IV SAB/Wa 123/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Zarządu [...] w W. na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w przedmiocie wydania postanowienia o zakończeniu postępowania wyjaśniającego postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. W dniu 26 marca 2010 r. Zarząd [...] w W. wniósł do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów pismo datowane na [...] marca 2010 r. o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w sprawie naruszenia przez [...] sp. z o. o. w W. art. 9 ust. 2 pkt 1, 4 i 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331 ze zm.), zwanej dalej "u. o. k.", a tym samym o uznanie podejmowanych przez tą spółkę działań za prowadzące do nadużywania pozycji dominującej i o uznanie ich za zakazane. Pismem z dnia [...] lipca 2010 r. podpisanym przez Dyrektora Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w W. (k. 21 akt adm.) poinformowano pełnomocnika Zarządu [...] w W., że przekazane w piśmie datowanym na [...] marca 2010 r. informacje nie dają podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, natomiast w tej sprawie zostanie podjęte postępowanie wyjaśniające. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wszczął postępowanie wyjaśniające mające na celu zbadanie zasad ustalania i wysokości wynagrodzenia dla [...] sp. z o. o. w W. oraz dokonywania rozliczeń przez [...] sp. z o. o. w W. z klientem w związku z usuwaniem kolizji elementów sieci elektroenergetycznej w wyniku przebudowy i modernizacji urządzeń sieciowych, w tym ustalenie, czy nie doszło do naruszenia przez [...] sp. z o. o. w W. przepisów u. o. k., w tym czy dana sprawa ma charakter antymonopolowy (k. 27 akt adm.). Zarząd [...] w W., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, pismem datowanym na 13 maja 2013 r., wniesionym do Sądu w dniu 14 maja 2013 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w przedmiocie przewlekłego załatwiania sprawy poprzez brak rozpatrzenia - mimo obowiązku wynikającego z art. 48 ust. 4 u. o. k. - wniosku datowanego na 25 marca 2010 r. W skardze wniesiono o zobowiązanie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do wydania decyzji w sprawie. W odpowiedzi na skargę (k. 22) organ podniósł, że nie do końca są zrozumiałe intencje wnoszącego skargę. Pismem z dnia 1 sierpnia 2013 r. (k. 52), w wykonaniu zarządzenia z dnia 31 lipca 2013 r. (k. 50), Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do nadesłania informacji, czy skarga dotyczy bezczynności organu: - w wydaniu postanowienia o zakończeniu postępowania wyjaśniającego, - w wydaniu postanowienia o wszczęciu postępowania antymonopolowego w sprawach praktyk ograniczających konkurencję, - w wydaniu decyzji w postępowaniu antymonopolowym w sprawach praktyk ograniczających konkurencję. W piśmie z dnia 8 sierpnia 2013 r. (k. 54) skarżący wskazał, że wniesiona skarga na bezczynność organu dotyczy przewlekłego załatwiania sprawy dotyczącej zakończenia postępowania wyjaśniającego, będącego przedmiotem wniosku z dnia [...] marca 2010 r., o podjęciu którego organ poinformował pełnomocnika skarżącego w piśmie z dnia [...] lipca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W związku z pismem skarżącego z dnia 8 sierpnia 2013 r. Sąd uznał, że przedmiotem skargi jest bezczynność organu w wydaniu postanowienia o zakończeniu postępowania wyjaśniającego na podstawie art. 48 ust. 3 u. o. k. Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, ponieważ bezczynność organu w przedmiocie wydania na podstawie art. 48 ust. 3 u. o. k. postanowienia o zakończeniu postępowania wyjaśniającego nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p. p. s. a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4a p. p. s. a., tj. bezczynność w wydaniu: 1) decyzji administracyjnych; 2) postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty; 3) postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) innych niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. W realiach niniejszej sprawy już na pierwszy rzut oka oczywiste jest, że nie mogą mieć zastosowania art. 3 § 2 pkt 1 i pkt 4a w związku z art. 3 § 2 pkt 8 p. p. s. a., ponieważ skarżący nie zarzuca organowi bezczynności w wydaniu decyzji ani pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Jeżeli chodzi o akty określone w art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 p. p. s. a. należy wskazać, że skarżący nie zarzuca organowi bezczynności w ich wydaniu, ponieważ postanowienie, o którym mowa w art. 48 ust. 3 u. o. k. (o zakończeniu postępowania wyjaśniającego), którego wydania żąda skarżący, nie jest postanowieniem wydawanym w postępowaniu administracyjnym (art. 3 § 2 pkt 2 p. p. s. a.), w postępowaniu egzekucyjnym ani zabezpieczającym (art. 3 § 2 pkt 3 p. p. s. a.). Postępowanie wyjaśniające jest bowiem nieobligatoryjnym, prowadzonym bez udziału stron postępowaniem służącym realizacji zadań nałożonych na organ w zakresie ochrony konkurencji i konsumentów (por. Jarosław Krüger w: A. Stawicki, Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz, Wyd. LEX 2011, komentarz do art. 48 - pkt 1, 2 i 5). Jego nieobligatoryjność polega na tym, że choć źródłem wiedzy o okolicznościach wskazujących na możliwość naruszenia przepisów u. o. k. może być podmiot, który złożył zawiadomienie, o którym mowa w art. 86 u. o. k., to jednak o jego wszczęciu decyduje jednostronnie organ; jego decyzja w tym zakresie (wydania postanowienia o wszczęciu postępowania wyjaśniającego) nie podlega kontroli (nikt nie może jej zakwestionować). Jedynym obowiązkiem organu - w przypadku złożenia zawiadomienia, o którym mowa w art. 86 ust. 1 u. o. k. - jest wymóg przekazania zgłaszającemu pisemnej informacji o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia wraz z uzasadnieniem (art. 86 ust. 4 u. o. k.; por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2012 r., II GSK 1912/12). Zawiadomienie jest jedynie środkiem o charakterze sygnalizacyjnym, niewiążącym organu, który dysponuje pełną uznaniowością w zakresie wszczynania postępowań. Z kolei brak udziału stron w postępowaniu wyjaśniającym przesądza o tym, że postanowienie o wszczęciu postępowania pozostaje w aktach sprawy. Zakończenie postępowania wyjaśniającego następuje w drodze postanowienia i w dniu wydania (podpisania) tego postanowienia. Tak samo jak postanowienie o wszczęciu pozostaje ono w aktach sprawy i nie jest zaskarżalne. Powyższe wskazuje na to, że postanowienie o zakończeniu postępowania wyjaśniającego (art. 48 ust. 3 u. o. k.) nie jest postanowieniem wydawanym w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym ani zabezpieczającym (art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 p. p. s. a.). Zdaniem Sądu postanowienie o zakończeniu postępowania wyjaśniającego nie jest również innym niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, ponieważ z wydaniem takiego postanowienia przepisy prawne nie wiążą żadnych uprawnień lub obowiązków skarżącego. W związku z powyższym, uznając skargę za niedopuszczalną jako wniesioną w sprawie nie należącej do właściwości sądów administracyjnych, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p. p. s. a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji postanowienia zapadło na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p. p. s. a.