IV SAB/Wa 187/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 11 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi C. N. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie wniosku o nadanie statusu uchodźców postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. C. N. wraz ze skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o nadanie statusu uchodźcy złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podniósł, że jego sytuacja życiowa jest trudna, jedyne źródło utrzymania stanowi pomoc socjalna w ramach procedury uchodźczej w wysokości 750 zł miesięcznie. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z narzeczoną i małoletnim synem. Narzeczona skarżącego nie uzyskuje dochodów. Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 25 września 2013 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie w terminie 7 dni: a) wyciągów z posiadanych przez niego rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, ewentualnie oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych, b) oświadczenia w sprawie wysokości opłat ponoszonych na utrzymanie konieczne (w tym utrzymanie mieszkania) przeciętnie w miesiącu, oraz wyjaśnienia jaki skarżący ma tytuł do lokalu, w którym mieszka (w przypadku wynajmowania mieszkania – należy nadesłać umowę najmu), c) oświadczenia, czy skarżący pracuje – jeżeli tak – to jaki uzyskuje dochód z tego tytułu (z protokołu przesłuchania świadka z dnia 1 marca 2013 r., znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy wynika, że skarżący pracuje w restauracji "[...]" w W.) W piśmie z dnia 9 października 2013 r. skarżący oświadczył, że miesięczna wysokość opłat koniecznych przeznaczonych na utrzymanie jego i jego rodziny wynosi około 3000 zł miesięcznie. Podniósł, że narzeczona jest bezrobotna i spodziewają się drugiego dziecka. Oświadczył, że aktualnie jest bezrobotny i nie uzyskuje żadnego dochodu. Do pisma skarżący załączył: - kopię umowy najmu mieszkania, z której wynika, że miesięczny czynsz najmu wynosi 1300 zł, ponadto najemca zobowiązuje się do wnoszenia opłat za bieżące zużycie wody, energii elektrycznej, gazu oraz centralnego ogrzewania, - wyciąg z rachunku bankowego z okresu od 1 lipca 20134 r. do 30 września 2013 r. (z saldem początkowym: 16 137,93, i saldem końcowym: 18 849,82 zł). Rozpoznając wniosek zważono co następuje: Przede wszystkim zaznaczyć należy, że prawo pomocy, zarówno w zakresie całkowitym, jaki i częściowym, jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony postępowania z budżetu Państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1099/11). W rozpatrywanej sprawie skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe potraktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na występującym z wnioskiem spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W rozpatrywanej sprawie stwierdzić należy, że omówiony warunek przyznania prawa pomocy, tj. wykazanie, że skarżący spełnia przesłanki uprawniające do zwolnienia od kosztów sądowych, nie został przez niego spełniony. Skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na obecnym etapie postępowania koszty sądowe obejmują wpis od skargi w wysokości 100 zł. Należy zaznaczyć, że na kolejnych etapach skarżący może zostać zobowiązany do uiszczenia kosztów takich jak: opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł, wpis do skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł. Zatem w niniejszej sprawie należy zbadać, czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie uiścić kwot rzędu 100 zł. Na podstawie przedstawionych przez skarżącego informacji i dokumentów należało dojść do wniosku, że nie wykazał on okoliczności, o której mowa w cyt. wyżej art. 246 § 1 pkt P.p.s.a. Skarżący oświadczył, że otrzymuje jedynie pomoc socjalną przyznawaną w ramach procedury uchodźczej w wysokości 750 zł i kwota ta stanowi źródło utrzymania dla niego, jego narzeczonej oraz małoletniego syna, dodatkowo spodziewa się wkrótce narodzin drugiego dziecka. Należy jednak mieć na uwadze, że z przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego skarżącego wynika, że saldo końcowe na tym rachunku w dniu 30 września 2013 r. wynosiło 18 848,82 zł. Ponadto historia rachunku wskazuje, że w lipcu na rachunek bankowy skarżącego wpływały kwoty pieniężne w łącznej wysokości 2740 zł, w sierpniu – w wysokości 3050 zł, we wrześniu – w wysokości 1700 zł tytułem: "Wpłaty gotówkowe posiadacza". Zatem, mimo że skarżący deklaruje, że aktualnie nie pracuje i źródło utrzymania stanowi pomoc od Państwa w wysokości 750 zł, to należy stwierdzić, że dysponuje on środkami zgromadzonymi na rachunku bankowym w wysokości umożliwiającej pokrycie mu wydatków na utrzymanie konieczne rodziny (według deklaracji jest to kwota ok. 3000 z, na która składa się m. in. czynsz w wysokości 1300 zł za wynajmowane mieszkanie). W ocenie referendarza sądowego sytuacja materialna skarżącego pozwala mu na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, bowiem uiszczenie tych kosztów (na obecnym etapie 100 z tytułem wpisu od skargi) nie spowoduje uszczerbku utrzymania koniecznego skarżącego i jego rodziny. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.