ewidencji gruntów i budynków stanu działki nr [...] położonej w obrębie [...], gmina [...], sprzed zmiany z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...]
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła T. W..
Postanowieniem z dnia 23 maja 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 543/16 Sąd odrzucił skargę T. W. . Przyczynę odrzucenia skargi stanowiło nieuzupełnienie braków formalnych skargi, tj. nienadesłanie dwóch odpisów skargi. Sąd wskazał, że w zakreślonym terminie skarżąca nadesłała pismo stanowiące w znacznym zakresie powtórzenie zarzutów skargi, które jednak nie odpowiadało w pełni treści skargi (wraz z jego odpisem).
Pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. W treści zażalenia zawarła również wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że nie złożyła odpisów skargi identycznych ze skargą nie z własnej winy, ponieważ pisma, według których pisała skargę, uległy zniszczeniu wskutek pęknięcia rury centralnego ogrzewania i zostały zalane.
Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 543/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił ww. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu postanowienie Sąd wskazał, że wniesienie zażalenia stwarza procesową przeszkodę dla merytorycznego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu.
Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OZ 779/17 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie T. W. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2016 r. odrzucające skargę.
Jak wynika z akt sprawy, odpis ww. postanowienia został doręczony skarżącej w dniu 28 kwietnia 2017 r. (k. 131 akt sądowych).
Pismem z dnia 2 maja 2017 r. (k. 124 akt sądowych), nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 4 maja 2017 r. (data stempla pocztowego), skarżąca złożyła kolejny wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wskazała, że nie złożyła odpisów skargi identycznych ze skargą nie z własnej winy, ponieważ pisma przewodnie, według których pisała skargę, uległy całkowitemu zniszczeniu, gdyż na skutek pęknięcia rury centralnego ogrzewania zostały zalane.
Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2017 r. sygn. akt 543/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił ponowny wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, zawarty w piśmie z dnia 2 maja 2017 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarżąca nie spełniła wymogów formalnych wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, gdyż nie dopełniła czynności, której nie dokonała w terminie, tj. nie złożyła żądanych odpisów skargi.
Postanowieniem z dnia 22 marca 2018 r. sygn. akt I OZ 274/18 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu zażaleń T. W. oraz Z. W., uchylił ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2017 r. odrzucające wniosek o przywrócenie terminu. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że obowiązkiem WSA w Warszawie było wezwanie skarżącej do usunięcia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że dopiero należyte wezwanie skarżącej do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu pozwoli na jego merytoryczne rozpoznanie.
Mając na uwadze wskazania zawarte w powyższym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z zarządzeniem z dnia 6 kwietnia 2018 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 2 maja 2017 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi z dnia 22 stycznia 2016 r. poświadczonych za zgodność z oryginałem własnoręcznym podpisem, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W zakreślonym terminie skarżąca nadesłała pismo z dnia 16 kwietnia 2018 r. (k. 220 akt sądowych), w którym zwróciła się z prośbą o wykonanie dwóch kopii wniesionej przez nią skargi. Podkreśliła, że nie ma możliwości sporządzenia odpisów skargi w związku z zalaniem dokumentów.
Zgodnie z zarządzeniem z dnia 30 kwietnia 2018 r. przesłano skarżącej dwa egzemplarze kopii skargi z dnia 22 stycznia 2016 r. oraz ponownie wezwano do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 2 maja 2017 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi z dnia 22 stycznia 2016 r. poświadczonych przez skarżącą za zgodność z oryginałem własnoręcznym podpisem, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Jak wynika z akt sprawy, skarżąca nadesłała w zakreślonym terminie brakujące odpisy skargi (k. 226 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Orzeczenie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
W świetle art. 87 § 1 p.p.s.a., przesłankami przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, które muszą wystąpić łącznie, są: uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminowi, dokonanie czynności procesowej, która nie została dokonana w terminie oraz złożenie przedmiotowego wniosku w terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia. Z kolei zgodnie z art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Odnosząc powyższe przesłanki do niniejszej sprawy, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że skarżąca dochowała terminu do wystąpienia z kolejnym wnioskiem o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Termin ten należy bowiem liczyć od dnia doręczenia skarżącej postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OZ 779/17, oddalającego zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2016 r. odrzucające skargę, tj. od dnia 28 kwietnia 2017 r. Przedmiotowy wniosek został złożony w dniu 4 maja 2017 r., a zatem z zachowaniem ustawowego terminu.
Następnie stwierdzić należy, że skarżąca w zakreślonym terminie uzupełniła braki formalne wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, bowiem stosownie do zarządzenia z dnia 30 kwietnia 2018 r. nadesłała brakujące odpisy skargi.
Mając na uwadze stanowisko wyrażone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2018 r. sygn. akt I OZ 274/18, podkreślić należy, że należyte wezwanie skarżącej do uzupełnienia braków formalnych wniosku oraz ich prawidłowe uzupełnienie przez stronę pozwoliło na jego merytoryczne rozpoznanie.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku, zauważyć należy, że zgodnie z art. 87 § 5 p.p.s.a., po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych.
W niniejszej sprawie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi doręczono skarżącej w dniu 7 marca 2016 r., zatem ostatni dzień uchybionego terminu przypadł na 14 marca 2016 r. Określony w cytowanym przepisie roczny termin upłynął więc z dniem 14 marca 2017 r.
Mając jednak na uwadze postępowanie międzyinstancyjne zakończone ww. postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2018 r., uchylającym postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2017 r. odrzucające przedmiotowy wniosek skarżącej o przywrócenie terminu oraz przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, przyjąć należy, że w sprawie niniejszej wystąpiła okoliczność wyjątkowa, o której mowa w art. 87 § 5 p.p.s.a.
Dokonując oceny, czy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony, należy podkreślić, że brak winy wiąże się z obowiązkiem dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Jedynie, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, można mówić o braku winy. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, jakiego można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne czy klęski żywiołowe (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OZ 295/14, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jako przyczynę uchybienia terminu w niniejszej sprawie skarżąca wskazała okoliczność, iż pisma, według których pisała skargę, uległy zniszczeniu wskutek pęknięcia rury centralnego ogrzewania i zostały zalane. Należy zatem uznać, że uchybienie terminu nie było przez skarżącą zawinione.
Przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest brak winy strony w uchybieniu terminu. W rozpatrywanej sprawie przyjąć należy, że skarżąca uprawdopodobniła wystąpienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, dlatego też podlega on przywróceniu.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło