IV SA/Wa 980/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-18
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Anna Falkiewicz-Kluj, Marta Laskowska-Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania A. G. od decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym, uznając go za niebędącego stroną postępowania, mimo jego twierdzeń o władaniu nieruchomością w zasięgu oddziaływania inwestycji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy procedury administracyjnej, w szczególności zasady prawdy obiektywnej, wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organ nie odniósł się do argumentacji skarżącego o władaniu nieruchomością w zasięgu oddziaływania inwestycji ani nie wyjaśnił, czy jego nieruchomość faktycznie znajduje się w tym zasięgu, co stanowiło istotne naruszenie obowiązków procesowych.Stan faktyczny
Skarżący A. G. złożył odwołanie od decyzji Starosty P. udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie wylotu kanalizacji deszczowej. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej stwierdził niedopuszczalność odwołania, uznając A. G. za niebędącego stroną postępowania, ponieważ jego zdaniem przepis art. 127 ust. 7 Prawa wodnego stanowił zamknięty katalog stron. A. G. wniósł skargę do WSA, argumentując, że jego działka znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji i że pozwolenie zostało wydane na podstawie wadliwego operatu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] na rzecz skarżącego A. G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. po rozpatrzeniu odwołania A. G. od decyzji Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2012 r. w sprawie udzielenia Burmistrzowi Miasta P. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie wylotu kanalizacji deszczowej [...] oraz wprowadzenie oczyszczonych wód opadowych i roztopowych z terenu parkingu miejskiego przy ul. [...] w P. [...] na podstawie art. 134 kpa stwierdził niedopuszczalność odwołania A. G. od decyzji Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2012 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Starosta P. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. udzielił Burmistrzowi Miasta P. powyżej opisane pozwolenie wodnoprawne.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył A. G. zgłaszając swoje obawy w kwestii bezpieczeństwa własnego i swoich zabudowań z uwagi na fakt, iż dokumenty na podstawie których zostało wydane przedmiotowe pozwolenie wodnoprawne wskazują, że zaprojektowany układ nie jest w stanie prawidłowo funkcjonować, a wydane pozwolenie wodnoprawne będzie naruszać wymagania ochrony środowiska.
Rozpatrując powyższe odwołanie Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. stwierdził, że odwołanie jest niedopuszczalne ponieważ A. G. nie jest stroną postępowania w przedmiocie udzielania pozwolenia wodnoprawnego.
Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne zawęża formułę strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego i jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 kpa. Przepis ten jest katalogiem zamkniętym, tym samym Starosta P. nie miał podstaw do uznania A. G. za stronę postępowania pomimo, że A. G. był stroną postępowania w przedmiocie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, jak i będzie stroną w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę m.in. urządzenia wodnego – wylotu kanalizacji deszczowej [...].
Ponadto Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. wskazał, że w związku z faktem podważenia przez A. G. zasadności udzielania przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego Dyrektor przeanalizował równocześnie kwestie wystąpienia przesłanek do ewentualnego podjęcia postępowania w zakresie art. 156 kpa tj. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji. Przesłanek takich nie stwierdził.
Podsumowując Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. wskazał, że rozpoznanie środka odwoławczego wniesionego przez podmiot nie posiadający przymiotu strony danego postępowania i twierdzący, że zaskarżona decyzja dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku nie może prowadzić do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego.
Skargę na powyższe postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. G. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia wskazał, że jego działka znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Podkreślił, że wybudowanie układu kanalizacji z wylotem i studzienkami poniżej rzędnej regularnych wód zalewowych, umożliwiłoby cofanie wód wezbraniowych na działkę wnioskodawcy. Zdaniem skarżącego pozwolenie wodnoprawne zostało wydane na podstawie wadliwego operatu, którego obliczenia hydrologiczne wykonane zostały przez osobę nieposiadającą kwalifikacji do wykonywania dokumentacji hydrologicznych. Pozwolenie wodnoprawne dotyczy urządzeń wodnych na terenie zalewowym, planowanych bez zachowania stosownego przewyższenia wobec rzędnej wody wielkiej 1%.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, a to: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, co w rezultacie doprowadziło do wydania rozstrzygnięcia nieuwzględniającego całokształtu stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Przystępując do rozważań uzasadniających przedstawione powyżej stanowisko wyjaśnić trzeba, że kryteria kontroli sądowej musiały przede wszystkim uwzględnić, że wszelkie procesowe działania organów administracji publicznej, muszą być podporządkowane zwłaszcza zasadzie praworządności zawartej w art. 6 kpa. W ścisłym związku z przywołaną powyżej zasadą praworządności pozostaje określona w art. 7 kpa zasada prawdy obiektywnej. W doktrynie podkreśla się wynikający z tej zasady nakaz dla organów administracji publicznej wyczerpującego zebrania i zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Z powyższą zasadą skorelowane są regulacje zawarte w art. 77 kpa. Według wskazanego przepisu organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy tak, aby ustalony stan faktyczny zgodny był z rzeczywistością. To, czy dana okoliczność została udowodniona, można zaś ocenić jedynie na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego (art. 80 kpa). Stanowisko organu prowadzącego postępowanie - po przeprowadzeniu koniecznych czynności procesowych - winno znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym stosownie do reguł wskazanych w art. 107 § 3 kpa. Uzasadnienie stanowi bowiem integralny składnik decyzji, którego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozycyjną część decyzji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2000 r., Sygn. akt I SA/Kr 856/98, Lex 43041). Powinno więc zawierać ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Prawidłowo zredagowane pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienie decyzji administracyjnej jest też istotne z uwagi na zasadę przekonywania wyrażoną w art. 11 kpa. Właśnie w uzasadnieniu organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. To zdecydowanie uzasadnienie jest elementem decydującym o przekonaniu strony co do trafności i słuszności przyjętego rozstrzygnięcia. Zasada przekonywania nie zostanie zaś zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy. Takie działanie organu pozostanie nadto w sprzeczności z zasadą wyrażoną w art. 8 kpa, tj. zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W analizowanej sprawie postępowanie dotyczy pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie wylotu kanalizacji deszczowej [...] oraz wprowadzenie oczyszczonych wód opadowych i roztopowych z terenu parkingu miejskiego przy ul. [...] w P. [...] i nie uznania za stronę w tym postępowaniu skarżącego A. G.
Przystępując do oceny zaskarżonego postanowienia wskazać należy, że w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego interes prawny powinien wynikać z przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145), natomiast normą, z której podmiot może wywodzić określone prawa lub obowiązki jest art. 127 ust. 7 powyższej ustawy.
Zgodnie z powołanym wyżej przepisem, stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest:
1) wnioskodawca ubiegający się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego;
2) właściciel wody;
3) właściciel urządzeń kanalizacyjnych, do których wprowadzane będą ścieki przemysłowe zawierające substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego;
4) właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych;
5) władający powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych;
6) uprawniony do rybactwa w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych.
Powołany wyżej przepis ma charakter przepisu proceduralnego, szczególnego wobec art. 28 kpa, z którego wypływa obowiązek organu prowadzącego postępowanie ustalenia wykazu stron. Stanowi również katalog zamknięty w odniesieniu do podmiotów, które mogą uczestniczyć w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego.
Organ wskazując, że A. G. nie jest stroną powyżej opisanego postępowania nie uzasadnił swego stanowiska i nie wyjaśnił istotnych okoliczności sprawy, co przemawia za koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia wobec braku dokładnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Uzasadnienie postanowienia sprowadza się jedynie do wskazania istnienia art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne. Organ nie odniósł się do wskazanej w odwołaniu od decyzji Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2012 r. w sprawie udzielenia Burmistrzowi Miasta P. pozwolenia wodnoprawnego argumentacji skarżącego wskazującej, że włada on powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Organ nie wskazał nawet gdzie leży nieruchomość skarżącego i nie wyjaśnił czy jest położona w zasięgu oddziaływania planowanego do wykonania urządzenia wodnego czy też nie.
Mając powyższe na uwadze zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło