IV SA/Wa 69/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego P. W. z dnia 28 października 2015 r. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. K., K. K., S. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: przyznać radcy prawnemu P. W. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 151,80 zł tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielnej z urzędu, w tym: tytułem opłaty za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej kwotę 120 zł podwyższoną o kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług oraz tytułem zwrotu niezbędnych udokumentowanych wydatków kwotę 4,20 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 września 2015 r. oddalił skargi K. K., K. K., S. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Wyznaczony w ramach prawa pomocy pełnomocnik skarżących (radca prawny P. W.) wniósł o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku. Odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczono mu w dniu 22 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 października 2015 r. przyznał wyznaczonemu pełnomocnikowi kwotę 240 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji oraz kwotę 55,20 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt I OZ 1639/15 oddalił zażalenie radcy prawnego P. W. na postanowienie z dnia 22 października 2015 r., nie podzielając stanowiska pełnomocnika, że w przedmiotowej sprawie należało mu przyznać wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej świadczonej z urzędu odrębnie na rzecz każdego z trojga skarżących. W piśmie z dnia 28 października 2015 r. radca prawny P. W. złożył do Sądu pismo, w którym poinformował, że nie znajduje podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 21 września 2015 r. Pełnomocnik wniósł zarazem o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 360 zł powiększonej o należną stawkę podatku od towarów i usług, a także o zwrot kosztów przesłania pocztą rzeczonej opinii (4,20 zł) oraz przedmiotowego pisma z dnia 28 października 2015 r. (4,20 zł), co łącznie stanowi 8,40 zł. Oświadczył, że koszty udzielonej pomocy prawnej nie zostały zapłacone ani w całości, ani w części. Do pisma dołączył egzemplarz opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz dowód przekazania jej skarżącym (potwierdzenie nadania przesyłki poleconej z odpłatnością 4,20 zł). Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony radca otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia oraz zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, w przedmiotowej sprawie określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm. – dalej rozporządzenie). Wedle § 15 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-4, oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia, stawka minimalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego - 240 zł. Stosownie zaś do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia w drugiej instancji za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka minimalna wynosi 50% wskazanej wyżej kwoty, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Pomoc prawna z urzędu, o przyznanie kosztów której zwrócił się radca prawny P. W. w piśmie z dnia 28 października 2015 r., sprowadzała się do sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 69/15. Wyznaczony radca prawny powinien zatem otrzymać wynagrodzenie według stawki określonej w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia. Ponieważ prowadził on sprawę przed wydaniem orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji, opłata wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Mając na względzie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uzasadnieniu powołanego postanowienia z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt I OZ 1639/15 nie znaleziono podstaw do przyznania pełnomocnikowi odrębnej opłaty z tytułu pomocy prawnej udzielonej każdemu ze skarżących (w łącznej wysokości 360 zł). Jak wynika z dołączonych do przedmiotowego wniosku dokumentów pełnomocnik sporządził jedną opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, którą przekazał wszystkim skarżącym. W opinii pełnomocnik przywołał wprawdzie fragmenty uzasadnienia wyroku z dnia 21 września 2015 r., w których wskazano, że skargę K. K. i K. K. oddalono, uznając za prawidłowe zaskarżone postanowienie, natomiast skargę S. K. oddalono z powodu braku interesu prawnego w zaskarżeniu tego postanowienia. W końcowej części opinii radca prawny stwierdził natomiast, że w przedmiotowej sprawie zachodzi oczywisty brak legitymacji: 1) do wniesienia odwołania oraz 2) do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Nie uzasadnia to jednak przyznania odrębnego wynagrodzenia za pomoc prawną - w postaci sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - udzieloną każdemu ze skarżących. Po drugie, w świetle jednoznacznej treści § 15 pkt 1 rozporządzenia, nieodpuszczalne było przyznanie opłaty w wysokości stanowiącej trzykrotność stawki przewiedzianej dla sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Uwzględniając zaś zarówno niezbędny nakład pracy wyznaczonego radcy prawnego, jak i charakter sprawy, nie znaleziono podstaw do ustalenia opłaty ponad wysokość minimalną określoną w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia. Stosownie do treści § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłatę podwyższono o stawkę podatku od towarów i usług. Z kolei tytułem niezbędnych udokumentowanych wydatków należało zwrócić wyznaczonemu pełnomocnikowi koszty opłaty pocztowej uiszczonej w związku z przesłaniem sporządzonej opinii skarżącym. Radca prawny udokumentował dołączonym do przedmiotowego wniosku potwierdzeniem nadania wydatek w kwocie 4,20 zł. Koszt przesłania do Sądu przedmiotowego pisma z dnia 29 października 2015 r. wraz z egzemplarzem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie jest natomiast wydatkiem niezbędnym do udzielania skarżącym pomocy prawnej. Nie ma zatem podstaw do obciążenia Skarbu Państwa jego zwrotem. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 250 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805) w zw. z § 15 i § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) powoływanego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r., orzeczono jak w postanowieniu.