IV SA/Wa 80/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj po rozpoznaniu w dniu 1.VIII. 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adw. A. Z. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w sprawie ze skargi K. G. na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokat A. Z. kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (słownie: czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy) stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług, łącznie kwotę 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. K. G. w piśmie z dnia 17 września 2013 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 24 stycznia 2014 r. zwolnił K. G. od kosztów sądowych oraz ustanowił dla skarżącego adwokata z urzędu. W dniu 17 lutego 2014 r. do Sądu wpłynęło pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia 7 lutego 2014 r. informujące o wyznaczeniu pełnomocnika dla skarżącego w osobie adwokata B. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2014 r. oddalił skargę K. G. na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] listopada 2013 r. oraz przyznał ze środków budżetowych Sądu na rzecz adwokata B. B. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w postępowaniu przed sądem I instancji. Pełnomocnik skarżącego otrzymał również wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji, zgodnie z postanowieniem referendarza sądowego z 13 czerwca 2014 r. W imieniu skarżącego w dniu 6 czerwca 2014 r. skargę kasacyjną sporządziła adw. A. Z. Jej umocowanie do działania wynikało z pełnomocnictwa udzielonego przez K. G. (k. 60 akt sądowych). W skardze kasacyjnej pełnomocnik zawarł wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych, powiększonych o stawkę należnego podatku VAT obowiązującą w dniu orzekania. Referendarz sądowy Wojewódzkiego sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 20 maja 2016 r. odmówił przyznania adw. A.Z.kosztów pomocy prawnej. Od powyższego postanowienia adw. A. Z. wniosła sprzeciw. W uzasadnieniu wskazała, że przy rozpatrzeniu wniosku zostało pominięte pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia 14 sierpnia 2014 r. informujące o zmianie pełnomocnika z urzędu dla skarżącego oraz o wyznaczeniu adw. A. Z. w miejsce adw. B. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718); zwanej dalej .p.s.a., w brzmieniu które stosownie do treści art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) znajduje zastosowanie w odniesieniu do postępowań sądowych wszczętych przed dniem 15 sierpnia 2015 r.), jak w niniejszej sprawie, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Przedmiotem postępowania po złożeniu sprzeciwu nie jest więc ocena postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, lecz ponowne rozpoznanie wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Stosownie do treści art. 250 § 1 p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Niniejsza sprawa została zakończona w pierwszej instancji przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2014 r. Skarga kasacyjna od ww. wyroku została złożona w dniu 11 czerwca 2014 r., natomiast postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zakończyło się wyrokiem z dnia 23 marca 2016 r. sygn. akt II OSK 2040/14. Postępowanie w drugiej instancji zostało więc wszczęte przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia, jak również nie zostało zakończone przed dniem 1 stycznia 2016 r. Do rozpoznania przedmiotowego wniosku pełnomocnika z urzędu należy zatem zastosować przepisy dotychczasowe, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). W niniejszej sprawie przede wszystkim stwierdzić należy, że adw. A. Z. została wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego, w miejsce adw. B.B., zgodnie z informacją zawartą w piśmie Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia 14 sierpnia 2014 r. znajdującym się w aktach sprawy (k. 86 akt sądowych). Z tego względu wszelkie czynności podjęte przez adw. A. Z. po tej dacie należy traktować jako czynności pełnomocnika z urzędu. Jak wynika z akt sprawy, na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 23 marca 2016 r. stawiła się adw. A. K. z substytucji adw. A. Z. Z tego względu należy zasądzić na rzecz pełnomocnika z urzędu koszty nieopłaconej pomocy prawnej za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Jednocześnie podkreślić trzeba, że umocowanie adw. A.Z. do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej wynikało wyłącznie z pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego, dlatego też czynność ta winna zostać potraktowana jako dokonana przez pełnomocnika z wyboru. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie, niż określone w pkt 1 lit. a i b, wynosi 240 zł. Stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c cytowanego rozporządzenia, stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, nie sporządził i nie wniósł kasacji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, o czym stanowi § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia. Zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.), w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23 %. W przedmiotowej sprawie nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, a czynności podjęte w postępowaniu, za które – zgodnie z przepisami cytowanego rozporządzenia – przysługuje pełnomocnikowi z urzędu przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, polegały na udziale w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Z tego tytułu należało więc przyznać pełnomocnikowi kwotę stanowiącą 75 % stawki minimalnej, tj. kwotę 180 zł podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług, łącznie kwotę 221,40 zł. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c w związku z § 2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia Sąd orzekł, jak w sentencji.