IV SA/Wa 751/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie asesor WSA Aneta Opyrchał, asesor WSA Anna Szymańska, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2005 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze Skarbu Państwa /Kasa Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego/ na rzecz adwokata K. W. kwotę 240 /dwieście czterdzieści/ złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...].01.2005 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...].12.2004 r., wydaną w trybie wznowienia postępowania w przedmiocie decyzji tego organu z dnia [...].05.2004 r., w której po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego na wniosek Wydziału [...] Urzędu Miasta i Gminy P., orzeczono o wymeldowaniu M. N. z pobytu stałego w lokalu nr [...], położonym przy ul. [...] w P. Burmistrz Miasta i Gminy P. orzekł o wymeldowaniu skarżącej z przedmiotowego lokalu socjalnego, mając na względzie fakt, iż dobrowolnie go opuściła. Głównym najemcą tego lokalu był jej mąż – A. N., który w dniu [...].04.2003 r. wystąpił o wymeldowanie z niego żony zaznaczając, że nie przebywa ona w miejscu stałego pobytu i nie wie gdzie się znajduje. Od decyzji w tym przedmiocie orzekającej wymeldowanie, skarżąca odwołała się. Jednakże przed wydaniem rozstrzygnięcia w tym przedmiocie przez organ odwoławczy A. N. zmarł – [...].11.2003 r. Stąd Wojewoda [...] w dniu [...].01.2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję wymeldowującą i postępowanie przed organem I instancji umorzył. Kolejne postępowanie w tym przedmiocie wszczęto z urzędu i zapadła w nim decyzja o wymeldowaniu z dnia [...].05.2004 r. Skarżąca nie odwołała się od niej i dopiero w dniu [...].09.2004 r. skierowała pismo potraktowane przez Wojewodę [...] jako wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie jej wymeldowania. Charakter tego pisma Wojewoda ustalił po wezwaniu skarżącej do sprecyzowania jej żądania. W piśmie tym M. N. zaznaczyła, że umowa najmu tego lokalu wygasła w dniu [...].08.2003 r., a ona w dniu [...].02.2004 r., a więc po śmierci męża, wystąpiła z wnioskiem o ponowny przydział tego lub innego lokalu. Jednocześnie podkreśliła, że nie wiedziała o tym, iż matka męża zdała ten lokal w dniu [...].12.2003 r., po czym został on przydzielony innym lokatorom. Zaznaczyła jednocześnie, że w lokalu tym nie przebywa od ok. 2 lat, ponieważ w tym czasie mieszkała w K., gdzie pracowała za wiedzą męża. Zauważyła też, iż obecnie w lokalu tym nie może przebywać, ponieważ przydzielono go innym lokatorom. Z uwagi na podniesione przez skarżącą okoliczności postępowanie w sprawie zostało przez Wojewodę [...] wznowione w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, przy czym jako organ właściwy do jego prowadzenia wskazano Burmistrza Miasta i Gminy P. Burmistrz przeprowadził w tej sprawie uzupełniające postępowanie administracyjne, w szczególności zażądał od M. N. umów o pracę z okresu, który nastąpił po opuszczeniu przedmiotowego lokalu. Ustalił, że nie tylko mąż nie wiedział gdzie ona przebywa, ale i Policja, o czym świadczy pismo z dnia [...].05.2003 r. Miejsce jej pobytu zostało ustalone dopiero w dniu [...].07.2003r., gdy to zameldowała się w K. na pobyt czasowy. Burmistrz podkreślił także, iż nawet po śmierci męża, najwyraźniej o niej nie wiedząc skarżąca pisała, że utrzymuje z nim kontakt telefoniczny. Z tego względu uznał, że nie istnieją okoliczności, które podważałyby wiarygodność stwierdzeń jej męża, zawartych w złożonym przez niego wniosku o wymeldowanie żony z przedmiotowego lokalu, a zatem istniały przesłanki do wymeldowania. Jednocześnie stwierdził, że wskazane przez nią okoliczności nie skutkują koniecznością uchylenia decyzji o wymeldowaniu. W odwołaniu skarżąca podniosła, że fakt śmierci męża przed nią zatajono, a w przedmiotowym lokalu przebywała w miarę możliwości podczas urlopu w kwietniu, gdy odbierała paszport w Starostwie Powiatowym w P. Nadto nadmieniła, że z mężem utrzymywała dobre kontakty, nie było mowy o rozwodzie, a decyzja odmawiająca uchylenia decyzji o wymeldowaniu jej z przedmiotowego lokalu jest dla niej krzywdząca. Wojewoda [...] utrzymując w mocy zakwestionowaną decyzję raz jeszcze dokonał oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie i zaznaczył, że M. N. opuściła przedmiotowy lokal w dniu [...].03.2002 r., co sama przyznała. Powołał się przy tym na oświadczenie złożone przez jej męża, zawarte we wniosku o jej wymeldowanie. Stwierdził on wówczas, że żona wyjeżdżając w dniu [...].03.2002 r. zabrała wszystkie swoje rzeczy osobiste. W oświadczeniu z dnia [...].09.2003 r. stwierdził natomiast, że swego wyjazdu żona z nim nie uzgadniała i od marca 2002r. nie kontaktowała się z nim. Jednocześnie A. N. wyraził zamiar wniesienia sprawy o separację lub rozwód. Wojewoda zaznaczył także, iż M. N. jeszcze w odwołaniu od decyzji o jej wymeldowaniu, wydanej w sprawie toczącej się z wniosku męża o wymeldowanie jej zaznaczyła, że lokal ten opuściła z uwagi na ciężką sytuację rodzinną. Mąż nadużywał alkoholu i brutalnie zachowywał się, wyjechała więc do matki i tam znalazła pracę, ale nadal planuje z nim wspólną przyszłość. Organ odwoławczy wskazał także na ustalenia poczynione przez Burmistrza, w tym wynik kontroli meldunkowej wykazującej, że od ponad roku skarżąca nie przebywa w miejscu swego stałego pobytu oraz potwierdzające to zeznania sąsiadki. Zaznaczył także, iż przeprowadzone postępowanie uzupełniające miało na celu zbadanie, czy fakt opuszczenia spornego lokalu był związany z faktem podjęcia przez M. N. pracy poza miejscem jej pobytu stałego. Mając na względzie przedstawione przez skarżącą dokumenty ustalił, że pracę taką podjęła w K., ale dopiero od dnia [...].09.2002 r. Mając zatem na uwadze przyznany przez skarżącą fakt, iż przedmiotowy lokal opuściła w dniu [...].03.2002 r., a znacznie później podjęła pracę poza miejscem stałego pobytu przyjął, iż faktyczną przyczyną opuszczenia tego lokalu były nieporozumienia między małżonkami, a co za tym idzie dobrowolność opuszczenia przedmiotowego lokalu przez M. N. Wbrew jej twierdzeniom, nie chęć podjęcia pracy w K. była przyczyną opuszczenia męża, jak ustalił Wojewoda, a złe wzajemne relacje małżonków, skłaniające męża skarżącej do zamiaru wzięcia z nią rozwodu. Nie bez znaczenia, zdaniem organu odwoławczego, pozostaje także stwierdzenie A. N., iż od ok. 1,5 roku nie utrzymuje z żoną kontaktu. Jednocześnie Wojewoda podkreślił, iż w świetle tych ustaleń wątpliwie brzmią zapewnienia skarżącej, iż pozostaje z mężem w kontakcie telefonicznym, złożone gdy już nie żył, a jego wcześniejsze oświadczenia przeczyły istnieniu tego kontaktu. We wniesionej skardze M. N. podkreśliła, że przedmiotowa decyzja jest dla niej krzywdząca, pozbawiła ją prawa zamieszkiwania pod wskazanym adresem i przyczyniła się do tego, że obecnie nie posiada miejsca stałego zameldowania. Nadmieniła także, iż jest to przyczyna utrudniająca jej podjęcie zatrudnienia oraz uzyskanie świadczeń z pomocy społecznej, czy świadczeń zdrowotnych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie może zostać uwzględniona. Zgodnie z dyspozycją art. 15 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego, trwającego ponad 2 miesiące, jest zobowiązana wymeldować się we właściwym organie gminy, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Należy mieć jednocześnie na uwadze cel, jakiemu służy obowiązek meldunkowy zapisany w art. 9 ust. 2b tej ustawy, a mianowicie wyłącznie ewidencyjny, mający potwierdzić fakt pobytu w danym lokalu. Z dokumentów zebranych w postępowaniu dowodowym przeprowadzonym przez Burmistrza wynika, iż skarżąca niewątpliwie opuściła przedmiotowy lokal zabierając swoje rzeczy (wszystkie lub ich większość) w dniu [...].03.2002 r. Trudno podzielić prezentowane przez nią ostatnio stanowisko, że mąż wiedział o tym i utrzymywała z nim kontakt przynajmniej telefoniczny. Przeczą temu jego stwierdzenia zawarte tak we wniosku o wymeldowanie, jak i sformułowany przez niego w późniejszym oświadczeniu złożonym na piśmie zamiar ewentualnej separacji z żona lub rozwodu. Okoliczności te, wbrew jej twierdzeniu, przemawiają za tym, że relacje między małżonkami nie układały się dobrze, co było powodem jej desperackiego czynu – wyjazdu do matki do K., a dopiero później, gdy pobyt ten przedłużał się (od marca do września 2002 r.) poszukiwania tam pracy. Z dostarczonych przez skarżącą świadectw pracy wynika, że w K. pierwszą pracę podjęła w dniu [...].09.2002 r.. W tej sytuacji Sąd nie podziela stanowiska zaprezentowanego na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej ustanowionego z urzędu, iż w istocie wyjechała ona w poszukiwaniu pracy, którą znalazła dopiero we wrześniu. Biorąc pod uwagę doświadczenie życiowe oraz wskaźnik bezrobocia w poszczególnych województwach, należy przypuszczać, że znacznie łatwiej uzyskałaby pracę w W., zamieszkując w P. niż w K. Okoliczność ta nie pozwala przyjąć za prawdopodobną sugerowanej przez pełnomocnika skarżącej wersji przyczyny wyjazdu. Przeczą temu dodatkowo sformułowania skarżącej zawarte w odwołaniu od pierwszej decyzji o wymeldowaniu, wydanej jeszcze na wniosek jej męża. Wyraźnie mówiła tam o nadużywaniu przez niego alkoholu i brutalnym zachowaniu się, co skłoniło ją do opuszczenia wspólnie zajmowanego lokalu i poszukiwania wsparcia psychicznego i materialnego u matki w K. Wskazywałoby to, że pracy zaczęła poszukiwać wówczas, gdy jej pobyt u matki przedłużał się. Okoliczność ta jest istotna, ponieważ właśnie kwestia nieustalenia w decyzji o wymeldowaniu celu jej wyjazdu i momentu rozpoczęcia pracy zawodowej poza P. skłoniła Wojewodę do wznowienia na wniosek skarżącej postępowania w tym przedmiocie, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W ocenie Sądu organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie uzupełniające na skutek wniosku skarżącej, określonego jako wniosek o wznowienie postępowania, z uwagi na złożone przez nią dodatkowe wyjaśnienia. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu Burmistrz Miasta i Gminy P. decyzją z dnia [...].12.2004 r., wydaną w trybie wznowienia postępowania w sprawie decyzji tego organu z dnia [...].05.2004 r. o wymeldowaniu M. N. z przedmiotowego lokalu, prawidłowo odmówił uchylenia kontrolowanej decyzji. Uznał bowiem, że przeprowadzone postępowanie uzupełniające nie wykazało istnienia nowych okoliczności, istniejących w chwili wydania kontrolowanej decyzji, które podważałyby prawidłowość rozstrzygnięcia przez niego podjętego w decyzji z dnia [...].05.2004 r. o wymeldowaniu M. N. Ponownie rozpoznając sprawę w jej całokształcie Wojewoda [...] stwierdził, że nie istniały podstawy do uchylenia kontrolowanej decyzji, bowiem przyczyną opuszczenia przez skarżącą przedmiotowego lokalu nie był wyjazd w celu podjęcia pracy, a raczej niemożność dalszego zamieszkiwania wraz z mężem. Również i to zaskarżone rozstrzygnięcie, w ocenie Sądu, odpowiada prawu. Meldunek ma bowiem, jak to już wskazano, wyłącznie ewidencyjny charakter, jego zadaniem jest odzwierciedlenie stanu faktycznego, a odmienne przyjęcie oznaczałoby, że organy mają zezwalać na utrzymanie fikcji meldunkowej. Na marginesie można jedynie zauważyć, że o braku faktycznego kontaktu skarżącej z mężem świadczy również i fakt, że nie skłaniała go do przedłużenia na kolejny okres umowy najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego, która wygasła w dniu [...].08.2003 r., kiedy to jeszcze jej mąż żył, a także sama nie występowała w tej sprawie do Urzędu Gminy. Również i ta okoliczność, iż tak późno dowiedziała się o śmierci męża, mającej miejsce w dniu [...].11.2003 r. i swych praw do lokalu zaczęła dochodzić dopiero w dniu [...].02.2004 r., świadczy o tym, że tak jak to zaznaczył jej zmarły mąż, po opuszczeniu przedmiotowego lokalu, najprawdopodobniej nie kontaktowała się z nim, a jej zainteresowanie owym lokalem socjalnym wzrosło, gdy dowiedziała się o śmierci męża. Przy czym przyczyny opuszczenia lokalu wskazała już inne, niż w odwołaniu od uchylonej decyzji o wymeldowaniu jej, wydanej z wniosku jej męża o wymeldowanie. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji. Mając na uwadze fakt przyznania skarżącej pomocy prawnej w postaci ustanowienia pełnomocnika z urzędu, Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącej wskazaną w wyroku kwotę ze Skarbu Państwa, w oparciu o przepis § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).