IV SA/Wa 563/09

WyrokWSA w Warszawie2009-11-30

Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Alina Balicka, Agnieszka Góra-Błaszczykowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie lokalu w wyniku wykonania wyroku eksmisyjnego uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej, nawet jeśli w czasie postępowania egzekucyjnego przebywała ona w zakładzie karnym?
Ratio decidendi
Opuszczenie lokalu wskutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, co uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu. Okoliczność przebywania osoby eksmitowanej w zakładzie karnym w czasie postępowania egzekucyjnego nie ma znaczenia dla tej kwestii, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania zgodności z prawem orzeczenia sądu cywilnego o eksmisji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. S. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta odmawiającą wymeldowania B. S. z pobytu stałego. Prezydent odmówił wymeldowania, uznając, że opuszczenie lokalu przez B. S. w celu odbycia kary pozbawienia wolności nie było dobrowolne i trwałe. Wojewoda uchylił tę decyzję i orzekł o wymeldowaniu, wskazując na prawomocny wyrok eksmisyjny i faktyczne opuszczenie lokalu przez dłużników w wyniku postępowania egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2009 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - Prezydent W. , po rozpatrzeniu wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej B. decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r,, Nr 139, poz. 993 ze zm.), odmówił dokonania wymeldowania B. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, iż po przeprowadzeniu postępowania dowodowego stwierdzono, że wyżej wymieniona od dnia 25 lipca 2007 r. przebywa w zakładzie karnym. Fakt ten, w ocenie organu przesądza, iż opuszczenie przez B. S. miejsca pobytu stałego nie może zostać uznane za dobrowolne i trwałe. Do czasu opuszczenia zakładu karnego w stosunku do B. S. nie mogą być zatem podejmowane żadne czynności zmierzające do jej wymeldowania. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa B.-właściciel budynku, w którym znajduje się sporny lokal wskazując, iż wobec H.C., B. S. i R. S., wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] lutego 2005 r. orzeczono eksmisję. Podniesiono, iż główna najemczyni spornego lokalu – H. C. zgodnie z orzeczonym wobec niej oraz osób wspólnie z nią przebywających wyrokiem eksmisyjnym, wymeldowała się z przedmiotowego lokalu oraz zdała klucze do administracji. W wyniku rozpoznania powyższego odwołania Wojewoda [...] , decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], uchylił decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2008 r. i orzekł o wymeldowaniu B. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy podniósł, że w rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji pominął fakt, iż w stosunku do B. S., wyrokiem z dnia [...] lutego 2005 r. sygn. akt [...], Sąd Rejonowy dla [...] I Wydział Cywilny orzekł eksmisję bez uprawnień do otrzymania lokalu socjalnego. Wojewoda [...] podkreślił, iż Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla [...] w dniu 3 czerwca 2008 r. doręczył zawiadomienie o wszczęciu egzekucji dotyczące wszystkich dłużników do rąk H. 1 Sygn. akt IV SA/Wa 563/09 C. - byłej najemczyni przedmiotowego lokalu. W dniu 5 czerwca 2008 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa B. zawiadomiła komornika, iż 4 czerwca 2008 r, dłużnicy opuścili przedmiotowy lokal i tym samym wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Powołując orzecznictwo sądów administracyjnych, Wojewoda [...] stwierdził, iż opuszczenie lokalu wskutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wobec tego zatem, iż B. S. opuściła miejsce pobytu stałego bez dopełnienia obowiązku meldunkowego, decyzja orzekająca o jej wymeldowaniu, w ocenie organu odwoławczego, jest zasadna. Na powyższą decyzję Wojewody [...]skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła B. S., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację dotyczącą wadliwości wyroku eksmisyjnego oraz postępowania egzekucyjnego, przeprowadzonego na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej B. W ocenie skarżącej Sąd orzekając o eksmisji bez uprawnień do otrzymania lokalu socjalnego naruszył prawo, ponieważ przyczyną eksmisji nie było wykroczenie przeciwko porządkowi domowemu, ale zaległość w opłacaniu czynszu. Skarżąca podniosła, iż jej matka, będąca głównym najemcą lokalu, jest osobą co do której orzeczono I stopień niepełnosprawności. Okoliczność ta, zdaniem skarżącej przesądza, iż Sąd orzekając o eksmisji winien był przyznać takiej osobie mieszkanie socjalne. Ponadto skarżąca podkreśliła, iż w związku z tym, że nie była informowana o toczącym się postępowaniu eksmisyjnym, złożyła w tej sprawie stosowne zawiadomienie do Prokuratury. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z Sygn, akt IV SA/Wa 563/09 prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r, o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j.: Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz, 960 ze zm.), organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 cyt. ustawy). W orzecznictwie sądu utrwalił się jednolity pogląd, że opuszczenie lokalu wskutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, które w konsekwencji uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2005r., sygn. akt II OSK 65/2005 oraz wyrok z dnia 4 lipca 2008r., sygn. akt II OSK 788/07). Bezspornym w rozpoznawanej sprawie jest, że wyrokiem z dnia [...] lutego 2005 r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy dla [...] I Wydział Cywilny orzekł w stosunku do skarżącej eksmisję bez uprawnień do otrzymania lokalu socjalnego. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla [...] w dniu 3 czerwca 2008 r. doręczył zawiadomienie o wszczęciu egzekucji dotyczące wszystkich dłużników do rąk H. C. - byłej najemczyni przedmiotowego lokalu. W dniu 4 czerwca 2008 r. dłużnicy, na skutek wszczęcia postępowania komorniczego, opuścili sporny lokal. W przedmiotowej sprawie nie budzi więc wątpliwości kwestia utraty uprawnień skarżącej do przebywania w danym lokalu mieszkalnym, co potwierdza fakt opuszczenia mieszkania, a to z kolei musiało skutkować wymeldowaniem skarżącej z takiego lokalu. Jakkolwiek skarżąca w czasie toczącego się postępowania egzekucyjnego przebywała w zakładzie karnym, to okoliczność ta, jak słusznie zauważył Wojewoda [...] nie może mieć znaczenia w przedmiotowej sprawie. Słusznie zatem organ odwoławczy uznał, że decydujące znaczenie dla ustalenia, czy zostały spełnione warunki do wymeldowania B. S., określone w art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, miał fakt wykonania eksmisji z dotychczasowego miejsca stałego pobytu skarżącej, na podstawie prawomocnego orzeczenia Sądu. Sygn. akt IV SA/Wa 563/09 Należy jednocześnie podkreślić, iż na skutek wyroku Sądu Rejonowego dla [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] lutego 2005 r. ewentualny powrót skarżącej do dawnego mieszkania byłby bezprawny, łamałby bowiem orzeczony tymże wyrokiem sądowym nakaz jego opuszczenia, W świetle art. 365 § 1 kodeksu postępowania cywilnego prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko strony postępowania i sąd, który orzeczenie to wydał, ale również inne osoby, sądy i organy państwowe. Dysponując zatem wiedzą o prawomocnym wyroku eksmisyjnym, a także o tym, że w wyniku postępowania komorniczego dłużnicy sami opróżnili w dniu 4 czerwca 2005 r. sporny lokal, a sam lokal stał się własnością innej osoby, organ był wręcz zobowiązany do orzeczenia o wymeldowaniu skarżącej z przedmiotowego lokalu. Jak już wskazano powyżej w sprawach, w których przeprowadzona była egzekucja komornicza wykonanie eksmisji jest równoznaczne z ustaniem pobytu skarżącej w spornym lokalu. Podnoszony natomiast przez skarżącą argument, że na skutek działania komornika osoby przebywające w spornym lokalu zmuszone były do opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu nie ma znaczenia w sytuacji, gdy przymus ten usankcjonowany był prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] lutego 2005 r. orzekającym o eksmisji. Odmienna interpretacja przepisów tej ustawy doprowadziłaby do sytuacji sprzecznych z jej istotą i polegających na tym, że osoba wyeksmitowana ze swego dotychczasowego miejsca pobytu pozostawałaby zameldowana w tym miejscu, w którym już faktycznie nie przebywa i przebywać nie może. Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącej dotyczącego wadliwego wyroku eksmisyjnego, odmawiającego jej oraz jej matce uprawnienia do lokalu socjalnego, należy podkreślić, iż sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania zgodności z prawem orzeczenia sądu cywilnego, orzekającego o eksmisji. Skarżąca niezadowolona z wyroku Sądu Rejonowego dla [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] lutego 2005 r. mogła w przewidzianym terminie złożyć stosowny środek odwoławczy i przedstawić w nim swoje zarzuty. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło