IV SA/Wa 613/21

WyrokWSA w Warszawie2021-08-11

Skład orzekający: Aneta Dąbrowska, Joanna Borkowska, Katarzyna Golat

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy informacje dotyczące rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia surowców wraz z rysunkiem technologicznym, stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa podlegającą wyłączeniu z udostępnienia na podstawie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku?
Ratio decidendi
Informacje dotyczące rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia surowców wraz z rysunkiem technologicznym, stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a tym samym mogą być wyłączone z udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, jeśli spełnione są łącznie przesłanki: pochodzenie od podmiotu wnoszącego o wyłączenie z podaniem motywów, posiadanie wartości handlowej objętej tajemnicą przedsiębiorstwa oraz wykazanie, że ujawnienie informacji mogłoby pogorszyć pozycję konkurencyjną podmiotu.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie Ekologiczne wniosło skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ) utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (WIOŚ) o odmowie udostępnienia informacji dotyczących rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia surowców wraz z rysunkiem technologicznym, zawartych w załączniku do protokołu kontroli. Spółka, od której pochodziły informacje, wniosła o ich wyłączenie z udostępnienia, wskazując na ich wartość handlową i objęcie tajemnicą przedsiębiorstwa. Organy administracji uznały te informacje za podlegające ochronie jako tajemnica przedsiębiorstwa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia Ekologicznego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 sierpnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Borkowska Sędzia WSA Katarzyna Golat po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 sierpnia 2021 roku sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie oddala skargę. Stowarzyszenie Ekologiczne "[...]" z siedzibą w B. (dalej też: "Stowarzyszenie", "skarżący") wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "GIOŚ", "organ odwoławczy") z [...] marca 2021r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "WIOŚ". "organ I instancji") z [...] grudnia 2020r. o odmowie udostępnienia skarżącemu informacji o środowisku i jego ochronie. Stan sprawy przedstawia się w sposób następujący: W okresie od 28 października do 15 listopada 2019 r. [...] WIOŚ przeprowadził kontrolę pozaplanową [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. Ustalenia kontroli zostały udokumentowane protokołem kontroli nr [...]. Do protokołu kontroli zostało dołączone dziewięć załączników. W dniu 15 listopada 2019 r. [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B.wniosła o wyłączenie z udostępnienia informacji zawartych w protokole kontroli oraz dokumentacji stanowiącej załączniki do protokołu kontroli, które zawierają informacje o wartości handlowej, w tym dane technologiczne objęte tajemnica przedsiębiorstwa w postaci: załącznika nr 4 do protokołu zawierającego wyjaśnienia dotyczące przestoju w pracy instancji, załącznika nr 6 do protokołu zawierającego wyjaśnienia dotyczące zbiornika oraz załącznika nr 7 do protokołu zawierającego zestawienie tabelaryczne informacji dotyczących rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia wraz z rysunkiem technologicznym. Spółka wskazała, że załączniki do protokołu kontroli zawierają informacje o charakterze technicznym, technologicznym i organizacyjnym. Rysunek przedstawia ustawienie, posadowienie zbiorników, jak i plany spółki na przyszłość, co może stanowić o jej konkurencyjności na rynku. W załącznikach zostały także przedstawione dane dotyczące zużycia poszczególnych surowców, które stanowią tajemnice przedsiębiorstwa. Nie są to informacje publicznie znane, a spółka nigdy nie udostępniała ich publicznie. Informacje te są odpowiednio zabezpieczone, a dostęp do nich ma ograniczony krąg pracowników i dostawców. Spółka udostępniając takie dane zawsze uprzednio zobowiązuje podmioty, które je otrzymują na piśmie do zachowania poufności tych danych pod rygorem odpowiedzialności. Spółka podejmowała i podejmuje niezbędne działania w celu zachowania poufności danych. Spółka wskazała, że treść załączników do protokołu oraz rysunek technologii posiadają wartość handlową. A od możliwości dysponowania tymi informacjami zależy w dużej mierze sytuacja gospodarczo – finansowa spółki. Udostępnienie informacji o charakterze technicznym, technologicznym i organizacyjnym mogłoby doprowadzić do znacznego pogorszenia pozycji konkurencyjnej spółki na rynku. Decyzją z [...] grudnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w O. odmówił wyłączenia informacji z udostępnienia w postaci pisma stanowiącego załącznik nr 6 do protokołu kontroli nr [...] z wyjaśnieniami dotyczącymi zbiornika, z wyłączeniem informacji o posadowieniu zbiornika oraz wyłączył z udostępnienia pismo z 14 listopada 2019 r. stanowiące załącznik nr 4 do ww. protokołu z wyjaśnieniami dotyczącymi przestoju w pracy instalacji i pismo z 14 listopada 2019 r. stanowiące załącznik nr 7 do protokołu zawierające zestawienie tabelaryczne informacji dotyczących rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużyciu wraz z rysunkiem technologicznym. Wnioskiem z 13 listopada 2020 r. Stowarzyszenie Ekologiczne "[...]" z siedzibą w B. wystąpiło do [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o udzielenie informacji dotyczących rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia surowców zawartych w załączniku nr 7 do protokołu kontroli [...]. [...] WIOŚ pismem z 4 grudnia 2020 r. zwrócił się do [...] sp. z o. o. z zapytaniem czy nadal podtrzymuje wniosek z 15 listopada 2019 r. Pismem z 7 grudnia 2020 r. [...] sp. z o. o. podtrzymała swój wniosek. Spółka wyjaśniła, że zastrzegła dane o wartości handlowej, w tym dane technologiczne objęte tajemnicą przedsiębiorstwa, tj. "zestawienie tabelaryczne informacji dotyczące rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia wraz z rysunkiem technologicznym" stanowiące załącznik nr 7 do protokołu kontroli nr [...]. Spółka wskazała, że są to rzeczywiste ilości poszczególnych substancji, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia wraz z rysunkiem technologicznym, które to informacje przekazała do [...] WIOŚ w toku kontroli. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska po rozpatrzeniu wniosku Stowarzyszenia Ekologicznego "[...]" z siedzibą w B. decyzją z [...] grudnia 2020 r. odmówił udostępnienia informacji dotyczących rodzaju i ilości stosowania surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużytych surowców, zawartych w załączniku nr 7 do protokołu kontroli nr [...]. Stowarzyszenie Ekologiczne "[...]" z siedzibą w B. wniosło odwołanie od decyzji WIOŚ z [...] grudnia 2020 r. Po rozpatrzeniu odwołania, Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z [...] marca 2021 r. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] grudnia 2020 r. GIOŚ wskazał, że informacja stanowiąca o istocie "tajemnicy przedsiębiorstwa'", została sporządzona 15 listopada 2019 r., gdy [...] sp. z o. o. wniosła o wyłącznie z udostępnienia informacji o wartości handlowej oraz stanowiących informację przedsiębiorstwa znajdujących się w załącznikach nr 4, nr 6 i nr 7 do protokołu kontroli nr [...]. Wniosek o wyłączenie informacji z udostępnienia został złożony w ustawowym terminie. W treści wniosku [...] sp. z o. o. wyjaśniła jaki wpływ na wartość rynkową spółki może mieć udostępnienie informacji, które w jej ocenie stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Wniosek o wyłączenie informacji z udostępnienia został wyczerpująco i przekonująco uzasadniony nie tylko w kontekście formalnym lecz także merytorycznym. Dodatkowo wniosek został podtrzymany pismem z 7 grudnia 2020 r. Wniosek o wyłączenie dotyczył informacji - rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełniania zbiorników i zużycia surowców znajdujących się w załączniku nr 7 do protokołu kontroli nr [...]. Informacje te nie są powszechnie znane ani dostępne na rynku, a ich ujawnienie może skutkować pogorszeniem konkurencyjnej pozycji spółki na rynku. Stanowią one jedną z informacji organizacyjnych przedsiębiorstwa i tym samym informacje te zawsze zawierają w sobie pewną wartość handlową. Technologia, która została wypracowana w toku wieloletnich prac stanowi jedną z kluczowych przewag konkurencyjnych [...] sp. z o. o. na rynku międzynarodowym. Wykorzystanie technologii spółki przez inne podmioty mogłoby pozbawić ją części klientów, którzy odeszliby do konkurencji. Ponadto gdyby inni przedsiębiorcy postanowili zastosować metody produkcji analogiczne jak w zakładzie spółki albo przynajmniej ulepszyli za ich pomocą swój system produkcji, mogliby doprowadzić do spadku pobytu na produkty spółki czy spadku wartości rynkowej tych produktów, czego wynikiem byłaby konieczność obniżenia ich ceny. Informacja o rzeczywistej ilości poszczególnych substancji, stanie zapełnienia zbiorników i zużycia wraz z rysunkiem technologicznym stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Informacje, o które Stowarzyszenie Ekologiczne "[...]" zwróciło się do [...] WIOŚ nie są powszechnie znane, a ich udostępnienie czy uzyskanie przez konkurenta może przysporzyć korzyści jemu lub podwyższyć koszty spółce. Informacje, których udostępnienia żąda Stowarzyszenie mieszczą się w zakresie objętym ochroną. Zakres wniosku o wyłączenie z udostępnienia informacji jest tożsamy z zakresem wniosku o udzielenie informacji. Stowarzyszenie Ekologiczne "[...]" z siedzibą w B. wniosło skargę na decyzję GIOŚ z [...] marca 2021 r., zarzucając wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia z naruszeniem: 1) przepisu prawa materialnego, tj. art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez brak w uzasadnieniu decyzji WIOŚ (prócz wtrącenia "po rozważaniu interesu publicznego") rozważenia "interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem informacji w konkretnym przypadku" i zdania, że ochrona słusznego interesu strony (ochrona tajemnicy) w kontekście publicznego interesu (dostęp do informacji o środowisku) wydaje się słuszna, co powinno stanowić konkluzję rozumowania, a nie argument sam w sobie oraz brak uzasadnienia w zakresie tego w jaki sposób udzielenie informacji publicznej miałoby naruszyć pozycję konkurencyjną [...] spółki z o.o.; 2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 i art. 107 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak uzasadnienia odnośnie tego - dlaczego WIOŚ i GIOŚ odmówiły uwzględnienia interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem informacji w konkretnym przypadku, jak również w zakresie tego - w jaki sposób udzielenie informacji publicznej miałoby naruszyć pozycję konkurencyjną [...] spółki z o.o.; art. 79a § 1 k.p.a. poprzez brak wezwania wnioskodawcy do wskazania przesłanek zależnych od niego, które nie zostały spełnione lub wykazane na dzień wysłania informacji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów (in concreto w zakresie istnienia interesu publicznego przemawiającego za udzieleniem informacji o środowisku), co skutkowało wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Skarżące Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji GIOŚ, jak również uchylenie decyzji WIOŚ z [...] grudnia 2020 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Strona skarżąca wniosła również o dopuszczenie dowodu z dokumentów załączonych do odwołania na okoliczność wykazania interesu publicznego w udzieleniu informacji. W motywach skargi przytoczono argumentację mającą uzasadniać postawione zarzuty i sformułowane wnioski. W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W dniu 10 sierpnia 2001 r. wpłynęło też pismo skarżącego, w załączeniu którego przesłano skargę skierowaną do Ministra Klimatu za pośrednictwem GIOŚ na działanie ostatniego z wymienionych organów (dot. treści odpowiedzi na skargę). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że w świetle art. 184 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021, poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonywanie oceny pod kątem zgodności z prawem oznacza, że sąd administracyjny sprawując wymiar sprawiedliwości bada legalność działania administracji publicznej. Badanie to sprowadza się do oceny zgodności z prawem zaskarżonego zachowania organu administracji publicznej w trzech płaszczyznach, a mianowicie: a) respektowania reguł określonych w przepisach ustrojowych, b) dochowania wymaganej prawem procedury c) zgodności działania z prawem materialnym (por. uzasadnienie uchwały pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1). W aspekcie ustaleń faktycznych obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest przede wszystkim dokonanie oceny, czy materiał dowodowy został przez organ prawidłowo zebrany i oceniony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2015r., II GSK 789/14, CBOSA). Równocześnie należy zwrócić uwagę na okoliczność, że wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W ocenie składu orzekającego skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska i ocenach oddziaływania na środowisko [(Dz. U. 2021, poz. 247) - dalej zwanej "ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku"]. Tryb udostępnia informacji publicznej dotyczącej środowiska i jego ochrony jest trybem szczególnym w stosunku do trybu udzielania informacji publicznej uregulowanego w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej [(Dz. U. 2020, poz. 2176) – dalej "u.d.i.p."] i dotyczy jedynie udzielania informacji, która spełnia warunki określone w art. 9 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku. Wobec tego w przypadku skierowania wniosku o udzielanie informacji publicznej, która dotyczy środowiska lub jego ochrony zastosowanie znajdzie, jako lex specialis, tryb udostępniania tej informacji przewidziany w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku. Zawarte w art. 1 u.d.i.p. sformułowanie "nie naruszają" należy rozumieć w ten sposób, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie tylko nie naruszają, a wręcz powinny uwzględniać zasady i tryb dostępu do informacji wynikające z lex specialis. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów - działalności orzeczniczej. Natomiast w myśl art. 9 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku określono jakiego rodzaju informacje o środowisku podlegają udostępnieniu. Zgodnie z tym przepisem udostępnieniu podlegają informacje dotyczące m.in.: 1) stanu elementów środowiska, takich jak: powietrze, woda, powierzchnia ziemi, kopaliny, klimat, krajobraz i obszary naturalne, w tym bagna, obszary nadmorskie i morskie, a także rośliny, zwierzęta i grzyby oraz inne elementy różnorodności biologicznej, w tym organizmy genetycznie zmodyfikowane, oraz wzajemnych oddziaływań między tymi elementami (pkt 1 ww. przepisu); 2) środków, takich jak: środki administracyjne, polityki, przepisy prawne dotyczące środowiska i gospodarki wodnej, plany, programy oraz porozumienia w sprawie ochrony środowiska, a także działań wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska, o których mowa w pkt 1, oraz na emisje i zanieczyszczenia, o których mowa w pkt 2, jak również środków i działań, które mają na celu ochronę tych elementów (pkt 3 ww. przepisu), 3) raportów na temat realizacji przepisów dotyczących ochrony środowiska; (pkt 4 ww. przepisu). Odstępstwa od zasady powszechnego dostępu do informacji o stanie i ochronie środowiska zostały określone w art. 16 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Powyższy wyjątek wyłączenia udostępnienia informacji ma charakter szczególny, gdyż do jego zastosowania niezbędne jest łączne spełnienie trzech warunków. Po pierwsze, informacja musi pochodzić od podmiotu wnoszącego o jej wyłączenie z powszechnej dostępności, z podaniem motywów uzasadniających takie wyłączenie. Po drugie, informacja musi posiadać wartość handlową, która objęta jest tajemnicą przedsiębiorstwa. Po trzecie, konieczne jest wykazanie, że ujawnienie tych informacji mogłoby pogorszyć pozycję konkurencyjną podmiotu przekazującego informację. W każdym przypadku władze publiczne dysponujące taką informacją powinny dokonać jej weryfikacji zarówno pod kątem zgłoszenia zastrzeżenia do jej udostępnienia, jak i wskazanych przesłanek. Należy przy tym zauważyć, że pojęcie "wartości handlowej" ma z natury rzeczy subiektywny charakter. Ustawodawca, chcąc ułatwić władzy publicznej dokonanie oceny, wskazuje - że mogą to być dane techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, jeśli ich ujawnienie mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję zastrzegającego. Informacja handlowa obejmuje, najogólniej ujmując, całokształt doświadczeń i wiadomości przydatnych do prowadzenia przedsiębiorstwa, które nie są związane bezpośrednio z cyklem produkcyjnym (wyrok Sądu Najwyższego z 3 października 2000 r., I CKN 304/00). Innymi słowy, również według orzeczenia Sądu Najwyższego z 3 grudnia 2014 r. III SO 8/14, ochronie podlega informacja handlowa, np. lista dostawców, klientów, plany wydania książki przez wydawnictwo; informacja techniczna, np. projekty nieopatentowanych rozwiązań technicznych, modele rozwiązań technicznych; informacja technologiczna, np. sposoby produkcji, system sprawdzania jakości; informacja organizacyjna, np. prognozy sprzedaży, system dystrybucji, procedury wewnętrzne, zasady organizacji i zarządzania, wynagrodzenia wypłacane pracownikom. Ewentualnie inne informacje posiadające wartość gospodarczą, gdy wpływają na wartość przedsiębiorstwa w obrocie gospodarczym lub mają znaczenie w działalności gospodarczej osoby uprawnionej lub osoby trzeciej. Ponadto ocena - czy rzeczywiście informacja mogłaby pogorszyć konkurencyjność podmiotu musi być obiektywnie uprawdopodobniona. Odmowa udzielenia informacji ma charakter wyjątkowy. Jest wyjątkiem uzasadniającym niezrealizowanie prawa gwarantowanego konstytucyjnie, wobec czego przyczyny ją uzasadniające nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający. Zdaniem strony skarżącej, w odniesieniu do informacji zawartych w załączniku nr 7 do protokołu kontroli nr WIOS-OLSZT 338/2019 brak jest dostatecznego wyjaśnienia dlaczego ujawnienie tych informacji miałoby naruszyć pozycję konkurencyjną spółki [...] sp. z o.o. W ocenie skarżącego informacje dotyczące rodzaju i ilości surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia surowców w spółce pozwolą na ocenę prawidłowości lub nie wydanego pozwolenia zintegrowanego dla spółki oraz ocenę stosowania się przez spółkę do udzielonego pozwolenia zintegrowanego. Z kolei w ocenie organu, powyższe informacje posiadają wartość handlową i zawierają dane technologiczne i informacje o organizacji przedsiębiorstwa, a tym samym stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Spór w sprawie został zatem sprowadzony do ustalenia, czy dane i informacje zawarte w załączniku nr 7 do protokołu kontroli stanowią informacje o wartości handlowej, które objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa. Celem zdefiniowania tajemnicy przedsiębiorstwa w znaczeniu nadanym przez art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, zarówno orzecznictwo sądowoadministracyjne, jak i doktryna, odwołują się do definicji legalnej "tajemnicy przedsiębiorstwa" zawartej w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. 2020, poz. 1913). Powyższy przepis stanowi, że przez "tajemnicę przedsiębiorstwa" rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich poufności. W myśl przywołanej definicji do objęcia danej informacji tajemnicą przedsiębiorstwa konieczne jest zatem spełnienie trzech warunków łącznie - stwierdzenia, że dane informacje mają charakter techniczny, technologiczny, handlowy, organizacyjny przedsiębiorstwa lub wartość gospodarczą, nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej, a także podjęto w stosunku do nich niezbędne działania w celu zachowania poufności. Reasumując, zastrzeżenie poufności informacji może być uznane za usprawiedliwione wówczas, gdy łącznie spełnione zostaną warunki, o których mowa w ww. przepisie, a mianowicie, że informacja ma charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny lub jest inną informacją przedstawiającą wartość gospodarczą - co w tym zakresie odwołuje się do komercyjnego aspektu tajemnicy przedsiębiorstwa i oznacza, że chodzi o taką informację (o co najmniej minimalnej lub potencjalnej wartości), której wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę zaoszczędzi mu wydatków lub zwiększy zyski i informacja nie została ujawniona do wiadomości publicznej oraz podjęte zostały w stosunku do niej przez przedsiębiorcę działania zmierzające do zachowania jej poufności (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 15 grudnia 2016 r., II GSK 1922/15, 11 stycznia 2017 r., II GSK 3487/15 i II GSK 2922/15). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że informacje dotyczące rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełnienia zbiorników i zużycia surowców wraz z rysunkiem technologicznym stanowią informację o organizacji przedsiębiorstwa oraz informację technologiczną, o których mowa w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Rozmiar produkcji wpływa w sposób bezpośredni na konkurencyjność przedsiębiorstwa na rynku. Poziom produkcji towarów przyczynia się do zmniejszenia przeciętnych kosztów całkowitych produkcji w przeliczeniu na ilość produkowanego towaru, poprzez rozłożenie kosztów stałych na większą ilość sprzedanego towaru. Kluczowym jest zatem ustalenie przez przedsiębiorcę optymalnego poziomu produkcji przy wykorzystaniu danego sprzętu produkcyjnego. Powyższe ma więc wpływ na koszt produkcji, a zatem na cenę sprzedawanego towaru, co zaś wiąże się z pozycją konkurencyjną podmiotu na rynku. Konkludując dane obrazujące wielkość produkcji i sprzedaży stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (por. wyrok WSA w Gliwicach z 16 maja 2018 r., IV SA/G1 116/18). Zasadnie zatem organ odwoławczy uznał informacje dotyczące wielkości produkcji spółki za informacje o wartości handlowej. Informacje te nie zostały dotąd upublicznione. Ponadto udostępnienie tych informacji mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję [...] sp. z o.o., jako podmiotu od którego te informacje pochodzą (i go dotyczą). Ponadto technologia, która została wypracowana przez spółkę w toku stanowi jedną z kluczowych przewag konkurencyjnych [...] sp. z o. o. na rynku międzynarodowym. Wykorzystanie technologii spółki przez inne podmioty mogłoby pozbawić ją części klientów, którzy odeszliby do konkurencji. Gdyby też inni przedsiębiorcy postanowili zastosować metody produkcji analogiczne jak w zakładzie spółki albo przynajmniej ulepszyli za ich pomocą swój system produkcji, mogliby doprowadzić do spadku pobytu na produkty spółki lub spadku wartości rynkowej tych produktów, czego wynikiem byłaby konieczność obniżenia ich ceny. Wbrew zarzutowi skargi, organ opierając się na art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku zasadnie wyłączył z udostępnienia informacje dotyczące rodzaju i ilości stosowanych surowców, ich maksymalnej ilości, stanu zapełniania zbiorników i zużycia surowców [...] sp. z o. o. oraz rysunek technologiczny sporządzony przez spółkę. W rozpoznawanej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki wskazane ww. przepisie. Spółka przede wszystkim złożyła wniosek o wyłączenie ww. informacji z udostępnienia, zawierający szczegółowe uzasadnienie dotyczące możliwości pogorszenia jej pozycji konkurencyjnej. Jednocześnie zostało wskazane, że informacje te przedstawiają wartość handlową, w tym zawierają dane technologiczne i stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa. Z uwagi na powyższe, Sąd uznał zarzuty skargi i przytoczoną na ich poparcie argumentację za nieuzasadnioną. Organ odwoławczy – wbrew twierdzeniu strony skarżącej – dokonał dogłębnej oceny materiału dowodowego, sprowadzającej się do przekonania, że odmowa udostępnienia informacji jest zasadna, tym samym uznania pierwszeństwa ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa nad interesem publicznym wyrażającym się w postulacie jawności danych. Efektem tej oceny było prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i uznanie, że wnioskowane przez stronę skarżącą informacje wyłączone z udostępniania stanowią objętą tajemnicą przedsiębiorstwa informację o wartości handlowej. Organ odwoławczy wyjaśnił stronie powody niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie zostało oparte także na prawidłowej podstawie materialnej, tj. art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku ze stosownym odniesieniem się do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. To z kolei oznacza zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego. Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o przeprowadzenie dowodu z dokumentów dołączonych do odwołania od rozstrzygnięcia WIOŚ z [...] grudnia 2020r. należy stwierdzić, że treść dokumentów została w sposób prawidłowy przeanalizowana i oceniona w toku postępowania odwoławczego. I w toku postępowania sądowoadministracyjnego skład orzekający podzielił stanowisko organu odwoławczego, że brak jest w sprawie interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie zawnioskowanych informacji. Należy wskazać, że interes publiczny przemawia za udostępnieniem informacji wtedy, gdy pozyskanie danej informacji leży nie tylko w interesie wnioskodawcy, ale też innych obywateli, a także może mieć znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych, może wpływać na poprawę, usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego (por. wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 927/10, CBOSA). Strona skarżąca w toku postępowania administracyjnego nie wskazała na istnienie takiego nadrzędnego interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem wnioskowanych materiałów. Również w skardze Stowarzyszenie nie wskazało takiego interesu, ogólnie wskazując na swoje cele zawarte w statucie. Podnoszona przez Stowarzyszenie okoliczność braku odczytania przez organ odwoławczy pełnej treści skargi nie wpływa na ocenę prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia. To rzeczą Sądu, nie organu administracji publicznej, jest ocena sformułowanych przez skarżącego zarzutów i ich wpływu na wynik sprawy. Organ odwoławczy na mocy art. 54 § 2 p.p.s.a. był zobligowany do przekazania do Sądu odpowiedzi na skargę. Odpowiedź na skargę jest pismem procesowym w rozumieniu art. 45 p.p.s.a., a zatem powinna spełniać warunki formalne określone w art. 46 p.p.s.a. Odpowiedź organu administracji publicznej na skargę nie może uzupełniać zaskarżonej decyzji przez zamieszczenie w niej ocen i rozważań, które zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. powinno zawierać jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Przywołana regulacja nie określa, jaką treść ma zawierać odpowiedź na skargę. Z istoty tego pisma procesowego wynika, że powinna ona wyrażać stanowisko organu wobec zarzutów i wniosków skargi, ale jego ogólnikowość, wyrażająca się podtrzymaniem stanowiska zajętego w zaskarżonej decyzji, nie może być w żaden sposób sankcjonowana, oceniana pod względem treści i wpływu na wynik sprawy, czyli na legalność zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd - na mocy art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło