IV SA/Wa 877/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-12-09

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że jej dochody i stan majątkowy nie pozwalają na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od tych kosztów. Nawet niewielka wysokość opłat sądowych nie może być podstawą do odmowy przyznania prawa pomocy, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy jest trudna, a jego bieżące wydatki przekraczają dochody.
Stan faktyczny
L. W. złożył skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Następnie L. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wykazując, że jego dochody z emerytur (wspólnie z żoną) wynoszą 2.144,22 zł miesięcznie, a miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego to 800 zł, nie licząc innych wydatków. Dodatkowo, część dochodów przeznaczana jest na spłatę wcześniejszych długów, a saldo rachunku bankowego jest ujemne. Skarżący jest właścicielem domu i nieruchomości rolnej, ale nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono L. W. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. W. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa postanawia: zwolnić L. W. od kosztów sądowych. L. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. Po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 19 czerwca 2010 r. referendarz sądowy postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2010 r. przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Wnioskiem z dnia 29 listopada 2010 r. L. W. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularz wniosku oraz załączonych do niego wyciągów z rachunku bankowego K. i L. W. w Banku Spółdzielczym w G. za okresy od 1 lutego 2009 r. do 28 lutego 2009 r. i od 1 października 2010 r. do 8 listopada 2010 r. wynika, że L. W. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną (K. W.). Jedynymi źródłami utrzymania dwuosobowej rodziny są świadczenia emerytalne skarżącego w miesięcznej wysokości 1.323,16 zł netto oraz jego żony w miesięcznej wysokości 821,06 zł netto. Do początku 2010 r. świadczenie emerytalne otrzymywane przez skarżącego wynosiło 840,33 zł netto, a przez jego żonę 744,53 zł netto. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 100 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 0,9 ha. Nie ma wartościowych przedmiotów, oszczędności, papierów wartościowych ani innych zasobów pieniężnych. Zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy oświadczeniem skarżącego z dnia 10 lipca 2010 r. w okresie, kiedy otrzymywał on niższą emeryturę popadł w długi, które do tej pory nie zostały spłacone. Jak wynika z wyciągu z rachunku bankowego za okres od 1 października 2010 r. do 8 listopada 2010 r., w dniu 14 października 2010 r. z konta państwa W. dokonano spłaty raty kredytu w wysokości 331,57 zł. Suma wpłat na rachunek bankowy we wskazanym okresie wyniosła 2.144,22 zł. Pochodziły one wyłącznie ze świadczeń emerytalnych skarżącego i jego żony. Suma obciążeń wraz z opisaną ratą kredytu wyniosła 2.650,68 zł. Saldo rachunku na 8 listopada 2010 r. wyniosło -1.813,19 zł. Przez cały okres objęty nadesłanym wyciągiem było ono ujemne. Wedle wskazanego oświadczenia miesięczne koszty niezbędnych opłat w gospodarstwie domowym państwa W. wynoszą 800 zł, nie licząc kosztów leczenia i remontów. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 200 zł (§ 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Jest to najwyższa opłata sądowa w przedmiotowej sprawie. Wysokość wpisu od skargi kasacyjnej, stosownie do treści § 3 powołanego rozporządzenia wynosi 100 zł, natomiast wysokość wpisów od zażaleń, czy też opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku nie przekracza jednorazowo kwoty 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia oraz § 2 rozporządzenia rady ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. Nr 221, poz. 2192). Wysokość wpisu należnego od skargi L. W. oraz innych ewentualnie należnych opłat sądowych jest zatem niewielka. Skarżący nie musi też ponosić kosztów profesjonalnej pomocy prawnej, bowiem wskazanym wyżej postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2010 r. ustanowiono dlań adwokata. Mimo to należy stwierdzić, że wykazane przez wnioskodawcę stan majątkowy i możliwości płatnicze uzasadniają orzeczenie o zwolnieniu od kosztów sądowych. Miesięczny dochód uzyskiwany obecnie przez skarżącego i jego żonę ze świadczeń emerytalnych wynosi 2.144,22 zł, przy czym do początku bieżącego roku był on niższy o prawie 560 zł. Części aktualnego dochodu przeznaczana jest na spłatę zadłużenia powstałego przed 2010 rokiem. Zapłacona w październiku rata kredytu wyniosła 331,57 zł. Miesięczne koszty niezbędnych opłat w gospodarstwie domowym państwa W. wynoszą 800 zł, nie licząc kosztów leczenia i remontów. W październiku bieżącego roku suma obciążeń ich rachunku bankowego przekroczyła sumę wpłat o ponad 500 zł, a saldo rachunku było ujemne, nawet bezpośrednio po wpływie świadczeń emerytalnych w dniu 14 października 2010 r. Wyniosło wtedy -15,01 zł. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że przy aktualnym poziomie cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych, jak wyżywienie i ubranie, świadczenia emerytalne L. W. i K. W. pozawalają zaspokoić co najwyżej niezbędne, bieżące wydatki w prowadzonym przez nich gospodarstwie domowym. W tej sytuacji, nie posiadając ani wartościowych przedmiotów, ani zasobów pieniężnych, skarżący nie jest w stanie poczynić niezbędnych oszczędności do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i żony. Powyższe obliguje do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło