IV SA/Wa 648/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Andrzej Malinowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz P. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 648/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] września 2003 r. Starosta S. udzielił M. G. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie transportu odpadów. Podstawą decyzji był art. 28 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 ze zm.). Z decyzji wynikało m.in., że magazynowanie odpadów odbywać się będzie na działce nr [...] w miejscowości N. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2006 r. P. P. wraz z innymi osobami wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 2003 r. Powołał się on na fakt wcześniejszego stwierdzenia (decyzją z [...] czerwca 2005 r.) nieważności innej decyzji Starosty z [...] października 2003 r. udzielającej zezwolenia na odzysk odpadów, niezgodność decyzji z [...] września 2003 r. z planem zagospodarowania przestrzennego, ograniczenia wynikające z istnienia [...] obszaru chronionego krajobrazu, zasugerował też sfałszowanie tej decyzji poprzez nadanie jej nieprawidłowej daty, gdyż została ona wydana – w jego ocenie – jesienią 2005 r. Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., na podstawie art. 157 § 3 Kpa, odmówiło P. P. oraz innym osobom wnioskującym o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] września 2003 r – wszczęcia postępowania nadzorczego. Organ wskazał, że prawo żądania wszczęcia takiego postępowania przysługuje tylko stronom, a wnioskodawcy takiego przymiotu nie mają. Nie mają bowiem praw rzeczowych do działki nr [...], na której – zgodnie z decyzją z [...] września 2003 – są magazynowane odpady. Nie są też następcami prawnymi osób, które takie prawa rzeczowe do działki miały. Na marginesie organ wskazał, że kwestionowana decyzja nie daje prawa do odzysku odpadów ani do zbudowania i funkcjonowania zestawu krusząco – sortującego, którego uciążliwość podnosi skarżący. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, że jest właścicielem działki nr [...] sąsiedniej względem działki nr [...]. Na działce tej buduje siedlisko, założył plantację owoców i sad, funkcjonowania zespołu krusząco – sortującego na działce [...] negatywnie wpływa na jego nieruchomość. Załączył też kopię postanowienia Sądu Rejonowego w S. z [...] lutego 2006 r., z którego wynika, że – w ocenie Sądu – funkcjonowanie zespołu krusząco – sortującego narusza prawo budowlane, a skarżącemu przysługuje status strony postępowania administracyjnego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy swoją decyzję z [...] maja 2005 r. i powtórzyło argument, że skarżący nie był stroną w postępowaniu zakończonym decyzją z [...] września 2003 r., ani nie jest następcą prawnym osoby, która tą stroną była lub miała prawnorzeczowy tytuł do działki nr [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z [...] stycznia 2007 r. skarżący powtórzył, że jego nieruchomość bezpośrednio sąsiaduje z działką nr [...]. Decyzja z [...] września 2003 r. pozwala natomiast magazynować odpady na działce [...]. Wskazał też powody, dla których – w jego ocenie – decyzja z [...] września 2003 r., jest nieważna. W konkluzji skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] września 2003 r. Swoją skargę skarżący uzupełnił pismem z 8 marca 2007 r., w którym powtórzył swoje stanowisko. Podał też w nim, że M. G. jedynie dzierżawi działkę nr [...] oraz wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ ponowił swoją argumentację i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania takiej decyzji. Skarga analizowana według powyższych kryteriów w całości zasługuje na uwzględnienie. Istota sporu prowadzonego przez skarżącego i organ sprowadza się do właściwego rozumienia pojęcia "strona" postępowania administracyjnego, w niniejszej sprawie - nadzorczego. Pojęcie to definiuje art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego wskazując, że jest nim każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przyznać należy, że skarżący nie powoływał się na żaden przepis prawa przyznający status strony w postępowaniu o wydanie zezwolenia na transport odpadów, zakończonym decyzją z dnia [...] września 2003 r. Niemniej organ z urzędu powinien uwzględnić, że skarżący jest właścicielem działki nr [...], sąsiedniej względem działki [...], której dotyczyło pozwolenie na transport, ale też magazynowanie odpadów. Należy przypomnieć istniejące orzecznictwo sądowe, według którego postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję rozstrzygającą o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc - przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw (wyrok NSA z 9 grudnia 2005 r., II OSK 310/05, LEX Nr 190891). Wyrok ten jest tylko jednym z wielu orzeczeń potwierdzających tendencję do szerokiego rozumienia pojęcia "strona" w postępowaniu administracyjnym. Jeśli dana decyzja godzi bądź ogranicza zakres uprawnień prawnorzeczowych danej osoby jako właściciela, to jej przymiot strony wynika z naruszenia interesu prawnego określonego normami prawa cywilnego. W tym sensie należy rozumieć "interes prawny" z art. 28 Kpa – wyznaczać go mogą nie tylko normy prawa administracyjnego. Istotnie – taki interes stanowi jednocześnie interes faktyczny, ale faktyczne zainteresowanie właściciela nie jest jedynym, które uzasadnia jego udział w postępowaniu administracyjnym. Zainteresowanie to wynika z jego statusu właściciela, a nie tylko np. samoistnego posiadacza albo dzierżawcy danej nieruchomości. Powyższe prowadzi do wniosku, że odmowa przyznania skarżącemu statusu strony w postępowaniu zainicjowanym żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji z [...] września 2003 r. była niezasadna. Wskazując na status skarżącego w postępowaniu nadzorczym Sąd zauważa jednocześnie konsekwencje tego stanowiska w zakresie wadliwości postępowania zakończonego decyzją z [...] września 2003 r. Niemniej skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczyła decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania nadzorczego. Nie było uprawnieniem Sądu przesądzać, w jaki sposób powinno się zakończyć wszczęte postępowanie nadzorcze, oraz czy i jakie znaczenie dla tego postępowania mają podawane przez skarżącego poszczególne zarzuty pod adresem decyzji z [...] września 2003 r. Wskazać jedynie należy na zasadę rozdzielności i niekonkurencyjności przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji oraz wznowienia postępowania administracyjnego. W dalszym postępowaniu, o ile nie zajdą inne powody odmowy wszczęcia postępowania nadzorczego, niż wskazane w zaskarżonej decyzji, organ przeprowadzi merytoryczną ocenę zarzutów podniesionych przez stronę w kontekście art. 156 § 1 Kpa, po czym wyda stosowną decyzję merytoryczną. W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Odnośnie zwrotu kosztów postępowania sądowego podstawą orzeczenia był art. 200 tej ustawy.