IV SA/Wa 728/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 4 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata J. K. o przyznanie kosztów zastępstwa adwokackiego, tytułem pomocy prawnej wykonywanej na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] stycznia 2014r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: przyznać adwokatowi J. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 55,20 pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. M. (dalej: "skarżącej") na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] stycznia 2014 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. Na skutek złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 4 lipca 2014 r. W dniu 15 lipca 2014 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i wniosek ten został uwzględniony postanowieniem referendarza sądowego z dnia 31 lipca 2014 r. W dniu 13 sierpnia 2014 r. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła adw. J. K. pełnomocnikiem z urzędu skarżącej w niniejszej sprawie. W dniu 2 września 2016 r. wyznaczony pełnomocnik wniósł w imieniu skarżącej: - skargę kasacyjną od wyroku z dnia 3 czerwca 2016 r., w której zawarł m. in. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz oświadczenie, że koszty te nie zostały uiszczone w żadnej części; - wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 23 września 2014 r. termin do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie został przywrócony. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 lipca 2016 r. (sygn. akt II OSK 3106/14) oddalił skargę kasacyjną. Jak wynika z protokołu z rozprawy pełnomocnik skarżącej stawił się na posiedzeniu oraz wniósł o przyznanie kosztów dla pełnomocnika z urzędu w wysokości trzykrotności stawki minimalnej z powodu powiększonego nakładu pracy w związku z zapoznaniem się z aktami, sporządzeniem wniosku o przywrócenie terminu i skargi kasacyjnej. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Dz. U. z 2013 r., poz. 461), Zgodnie z § 2 ust. 1 i ust. 2 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, przy czym podstawę zasądzenia tej opłaty stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5 i nie może ona być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. "b" omawianego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt. 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt. 1 omawianego przepisu wynosi 240 zł. Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W niniejszej sprawie uznano, że pełnomocnikowi należy przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 240 zł (100 % stawki minimalnej) na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 lit. "a" , podwyższając powyższą kwotę o stawkę podatku od towarów i usług.. Nie uwzględniono wniosku pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia w wysokości trzykrotności stawki minimalnej. Należy mieć na uwadze, że pełnomocnik skarżącej został wyznaczony po wydaniu wyroku w pierwszej instancji i wniesienie przez niego skargi kasacyjnej nie mogło nastąpić w terminie. W związku z tym pełnomocnik skarżącej wraz ze skargą kasacyjną wniósł wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności W ocenie referendarza sądowego trudno uznać, aby powyższe czynności wymagały wyjątkowego nakładu pracy pełnomocnika, a charakter rozpatrywanej sprawy był skomplikowany. Zatem brak było podstaw do podwyższenia stawek minimalnych, bowiem w ocenie referendarza sądowego, nie zaistniały okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do zwiększenia opłat określonych w powołanych wyżej przepisach, przewidzianych za czynności dokonane przez adwokata w drugiej instancji. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych stawkach minimalnych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12 LEX nr 1244413). W ocenie referendarza sądowego nakład pracy pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym był typowy, nie uzasadniający przyznania wynagrodzenia w wyższej stawce. Przejrzenie akt, sporządzenie skargi kasacyjnej – czy w warunkach niniejszej sprawy w celu skutecznego złożenia skargi kasacyjnej – uprzednie zwrócenie się do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu, są czynnościami typowymi, związanymi z prawidłową realizacją obowiązków pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Wobec powyższego, na podstawie powołanych przepisów w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1805) oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji