IV SA/Wa 692/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-03
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska – Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniających przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał należytej staranności w udokumentowaniu swojej sytuacji materialnej i ponoszonych wydatków. Pomimo wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, skarżący nie przedstawił pełnej dokumentacji dotyczącej jego stanu majątkowego i wydatków, co uniemożliwiło sądowi rzetelną analizę jego sytuacji finansowej i ocenę przesłanek przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący H. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego o zwrocie podania. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wniósł sprzeciw, wskazując na swój status inwalidy i niskie zasoby pieniężne. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym po wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Postanowieniem z dnia 27 maja 2015 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania H. P. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania.
W piśmie z dnia 15 czerwca 2015 r. skarżący, w ustawowym terminie, złożył sprzeciw od powyższego postanowienia. W jego uzasadnieniu wskazał, że jest inwalidą i ma bardzo małe zasoby pieniężne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwanej dalej Ppsa) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 tej ustawy prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
W nadesłanym formularzu PPF skarżący wskazał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, otrzymuje rentę w wysokości 1.848,95 zł miesięcznie i świadczenie z pomocy społecznej w kwocie 153 zł miesięcznie. Ponadto podał, że posiada udział w 1/6 części w domu o powierzchni 150 m2, udział w 1/6 w mieszkaniu o powierzchni 200 m2, nieruchomość rolną (3,33 ha), udział w 1/6 w nieruchomości gruntowej o powierzchni 2.000 m2 i udział w 1/6 w nieruchomości gruntowej o powierzchni 1.500 m2. Oświadczył ponadto, że, spłaca kredyt bankowy z ratą 166,67 zł miesięcznie i prywatną pożyczkę z ratą 1.500 zł.
Ponadto w piśmie z dnia 30 kwietnia 2015 r. podał, że jest zadłużony na 30 000 zł (ustna umowa pożyczki), ponadto przedłożył kopię zaświadczenia [...] S.A., z którego wynika, że w lutym 2015 r. zawarł z bankiem umowę pożyczki na kwotę 2000 zł., którą spłaca w miesięcznych ratach 166,67 zł miesięcznie.
W ocenie Sądu na podstawie złożonych oświadczeń i nadesłanej dokumentacji nie można uznać, że w stosunku do skarżącego zachodzi przesłanka przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Jego miesięczny dochód kształtuje się na poziomie ok. 2000 zł. Skarżący udokumentował, że spłaca pożyczkę w banku w kwocie 166,67 zł miesięcznie. ponosi koszty wyżywienia, opłaca składki emerytalno-rentowe (249 zł kwartalnie).
Inne koszty ponoszone przez skarżącego nie zostały udokumentowane.
Z art. 246 § 2 Ppsa wynika, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie żądania w tym zakresie. Potwierdza to treść art. 255 Ppsa, zgodnie z którym, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
W sytuacji, gdy strona postępowania uchyla się od złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia jej sytuacji materialnej, czy rodzinnej, brak jest zatem podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony, a bierność wnioskodawcy w tym zakresie należy traktować jako niewykazanie przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 Ppsa (por. np. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt OZ 128/05).
W przedmiotowej sprawie skarżący nie dochował należytej staranności w wykazaniu sytuacji materialnej i już tylko z tego powodu brak jest możliwości uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Mimo bowiem wezwania dotyczącego wyjawienia stanu majątkowego i ponoszonych wydatków (doręczonego w dniu 16 kwietnia 2015 r. ) skarżący nie wykazał wysokości wydatków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i nie udokumentował tych wydatków. Ponadto skarżący w żaden sposób nie udokumentował, że fatycznie spłaca prywatną pożyczkę w racie 1500 zł miesięcznie.
Należy podkreślić również, że samo przekonanie skarżącego o tym, że przysługuje mu prawo pomocy, bez próby bliższego wyjaśnienia stanu faktycznego, i to nawet na wystosowane do niej wezwanie, nie uzasadnienia uwzględniania jej żądania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2010 r. sygn. akt I OZ 115/10). Skoro skarżący w niniejszej sprawie nie nadesłała pełnej dokumentacji, do której był wzywany, obrazującej jego sytuację majątkową, tym samym uniemożliwił uwzględnienie wniosku o prawo pomocy.
Wobec tego Sąd nie mógł w pełnym zakresie ustalić, czy skarżący faktycznie spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło