IV SA/Wa 952/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-18

Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Danuta Dopierała, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która została uchwalona z naruszeniem kolejności czynności planistycznych, w szczególności z naruszeniem obowiązku zbadania spójności projektu planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego na odpowiednim etapie procedury, podlega stwierdzeniu nieważności?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność części uchwały dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że naruszenie procedury uchwalania planu, polegające na przesunięciu badania spójności projektu planu ze studium na ostatni etap, stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące nieważnością uchwały. Sąd podkreślił, że takie naruszenie procedury, zgodnie z wykładnią NSA, może wpływać na naruszenie interesu prawnego właściciela nieruchomości i ograniczenie jego prawa własności.
Stan faktyczny
Skarżąca Kuria Metropolitarna zakwestionowała uchwałę Rady Miejskiej K. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając jej niespójność z studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie procedury uchwalania planu. Skarżąca podniosła, że plan ograniczył przeznaczenie jej działek do usług kultu religijnego, działalności duszpasterskiej oraz usług zdrowia, opieki społecznej i oświaty, podczas gdy studium dopuszczało również zabudowę mieszkaniową. Po wcześniejszym wyroku WSA oddalającym skargę i uchyleniu go przez NSA, WSA ponownie rozpoznał sprawę, uwzględniając wykładnię NSA.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność paragrafu 11 ust. 3 zaskarżonej uchwały. 2. Stwierdzono, że zaskarżona uchwała w części, w której stwierdzono jej nieważność, nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. 3. Zasądzono od Rady Miejskiej K. na rzecz skarżącej kwotę 557 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2009 r. sprawy ze skargi A. w W. na uchwałę Rady Miejskiej K. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru S. [...] – I etap 1. stwierdza nieważność paragrafu 11 ust. 3 zaskarżonej uchwały określającego przeznaczenie obszaru oznaczonego w planie symbolem 2 U dla działek położonych poza uzdrowiskową strefą ochronną "A"; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części, w której stwierdzono jej nieważność nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Rady Miejskiej K. na rzecz skarżącej A. w W. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 12 lutego 2008 r. [...] Kuria Metropolitarna, wezwała Radę Miasta i Gminy K. , w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym, do usunięcia naruszenia prawa spowodowanego uchwałą Rady Miejskiej K. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru S. północno-zachodniego - I etap. W uzasadnieniu wezwania, wskazano, że w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy K. z dnia 27 grudnia 1999 r, działka o nr ew. [...] znajduje się na terenie o symbolu 3Ua, natomiast działka o nr ew. [...] na terenie o symbolu 1 Ua. Z wypisu i wyrysu studium, wynika zaś, że w odniesieniu do działki o nr ew. [...] (1 Ua) dopuszcza się realizację obiektów służby zdrowia (leczniczych i rehabilitacyjnych), usług związanych z funkcjonowaniem uzdrowiska w tym przeznaczonych dla obsługi kuracjuszy i mieszkańców stałych, budownictwa mieszkaniowego, w tym o charakterze pensjonatowo-hotelowym, obiektów i urządzeń wspomagających uzdrowisko. W odniesieniu do działki o nr ew. [...] (3Ua) - "Strefa urbanizacji. Teren dzielnicy uzdrowiskowej poza granicami A i B1 ochrony uzdrowiska (część zachodnia) w granicach ochrony konserwatorskiej historycznej parcelacji letnisk. Natomiast w uchwalonym planie obszar działki [...] oraz [...] został oznaczony symbolem 2U. Brzmienie § 11 ust. 3 uchwały Rady Miejskiej K. z [...] kwietnia 2005r. stanowi, że "Teren oznaczony symbolem 2U przeznacza się pod usługi kultu religijnego, działalność duszpasterską, oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty." Zdaniem Kurii, w sprawie istnieje zatem rażąca sprzeczność między studium, a uchwalonym planem , co stanowi naruszenie art. 18 ust. 2 pkt. 2a w związku z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, Rada Miejska w K. uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008r., uznała je za bezzasadne. W uzasadnieniu swojego stanowiska Rada wskazała, że na etapie uchwalania zaskarżonego planu, Kuria miała możliwość kwestionowania jego zapisów w drodze wniesienia zarzutu, z czego jednak nie skorzystała. Ponadto Rada wskazała, iż uchwała w sprawie planu S. północno-zachodniego - etap I, została Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 poprzedzona badaniem spójności ustaleń planu ze studium i następnie podjęta w sposób prawidłowy. Funkcje przewidziane w studium dla terenu o symbolu 3 Ua oraz symbolu 1 Ua, na którym znajdują się należące do [...] Kurii Metropolitarnej działki są spójne z funkcjami przewidzianymi dla tego terenu w planie, oznaczonego symbolem 2 U. Plan nie dopuścił bowiem do realizacji funkcji sprzecznych z ustaleniami studium, a jedynie uściślił przewidziane w nim funkcje. Studium dopuszczało realizację na działkach należących do Kurii usług związanych z funkcjonowaniem uzdrowiska, w tym przeznaczonych do obsługi kuracjuszy i mieszkańców stałych oraz realizację usług podstawowych i budynków mieszkalnych. Plan w ramach funkcji wskazanych w Studium przeznaczył teren oznaczony symbolem 2U) i Zn, na którym znajdują się działki [...], [...], [...] i [...], pod usługi kultu religijnego, działalność duszpasterską oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty. Należy również zaznaczyć, że studium posługuje się pojęciem "dopuszcza", a nie "przeznacza", co jest równoznaczne ze wskazaniem potencjalnych możliwości zagospodarowania. Pismem z dnia 12 maja 2008 r., po otrzymaniu odpowiedzi na wezwanie, Kuria Metropolitarna w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą uchwałę Rady Miejskiej K. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., zaskarżając ją w części, tj. w zakresie § 11 ust. 3 uchwały, poprzez określenie przeznaczenia terenu oznaczonego symbolem 2 U wyłącznie pod usługi kuku religijnego, działalność duszpasterską oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty, w sposób niespójny z polityką przestrzenną Gminy K., określoną w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej K. z dnia [...] grudnia 1999 r. Zaskarżonej uchwale zarzucono, iż narusza ona: - art. 27 ust. 1 w związku z art. 18 ust. 2 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 139 ze zm.) w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.) poprzez brak spójności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (określonego zaskarżoną uchwałą) z polityką przestrzenną Gminy K., określoną w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej K. z dnia [...] grudnia 1999 r.; Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 7 lipca 1994 r. poprzez przekroczenie przez Radę Miejską K. przy uchwalaniu zaskarżonej uchwały zakresu tzw. "władztwa planistycznego" gminy, w wyniku czego doszło do bezprawnego naruszenia interesów właścicieli nieruchomość położonych na terenie Gminy K.; art. 33 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez pozbawienie skarżącej konstytucyjnie i ustawowo zagwarantowanego prawa własności przez ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego przez Radę Miejską K. w dniu [...] kwietnia 2005r. nr [...]; art. 18 ust. 2 pkt 2a ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego błędną językową wykładnię. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miejskiej K. z dnia [...] kwietnia 2005 r. w zaskarżonej części, oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącej według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż skarżący jako właściciel działek [...] i [...] położonych na terenie objętym zaskarżonym planem, posiada interes prawny do kwestionowania uchwały Rady Miejskiej K. z dnia [...] kwietnia 2005 r. W ocenie strony skarżącej w sprawie doszło do naruszenia jej interesu prawego, z uwagi na okoliczność, iż należące do niej nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zostały oznaczone symbolem 2U ( § 11 ust. 3 Planu), z wyłącznym przeznaczeniem pod usługi kultu religijnego, działalność duszpasterską, oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty. Z uwagi na tak ścisłe ograniczenie przeznaczenia nieruchomości wchodzących w skład terenu oznaczonego symbolem 2U, w sposób niespójny z polityką przestrzenną Gminy K. określoną w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, w którym dla przedmiotowych nieruchomości dopuszczano także funkcję zabudowy mieszkaniowej, naruszony został interes prawny Archidiecezji [...], poprzez bezprawne ograniczenie właściciela w wykonywaniu prawa własności nieruchomość (art. 140 Kodeksu cywilnego). Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 Podniesiono także, iż zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 2a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 7 lipca 1994r. - po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na organie wykonawczym gminy ciąży bezwzględny obowiązek zbadania spójności rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy, określoną w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Z kolei, stosownie do art. 27 ust. 1 powołanej wyżej ustawy, niewywiązanie się z powyższego obowiązku powoduje automatycznie nieważność uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w całość łub w części. Co istotne, nieważność zaskarżonej uchwały powstaje w takim przypadku z mocy prawa, niezależnie od tego, czy podmiot uprawniony zgłosił wcześniej zarzut w trybie art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 7 lipca 1994 r. W ocenie skarżącego w zaskarżonej uchwale brak jest określonej powyżej spójności, bowiem zgodnie z § 11 ust 3 zaskarżonej uchwały - teren oznaczony w Planie Miejscowym symbolem 2 U przeznacza się pod usługi kultu religijnego, działalność duszpasterską, oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty. Taki sposób określenia przeznaczenia terenu oznacza w istocie, iż niedozwolone jest jakiekolwiek odmienne wykorzystanie nieruchomości położonych w obrębie terenu 2 U (brak dopuszczenia jakiejkolwiek funkcji uzupełniającej przeznaczenia terenu). Tymczasem, zgodnie z treścią Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta K., nieruchomości Archidiecezji [...] położone są w obszarze strefy 1 Ua oraz strefy 3 Ua. Zgodnie z treścią Studium: w strefie 1 Ua obowiązuje podporządkowanie realizacji zabudowy i zagospodarowania terenu głównej, leczniczej i rehabilitacyjnej funkcji terenu. Natomiast w strefie tej dopuszczono możliwość realizacji obiektów budownictwa mieszkaniowego, w tym o charakterze pensjonatowo - hotelowym; w strefie 3 Ua obowiązuje zakaz lokalizacji uciążliwych funkcji produkcyjnych i usług, natomiast literalnie dopuszczono możliwość realizacji budynków mieszkalnych i usług podstawowych. Mając zatem na uwadze, że Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta K. dopuszczało na określonym obszarze realizację zabudowy mieszkaniowej i szeroko określonej działalności usługowej, zaś uchwalony Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego ograniczył przeznaczenie tego samego obszaru wyłącznie dla usług kultu religijnego, Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 działalności duszpasterskiej, oraz usług zdrowia, opieki społecznej i oświaty, wyłączając tym samym możliwość realizacji zabudowy mieszkaniowej, w ocenie skarżącego w pełni uzasadniony jest zarzut, niespójności miejscowego planu z polityką przestrzenną Gminy K. , określoną w studium. Tym samym, Burmistrz Miasta K. , zdaniem skarżącego, nie wywiązał się w sposób należyty z ustawowego obowiązku zbadania spójności projektu planu z treścią studium (art. 18 ust 2 pkt 2a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym), a w konsekwencji - późniejsze podjęcie uchwały przez Radę Miasta K. w przedmiocie przyjęcia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego obarczone jest z mocy prawa wadą nieważności określoną w art. 27 ust. 1 ustawy. Wskazano także, iż w sprawie zachodzi przesłanka stwierdzenia nieważności planu, z uwagi na naruszenie procedury uchwalania planu, określonej w art. 18 ustawy, bowiem dopiero po stwierdzeniu, że spójność istnieje, dopuszczalne jest przejście do kolejnego etapu uchwalania planu, tj. wystąpienia o opinię i uzgodnienia projektu do właściwych organów administracji publicznej, aby następnie przyjąć i rozpatrzyć zgłoszone protesty i zarzuty. W rozpoznawanej, przedmiotowa kolejność nie została zachowana. Niezależnie od powyższego, skarżący zarzucił także, iż w sprawie doszło do naruszenia zakresu tzw. "władztwa planistycznego" gminy, poprzez naruszenia prawa własności skarżącego, a tym samym art. 64 Konstytucji RP w zw. z art. 21 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy i Miasta K. wniosła o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ewentualnie o oddalenie skargi, podnosząc, iż tryb postępowania określony w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie ma zastosowania w sprawie związanej z wezwaniem [...] Kurii Metropolitarnej. Zgodnie z treścią art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz planów zagospodarowania przestrzennego województw, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 Ponadto wskazano, iż ustawa z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym nie zawiera postanowień, z których wynika, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego musi być zgodny (identyczny) z polityką przestrzenną gminy, określoną w studium. Taki obowiązek został wprowadzony dopiero ustawą z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Treść planu nie musi się pokrywać z treścią studium na gruncie postanowień ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Funkcje przewidziane w Studium dla terenu o symbolu 3 Ua oraz symbolu 1 Ua, na którym znajdują się należące do [...] Kurii Metropolitalnej działki są spójne z funkcjami przewidzianymi dla tego terenu w planie, oznaczonego symbolem 2U. Plan nie dopuścił do realizacji funkcji sprzecznych z ustaleniami studium, a jedynie uściślił funkcje przewidziane w studium. Studium dopuszczało realizację na działkach należących do [...] Kurii Metropolitalnej usług związanych z funkcjonowaniem uzdrowiska, w tym przeznaczonych do obsługi kuracjuszy i mieszkańców stałych oraz realizację usług podstawowych i budynków mieszkalnych. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w ramach funkcji wskazanych w studium przeznaczył teren oznaczony symbolem 2U i Zn, na którym znajdują się działki wnoszącego skargę, oznaczone numerami [...], [...], [...] i [...] pod usługi kultu religijnego, działalność duszpasterską oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty. Studium posługuje się terminem "dopuszcza", a nie terminem "przeznacza", co jest równoznaczne ze wskazaniem potencjalnych możliwości zagospodarowania, określonych w planie. Bezzasadny jest również zdaniem Rady podniesiony w skardze zarzut naruszenia tzw. władztwa planistycznego, skoro Rada Gminy zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i przysługującymi jej kompetencjami uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru S. północno-zachodniego -I etap. W piśmie z dnia 12 września 2008r. pełnomocnicy skarżącego odnieśli się do zarzutów podniesionych w odpowiedzi na skargę w zakresie wniosku o odrzucenie skargi jako wniesionej po terminie, braku podstaw prawnych zaskarżenia uchwały w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, oraz zarzutu braku spójności zaskarżonej uchwały ze studium. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem dnia 17 września 2008 r, sygn. akt IV SA/Wa 981/08 oddalił wniesioną skargę. Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosła Archidiecezja [...] - Kuria Metropolitarna w W.. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 56/09, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu wskazał, m.in. iż dokonanie badania spójności projektu planu ze studium w ostatnim etapie trybu postępowania stanowi naruszenie prawa, które obwarowane jest sankcją nieważności. Przesunięcie tego działania do ostatniego etapu pozbawia możliwości dopuszczalności wprowadzenia pełnej zgodności projektu planu ze studium, co powinno być zasadą a nie wyjątkiem, zwłaszcza gdy stanowi to o ograniczeniu prawa własności. Pismem procesowym z dnia 18 września 2009 r. organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując, iż nie zgadza się ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, bowiem badanie spójności rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy następuje przez cały okres sporządzania projektu i po jego zakończeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Rozpatrując ponownie sprawę na podstawie wyżej wymienionego kryterium, biorąc pod uwagę wykładnię Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż nietrafne jest stanowisko Rady, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. Zgodnie bowiem z art. 53 § 2 powołanej wyżej ustawy, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007r., sygn. akt I OPS 2/07, opub. ONSAiWSA 2007/3/60 wskazano, iż powyższy przepis ma także zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 Z akt sprawy wynika natomiast, iż odpowiedź organu na wezwanie została doręczona skarżącemu w dniu 10 kwietnia 2008 r, wobec tego trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał w dniu 10 maja 2008r. Mając jednak na względzie, iż dzień 10 maja 2008 r. przypadał w sobotę, a zgodnie z art.83 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w świetle którego -jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu tub dniach wolnych od pracy, w rozpoznawanej sprawie za ostatni dzień terminu do wniesienia skargi należało uznać 12 maja 2008 r. (poniedziałek) i w tym dniu skarga została złożona bezpośrednio w Urzędzie Miasta i Gminy K.. Termin do wniesienia skargi, został więc przez skarżącego dochowany. Nie można także zgodzić się ze stanowiskiem organu, iż niedopuszczalnym jest zaskarżenie uchwały w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podjętej w oparciu o przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, bowiem wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie dotyczy zarzutów do projektu planu, lecz stanowi skargę na uchwałę Rady Miejskiej K. z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru S. północno-zachodniego - I etap, a zatem jest to skarga na akt już uchwalony przez radę gminy oraz obowiązujący. Zaskarżona uchwała w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego została uchwalona na podstawie przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139zezm.). Zgodnie z art. 101 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U tj. z 2001 r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.), każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie skarżący jest właścicielem działek o nr ewidencyjnych [...] i [...], położonych w miejscowości K. , które leżą na terenie objętym planem. Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 Wskazać należy, iż przedmiotem oceny sądu administracyjnego, pod względem zgodności z prawem uchwały jest nie tylko treść planu zagospodarowania przestrzennego, lecz także procedura sporządzenia i uchwalenia planu. Sankcją za naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jest stosownie do art. 27 ust. 1 tej ustawy stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy w całości lub części. Procedura uchwalenia planu składa się bowiem z kolejno podejmowanych czynności planistycznych, określonych przepisami ustawy, gwarantujących możliwość udziału zainteresowanych podmiotów w procesie planowania i pośrednio pozwala na kontrolę legalności przyjmowanych rozwiązań w granicach uzyskiwanych opinii i uzgodnień. Stosownie do treści art. 18 ust. 2 pkt. 2a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wójt, burmistrz albo prezydent miasta, po podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bada spójność rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy określoną w studium, o czym stanowi art. 6 ustawy. Skarżący w niniejszej sprawie podnosi, iż uchwała będąca przedmiotem skargi narusza art. 18 ust. 2 pkt 2a ustawy o planowaniu, poprzez brak spójności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określonego uchwałą z polityką przestrzenną gminy K., określoną w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej K. nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. Biorąc pod uwagę ocenę prawną wyrażoną przez Naczelny Sąd Administracyjny należy uznać, iż zarzut ten zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie bowiem z art. 18 ust. 2 ustawy Wójt, burmistrz albo prezydent miasta, po podjęciu przez radę uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego, kolejno: 1. ogłasza w miejscowej prasie oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości o przystąpieniu do sporządzenia planu, określając formę, miejsce i termin, nie krótszy niż 21 dni, składania wniosków do planu, 2. zawiadamia na piśmie o przystąpieniu do sporządzenia planu organy właściwe do uzgadniania projektu planu oraz zarząd województwa i powiatu, 2a. bada spójność rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenna gminy określoną w studium, Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 3. występuje o opinie właściwych organów administracji rządowej, stosownie do przedmiotu planu, 4. uzgadnia projekt planu stosownie do jego zakresu z organami wymienionymi w art. 18ust.2 pkt 4 a-g, 5. zawiadamia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu, 6. wykłada projekt planu i prognozę, o której mowa w przepisach o ochronie środowiska, do publicznego wglądu, 7. przyjmuje protesty i zarzuty itp. W rozpoznawanej sprawie kolejność ta nie została zachowana. Badanie spójności projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru S. północno-zachodniego dokonano w końcowym etapie jego uchwalania -już po wyłożeniu projektu do publicznego wglądu. Powtórzyć wobec tego należy za Naczelnym Sądem Administracyjnym, iż wyznaczone miejsce w ciągu czynności planistycznych badania spójności projektu planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy pozwala na podjęcie uzgodnienia planu, stosownie do jego zakresu, z organami właściwymi na podstawie przepisów szczególnych do uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy K. z dnia [...] grudnia 1999 r., działka o nr ew. [...] została umieszczona na terenie oznaczonym symbolem 3Ua, natomiast działka o nr ew. [...] na terenie oznaczonym symbolem 1 Ua. Zgodnie z treścią studium w strefie 1 Ua obowiązuje podporządkowanie realizacji zabudowy i zagospodarowania terenu głównej, leczniczej i rehabilitacyjnej funkcji terenu. Dopuszczono tu możliwość realizacji obiektów budownictwa mieszkaniowego, w tym o charakterze pensjonatowo - hotelowym; w strefie 3 Ua obowiązuje zakaz lokalizacji uciążliwych funkcji produkcyjnych i usług, natomiast literalnie dopuszczono możliwość realizacji budynków mieszkalnych i usług podstawowych. Tymczasem uchwalony Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego ograniczył zakres przeznaczenia spornego obszaru poprzez nieuwzględnienie możliwości realizacji na nim zabudowy mieszkaniowej. W uchwalonym planie działki [...] oraz [...] znalazły się na obszarze oznaczonym symbolem 2U. Paragraf 11 ust. 3 uchwały Rady Miejskiej K. z [...] kwietnia 2005 r. stanowi, że "Teren oznaczony symbolem 2U przeznacza się pod usługi kultu religijnego, działalność duszpasterską, oraz usługi zdrowia, opieki społecznej i oświaty." Zapis ten uniemożliwia jakiekolwiek Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 odmienne wykorzystanie nieruchomości położonych w obrębie terenu 2 U poprzez brak dopuszczenia jakiejkolwiek funkcji uzupełniającej przeznaczenia terenu, podczas gdy działka strony skarżącej leży na obszarze dzielnicy uzdrowiskowej. Nawiązując do zarzutu naruszenia procedury uchwalania planu, wskazać należy, że podjęcie uzgodnień przewidzianych przepisami ustawy o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym, a obecnie ustawy o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych pozwoliłoby na ocenę czy przeznaczenie pod budownictwo wielorodzinne lub jednorodzinne przedmiotowego obszaru jest dopuszczalne. Zgodnie bowiem z art. 38 ust. 1 ustawy z 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych (Dz.U. Nr 167, poz. 1399 ze zm.) "Na obszarze uzdrowiska lub obszaru ochrony uzdrowiskowej wydziela się trzy rodzaje stref ochronnych oznaczonych literami "A", "B" i "C". Tylko w strefie ochronnej "A" zabrania się budownictwa wielorodzinnego i jednorodzinnego." Uchylona ustawa z 17 czerwca 1966 r. o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym (Dz.U. Nr 23, poz. 150 ze zm.) regulowała obszar ochrony uzdrowiskowej w statucie, ustalając sprawy wymagające uzgodnienia (art. 3 ust. 2 tej ustawy). Wobec tego biorąc pod uwagę ocenę prawną wyrażoną przez NSA zawartą w cyt. wyroku, wskazać należy, iż przesunięcie badania spójności projektu planu ze studium do ostatniego etapu procedury planistycznej zakłóca tę procedurę i utrudnia uzyskanie faktycznej spójności projektu planu ze studium i prowadząc często do naruszenia interesu prawnego skarżącego. W niniejszej sprawie naruszenie trybu postępowania planistycznego w zakresie kolejności badania spójności projektu planu ze studium narusza, w ocenie Sądu, interes prawny skarżącego. Zbadanie na odpowiednim etapie spójności projektu planu ze studium odnośnie dopuszczalności lokalizacji budownictwa wielorodzinnego i jednorodzinnego, pozwoliłoby na dokonanie oceny czy przeznaczenie pod budownictwo wielorodzinne lub jednorodzinne tego terenu jest dopuszczalne. Badanie spójności projektu planu ze studium zawsze winno poprzedzać wystąpienie o opinie i uzgodnienie do właściwego organu. Przesunięcie go na ostatni etap tego postępowania stanowi naruszenie prawa, które obwarowane jest sankcją nieważności. Niezachowanie więc właściwej procedury, jak to zaznaczył NSA, pozostawia u jednostki przekonanie nieuzasadnionej ingerencji w prawo własności. Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 Reasumując stwierdzić należy, iż dostrzeżone naruszenie procedury planistycznej w zakresie kolejności czynności planistycznych, ich miejsca i w efekcie przesunięcie badania spójności projektu planu ze studium na ostatnim jej etapie miało wpływ na naruszenie interesu prawnego skarżącego, jako właściciela dwóch działek położonego na terenie objętym przedmiotowym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto należy zaznaczyć, iż granice tzw. władztwa planistycznego gminy nie są nieskrępowane, a muszą znajdować uzasadnienie w przepisach prawa, wobec czego zarzut dotyczący naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym również zasługuje na uwzględnienie. Dopiero prawidłowo przeprowadzone postępowanie planistyczne z zachowaniem kolejności badania spójności projektu planu ze studium pozwoliłoby na ocenę, czy zapisy planu naruszają konstytucyjnie chronione i ustawowo zagwarantowane prawo własności. Podniesiony w skardze zarzut dotyczący naruszenia art. 33 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 27 ust. 1 w związku z art. 18 ust. 2 pkt 2a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym mógłby odnieść zamierzony skutek, w razie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z zachowaniem właściwej kolejności czynności planistycznych, określonej w art. 18 ust. 2 ustawy o planowaniu przestrzennym. Odnosząc się na koniec do argumentów pełnomocnika organu zawartych w piśmie procesowym z dnia 18 września 2009 r. należy stwierdzić, iż fakt przekazania projektantowi w dniu [...] kwietnia 2000 r. materiałów związanych z uchwalonym studium nie oznacza jeszcze, iż na wcześniejszym etapie procedury planistycznej niż przyjął NSA, dokonana została ocena spójności rozwiązań przyjętych w studium z opracowanym planem. Nie przemawia za tym również protokół z dnia [...] grudnia 2000 r. Z jego treści również nie wynika, aby przed przekazaniem do zaopiniowania koncepcji planu Komisji Rozwoju i Ładu Przestrzennego Rady Miejskiej dokonano oceny spójności planu ze studium. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż uchwała Rady Miejskiej K. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru S. Sygn. akt IV SA/Wa 952/09 północno-zachodniego - I etap w zaskarżonej części - tj. § 11 ust. 3 została wydana z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością wyeliminowania go z obrotu prawnego i na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. W pkt 2 wyroku orzeczono na podstawie art. 152 cyt. ustawy. O kosztach postępowania, w pkt 3 wyroku, orzeczono na podstawie art. 200 i 205 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło