IV SA/Wa 746/15

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego A. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: przyznać radcy prawnemu A. G. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia 10 marca 2015 r. referendarz sądowy przyznał w niniejszej sprawie skarżącemu I. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnił go od kosztów sądowych oraz ustanowił radcę prawnego. W piśmie z dnia 17 marca 2015 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...] poinformowała, że wyznaczyła radcę prawnego A. G. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w niniejszej sprawie. Wyrokiem z dnia 18 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 21 września 2015 r. referendarz sądowy przyznał na rzecz wyznaczonego radcy prawnego stosowne wynagrodzenie tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu zażaleniowym oraz postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji. W imieniu skarżącego w dniu 17 grudnia 2015 r. pełnomocnik z urzędu wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku. Ponadto zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przyznanie ze środków Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w wysokości trzykrotności stawki minimalnej i oświadczył, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości ani w części. W dniu 3 marca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt II OSK 198/16 (sygn. akt I OSK 63/14) umorzył postepowanie kasacyjne, bowiem skarżący cofnął skargę kasacyjną. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Przepis § 14 ust. 2 pkt 2) lit. b rozporządzenia stanowi, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki określonej w pkt 1), a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Zaś stawka minimalna określona w pkt 1 powołanego przepisu w niniejszej sprawie wynosi 240 zł. Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W niniejszej sprawie, mając na uwadze wyżej powołane przepisy uznano, że pełnomocnikowi skarżącego należy przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 120 zł (tj. 50 % stawki minimalnej, bowiem reprezentował on skarżącego w postępowaniu w pierwszej instancji), podwyższając powyższą kwotę o stawkę podatku od towarów. Brak było natomiast, w ocenie referendarza sądowego, podstaw do przyznania wynagrodzenia w wysokości trzykrotnej stawki minimalnej. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych stawkach minimalnych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12 LEX nr 1244413). W ocenie referendarza sądowego nakład pracy pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym był typowy, nie uzasadniający przyznania wynagrodzenia w wyższej stawce. Zresztą sam pełnomocnik nie uzasadnił wniosku o przyznanie wynagrodzenie w trzykrotnej wysokości stawki minimalnej. Wobec powyższego, na podstawie powołanych przepisów w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1805) oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.