IV SA/Wa 899/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Miron, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2006 roku sprawy ze skargi E. N. złożonej w imieniu własnym oraz małoletniej A. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. oddala skargę; II. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego R. R. z Kancelarii Radcy Prawnego przy ulicy [...] w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa) 80/100 stanowiące 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r." nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /t. j. Dz. U. Nr 87 z 2001 r., poz. 960 ze zm" zwaną dalej u.e.l.d.o./ orzekł o wymeldowaniu E. N. i jego małoletniej córki A. N. z pobytu stałego z lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny I instancji podał, iż E. N. i jego córka A. N. od wielu lat nie mieszkają w przedmiotowym lokalu. Od 14 listopada 1989 r. przebywają natomiast w lokalu nr [...] segment [...] przy ul. [...] w W. i tam ześrodkowali swoje życie osobiste. Potwierdzają to dokumenty w postaci skierowania do zakwaterowania państwa N. do tego lokalu oraz ich umowa najmu dotycząca tego lokalu, a nadto zeznania świadków. Powyższe wykazały również dwie kontrole meldunkowe przeprowadzone przez Komendę Rejonową Policji w godzinach porannych i wieczornych. Wojewoda [...] - po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji wniesionego przez E. N. i E. L. jako przedstawiciela ustawowego małoletniej córki A. N. - decyzją z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. u.e.l.d.o. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji. Stwierdził, iż całość materiału dowodowego zebranego w sprawie jest spójna, wzajemnie się uzupełnia i potwierdza niezamieszkiwanie przez E. N. i A. N. w przedmiotowym lokalu. Uznał, iż potwierdzają to zarówno dokumenty (notatka urzędowa z Komisariatu Policji W., notatka z działań detektywistycznych oraz pismo informacyjne z Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji, dalej zwanej MPWiK), jak i dowody z zeznań świadków (części rodziny zamieszkującej w spornym lokalu oraz administratora D.). Podniósł ponadto, że zgodnie z doświadczeniem życiowym naturalną sytuacją jest wspólne zamieszkiwanie rodziny i prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego. Według Wojewody [...] trudno bowiem przyjąć, iż A. N., jako dziecko wymagające szczególnej troski, wraz z ojcem zamieszkuje u dziadka W. N., natomiast matka dziecka zamieszkuje osobno. Trudno również, zdaniem organu II instancji, przyjąć, iż odpowiednimi warunkami dla codziennego funkcjonowania dziecka wymagającego szczególnej troski byłoby mieszkanie w lokalu, w którym tylko część pomieszczeń jest ogrzewana, brakuje sprawnej lodówki i pralki. Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 30 marca 2005 r. złożył E. N. wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 8, art. 77 § 1, art. 79 oraz art. 80 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący zarzucił oparcie rozstrzygnięcia organu II instancji na niespójnych zeznaniach jednego ze świadków - T. N. Podniósł nadto, że organ I instancji dwukrotnie przesłuchał tylko część świadków - mając świadomość, iż są oni skonfliktowani ze skarżącym. Zaprzeczając temu, że od kilkunastu lat nie zamieszkiwał w lokalu przy ulicy [...], E. N. powołał się na wynik postępowania administracyjnego z 1998 r., w którym uznano, że nie opuścił on swojego miejsca pobytu stałego, w którym był zameldowany. Ponadto stwierdził, iż nie może stanowić dowodu w sprawie pismo MPWiK, gdyż nie wskazano w nim imiennie osób zamieszkujących w przedmiotowym lokalu. Zdaniem skarżącego, dowód z zeznań I. B. - administratora D. - opiera się jedynie na zapisach ewidencji osób zamieszkujących w hotelu pracowniczym - dokonywanych prawdopodobnie na podstawie skierowań do zakwaterowania, nie zaś na obserwacjach i osobistym doświadczeniu. E. N. stwierdził nadto, że jest w posiadaniu kluczy do najmniejszego pokoju w lokalu przy ul. [...] w W., wniósł o zasądzenie kosztów .nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Będąca w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikiem skarżącego jego żona E. L., jako przedstawiciel ustawowy małoletniej A. N., także poparła skargę i oświadczyła, iż z lokalu uniwersyteckiego zaczęła korzystać w 1992 lub w 1993 r. Podała, że w 1995 r. urodziła córkę, która jako dziecko szczególnej troski przebywała z nią - poza okresami pobytu matki dziecka w szpitalu, kiedy to zajmował się nią ojciec. Dodała nadto, że po ślubie - na przestrzeni lat 1986-1988 - przy ulicy [...] zamieszkiwała jakiś czas bez meldunku, obecnie zaś w dalszym ciągu korzysta z lokalu przyznanego przez U., ale nie jest pewna, czy będzie to możliwe w następnym roku akademickim. Uczestnik postępowania A. J. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga E. N. nie zasługuje na uwzględnienie. Nie stwierdzono bowiem, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Stosownie do regulacji art. 15 ust. 1 u.e.l.d.o. osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Dyspozycja ust. 2 powołanego przepisu stanowi, iż organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Orzekając w przedmiocie wymeldowania E. N. i jego małoletniej córki A. N. z miejsca pobytu stałego organy administracji państwowej miały zatem obowiązek zbadania, czy opuścił on dotychczasowe miejsce pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W judykarurze sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, który podziela również Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. jest spełniona, jeżeli opuszczenie lokalu ma charakter trwały oraz jest dobrowolne /tak NSA w wyrokach: z dnia 23 kwietnia 2001 r., V SA 3169/2000, LEX nr 50123; z dnia 22 sierpnia 2000 r., V SA 108/2000, LEX nr 49954/. W sprawie niniejszej należało zatem ustalić, czy skarżący opuścił przedmiotowy lokal bez zamiaru powrotu do niego oraz czy uczynił to dobrowolnie. W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącego, okoliczności powyższe w toku postępowania administracyjnego zostały należycie zbadane, organy administracyjne zgromadziły bowiem obszerny materiał dowodowy i dokonały prawidłowej jego oceny - nie wykraczając przy tym poza granice swobodnej oceny. Organ odwoławczy w sposób spójny i logiczny wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, którym dowodom dał wiarę, a którym odmówił waloru wiarygodności i dlaczego. Zarzuty skarżącego w przedmiotowym zakresie stanowią zaś jedynie polemikę z trafnymi wnioskami poczynionymi przez Wojewodę [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ admmistraqi II instancji na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym słusznie uznał, iż skarżący wraz z małoletnią córką A. N. nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. od wielu lat. Zasadnie stwierdzono w toku postępowania administracyjnego, iż skarżący dobrowolnie wyprowadził się z przedmiotowego mieszkania do lokalu nr [...] segment [...] w D. przy ul. [...] w W., gdzie zamieszkuje wraz z żoną E. L. i małoletnią córką A. N. do chwili obecnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż miejscem stałego pobytu jest miejsce, w którym koncentrują się wszystkie codzienne sprawy, miejsce, gdzie codziennie się przebywa, wypoczywa, prowadzi życie rodzinne i gospodarstwo domowe /por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2002 r., sygn. akt V SA 510/02/. Wbrew twierdzeniom skarżącego, posiadanie kluczy do jednego z pokoi w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., a nawet rzeczy osobistych - jakkolwiek może być jednym z przejawów przebywania w danym miejscu z zamiarem stałego pobytu, jednakże nie można mu przypisać decydującego znaczenia przy dokonywaniu oceny, czy jest to pobyt stały w rozumieniu art. 6 ust. 1 u.e.l.d.o. /por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2Ó02 r., II SA/Łd 1462/98, niepublik./. Wojewoda [...] trafnie przyjął, iż bez znaczenia pozostają przy tym czynności wykonywane przez E. N. w ramach pomocy ojcu zamieszkałemu w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Sąd miał oczywiście na względzie to, iż przesłuchiwany w toku postępowania administracyjnego skarżący podał, że w przedmiotowym lokalu praktycznie jest codziennie /k. 156 akt administracyjnych/, nie oznacza to wszakże, iż w tym miejscu skoncentrowane jest jego centrum życiowe. Skoro sam skarżący przyznał, iż jego córka A. N., jako dziecko szczególnej troski, musi mieć odpowiednie warunki zamieszkania /k. 156v akt administracyjnych/, to trafnie zauważył organ odwoławczy, iż nie sposób przyjąć, by lokalem spełniającym takie odpowiednie warunki mógłby być lokal przy ul. [...] w W., bowiem ogrzewane w nim są tylko niektóre pomieszczenia, a nadto nie jest on wyposażony w sprawny sprzęt niezbędny dla prowadzenia gospodarstwa domowego, jak to lodówka i pralka. Opuszczenie lokalu w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. musi mieć charakter trwały. Winno ono być następstwem zamiaru osoby opuszczającej, przy czym zamiar ów należy pojmować nie wyłącznie jako wolę wewnętrzną, ale wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności /tak NSA w wyroku z dnia 6 marca 2003 r., SA/Rz 2093/2000, niepublik./. Organ Administracyjny II instancji trafnie przyjął, iż zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego, jak również logicznego rozumowania, rodzina zamieszkuje wspólnie i wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe. Dlatego też wobec powyższych okoliczności zasadnie stwierdzono, iż opuszczenie przez skarżącego lokalu przy ul. [...] w W. miało charakter trwały. Nie można bowiem przyjąć, by małoletnia A. N., jako dziecko szczególnej troski, zamieszkiwała wraz z ojcem E. N. u dziadka W. N. we wspomnianym lokalu, wówczas, gdy matka dziecka zamieszkuje w innym lokalu, i to o wyższym standardzie niż wyżej wspomniany. Nadto fakt zamieszkiwania w lokalu nr [...] segment [...] przy ul. [...] w W. potwierdziła I. B. - administratorka D. Organ administracji orzekając w przedmiocie wymeldowania na podstawie art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o., jak to już wyżej podkreślono, bada jedynie fakt opuszczenia przedmiotowego lokalu oraz ocenia, czy było ono dobrowolne i miało charakter trwały. Podnoszone zatem przez E. N. argumenty dotyczące stosunków rodzinnych - pomimo, że są istotne dla strony - nie", mogą być -uwzględniane przez organ administracji orzekający w przedmiotowej sprawie 0 wymeldowanie. Mając na względzie powyższe, na podstawie regulacji art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwaną dalej u.p.p.s.a./, Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu Sąd w pkt II orzeczenia rozstrzygnął na podstawie art.242 1250 u.p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm./,