IV SA/Wa 903/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania - oddala skargę - J. M. w dniu 6 marca 2009 r. wniósł o wymeldowanie swojej żony M. M. z pobytu stałego w przedmiotowym lokalu. Wnioskodawca podniósł, że M. M. nie mieszka w przedmiotowym lokalu od dnia 9 grudnia 2007 r., a on nie wie, gdzie ona przebywa i nie ma z nią żadnego kontaktu. Nadmienił również, iż w toku jest sprawa o orzeczenie rozwodu. W dniu 4 czerwca 2009 r. Burmistrz Miasta Z. wydał decyzję o odmowie wymeldowania M. M. z pobytu stałego w przedmiotowym lokalu. W dniu 22 czerwca 2009 r. odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. M. . Wskazał m. in., że M. M. pracuje w W. na kontrakcie, co oznacza, że otrzymała status rezydenta w oczekiwaniu na obywatelstwo [...]. Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję Burmistrza Miasta Z. . W uzasadnieniu organ podniósł, iż wyjazd za granicę nie jest równoznaczny z opuszczeniem dotychczasowego miejsca pobytu stałego uzasadniającym wymeldowanie. Organ wskazał, iż najemcą przedmiotowego lokalu jest J. M. . Wnosząc o wymeldowanie żony wskazał, iż nie zamieszkuje ona w miejscu pobytu stałego od 9 grudnia 2007 r., a on nie utrzymuje z nią żadnego kontaktu i nie wie gdzie ona przebywa. Natomiast w wyjaśnieniach złożonych do protokołu w dniu 10 kwietnia 2009 r. Wymieniony wskazał, iż jego żona przebywa w W. , a ostatni raz w przedmiotowym lokalu była w czerwcu 2008 r. Wszystkie zostawione przez nią rzeczy osobiste wnioskodawca spakował i wyniósł z przedmiotowego lokalu. Wojewoda [...] zaznaczył, że M. M. nie zaprzecza, że wyjechała do W. Podnosi jednak, iż nie opuściła trwale przedmiotowego lokalu, pobyt za granicą ma charakter czasowy i związany tylko z wykonywaną pracą. Wymieniona ma zamiar powrotu do miejsca pobytu stałego, w którym ostatni raz była w czerwcu 2008 r. W lokalu posiada swoje rzeczy. W trakcie ostatniego pobytu w Polsce w dniu 1 czerwca 2009 r. M. M. stawiła się osobiście do organu pierwszej instancji i złożyła wyjaśnienia do protokołu. Wskazała, iż została poinformowana przez córkę, że jej mąż wymienił zamki w drzwiach, a jej rzeczy osobiste spakował i wyniósł do garażu. Ponadto wskazała, iż po powrocie do Polski ma zamiar zamieszkać w miejscu pobytu stałego. Do akt sprawy dołączyła potwierdzenie wpłat których dokonywała na utrzymanie mieszkania. Organ zaznaczył, że fakt, iż M. M. wyjechała do W. jedynie w celach zarobkowych potwierdziła przesłuchana do protokołu sąsiadka B. M. Wojewoda [...] wskazał, że nie wziął pod uwagę zeznań J. M. , M. M. oraz M. O., gdyż są to osoby bliskie dla wnioskodawcy i M. M. , a ich zeznania dotyczą głownie problemów małżeńskich stron. W sytuacji zatem, gdy M. M. nie opuściła miejsca pobytu stałego, decyzja o odmowie jej wymeldowania jest zgodna z obowiązującymi przepisami. Pismem z dnia 9 września 2009r. J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...]z dnia [...] lipca 2009 r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie odmowy wymeldowania M. M. z pobytu stałego z lokalu nr [...] bl. [...] przy ul. [...] w Z. . W uzasadnieniu wskazał, iż obecnie jest po rozwodzie z M. M. , która oczekuje w W. na obywatelstwo brytyjskie, a trwa to co najmniej pięć lat. W ocenie skarżącego urzędnik prowadzący sprawę w Urzędzie Miasta Z. był stronniczy, gdyż w trakcie przeglądania akt znajdowało się w nich pismo, którego wcześniej nie było, a nie wydano go skarżącemu. Wyrokiem z dnia 3 grudnia 2009r. sygn.akt IV SA/Wa 1638/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, albowiem doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, Wojewoda [...] dokonał niewłaściwej interpretacji przepisów ustawy o ewidencji ludności. Z akt sprawy wynika, że M. M. wyjechała do W. w grudniu 2007r. i od dnia 8 stycznia 2008 r. jest tam zatrudniona. Ponadto M. M. oświadczyła, że w związku z przejściem na kontrakt od dnia 18 kwietnia 2009 r. w agencji w której jest zatrudniona w W. , jej powrót do kraju może nastąpić za dwa lata. Nie zamierza jednak pozostać na stałe w W. , a po powrocie do kraju planuje zamieszkać w przedmiotowym lokalu. Zdaniem Sądu wyjaśnienia M. M. nie są w tej kwestii wiarygodne, bowiem trudno wyobrazić sobie, że osoba ta po kilkuletniej nieobecności w kraju i po ewentualnym powrocie zamieszka w jednopokojowym mieszkaniu wraz z byłym mężem. Zdaniem Sądu wyjaśnienia te mają na celu utrzymanie stałego zameldowania nie są zaś odzwierciedleniem rzeczywistych planów M. M. , która opuściła dobrowolnie miejsce stałego zameldowania i ześrodkowała swoje interesy życiowe poza granicami kraju. M. M. przed wyjazdem za granicę na okres dłuższy niż 3 miesiące nie zgłosiła tego faktu właściwemu organowi administracji. W takich okolicznościach zdaniem Sądu nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu wojewódzkiego, wyrażonym w zaskarżonej decyzji, że w sprawie niniejszej nie zaistniały przesłanki do wymeldowania określone w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powyższego wyroku wniósł Wojewoda [...] . Na skutek uwzględnienia powyższej skargi Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2011r. sygn. akt II OSK 756/10 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd, któremu sprawa została przekazana w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. A zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznający ponownie sprawę zobowiązany był uwzględnić ocenę prawną zawartą w wydanym w sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2011 r. Uwzględniając skargę kasacyjną Wojewody [...]Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż przesłanki wymeldowania z miejsca pobytu stałego lub tymczasowego uregulowane zostały w przepisie art. 15 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym organ gminy, wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Podkreślić należy, iż przesłanką wydania decyzji o wymeldowaniu jest opuszczenie przez osobę miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące. Jest to jedyna przesłanka ustawowa, gdyż przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności nie określa dodatkowych uwarunkowań dotyczących sposobu opuszczenia lokalu, a w szczególności nie określa też przyczyn jego opuszczenia. W świetle powyższej regulacji prawnej, badając zasadność wniosku o wymeldowanie ustalenia wymaga, czy wnioskowana do wymeldowania osoba opuściła miejsce pobytu stałego. Naczelny Sąd odwołując się do ugruntowanego w tym zakresie orzecznictwa wskazał, iż przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Dla zaistnienia tej przesłanki konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w tym innym miejscu towarzyszyła wola opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu oraz zamiar stałego związania się z nowym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. Jednocześnie Naczelny Sąd wskazał, iż zaniechanie wykonania obowiązku zgłoszenia wyjazdu za granicę, o jakim mowa w art. 15 ust. 3 powołanej wyżej ustawy, nie ma wpływu na ustalenie przesłanek z art. 15 ust. 2 tej ustawy do wymeldowania z pobytu stałego czy też czasowego. Ponadto NSA podkreślił, iż sam fakt pobytu za granicą nie stwarza podstaw do wymeldowania. Jeśli jednak towarzyszą temu okoliczności wskazujące na dobrowolne opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, to wówczas pobyt za granicą nie stanowi przeszkody w wymeldowaniu z dotychczasowego miejsca pobytu stałego w Polsce (porównaj wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2010 r. II OSK 77/09 - publikowany w internetowej bazie orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego). Orzekający ponownie w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny, mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy, obowiązujące przepisy oraz ocenę prawną zawartą w wydanym w sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2001 r. doszedł do przekonania, iż skarga J. M. nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu orzekające w sprawie organy prawidłowo uznały, iż na dzień wydawania zaskarżonych decyzji nie została spełniona przesłanka określona w art. 15 ust. 2 ww. ustawy uzasadniająca wymeldowanie M. M. z miejsca stałego zameldowania. W rozpoznawanej sprawie podstawowe znaczenie miało ustalenie tego, czy opuszczenie lokalu przez M. M. miało charakter trwały i dobrowolny. W ocenie Sądu zarówno Burmistrz Miasta Z. jak i Wojewoda [...] prawidłowo ocenili zebrany w sprawie materiał dowodowy, z którego wynika, iż wyjazd M. M. za granicę do pracy miał charakter czasowy i nie wiązał się ze ześrodkowaniem tam w tym czasie swego centrum życiowego. Wobec powyższego organy prawidłowo przyjęły, iż wyjazd M. M. za granicę nie jest równoznaczny z trwałym opuszczeniem miejsca pobytu stałego. Takie też stanowisko konsekwentnie prezentowała zainteresowana M. M. w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Jednocześnie okoliczność wymiany przez skarżącego zamków w drzwiach oraz spakowania rzeczy osobistych M. M. i wyniesienie ich do garażu, dowodzi, iż nie można w sprawie mówić również o dobrowolnym opuszczeniu lokalu przez M. M. . Jak podkreślił bowiem Naczelny Sąd Administracyjny z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż jeżeli strona została usunięta z lokalu w drodze przymusu fizycznego czy psychicznego bądź uniemożliwiono jej dostęp do lokalu np. wobec wymiany zamków w drzwiach, to nie można uznać tego za opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 marca 2003 r., sygn. akt V SA 2323/02; LEX nr 159183, z dnia 17 września 2003 r., sygn. akt V SA 402/03, LEX nr 159179, z dnia 3 kwietnia 2000 r., sygn. akt V SA 1784/99, LEX nr 49415). Ponadto podkreślenia wymaga, iż bez wpływu na sprawę pozostają okoliczności podnoszone przez skarżącego na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 4 sierpnia 2011r., albowiem miały one miejsce już po dacie wydania zaskarżonej decyzji i mogą stanowić podstawę ewentualnie nowego wniosku o wymeldowanie M. M. z miejsca stałego pobytu. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.