IV SA/Wa 95/07
WyrokWSA w Warszawie2009-03-11
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Jakub Linkowski, Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Budownictwa, wydając decyzję o ustaleniu lokalizacji autostrady, prawidłowo ocenił i uzasadnił zmianę przebiegu autostrady w stosunku do wskazań lokalizacyjnych, uwzględniając przy tym zarzuty stron dotyczące m.in. liczby wyburzeń i oddziaływania na środowisko?Ratio decidendi
Minister Budownictwa, rozpatrując odwołania od decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady, nie wyjaśnił w sposób dostateczny, czy zmiana przebiegu autostrady przez dzielnicę S. miasta B. była uzasadniona w kontekście pierwotnych wskazań lokalizacyjnych. Brak wystarczającego uzasadnienia tej kwestii, mimo obszernego uzasadnienia decyzji, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja w części ustalającej lokalizację inwestycji w granicach administracyjnych miasta B. podlega uchyleniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. G. na decyzję Ministra Budownictwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej. Skarżący i inni odwołujący się zarzucali m.in. niezgodność ustalonej lokalizacji z pierwotnymi wskazaniami lokalizacyjnymi, nieprawidłowości w konsultacjach społecznych, brak uwzględnienia oddziaływania na środowisko oraz nieprawidłowości w dokumentacji. Minister Budownictwa utrzymał decyzję Wojewody w mocy, uznając zarzuty za niezasadne.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa w części ustalającej lokalizację dla autostrady płatnej w granicach administracyjnych miasta B. na terenie S.; w pozostałej części skargę oddalono; zaskarżona decyzja w części uchylonej nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2009 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji autostrady I. uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w części ustalającej lokalizację dla autostrady płatnej [...] w granicach administracyjnych miasta B. na terenie S.; II. w pozostałej części skargę oddala; III. zaskarżona decyzja w części uchylonej punktem pierwszym nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...] Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji dla autostrady płatnej [...] na odcinku od P. (km [...] - granica administracyjna z B.) do M. w G. ([...]).
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a." oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2003 r. nr 80, poz. 721 ze zm.), zwanej dalej "ustawą z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych".
Decyzja Ministra Budownictwa z dnia [...]października 2006 r. została wydana po rozpatrzeniu odwołań I.P. PPUH ,,V". z o.o., P.G. Z.K. M.W. B.P. H.P. H. B., K. B., A. P., R. O., I. O., A. S., R. S., B. K., J. K., M. N., M. L., A. S., K. W., E. U., R. U., M. U., J. U., I. E., M. W., H. M., U. M., G. G., W. G., J. D., P. L., E. D., M. G., H. G., J. K., R. B., A. B., N. P., E. M., J. M., P. M., L. K. oraz M. K. wniesionych od decyzji organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że wnioskiem z dnia 23 czerwca 2005 r. o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji dla autostrady płatnej [..] przebiegającej przez województwo [...] dla odcinka P. od km [...] do km [...] zwrócił się do Wojewody [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, działając na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych.
W odwołaniu od decyzji Wojewody [....] z dnia [...] września 2005 r. I. P. podniosła m. in., iż przyjęta lokalizacja autostrady jest gorsza niż przyjęta we wskazaniu lokalizacyjnym nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. wydanym przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Ponadto w piśmie z dnia 4 grudnia 2005 r. podała, że lokalizacja ta jest niezgodna z korytarzem wyznaczonym w tym wskazaniu. Poinformowała, że uchwała Rady Miejskiej B. dotycząca zgody na przebieg autostrady w wersji południowej wyrokiem sądu administracyjnego została unieważniona.
W odwołaniu PPUH ,,V". sp. z o.o. zaznaczono, że mając na względzie wytyczenie trasy autostrady [...] przez północną część S. spółka w 1999 r. kupiła od Miasta B. nieruchomość gruntową położoną w rejonie ulic [...] i [...] i uruchomiła działalność developerską w celu budowy osiedla domków jednorodzinnych. Atutem planowanej inwestycji miało być atrakcyjne sąsiedztwo lasów, pól, schludnej zabudowy mieszkaniowej oraz cisza i spokój. Przesunięcie przebiegu trasy autostrady na południową stronę S. spowodowało wstrzymanie inwestycji i sprawiło, że wybudowane domy nie mogą znaleźć nabywców, a w konsekwencji spowodowało poniesienie znacznych strat przez spółkę.
Odwołanie wniesione przez P. G. w imieniu Komitetu Protestacyjnego B. – S. zostało potraktowane przez organ odwoławczy jako wniesione przez P. G. z uwagi na to, że Komitet Protestacyjny B. – S. nie złożył wniosku zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 k. p. a. o dopuszczenie do udziału na prawach strony w postępowaniu, natomiast P. G. jako strona postępowania miał prawo złożyć odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji.
W odwołaniu P. G. wskazał, że projektowana autostrada miała pierwotnie przebiegać przez północną część S., niemniej radni B. na sesji w dniu [...] sierpnia 2002 r. uchwałą Rady Miejskiej opowiedzieli się za zmianą wariantu - na jej przebieg przez południową część miejscowości. Uchwała ta została uznana prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego za nieważną.
P. G. podniósł, iż przyjęty wariant przebiegu autostrady nie rozwiązał istniejących problemów. Zmiana lokalizacji spowodowała, że linie rozgraniczające autostrady pobiegną 25 m od granicy sąsiedniego Z. i w odległości ok. 400 m od dzielnicy H., zamieszkałej przez około 18000 mieszkańców oraz
spowodowała sprzeciw Rady Miejskiej w Z. i mieszkańców osiedla. Odwołujący się poinformował o wariancie społecznym przebiegu trasy autostrady, który nie był rozpatrzony przez inwestora (GDDKiA).
Odwołujący się wskazał ponadto, że istnieje opinia Okręgowego Instytutu Górnictwa z dnia 16 października 2005 r. wydana na zlecenie zainteresowanych mieszkańców w sprawie klasy i posadowienia gruntów, odmienna od wydanej przez tę samą instytucję w dniu 11 maja 2005 r. na zlecenie inwestora.
P. G.. wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została w dniu [...] września 2005 r., podczas gdy w tym samym czasie strony dostawały pisemne odpowiedzi na zgłaszane przez siebie w trakcie postępowania uwagi.
Według odwołującego się, przygotowując warianty trasy celowo przygotowano nieprawdziwe dane i raporty, a inwestor nie podał konkretnych danych dotyczących wyburzeń. O nieprawidłowościach w przygotowaniu map świadczy jego zdaniem brak na mapach budynków leżących na działce nr [...] i na działce nr [...].
Odwołujący się zarzucił ponadto brak przeprowadzenia konsultacji społecznych oraz brak obecności na rozprawie administracyjnej przedstawicieli władz B. i stwierdził, że obwieszczenie Wojewody [...] nie zostało przez Urząd Miejski wywieszone na tablicy ogłoszeń.
J. M. i P. M. w swych odwołaniach przedstawili taką samą argumentację, co P.G. Ponadto, w ich ocenie, zatwierdzony decyzją podział i ustalona lokalizacja są niewłaściwe, ponieważ linie rozgraniczające wchodzą na tereny ogrodów przyległych do domów i opierają się o budynki oraz że na mapach brak budynków leżących na działkach [...] i na działce nr [...] stanowiących ich własność. Ponadto zarzucili brak przedstawienia w raporcie oddziaływania na środowisko ingerencji w obszar parku krajobrazowego "[...]" oraz naruszenia strefy [...] Parku Krajobrazowego.
W odwołaniach złożonych przez L. K. i M. K. wniesiono o wyjaśnienie, czy inwestor przedłożył Radzie Miejskiej w Z. wydane w formie uchwały stanowisko dotyczące lokalizacji autostrady i o wyjaśnienie kwestii związanych z zagwarantowaniem stronom możliwości brania udziału w postępowaniu. Wskazano, że złożenie wniosku w przededniu wejścia w życie nowelizacji ustawy Prawo ochrony środowiska świadczy o pośpiechu inwestora, w związku z czym wystąpiono o szczegółową ocenę dokumentów związanych z oceną oddziaływania inwestycji na
środowisko i o wyjaśnienie czy "Ocena oddziaływania autostrady na dobra kultury objęte ochroną" opracowana w latach 1996-1998 mogła zostać uwzględniona przy wydawaniu decyzji lokalizacyjnej, czy też powinna zostać przeprowadzona od początku. Zwrócono się również o wyjaśnienie, czy odkrycie stanowisk archeologicznych zlokalizowanych na trasie przebiegu autostrady nie powinno skutkować zawieszeniem postępowania w sprawie wydania decyzji lokalizacyjnej do czasu zakończenia badań oraz czy w przypadku nieruchomości położonych poza 150-metrową strefą oddziaływania autostrady właścicielom nieruchomości będą przysługiwać odszkodowania związane ze spadkiem ich wartości.
W pozostałych jednobrzmiących odwołaniach wskazano, że pierwotnie autostrada miała przebiegać przez północną część S. Poinformowano, iż Towarzystwo R. proponowało przesunięcie autostrady poza granice dzielnicy oraz zarzucono władzom B. brak woli rozwiązania problemów społecznych związanych z przebiegiem autostrady przez B. Przesunięcie przebiegu drogi z północy na południe jest bezzasadne, powoduje powstanie nowego konfliktu i wyrządza krzywdę osobom, które dotychczas nie czuły się zagrożone sąsiedztwem autostrady, a obecnie zostały postawione przed zmianami, których nie mogą zaakceptować.
W odwołaniach wniesiono o wszczęcie postępowania mającego na celu uchylenie wskazania lokalizacyjnego nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. wydanego przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Minister Budownictwa odnosząc się do wniesionych zarzutów podniósł, że decyzja organu pierwszej instancji czyni zadość warunkom określonym w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych dotyczącym zawiadomienia o wszczęciu postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi w drodze obwieszczeń w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi oraz w prasie lokalnej, a także warunkom określonym w art. 7 ust. 1 tej ustawy dotyczącym treści decyzji (wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, z określeniem ich kategorii, określenie linii rozgraniczających teren, warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony dóbr kultury oraz potrzeb obronności państwa, wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich oraz zatwierdzenie projektów podziału nieruchomości, gdzie linie rozgraniczające teren ustalony decyzją stanowią linie podziału nieruchomości).
Organ odwoławczy zaakcentował, iż utrzymana przez niego w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. wraz z dwoma innymi decyzjami Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. ustalającymi lokalizację autostrady [...] na odcinku W. – P. oraz M. – S. ustalają przebieg tej autostrady na całej długości na terenie województwa [...]. Wskazano, iż budowa tej drogi jest inwestycją o znaczeniu europejskim, zaliczoną do zadań rządowych, której konieczność budowy wynika z potrzeby stworzenia tranzytowego układu dróg na terytorium kraju, gdyż musi on zostać dostosowany do potrzeb zwiększającego się ruchu samochodowego oraz do standardów europejskich. Budowa autostrady będzie również ważnym czynnikiem sprzyjającym ożywieniu gospodarczemu oraz zdynamizuje rozwój przyległych do niej terenów.
Organ drugiej instancji uznał, że przebieg autostrady [...] przez województwo [...] na odcinku P.- M. został ustalony prawidłowo. Ustalony on został zgodnie z udzielonymi przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w dniu 31 grudnia 1999 r. wskazaniami lokalizacyjnymi dla autostrady [...] dla odcinka Ł. (T.) - granica państwa z R. w G.. Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych wskazania te pozostały w mocy w zakresie dotyczącym ustalenia przebiegu autostrady, a w pozostałym zakresie, jeżeli ich treść nie jest sprzeczna w przepisami wyżej wskazanej ustawy.
W punkcie 8 raportu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko przedstawiono analizę wariantów przebiegu autostrady [...] opisując warianty proponowane dla etapu wskazań lokalizacyjnych, analizę wariantów po uzyskaniu wskazania lokalizacyjnego oraz charakterystykę wariantów przebiegu autostrady na etapie ustalania lokalizacji. Wyboru najkorzystniejszego wariantu dokonano analizując możliwy do porównania wpływ autostrady na różne elementy środowiska, głównie w aspekcie zagrożenia zdrowia mieszkańców zamieszkujących tereny sąsiadujące z planowaną inwestycją. Dla wybranego wariantu w raporcie wskazano uwarunkowania środowiskowo-przestrzenne lokalizacji analizowanego odcinka autostrady [...], uszczegółowiono konflikty środowiskowe związane z projektowaną budową i eksploatacją, podano sposoby eliminacji lub złagodzenia negatywnych oddziaływań na środowisko związanych z
budową i eksploatacją planowanej inwestycji. Wskazano również podstawowe problemy, niezbędne do rozwiązania na etapie opracowywania projektu budowlanego.
Wojewoda [...] wydając decyzję o lokalizacji inwestycji obwarował rozstrzygnięcie wprowadzeniem bardzo obszernych warunków, zwłaszcza wynikających z potrzeby ochrony środowiska. Wskazał je w punkcie III decyzji (strony nr 5, 6 i 7), między innymi podając dopuszczalny poziom dźwięku, nakazując konieczność oczyszczania wód opadowych z odwodnienia autostrady i ścieków sanitarnych, usuwania odpadów, przeprowadzenia nasadzeń zieleni izolacyjnej, prowadzenia działań zabezpieczających dla ochrony środowiska oraz dotrzymywania standardów jakości powietrza.
Minister Budownictwa uznał, że podnoszone w odwołaniach zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
Większość odwołań, poza złożonymi przez L. i M. K. oraz J. i P. M., wnieśli mieszkańcy S., dzielnicy B., a także PPUH "V." Sp. z o. o. Wszyscy powyżej wymienieni skarżący nie zgadzają się z ustaloną zaskarżoną decyzją lokalizacją autostrady przez południową część S., niezgodną z przebiegiem określonym we wskazaniach lokalizacyjnych nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. Odnosząc się do tego zarzutu organ odwoławczy stwierdził, że istotnie we wskazaniach lokalizacyjnych nr [...] udzielonych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dla autostrady [...] wskazano przebieg trasy w rejonie S. przez północną część osiedla. Jak wyjaśnił inwestor w piśmie z dnia 16 lutego 2006 r. mieszkańcy S.. w ramach konsultacji społecznych prowadzonych podczas wyboru wariantu do wskazań lokalizacyjnych protestowali przeciwko wybranemu wówczas do realizacji wariantowi. Protestowali mieszkańcy S. i G. reprezentowani przez Towarzystwo R., a protest ten poparła Rada Miejska w B. uchwałą z dnia [...] grudnia 1996 r. nr [...]. W tej sytuacji, po udzieleniu przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wskazań lokalizacyjnych nr [...] ówczesna Agencja Budowy i Eksploatacji Autostrad po analizie wielu wariantów, w tym wariantu zgłoszonego przez protestujących, podjęła prace zmierzające do korekty przebiegu autostrady przez S. Uchwałą Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. Rada Miejska w B. pozytywnie zaopiniowała korektę trasy projektowanej autostrady [...] powstałą w wyniku tej analizy, wskazując ją jako korzystniejszą do realizacji.
W dniu 27 marca 2003 r. GDDKiA złożyła wniosek do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o rozszerzenie wskazań lokalizacyjnych nr [...] wydanych w dniu [...] grudnia 1999 r. o wariant przebiegu autostrady na odcinku od km [...] do km [...] w B. Decyzją nr [....] z dnia [...] września 2003 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji umorzył to postępowanie, uzasadniając rozstrzygnięcie uchyleniem art. 19 ustawy o autostradach płatnych przez art. 37 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Z tego względu zmieniony wariant przebiegu autostrady [...] przez S. został przyjęty do realizacji we wniosku z dnia 23 czerwca 2005 r. o wydanie decyzji o ustalenie lokalizacji drogi w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Wniosek ten uzyskał pozytywną opinię Prezydenta Miasta B., wydaną zgodnie z tą ustawą. W piśmie z dnia 16 lutego 2006 r. inwestor wyjaśnił, że o nowym przebiegu autostrady zadecydowała mniejsza ingerencja w zabudowę, ponieważ do wyburzenia jest 9 budynków mieszkalnych, a w wariancie wg wskazań tych budynków jest 16. Zmieniony wariant wymagał będzie budowy trzech obiektów mostowych, a nie czterech (jak przewidywał wariant poprzedni), zmieniony przebieg będzie krótszy o około 0,5 km i w mniejszym stopniu będzie wpływał na charakter dzielnicy.
Organ odwoławczy uznał racje inwestora, które zadecydowały o przebiegu autostrady [...] przez południową część S., mając na uwadze, że żaden z wariantów nie jest w stanie rozwiązać całkowicie konfliktów społecznych. W tak zurbanizowanym terenie jakim jest obszar G. nie ma możliwości poprowadzenia autostrady tak, aby nie powodowała ona konfliktów społecznych, a jednocześnie posiadała parametry techniczne przypisane tej klasie drogi oraz uzasadnienie ekonomiczne.
Organ wskazał, że poza I. P. wszyscy pozostali odwołujący się wnieśli o wszczęcie postępowania mającego na celu uchylenie wydanego przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wskazania lokalizacyjnego nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. Żądanie to uzasadnili w swoich odwołaniach L. K. i M. K. wskazując, że Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad występując o wskazania nie przedłożyła Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji wymaganego przez przepisy stanowiska Rady Miasta w Z.,
wydanego w formie uchwały. Skarżący wystąpili o zbadanie czy brak tego stanowiska stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności wskazania lokalizacyjnego nr [...].
Odnosząc się do powyższego twierdzenia Minister Budownictwa podniósł, iż wskazania lokalizacyjne nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. dla autostrady płatnej [...] udzielone zostały na podstawie art. 19 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych (Dz. U. Nr 127, poz. 627 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o autostradach płatnych". Jednakże na podstawie art. 37 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych przepis art. 19 ustawy o autostradach płatnych został uchylony. Uchylona została więc podstawa prawna do udzielenia wskazań lokalizacyjnych, a tym samym brak obecnie podstawy do ewentualnej ich zmiany. Ponadto wskazania lokalizacyjne były częścią procesu inwestycyjnego i miały charakter aktu wewnętrznego, a nie decyzji administracyjnej. Dlatego też nie przysługują od nich środki zaskarżenia przysługujące rozstrzygnięciom administracyjnym, o których stanowią przepisy k. p. a., w tym nie można stwierdzić ich nieważności na podstawie przepisu art. 156 k. p. a. Minister Budownictwa uznał ponadto, że żądanie uchylenia wskazań lokalizacyjnych na etapie postępowania odwoławczego jest bezprzedmiotowe, a badanie ich zgodności z prawem nie wchodzi w zakres tego postępowania.
Organ odwoławczy podniósł, iż jeszcze przed złożeniem przez inwestora wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej mieszkańcy wiedzieli o toczącej się debacie na temat przebiegu autostrady przez miejscowość S., o czym świadczą protesty mieszkańców i uchwały Rady Miejskiej w B. Uchwała Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...] grudnia 1996 r. popierała protest mieszkańców po przeprowadzeniu konsultacji w celu wydania wskazań lokalizacyjnych, jeszcze przed ich wydaniem. Natomiast uchwała nr [....] z dnia [...] sierpnia 2002 r. pozytywnie zaopiniowała zaproponowaną przez inwestora korektę trasy autostrady [...] opracowaną na skutek protestów mieszkańców, wskazując ją jako korzystniejszą do realizacji. Uchwała ta została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez mieszkańców południowej części S., w tym przez wielu odwołujących się obecnie, co również świadczy o tym, że mieszkańcy obu części dzielnicy S. wiedzieli o toczących się ustaleniach. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił uchwałę z dnia [...] sierpnia 2002 r. stwierdzając, iż została ona uchwalona z naruszeniem art. 20 ust. 3 ustawy o autostradach płatnych, ponieważ
została podjęta po upływie 30 dni od zwrócenia się o zajęcie stanowiska w sprawie przez GDDKiA. Sąd nie oceniał uchwały pod względem merytorycznym. Jak wynika z załączonej do wniosku dokumentacji, pomimo uchylenia tej uchwały Urząd Miejski w B. stał na stanowisku, iż przyjęty do realizacji przebieg autostrady jest korzystny, czego potwierdzeniem jest pozytywna opinia Prezydenta Miasta B. w sprawie lokalizacji autostrady [...] wydana 26 kwietnia 2005 r., zgodnie z ustawą z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych.
Zaznaczono, że przyjęty do realizacji zaskarżoną decyzją przebieg autostrady spowoduje konieczność wyburzenia 9 budynków mieszkalnych, natomiast przebieg ustalony wskazaniami powodował wyburzenie 16 budynków mieszkalnych.
Odnosząc się do kwestii istnienia dwóch różnych opinii dotyczących warunków geologiczno-górniczych organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis z art. 5 ust. 1 pkt 6 lit. d ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych zobowiązuje inwestora do załączenia do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej opinii właściwego organu nadzoru górniczego, w odniesieniu do terenów górniczych. Po rozpatrzeniu wystąpienia GDDKiA o wydanie takiej opinii Generalny Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w G. wydał postanowienie z dnia [...] maja 2005 r. opiniujące lokalizację autostrady. Opinia ta była wiążąca dla inwestora oraz podlegała rozpatrzeniu przez Wojewodę [...] w trakcie postępowania. Fakt, że odwołujący się dysponują opinią tego samego urzędu z dnia 16 października 2003 r., czyli wydaną dwa lata wcześniej, nie może mieć znaczenia w niniejszej sprawie.
Zdaniem organu w prowadzonym przez niego postępowaniu nie można oceniać działań innych organów odpowiedzialnych za wydawanie pozwoleń na budowę. Nie można też rozpatrywać kwestii uaktualnienia map zagospodarowania przestrzennego rejonu S., gdyż zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawach dotyczących lokalizacji dróg krajowych przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się.
W ocenie Ministra Budownictwa podczas przeprowadzonej rozprawy administracyjnej udzielano odpowiedzi na pytania, co znajduje potwierdzenie w protokole z rozprawy. Również w swej decyzji Wojewoda [...] na jej stronach od nr 25 do nr 29 omówił zadawane przez strony pytania i przytoczył udzielone na nie
odpowiedzi. Fakt, że nie wszystkie wyjaśnienia były satysfakcjonujące dla pytających nie świadczy o tym, że odpowiedzi nie były udzielane.
Odnosząc się do odwołania wniesionego przez PPUH "V." sp. z o. o. organ podniósł, iż przedstawione w uzasadnieniu odwołania problemy dotyczą strat finansowych jakie poniosła firma oraz zarzutów odnośnie działań władz Miasta B. Zarzuty te nie mogą być jednak rozstrzygnięte podczas prowadzonego obecnie przez Ministra Budownictwa postępowania odwoławczego. Decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi nie orzeka o sprawach związanych z ewentualnymi odszkodowaniami za straty poniesione przez strony w związku z planowaną inwestycją, a organ odwoławczy nie może oceniać w postępowaniu odwoławczym działań władz samorządowych.
Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu P. G. kwestii bliskości projektowanej autostrady w stosunku do osiedla H. w Z. organ drugiej instancji uznał za zasadne wyjaśnienia inwestora zawarte w piśmie z dnia 16 lutego 2006 r., że korekta przebiegu trasy na terenie dzielnicy S. spowoduje zbliżenie drogi na odległość około 400 m do istniejącej zabudowy osiedla H., jednakże zasięg oddziaływania hałasu sporządzony na podstawie prognozy ruchu na rok 2025 nie wykazuje przekroczeń normatywnych w odległości powyżej 230 m od autostrady. Inwestor poinformował, że w przypadku wystąpienia przekroczeń, zostaną zastosowane środki ochronne w postaci ekranów akustycznych.
W piśmie z dnia 16 lutego 2006 r. inwestor wypowiedział się również w odniesieniu do kolejnego zarzutu podniesionego przez P. G., dotyczącego braku rozpatrzenia wariantu przygotowanego przez mieszkańców północnej części S. Przedstawiając ten zarzut skarżący powołał się na załącznik nr 7 dołączony do odwołania. Jak wynika z tego załącznika jest to wariant według propozycji Komitetu Protestacyjnego S. Inwestor wyjaśnił, że przedstawiony przez mieszkańców S. tzw. wariant społeczny przebiegu autostrady [...] nie podawał rozwiązania bezkonfliktowego, w znacznym stopniu odbiegał od przyjętego we wskazaniach lokalizacyjnych oraz przecinał zwarte kompleksy leśne. Do wariantu tego Komitet Protestacyjny dołączył pisma popierające propozycję zmiany trasy podpisane przez Radę Sołecką w D., Sołtysa S., Sołtysa Sołectwa O., Sołtysa Sołectwa O. Stanowiska te stały jednak w sprzeczności z uzyskanymi pozytywnymi opiniami dla przedłożonych we wniosku o wydanie decyzji rozwiązań,
uzyskanymi od Starostwa Powiatowego w L., Starostwa Powiatowego w T., Starostwa Powiatowego w B., Urzędu Miejskiego w M., Urzędu Gminy O., Urzędu Gminy B. oraz Urzędu Miasta P.. Należy mieć również na względzie, że stroną właściwą do reprezentowania gmin w sprawie wydawania opinii o lokalizacji autostrady są wójtowie (burmistrzowie). Komitet Protestacyjny nie uzyskał ponadto niezwykle istotnej opinii Lasów Państwowych i Ministra Środowiska natomiast w posiadaniu GDDKiA są pozytywne opinie tych instytucji dla lokalizacji autostrady zatwierdzonej decyzją lokalizacyjną z dnia [...] września 2005 r.
Odnosząc się do zarzutu wydania przez Wojewodę [...] zaskarżonej decyzji w dniu [...] września 2005 r., czyli w czasie, gdy strony otrzymywały odpowiedzi na wnoszone w trakcie postępowania uwagi, organ odwoławczy uznał, że termin wysłania pism do stron nie ma wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Jak wynika z akt sprawy oraz z wyjaśnień inwestora zawartych w piśmie z dnia 16 lutego 2006 r. wszystkie uwagi do dokumentacji do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady, złożone przez strony w [...] Urzędzie Wojewódzkim zostały przekazane do [...] Oddziału GDDKiA, gdzie po konsultacji z projektantami przygotowano wyczerpujące odpowiedzi, które przekazano do Wydziału Rozwoju Regionalnego. Każda skarga została rozpatrzona indywidualnie, a fakt, że odpowiedzi były podobne spowodowane było powtarzaniem się poruszanych przez strony problemów.
Minister Budownictwa wskazał, iż raport oddziaływania na środowisko dla etapu uzyskiwania decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady [...] przygotowany został przez specjalistów z zakresu ochrony środowiska pod kierunkiem biegłego z listy Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa w zakresie sporządzania ocen oddziaływania na środowisko. W raporcie omówiono wszystkie zagadnienia, jakie wyszczególniono w załączniku nr 1 do ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., w tym - w punkcie 9 raportu - opisano również prognozowane oddziaływania i zagrożenia dla wskazanego wariantu realizacji przedsięwzięcia.
W odniesieniu do zarzutu braku przedstawienia na mapach budynków leżących na działkach nr [...] i nr [...] należy wyjaśnić, że z załączonego do dokumentacji wykazu działek w pasie linii rozgraniczających wynika, iż działki o takich numerach nie są przewidziane do zajęcia pod inwestycję ani w części, ani w całości.
Minister zaznaczył, że problemy związane z nabywaniem gruntów pod inwestycję oraz wypłatą ewentualnych odszkodowań nie mogą być rozpatrywane na etapie ustalania lokalizacji drogi. Oszacowanie skutków budowy autostrady na środowisko, w tym finansowych, będzie możliwe zgodnie z przepisem art. 135 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska dopiero po upływie 18 miesięcy od dnia oddania autostrady do użytku po dokonaniu analizy porealizacyjnej, na podstawie której wyznaczone zostaną obszary ograniczonego użytkowania. Zasięg tych obszarów pozwoli na określenie rzeczywistego oddziaływania drogi na sąsiadujące z nią nieruchomości.
Organ zaznaczył, iż w aktach sprawy znajduje się pismo potwierdzające wywieszenie obwieszczenia informującego o wszczęciu postępowania na tablicy obwieszczeń Urzędu Miejskiego w B. w dniach od 8 lipca 2005 r. do 25 lipca 2005 r. Natomiast obwieszczenie informujące o wydaniu zaskarżonej decyzji wywieszono w Urzędzie Miejskim w B. dwukrotnie: w dniu 31 października 2005 r. oraz w dniach od 7 listopada 2005 r. do 21 listopada 2005 r., a zgodnie z przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych gmina nie ma obowiązku zamieszczenia obwieszczenia na swojej stronie internetowej.
Ustosunkowując się do zarzutu podniesionego w odwołaniu J. M. i P. M. dotyczącego braku na mapach budynków leżących na działkach nr [...] i nr [...] należy wyjaśnić, że z dokumentacji geodezyjnej wynika, iż J. M. i P. M. są współwłaścicielami działki ewidencyjnej nr [...], której część o powierzchni 67 m2 jest przeznaczona pod inwestycję. Budynek znajdujący się na tej działce jest uwidoczniony na mapie z projektem podziału oraz na mapie przedstawiającej linie rozgraniczające teren inwestycji. Pozostałe dwie wymienione działki nie są wskazane jako przeznaczone do zajęcia pod inwestycję ani w całości, ani w części. Jeżeli chodzi natomiast o zarzut braku przedstawienia w raporcie oddziaływania inwestycji na środowisko ingerencji autostrady w park krajobrazowy "S." oraz naruszenie strefy [...] Parku Krajobrazowego, to Minister Budownictwa wyjaśnił, że - zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych - wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej winien zawierać opinię ministra właściwego do spraw środowiska w odniesieniu do inwestycji lokalizowanych na
obszarach parków narodowych, rezerwatów przyrody, parków krajobrazowych, obszarach objętych ochroną przyrody na podstawie prawa międzynarodowego. W aktach sprawy znajduje się pismo Ministra Środowiska z dnia 29 lipca 2005 r. pozytywnie opiniujące na podstawie powyższego przepisu przedstawioną dokumentację stanowiącą materiały do wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej autostrady [...] na odcinku P.- M., w tym raport oddziaływania na środowisko. W piśmie tym szczegółowo omówiono kwestię przecięcia przez projektowany odcinek drogi specjalnego obszaru ochrony Natura 2000 [...] i wskazano na konieczność realizacji wszystkich zaleceń i warunków postawionych w raporcie oddziaływania na środowisko. Również w raporcie oddziaływania na środowisko bardzo obszernie opisano w jego punkcie 12 przewidywane oddziaływania na obszary Natura 2000. Wskazano tam również, że regulacje Natury 2000 nie blokują rozwoju infrastruktury, wymuszają jednak wybór rozwiązań w maksymalny sposób omijających i oszczędzających miejsca ważne dla chronionych gatunków i siedlisk przyrodniczych. Na stronie 81 raportu sformułowano zakazy, ograniczenia i zalecenia, które mogą mieć zastosowanie w analizowanym przypadku, wskazując między innymi na zakaz osuszania podziemi, zamykania otworów wlotowych, zakaz wycinania starych dziuplastych drzew i roślinności wzdłuż cieków wodnych i nakazując zabezpieczenia miejsc zimowania nietoperzy. Jak wynika natomiast z pisma inwestora z dnia 16 lutego 2006 r. obszar "S." jest rezerwatem leśnym, położonym na terenie [...], w odległości 1,8 km od projektowanej autostrady.
Rozpatrując kolejne odwołanie wniesione przez L. K. organ wyjaśnił, że nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że gminy miały problem z informowaniem o wszczęciu postępowania i o wydaniu zaskarżonej decyzji. W aktach sprawy znajdują się potwierdzenia wywieszenia obwieszczenia Wojewody [...] zarówno informującego o wszczęciu postępowania, jak również o wydaniu decyzji dnia [...] września 2005r. przez wszystkie gminy właściwe ze względu na przebieg drogi. Obwieszczenia były publikowane również w prasie lokalnej oraz na stronie internetowej [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. W obwieszczeniu informującym o wszczęciu postępowania Wojewoda [...] poinformował strony o miejscu, gdzie można się zapoznać z dokumentacją oraz o możliwości składania uwag i wniosków. Natomiast w obwieszczeniu informującym o wydaniu decyzji wskazano miejsce, gdzie można było zapoznać się z treścią decyzji i
z dokumentacją stanowiącą załączniki do niej, jak również poinformowano o możliwości składania odwołań do organu drugiej instancji.
Odnosząc się do kwestii wstrzymania się przez Prezydenta Miasta Z. od zaopiniowania wniosku inwestora o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady [...] Minister Budownictwa podniósł, że przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych nie dają podstawy do uzależnienia wydania opinii, o których mówi przepis art. 3 ust. 1 tej ustawy, od spełnienia przez inwestora dodatkowych warunków. Prezydent Miasta Z. uzależniając zaopiniowanie wniosku od spełnienia jego prośby o zorganizowanie spotkania z mieszkańcami i projektantami musiał liczyć się z tym, że zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych niewydanie opinii o których mowa w jej art. 3 ust. 1 w terminie 14 dni potraktuje się jak brak zastrzeżeń do wniosku.
Organ nie zgodził się z twierdzeniem, że fakt złożenia wniosku o wydanie decyzji przed wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 113, poz. 954) świadczy o pośpiechu inwestora. Zgodnie z przepisami tej ustawy inwestor będzie musiał wystąpić o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed wystąpieniem o pozwolenie na budowę.
Organ odwoławczy wskazał, iż w załączonym do wniosku raporcie oddziaływania na środowisko, opracowanym w kwietniu 2005 r., który podlegał ocenie w postępowaniu prowadzonym przez Wojewodę [...], w jego punkcie nr 4 opisano dobra kultury objęte ochroną, wskazano zagrożenia i wskazano sposoby zabezpieczenia. Należy więc uznać, że "Ocena oddziaływania autostrady na dobra kultury objęte ochroną" opracowana w latach 1996-1998 została uaktualniona. Do wniosku załączono ponadto wymaganą przez powołany powyżej przepis pozytywną opinię Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków. Podniesiono, że Wojewoda [...] na stronie nr 7 i 8 zaskarżonej decyzji wskazał warunki jakie będzie musiała spełnić dokumentacja projektowa przygotowana do wydania pozwolenia na budowę w odniesieniu do ochrony dóbr kultury. Wskazano tam również, że dokumentacja ta będzie musiała być uzupełniona o brakujące stanowiska archeologiczne.
Rozpatrując odwołanie wniesione przez M. K. stwierdzono, że wyjaśnienie kwestii, czy jej działka nr [...] zostanie wyceniona jak działka pod
zabudowę mieszkaniową nie wchodzi w zakres prowadzonego przez organ postępowania odwoławczego, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji nie orzeka o sprawach związanych z nabywaniem nieruchomości pod inwestycję.
W świetle obszernej dokumentacji zgromadzonej przez Wojewodę [...] oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w ocenie organu odwoławczego, zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisu art. 77 § 1 k. p. a. z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, należy uznać za bezpodstawny.
Skuteczną procesowo skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. wniósł P. G., jako że skargi PPHU "V." sp. z o. o., Z. K., M. W., B. P., H. P., H. B., K. B., A. P., I. O., A. S., B. K., J. K., M. N., M. L., E. U., R. U., J. U., M. U., I. E., P. L., R. S., M. G., H. G., J.K., R. B., A. B., N. P., J. M., P. M. i M. K. zostały odrzucone.
W skardze P. G. podniósł, że Minister Budownictwa kierował się nie przepisami prawa, lecz kryteriami celowości powstania autostrady. Wskazuje na to uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w którym organ ten podaje, iż objęta skargą decyzja jest kompatybilna z dwiema innymi decyzjami w sprawie lokalizacji inwestycji autostrady [...] na terenie całego województwa śląskiego. Minister podkreśla, iż budowa tej autostrady jest inwestycją o znaczeniu europejskim, zaliczaną do zadań rządowych, której konieczność budowy wynika z potrzeby stworzenia tranzytowego układu dróg na terenie kraju. Minister - jako organ rozpatrujący konkretne odwołanie od oznaczonej co do tożsamości decyzji administracyjnej - podkreśla, iż istniejący w Polsce układ komunikacyjny musi zostać dostosowany do potrzeb zwiększającego się ruchu samochodowego oraz standardów europejskich i że budowa autostrady będzie również ważnym czynnikiem sprzyjającym ożywieniu gospodarczemu oraz zdynamizuje rozwój terenów przyległych do niej. W ocenie skarżącego takie uzasadnianie zaskarżonej decyzji świadczy o ocenie decyzji organu pierwszej instancji w oparciu o tezy polityczne dalekie od merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Potwierdza to zdaniem skarżącego fakt, iż organ wszystkie zarzuty odwołujących się uznał za niezasadne. Skarżący podtrzymał wszystkie dotychczasowe zarzuty. W szczególności zwrócono uwagę na brak uchwały Rady Miejskiej w B. opiniującej i zatwierdzającej przebieg autostrady przez Gminę B., ponieważ uchwała z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] została unieważniona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 czerwca 2003 r. (II SA/Ka 3018/02). W związku z tym obowiązuje w tym zakresie uchwała Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 1996 r. nr [...]. Pomimo tego zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji przywołują wyżej wskazaną uchwałę z [...] sierpnia 2002 r. jako podstawę wyrażenia przez Gminę B. zgody na przebieg autostrady płatnej [...] na jej terenie. W ocenie skarżącego nie ma w sprawie znaczenia, że pismo zawierające stanowisko Prezydenta Miasta B. wobec wskazania lokalizacyjnego zgodnego z treścią unieważnionej uchwały, skoro fakt bezprawności tego głównego źródła prawa miejscowego był organom wydającym zaskarżane decyzje znany.
W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ zaznaczył, że do wydania zaskarżonej decyzji nie jest niezbędna aktualna uchwała Rady Miejskiej w B., ponieważ art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych jako organ właściwy do reprezentowania gmin w sprawie wydania opinii o lokalizacji drogi krajowej wskazuje prezydenta miasta, a nie radę. W aktach sprawy znajduje się pozytywna opinia Prezydenta Miasta B. w sprawie lokalizacji autostrady [...], natomiast powoływanie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na uchyloną przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] sierpnia 2002 r. miało na celu podkreślenie, że zmiana przebiegu autostrady przez S. była popierana przez władze samorządowe.
W złożonym na rozprawie piśmie (k. 858) skarżący zwrócił uwagę na fakt, że planowana trasa autostrady przebiega na odcinku ponad 3 km przez chroniony obszar Natura 2000. Okoliczności tej nie uwzględnia wykonane przed powstaniem tego obszaru studium oddziaływania na środowisko, a organ nie zlecił dodatkowych ekspertyz biegłych z zakresu ochrony środowiska w zakresie wpływu planowanej inwestycji na ten obszar chroniony (k. 858).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga częściowo zasługuje na uwzględnienie.
Rozpoznając zarzuty skargi oraz oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, iż została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd orzekając w sprawie wziął pod uwagę następujące okoliczności:
Utrzymana w mocy zaskarżonym rozstrzygnięciem decyzja Wojewody [...] została wydana w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 721 z późń. zm.). Należy zauważyć, iż wskazaną powyżej decyzją ustalono lokalizację określonego odcinka autostrady płatnej [...], a kwestie dotyczące warunków przygotowania , w tym również lokalizacji autostrad reguluje ustawa z dnia 27 października 1994r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2571 z późń. zm.), to jednakże z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, tj. 25 maja 2003r. na mocy art. 44 tej ustawy w okresie jej obowiązywania do lokalizacji autostrad oraz do nabywania nieruchomości pod autostrady nie stosuje się art. 21 – 37 w/w ustawy o autostradach płatnych. Jednocześnie ustawodawca w art. 41 ust.1 ustawy określił, iż wskazania lokalizacyjne udzielone do dnia wejście w życie ustawy pozostają w mocy w zakresie dotyczącym ustalenia przebiegu autostrady, a w pozostałym zakresie, jeżeli ich treść nie jest sprzeczna z przepisami tej ustawy.
Jak wynika z akt administracyjnych zgromadzonych w niniejszej sprawie, w tym także z treści zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w dniu 31 grudnia 1999r. działając na podstawie art. 19 ustawy z dnia 19 października 1994 o autostradach płatnych udzielił wskazań lokalizacyjnych Nr [...] dla autostrady [...] na odcinku Ł. (" T.") - G. według trasy zasadniczej, które z udzielonymi wskazaniami lokalizacyjnymi z dnia [...] sierpnia 1995 r. Nr [...] dla odcinka G. – Ł. stanowią przebieg całej autostrady płatnej [...] od G. do G.
We wskazaniach tych stwierdzono, iż ogólny przebieg autostrady na odcinku Ł. ("T.") – G. dla trasy zasadniczej wytyczony został m.in. przez teren województwa [...] z uwzględnieniem jej przebiegu przez poszczególne
powiaty i gminy jak również miasta, w tym także przez teren miasta B., według map w skali 1: 25000 załączonych we wniosku o udzielenie wskazań.
Jednocześnie we wskazaniach tych zobowiązano Agencję Budowy i Eksploatacji Autostrad, inwestora oraz właściwe organy administracji państwowej do uwzględnienia przy opracowywaniu materiałów do wniosku o wydane decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady oraz dalszych pracach projektowych, uwag, postulatów i warunków zgłaszanych przez określone organy administracji publicznej, w tym m.in. przez Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa mających na celu minimalizację negatywnego oddziaływania autostrady na wszystkich odcinkach kolizyjnych oraz obszarach zabudowy mieszkaniowej.
W świetle powyższych okoliczności a także wobec podnoszonego w odwołaniach od decyzji Wojewody [...] zarzutu nieuprawnionej zmiany przebiegu przedmiotowego odcinka autostrady przez dzielnicę S. miasta B. w stosunku do jego przebiegu wynikającego ze wskazań lokalizacyjnych Nr [...] z dnia [...] grudnia 1999, uzasadnienie decyzji Ministra Budownictwa w tym zakresie – w ocenie Sądu – nie spełnia wymogów wynikających z art. 107 §3 k.p.a.
Zgodnie z art. 4 w/w ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych do postępowania w sprawach o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego z zastrzeżeniem przepisów ustawy. Stosownie natomiast do art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Zgodnie z tą zasadą przed organem odwoławczym następuje powtórne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy. Oznacza to, że organ odwoławczy powinien ponownie rozpatrzyć sprawę merytorycznie i ustosunkować się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu. Biorąc pod uwagę powyższy przepis stwierdzić należy, że Minister Budownictwa, pomimo obszernego uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia, w którym odniósł się do większości zarzutów podnoszonych w odwołaniach, jak również dokonał wnikliwej oceny postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji pod względem spełnienia warunków wynikających z w/w ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, to jednak nie wyjaśnił w sposób dostateczny kwestii o znaczeniu istotnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a mianowicie czy zmianę przebiegu odcinka autostrady przez dzielnicę S. można uznać za uzasadnioną w kontekście warunków wynikających ze
wskazań lokalizacyjnych z dnia [...] grudnia 1999 r. wydanych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Mając ma uwadze powyższe uchybienie Sąd uznał, że zaskarżoną decyzję w części ustalającej lokalizację inwestycji w granicach administracyjnych miasta B. należy wyeliminować z obrotu prawnego.
Rozpoznając ponownie sprawę organ drugiej instancji przeprowadzi postępowanie wyjaśniające mające na celu jednoznaczne ustalenie w oparciu o mapy załączone do powyżej określonych wskazań lokalizacyjnych kwestionowaną w odwołaniach ilość obiektów budowlanych z wyszczególnieniem domów mieszkalnych zlokalizowanych na terenie przez który miał przebiegać odcinek autostrady według tychże wskazań i dokona analizy porównawczej z ilością tego rodzaju obiektów znajdujących się na terenie zmienionego zaskarżoną decyzją przebiegu tegoż odcinka autostrady. W następnej kolejności, dysponując powyższymi danymi, rozważy czy zmiana przebiegu przedmiotowego odcinka autostrady znajduje podstawy w ustaleniach wynikających z w/w wskazań lokalizacyjnych i w zależności od ustaleń w tym zakresie wyda prawidłowe orzeczenie.
Nie można podzielić zarzutu skarżącego, że brak opinii właściwych organów jest okolicznością uzasadniającą uchylenie zaskarżonej decyzji, jak też decyzji organu pierwszej instancji. Jak wynika z akt administracyjnych Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił przed złożeniem wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej do właściwych miejscowo organów samorządowych określonych w art. 3 ust.1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych o wydanie opinii, jak również do organów wymienionych w art. 5 ust.1 pkt 6 tej ustawy. Wnioskowane opinie inwestor uzyskał, natomiast wstrzymanie się przez Prezydenta Miasta Z. od zaopiniowania wniosku organ zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy prawidłowo potraktował jako brak zastrzeżeń do wniosku. Pozostałe zarzuty skargi Sąd uznał za nieuprawnione i nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. w związku z art. 9 ust.3 ustawy z 10 kwietnia 2003 o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2003 Nr
80, poz. 721 z późń. zm.) orzekł jak w punkcie I. sentencji. W pozostałej części skargę oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
W kwestii wykonalności decyzji określono na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło