IV SAB/Wa 122/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-25
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Alina Balicka, Marta Laskowska-Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na usunięcie drzew, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na usunięcie drzew, ponieważ organ prowadził postępowanie opieszale, wzywając wielokrotnie do uzupełnienia tych samych informacji i w konsekwencji nie wydał rozstrzygnięcia w ustawowym terminie. Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w ciągu miesiąca, wymierzył grzywnę oraz zasądził zwrot kosztów postępowania. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę skomplikowany charakter sprawy oraz fakt, że organ gromadził materiał dowodowy.Stan faktyczny
Skarżący R. B. złożył wniosek o zezwolenie na usunięcie drzew ze swojej posesji. Po wydaniu decyzji odmownej przez Wójta Gminy W. i uchyleniu jej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, organ pierwszej instancji nadal nie rozpatrzył sprawy w terminie. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, domagając się zobowiązania Wójta do wydania decyzji, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, ukarania organu grzywną oraz zwrotu kosztów. Wójt Gminy W. wniósł o oddalenie skargi, argumentując niewystarczającym materiałem dowodowym i koniecznością przeprowadzenia kolejnych czynności.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Wójta Gminy W. do rozpatrzenia wniosku R. B. z dnia 6 marca 2012 r. w ciągu miesiąca od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy, stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, wymierzył Wójtowi Gminy W. grzywnę w wysokości 100 zł oraz zasądził od Gminy W. na rzecz skarżącego R. B. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi R. B. na bezczynność Wójta Gminy W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 6 marca 2012 r. 1. zobowiązuje Wójta Gminy W. do rozpatrzenia wniosku R. B. z dnia 6 marca 2012 r. w ciągu miesiąca od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; 3. wymierza Wójtowi Gminy W. grzywnę w wysokości 100 ( sto ) złotych; 4. zasądza od Gminy W. na rzecz skarżącego R. B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 20 maja 2013 r. R. B. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynności Wójta Gminy W. w zakresie rozpatrzenia wniosku R. B. z dnia 6 marca 2012 r. o zezwolenie na usunięcie drzew ze stanowiących jego własność działek nr [...] położonych w W. Zarzucając Wójtowi Gminy W. niezałatwienie sprawy w terminie ustawowym określonym art. 35 kpa, skarżący wniósł:
1/ o zobowiązanie Wójta Gminy W. do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;
2/ o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
3/ o ukaranie organu grzywną, o której mowa w art. 149 § 2 ppsa;
4/ o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 6 marca 2012 r. wystąpił do Wójta Gminy W. z wnioskiem o zezwolenie na usunięcie drzew. W powyższym wniosku skarżący wskazał, że planowana wycinka drzew jest związana z "budową gospodarstwa rolnego ze stawami". W toku postępowania wnioskodawca przedstawił:
1/ odpis decyzji nr [...] Wójta Gminy W. z dnia [...] lutego 2003 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji obejmującej budowę gospodarstwa ekoturystycznego ze stawami hodowlanymi i stadniną koni;
2/ odpis decyzji Nr [...] Wójta Gminy W. z dnia [...] grudnia 2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę na powyższą inwestycję;
3/ odpis decyzji Nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. o podziale nieruchomości przeprowadzonym na wniosek Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w W.;
4/ odpis dziennika budowy, z którego wynika, że budowa jest w toku;
5/ zawiadomienie o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót;
6/ odpis pisma Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody z dnia [...] czerwca 2003 r., w którym została wyrażona akceptacja dla planowanej inwestycji.
Skarżący wskazał, że w dniu [...] maja 2012 r. została przeprowadzona "wizja terenowa", z której ustaleń wynika, że "drzewa rosną w miejscu planowanego odtworzenia stawów rybnych oraz kolidują z budową gospodarstwa ekoturystycznego". W dniu [...] sierpnia 2012 r. została przeprowadzona druga "wizja terenowa". W jej wyniku został sporządzony protokół oględzin drzew i krzewów, w którym stwierdzono, że stan faktyczny na gruncie co do liczby drzew, ich obwodów oraz stanu zdrowotnego jest zgodny z załącznikiem do wniosku, opisem dendrologicznym oraz opisem taksacyjnym.
Decyzją z dnia [...] września 2012 r. Nr [...] Wójt Gminy W. odmówił wydania zgody na usunięcie 1 szt. lipy, 1 szt. klonu, 1 szt. topoli, 2 szt. wierzb i 327 szt. olszy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W dalszej kolejności pismem z dnia 8 marca 2013 r. skarżący złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie przez Wójta Gminy W. Zdaniem skarżącego organ pierwszej instancji konstytuował postępowanie dowodowe, w sytuacji gdy organ odwoławczy nie miał żadnych zastrzeżeń odnośnie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a jedynie wskazał na konieczność odmiennej oceny prawnej tego materiału. Na pozorność czynności podejmowanych w sprawie wskazuje – zdaniem skarżącego – postanowienie Wójta Gminy W. o dopuszczenie dowodu z trzeciej wizji lokalnej terenu i drzew, ponadto organ domagał się od skarżącego wskazania daty wykonania opisu dendrologicznego drzew złożonego jako załącznik do wniosku z dnia 6 marca 2012 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. uznało zażalenie za zasadne i wyznaczyło organowi pierwszej instancji dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 30 maja 2013 r.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy W. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazał, że w toku postępowania po uchyleniu decyzji przeprowadzono ponowną analizę w wyniku której ustalono, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest niewystarczający do wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia. Powzięte zostały wątpliwości co do treści zgromadzonego materiału dowodowego, a w szczególności:
1/ rozbieżności pomiędzy dokumentacją dotyczącą oceny zdrowotnej drzew wykonaną przez specjalistę ds. lasów co wynika z dokumentacji bez daty, złożonej jako załącznik do wniosku, a dokonaną przez pracownika urzędu podczas wizji w terenie, które miały miejscem w dniach [...] maja 2012 r. i [...] sierpnia 2012 r.
2/ rozbieżności w dokumentacji dotyczącej docelowego zagospodarowania terenu, z którego planowane jest usunięcie 267 szt. drzew.
Organ wskazał, że w celu wyjaśnienia wszelkich wątpliwości należy przeprowadzić kolejna wizję w terenie z udziałem biegłego z zakresu dendrologii w celu dokonania ponownie oceny zdrowotności 276 szt. drzew planowanych do usunięcia.
W dniu [...] maja 2013 r. odbyła się wizja w terenie udziałem strony i biegłego. Biegły poinformował organ o braku możliwości dokonania oceny z uwagi na fakt, że przekazany mu załącznik graficzny nie odwzorowuje faktycznej lokalizacji drzew w terenie, brak jest oznaczenia w terenie drzew planowanych do wycinki, co w sytuacji gdy przedmiotowy teren porośnięty jest znacznie większą ilością drzew niż planowane do usunięcia powoduje niemożność ustalenia, które konkretnie drzewa wnioskujący zamierza usunąć.
Pismem z dnia 27 maja 2013 r. organ wezwał stronę do uzupełnienia dokumentacji o załącznik graficzny z dokładną lokalizacją drzew i oznaczenie ich w terenie.
Pismem z dnia 5 czerwca 2013 r. skarżący poinformował organ, że w jego ocenie załącznik graficzny dołączony do wniosku z dnia 6 marca 2012 r. obrazuje "dokładną, niebudzącą wątpliwości lokalizację drzew planowanych do usunięcia". Co do oznaczenia drzew w terenie skarżący stwierdził, że drzewa były oznaczone w dacie złożenia wniosku lecz z powodu czynników atmosferycznych i upływu czasu oznaczenie uległo zniszczeniu.
Organ podsumowując wskazał, że biegły nie był w stanie dokonać zleconej ekspertyzy. W sytuacji gdy brak jest możliwości ustalenia, które drzewa wnioskujący zamierza usunąć z powodu nieprecyzyjnego zaznaczenia ich lokalizacji na załączniku graficznym oraz braku ich oznaczenia w terenie, organ nie ma możliwości rozpoznania sprawy zgodnie z przepisami prawa i wydania rozstrzygnięcia.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 25 września 2013 r. pełnomocnik Gminy W. złożyła: protokół z wizji w terenie przeprowadzonej w dniu [...] września 2013 r. oraz postanowienie Wójta
Gminy W. z dnia [...] lipca 2013 r. o wezwaniu R. B. do uzupełnienia wniosku do przedłożenia załącznika graficznego, z dokładnym niebudzącym wątpliwości określeniem usytuowania drzew planowanych do
usunięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle obowiązujących przepisów prawa sąd w zakresie swojej właściwości orzeka między innymi w sprawach skarg na podejmowane przez organy inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Sąd orzeka również w zakresie skarg na bezczynność organów administracji w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy (art. 3 § 2 pkt 8). Właściwość sądu w tym ostatnim przypadku dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych.
Przedmiotem zarzucanej przez skarżącego bezczynności Wójta Gminy W. jest nierozpatrzenie wniosku R. B. z dnia 6 marca 2012 r. o zezwolenie na usunięcie drzew ze stanowiących własność skarżącego działek nr [...] położonych w W. W świetle przytoczonych przez skarżącego okoliczności skargę należało uznać za uzasadnioną.
Zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa
obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa).
Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinionym lub też niezawinionym brakiem czynności organu w jego podjęciu.
Skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie Wójt Gminy W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów kpa.
Analiza dokumentów znajdujących się aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wraz ze skargą wskazuje, iż od dnia wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem z dnia 6 marca 2012 r., a w szczególności po uchyleniu pierwszej decyzji wydanej przez Wójta Gminy W. z dniu [...] września 2012 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w dniu [...] stycznia 2013 r. organ prowadził postępowanie opieszale, kierując pisma do skarżącego w znacznych odstępach czasu (np. 28 lutego 2013 r., 25 marca 2013 r., 22 kwietnia 2013 r., 27 maja 2013 r.), wielokrotnie żądając tych samych informacji.
Takie postępowanie organu nie doprowadziło do rozstrzygnięcia sprawy. Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja pracownika organu przedstawiona na
rozprawie, że organ nie wydał decyzji ponieważ nie chciał wydać decyzji odmownej lecz uwzględnić wniosek strony i wydać decyzję dla niego pozytywną. Sąd zauważa, że działanie organu nie było zakresie szybkie i zdecydowane. Uznając nawet rację organu, iż sprawa ta ma skomplikowany charakter oraz wymagała wielokrotnego uzupełniania materiału dowodowego, to i tak winę za zaistniałą przewlekłość ponosi organ, który zamiast podjąć niezwłocznie działania mające na celu wydanie decyzji, wdał się w korespondencję ze skarżącym. Prowadzona wymiana pism pomiędzy organem a skarżącym nie tylko nie przyczyniła się do przyspieszenia załatwienia sprawy lecz odwrotnie - znacznie ją opóźniła. W konsekwencji działania organu w tym okresie należy ocenić jako pozorne.
Z powyższego wynika, że skarga na bezczynność Wójta Gminy W. jest uzasadniona. Nie ulega wątpliwości, że wskazany organ administracji publicznej nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie zaś z art. 149 § 1 ustawy ppsa, uznając skargę na bezczynność organu za zasadną, Sąd zobowiązuje ten organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. W myśl § 2 cytowanego artykułu Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6.
Wymierzając grzywnę w wysokości 100 zł Sąd uznał, iż w okolicznościach rozpatrywanej sprawy będzie to kwota adekwatna do stopnia zawinienia ukaranego nią organu.
Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność, jakkolwiek naganna, nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 kpa można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 18 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Gd 30/11 - dostępne w CBOSA). Jak natomiast wynika z akt administracyjnych sprawy, od dnia wpłynięcia wniosku skarżącego, do dnia wyrokowania organ gromadził niezbędny do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia materiał dowodowy. Nie bez znaczenia jest również skomplikowany charakter niniejszej sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło